Սեղմել Esc փակելու համար:
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԲՅՈՒՋԵՏԱՅԻՆ ...
Քարտային տվյալներ

Տեսակ
Գործում է
Ընդունող մարմին
Ընդունման ամսաթիվ
Համար

Գրանցման ամսաթիվ
ՈՒժի մեջ մտնելու ամսաթիվ
ՈՒժը կորցնելու ամսաթիվ
Ընդունման վայր
Սկզբնաղբյուր

Ժամանակագրական տարբերակ Փոփոխություն կատարող ակտ

Որոնում:
Բովանդակություն

Հղում իրավական ակտի ընտրված դրույթին X
irtek_logo

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԲՅՈՒՋԵՏԱՅԻՆ ՈՒ ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՀԱՏՎԱԾԻ ՀԱՇՎԱՊԱՀԱԿԱՆ ՀԱՇՎԱՌՄԱՆ ...

 

 

«Գրանցված է»
ՀՀ արդարադատության
նախարարության կողմից
25 հունվարի 2007 թ.
Պետական գրանցման թիվ 11807010

 

i

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՖԻՆԱՆՍՆԵՐԻ ԵՎ ԷԿՈՆՈՄԻԿԱՅԻ ՆԱԽԱՐԱՐ
ՀՐԱՄԱՆ

 

9 հունվարի 2007 թ. N 5-Ն

 

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԲՅՈՒՋԵՏԱՅԻՆ ՈՒ ՀԱՆՐԱՅԻՆ ՀԱՏՎԱԾԻ ՀԱՇՎԱՊԱՀԱԿԱՆ ՀԱՇՎԱՌՄԱՆ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄՆԵՐԸ ԵՎ ԴՐԱՆՑ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐԸ ՀԱՍՏԱՏԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

 

«Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային համակարգի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքի 15 հոդվածի 5-րդ կետով և «Գանձապետական համակարգի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքի 5-րդ հոդվածով Հայաստանի Հանրապետության ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարությանը վերապահված լիազորությունների շրջանակներում`

 

Հրամայում եմ`

 

1. Հաստատել.

1.1 Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային և հանրային հատվածի հաշվապահական հաշվառման դասակարգումները`

1) «Ոչ ֆինանսական ակտիվների դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 1-ի,

2) «Ֆինանսական ակտիվների դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 2-ի,

3) «Պարտավորությունների դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 3-ի, 

4) «Սեփական կապիտալի դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 4-ի,

5) «Ընթացիկ ծախսերի դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 5-ի,

6) «Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսերի դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 6-ի,

7) «Հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռք բերման գծով ծախսերի դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 7-ի,

8) «Ընթացիկ եկամուտների դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 8-ի,

9) «Ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերի դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 9-ի,

10) «Փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերի դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 10-ի,

11) «Բյուջետային ծախսերի գործառական դասակարգումը»` համաձայն հավելված N 11-ի:

1.2 Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային և հանրային հատվածի հաշվապահական հաշվառման դասակարգումների կիրառման ցուցումները`

1) «Ոչ ֆինանսական ակտիվների դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 12-ի,

2) «Ֆինանսական ակտիվների դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 13-ի,

3) «Պարտավորությունների դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 14-ի,

4) «Սեփական կապիտալի դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 15-ի,

5) «Ընթացիկ ծախսերի դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 16-ի,

6) «Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսերի դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 17-ի,

7) «Հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռք բերման գծով ծախսերի դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 18-ի,

8) «Ընթացիկ եկամուտների դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 19-ի,

9) «Ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերի դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 20-ի,

10) «Փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերի դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 21-ի,

11) «Բյուջետային ծախսերի գործառական դասակարգման կիրառման ցուցումները»` համաձայն հավելված N 22-ի,     

1.3 Բյուջետային ծախսերի գերատեսչական դասակարգումը` համաձայն հավելված N 23-ի,

1.4 Բյուջետային ծախսերի տարածքային դասակարգումը` համաձայն հավելված N 24-ի,

1.5 Տարեսկզբի ազատ մնացորդը` համաձայն հավելված N 25-ի:

(1.5-րդ կետը փոփ. 23.07.07 թիվ 596-Ն հրաման)

2. Սահմանել, որ`

սույն հրամանը ուժի մեջ է մտնում.

ա) Հայաստանի Հանրապետության պետական և պարտադիր սոցիալական ապահովագրության բյուջեների կազմման մասով` 2008 թվականի պետական բյուջեի կազմման գործընթացը սկսելու, իսկ համայնքների բյուջեների կազմման մասով` 2009 թվականի համայնքների բյուջեների կազմման գործընթացը սկսելու պահից,

բ) Հայաստանի Հանրապետության պետական և պարտադիր սոցիալական ապահովագրության բյուջեների կատարման մասով` 2008 թվականի հունվարի 1-ից, իսկ համայնքների բյուջեների կատարման մասով` 2009 թվականի հունվարի 1-ից:

(2-րդ կետը փոփ. 23.07.07 թիվ 596-Ն հրաման)

3. Ուժը կորցրած ճանաչել`

i

ա) Հայաստանի Հանրապետության ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի 2004 թվականի սեպտեմբերի 29-ի «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային և հանրային հատվածի հաշվապահական հաշվառման դասակարգումները հաստատելու մասին» N 873-Ն հրամանը:

i

բ) Հայաստանի Հանրապետության ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի 2005 թվականի օգոստոսի 19-ի «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային և հանրային հատվածի հաշվապահական հաշվառման դասակարգումների կիրառման ցուցումները հաստատելու մասին» N 877-Ն հրամանը:

i

գ) Հայաստանի Հանրապետության պետական և պարտադիր սոցիալական ապահովագրության բյուջեների կազմման մասով` Հայաստանի Հանրապետության ֆինանսների նախարարի 1999 թվականի հուլիսի 30-ի «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային դասակարգման մանրամասները և կիրառման կարգը հաստատելու մասին» N 292 հրամանը` 2008 թվականի պետական բյուջեի կազմման գործընթացը սկսելու, իսկ համայնքների բյուջեների կազմման մասով` 2009 թվականի համայնքների բյուջեների կազմման գործընթացը սկսելու պահից:

դ) Հայաստանի Հանրապետության պետական և պարտադիր սոցիալական ապահովագրության բյուջեների կատարման մասով` Հայաստանի Հանրապետության ֆինանսների նախարարի 1999 թվականի հուլիսի 30-ի «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային դասակարգման մանրամասները և կիրառման կարգը հաստատելու մասին» N 292 հրամանը` 2008 թվականի հունվարի 1-ից, իսկ համայնքների բյուջեների կատարման մասով` 2009 թվականի հունվարի 1-ից:

(3-րդ կետը փոփ. 23.07.07 թիվ 596-Ն հրաման)

 

Նախարար

Վ. Խաչատրյան

 

Հավելված N 1
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

  

ՈՉ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

 

Հավելված N 2
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

 

Հավելված N 3
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

 

Հավելված N 4
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ՍԵՓԱԿԱՆ ԿԱՊԻՏԱԼԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

 

Հավելված N 5
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԸՆԹԱՑԻԿ ԾԱԽՍԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

(5-րդ հավելվածը փոփ. 23.07.07 թիվ 596-Ն, 15.10.07 թիվ 752-Ն, 11.01.08 թիվ 20-Ն, 21.03.08 թիվ 203-Ն, 02.03.09 թիվ 154-Ն, 08.02.12 թիվ 103-Ն, 14.08.18 թիվ 364-Ն հրամաններ)

 

Հավելված N 6
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ՈՉ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ԾԱԽՍԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

(6-րդ հավելվածը փոփ. 15.10.07 թիվ 752-Ն, 21.03.08 թիվ 203-Ն հրամաններ)

 

Հավելված N 7
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԳՈՒՄԱՐԻ ՄԱՐՄԱՆ ԵՎ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ՁԵՌՔԲԵՐՄԱՆ ԳԾՈՎ ԾԱԽՍԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

 

Հավելված N 8
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԸՆԹԱՑԻԿ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ
Տնտեսագիտական ծածկագիր Դասակարգման տարրերի անվանումները ԿՖՎ 2001 ծած-
կա-
գիր
ԿՖՎ 2001-ի ցուցիչ Դաս Կատե-
գորիա
Խումբ Սինթե-
տիկ
Անալի-
տիկ
Ենթա-
անալի-
տիկ
1 2 3 4 5 6 7 8 9
1 700000           ԸՆԹԱՑԻԿ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ 1
1   710000         ՀԱՐԿԵՐ ԵՎ ՏՈՒՐՔԵՐ 11
1     711000       ՀԱՐԿԵՐ ԵԿԱՄՏԻՑ ԵՎ ՇԱՀՈՒՅԹԻՑ 111
1       711100     Եկամտային հարկ 1111
1         711110   Եկամտային հարկ աշխատավարձից և դրան հավասարեցված այլ եկամուտներից 1111
1           711111 Եկամտային հարկ աշխատավարձից և դրան հավասարեցված այլ եկամուտներից 1111
1         711120   Եկամտային հարկ ձեռնարկատիրական գործունեությունից ստացված եկամուտներից 1111
1           711121 Եկամտային հարկ ձեռնարկատիրական գործունեությունից ստացված եկամուտներից 1111
1         711130   Եկամտային հարկ պասիվ եկամուտներից 1111
1           711131 Եկամտային հարկ պասիվ եկամուտներից 1111
1         711140   Եկամտային հարկ հարկային գործակալի պարտավորությունները ստանձնած ՀՀ ռեզիդենտ չհամարվող կազմակերպությունների կողմից ՀՀ քաղաքացիներին ՀՀ տարածքից դուրս վճարվող եկամուտներից 1111
1           711141 Եկամտային հարկ հարկային գործակալի պարտավորությունները ստանձնած ՀՀ ռեզիդենտ չհամարվող կազմակերպությունների կողմից ՀՀ քաղաքացիներին ՀՀ տարածքից դուրս վճարվող եկամուտներից 1111
1         711150   Եկամտային հարկ այլ աղբյուրներից ստացված եկամուտներից 1111
1           711151 Եկամտային հարկ այլ աղբյուրներից ստացված եկամուտներից 1111
1         711160   Այլ (մինչև 2013 թվականը գործողության մեջ եղած եկամտահարկի համար) 1111
1           711161 Այլ (մինչև 2013 թվականը գործողության մեջ եղած եկամտահարկի համար) 1111
1       711200     Շահութահարկ 1112
1         711210   Շահութահարկ պետական կազմակերպություններից 1112
1           711211 Շահութահարկ պետական կազմակերպություններից 1112
1         711220   Շահութահարկ ֆինանսավարկային կազմակերպություններից 1112
1           711221 Շահութահարկ ֆինանսավարկային կազմակերպություններից 1112
1         711230   Շահութահարկ ՀՀ ռեզիդենտ այլ հարկ վճարողներից (բացի ֆինանսավարկային կազմակերպություններից) 1112
1           711231 Շահութահարկ ոչ պետական կազմակերպություններից 1112
            711232 Շահութահարկ ՀՀ ռեզիդենտ այլ հարկ վճարողներից 1112
1         711240   Շահութահարկ ոչ ռեզիդենտից 1112
1           711241 Շահութահարկ ոչ ռեզիդենտից` եկամտի վճարման աղբյուրի մոտ չհարկվող 1112
1           711242 Շահութահարկ ոչ ռեզիդենտից` եկամտի վճարման աղբյուրի մոտ հարկվող 1112
1     713000       ԳՈՒՅՔԱՅԻՆ ՀԱՐԿԵՐ 113
1       713100     Գույքային հարկեր անշարժ գույքից 1131
1         713110   Պետական բյուջե մուտքագրվող գույքահարկ անշարժ գույքից 1131
1           713111 Գույքահարկ համայնքների վարչական տարածքներից դուրս գտնվող շենքերի և շինությունների համար 1131
1           713112 Հողի հարկ համայնքների վարչական տարածքներից դուրս գտնվող հողի համար 1131
1         713120   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող գույքահարկ անշարժ գույքից 1131
1           713121 Գույքահարկ համայնքների վարչական տարածքներում գտնվող շենքերի և շինությունների համար 1131
1           713122 Հողի հարկ համայնքների վարչական տարածքներում գտնվող հողի համար 1131
1       713600     Գույքային հարկեր այլ գույքից 1136
1         713610   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող գույքային հարկեր այլ գույքից 1136
1           713611 Գույքահարկ փոխադրամիջոցների համար 1136
1     714000       ՀԱՐԿԵՐ ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՈՒՄԻՑ ԵՎ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՄԱՏՈՒՑՈՒՄԻՑ 114
1       714100     Հարկեր ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից 1141
1         714110   Ավելացված արժեքի հարկ 11411
1           714111 Ներմուծումից հարկման ընդհանուր կարգով գանձվող ավելացված արժեքի հարկ 1141
1           714112 Ներքին շրջանառությունից հարկման ընդհանուր կարգով գանձվող ավելացված արժեքի հարկ 1141
1           714113 ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող ապրանքների համար ՀՀ հարկային մարմինների կողմից գանձվող ԱԱՀ 1141
1         714130   Այլ հարկեր ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից 1141
1           714131 Հաստատագրված վճարներ գործունեության առանձին տեսակների համար 1141
1           714132 Արտոնագրային վճարներ 1141
1           714133 Շրջանառության հարկ 1141
1           714134 ՀՀ մաքսային մարմինների կողմից ֆիզիկական անձանցից գանձվող միասնական մաքսային վճար ԵՏՄ անդամ չհանդիսացող պետություններից միջազգային փոստային կամ սուրհանդակային առաքումներով կամ որպես ուղեկցող բեռ ներմուծվող ապրանքների համար 1141
1           714135 Այլ հարկեր ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից 1141
1       714200     Ակցիզային հարկ 1142
1         714210   Ակցիզային հարկ ՀՀ-ում արտադրվող իրացվող ենթաակցիզային ապրանքների համար 1142
1           714211 Ակցիզային հարկ ՀՀ-ում արտադրվող իրացվող ալկոհոլային խմիչքի համար 1142
1           714212 Ակցիզային հարկ ՀՀ-ում արտադրվող իրացվող ծխախոտի համար 1142
1           714213 Ակցիզային հարկ ՀՀ-ում արտադրվող իրացվող այլ ենթաակցիզային ապրանքների համար 1142
1         714220   Ակցիզային հարկ ԵՏՄ անդամ չհանդիսացող երկրներից ՀՀ ներմուծվող ենթաակցիզային ապրանքների համար 1142
1           714221 Ակցիզային հարկ ԵՏՄ անդամ չհանդիսացող երկրներից ՀՀ ներմուծվող ալկոհոլային խմիչքի համար 1142
1           714222 Ակցիզային հարկ ԵՏՄ անդամ չհանդիսացող երկրներից ՀՀ ներմուծվող ծխախոտի համար 1142
1           714223 Ակցիզային հարկ ԵՏՄ անդամ չհանդիսացող երկրներից ՀՀ ներմուծվող այլ ենթաակցիզային ապրանքների համար 1142
1         714230   ՀՀ հարկային մարմինների կողմից գանձվող ակցիզային հարկ ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող ապրանքների համար 1142
1           714231 ՀՀ հարկային մարմինների կողմից գանձվող ակցիզային հարկ ներմուծվող ալկոհոլային խմիչքի համար 1142
1           714232 ՀՀ հարկային մարմինների կողմից գանձվող ակցիզային հարկ ներմուծվող ծխախոտի համար 1142
1           714233 ՀՀ հարկային մարմինների կողմից գանձվող ակցիզային հարկ ներմուծվող այլ ենթաակցիզային ապրանքների համար 1142
1         714240   ՀՀ մաքսային մարմինների կողմից գանձվող ակցիզային հարկ ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող դրոշմավորման ենթակա ապրանքների համար 1142
1           714241 ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող` դրոշմավորման ենթակա ալկոհոլային խմիչքի համար 1142
            714242 ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող` դրոշմավորման ենթակա ծխախոտի համար 1143
1           714243 ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող` դրոշմավորման ենթակա այլ ենթաակցիզային ապրանքների համար 1142
1       714500     Ապրանքների օգտագործման կամ գործունեության իրականացման թույլտվության վճարներ 1145
1         714510   Ավտոտրանսպորտային միջոցների համար 1145
1           714511 Ճանապարհային վճարներ 1145
1         714520   Ապրանքների օգտագործման կամ գործունեության իրականացման թույլտվության այլ վճարներ 1145
1           714521 Ռադիոհաճախականության օգտագործման թույլտվության տրամադրման պարտադիր վճարներ 1145
1           714522 Լիցենզիաների, թույլտվությունների տրամադրման համար վճարվող պետական տուրքեր 1145
1           714523 Բնապահպանական վճարներ 1145
1           714524 Թույլտվությունների տրամադրման համար պետական բյուջե մուտքագրվող այլ պարտադիր վճարներ 1145
1           714525 Տեղական տուրքեր 1145
1           714526 Թույլտվությունների տրամադրման համար համայնքի բյուջե մուտքագրվող այլ պարտադիր վճարներ 1145
1       714600     Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից այլ պարտադիր վճարներ 1146
1         714610   Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից պետական բյուջե վճարվող այլ պարտադիր վճարներ 1146
1           714611 Պետական տուրքեր (բացառությամբ լիցենզիաների տրամադրման համար և համայնքի բյուջե վճարվող պետական տուրքերի) 1146
1           714612 Բնօգտագործման վճարներ  
1           714613 Հանրային ծառայությունների կարգավորման պարտադիր վճարներ 1146
1           714614 Ռադիոհաճախականության օգտագործման պարտադիր վճարներ 1146
1           714615 Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից պետական բյուջե վճարվող այլ պարտադիր վճարներ 1146
1         714620   Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից համայնքի բյուջե վճարվող այլ պարտադիր վճարներ 1146
1           714621 Համայնքի բյուջե վճարվող պետական տուրքեր 1146
1           714622 Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից համայնքի բյուջե վճարվող այլ պարտադիր վճարներ 1146
1     715000       ՀԱՐԿԱՅԻՆ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ԱՐՏԱՔԻՆ ԱՌԵՎՏՐԻՑ 115
1       715100     Ներմուծման մաքսատուրքեր և հատուկ, հակագնագցման և փոխհատուցման տուրքեր 1151
1         715110   Ներմուծման մաքսատուրքերի մուտքերի (վերադարձման) գումարներ, բացառությամբ այն ներմուծման մաքսատուրքերի, որոնք վճարվել և հաշվառվել են 2014 թվականի մայիսի 29-ի «Եվրասիական տնտեսական միության մասին» պայմանագրի (այսուհետ` 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի) N 5 հավելվածին համապատասխան նախքան այդ N 5 հավելվածը Հայաստանի Հանրապետության կողմից կիրառելը 1151
1           715111 Ներմուծման մաքսատուրքերի մուտքերի (վերադարձման) գումարներ, որոնց գծով վճարման պարտավորությունները ծագել են նախքան 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածը Հայաստանի Հանրապետության կողմից կիրառելը 1151
1         715120   2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան վճարվող ներմուծման մաքսատուրքեր (համարժեք այլ տուրքեր, հարկեր և հավաքագրումներ) և տոկոսավճարներ 1151
1           715121 Ղրղզստանի Հանրապետության տարածքում վճարված ներմուծման մաքսատուրքերի 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխման արդյունքում Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված գումարներ 1151
1           715122 Հայաստանի Հանրապետության տարածք ապրանքների ներմուծման կապակցությամբ վճարված ներմուծման մաքսատուրքերի 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխման արդյունքում Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված գումարներ 1151
1           715123 Բելառուսի Հանրապետության տարածքում վճարված ներմուծման մաքսատուրքերի 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխման արդյունքում Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված գումարներ 1151
1           715124 Ղազախստանի Հանրապետության տարածքում վճարված ներմուծման մաքսատուրքերի 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխման արդյունքում Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված գումարներ 1151
1           715125 Ռուսաստանի Դաշնության տարածքում վճարված ներմուծման մաքսատուրքերի 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխման արդյունքում Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված գումարներ 1151
1           715126 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխված ներմուծման մաքսատուրքերի գումարների Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցման գծով Բելառուսի Հանրապետության պարտավորության չկատարման, ոչ ամբողջ ծավալով կամ (և) ուշացումով կատարման դիմաց Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված տոկոսավճարներ 1151
1           715127 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխված ներմուծման մաքսատուրքերի գումարների Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցման գծով Ղազախստանի Հանրապետության պարտավորության չկատարման, ոչ ամբողջ ծավալով կամ (և) ուշացումով կատարման դիմաց Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված տոկոսավճարներ 1151
1           715128 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխված ներմուծման մաքսատուրքերի գումարների Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցման գծով Ռուսաստանի Դաշնության պարտավորության չկատարման, ոչ ամբողջ ծավալով կամ (և) ուշացումով կատարման դիմաց Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված տոկոսավճարներ 1151
1           715129 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան բաշխված ներմուծման մաքսատուրքերի գումարների Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցման գծով Ղրղզստանի Հանրապետության պարտավորության չկատարման, ոչ ամբողջ ծավալով կամ (և) ուշացումով կատարման դիմաց Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված տոկոսավճարներ 1151
1         715130   Ներմուծման մաքսատուրքերի գումարներ, որոնք 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածի համաձայն Հայաստանի Հանրապետության կողմից բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Եվրասիական տնտեսական միության այլ անդամ պետությունների բյուջեներ, ինչպես նաև ներմուծման մաքսատուրքերի բաշխված գումարներ, որոնց փոխանցումը Եվրասիական տնտեսական միության այլ անդամ պետություններին կասեցված է 1151
1           715131 Հայաստանի Հանրապետության տարածք ապրանքների ներմուծման կապակցությամբ վճարված ներմուծման մաքսատուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Բելառուսի Հանրապետության բյուջե 1151
1           715132 Հայաստանի Հանրապետության տարածք ապրանքների ներմուծման կապակցությամբ վճարված ներմուծման մաքսատուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Ղազախստանի Հանրապետության բյուջե 1151
1           715133 Հայաստանի Հանրապետության տարածք ապրանքների ներմուծման կապակցությամբ վճարված ներմուծման մաքսատուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Ռուսաստանի Դաշնության բյուջե 1151
1           715134 Ներմուծման մաքսատուրքերի բաշխված գումարներ, որոնց փոխանցումը Բելառուսի Հանրապետության բյուջե կասեցված է 1151
1           715135 Ներմուծման մաքսատուրքերի բաշխված գումարներ, որոնց փոխանցումը Ղազախստանի Հանրապետության բյուջե կասեցված է 1151
1           715136 Ներմուծման մաքսատուրքերի բաշխված գումարներ, որոնց փոխանցումը Ռուսաստանի Դաշնության բյուջե կասեցված է 1151
1           715137 Հայաստանի Հանրապետության տարածք ապրանքների ներմուծման կապակցությամբ վճարված ներմուծման մաքսատուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Ղրղզստանի Հանրապետության բյուջե 1151
1           715138 Ներմուծման մաքսատուրքերի բաշխված գումարներ, որոնց փոխանցումը Ղրղզստանի Հանրապետության բյուջե կասեցված է 1151
1         715150   Հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի մուտքի (վերադարձման) գումարներ, որոնց գծով վճարման պարտավորությունները ծագել են նախքան 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 8 հավելվածը Հայաստանի Հանրապետության կողմից կիրառելը 1151
1           715151 Հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի մուտքի (վերադարձման) գումարներ, որոնց գծով վճարման պարտավորությունները ծագել են նախքան 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 8 հավելվածը Հայաստանի Հանրապետության կողմից կիրառելը 1151
1         715160   2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 8 հավելվածին համապատասխան վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր և տոկոսավճարներ 1151
1           715161 Ղրղզստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715162 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում հաշվանցվել են Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715163 Բելառուսի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715164 Ղազախստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715165 Ռուսաստանի Դաշնության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715166 Բաշխված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարների փոխանցման գծով Բելառուսի Հանրապետության պարտավորության չկատարման, ոչ ամբողջ ծավալով կամ (և) ուշացումով կատարման դիմաց Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված տոկոսավճարներ 1151
1           715167 Բաշխված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարների փոխանցման գծով Ղազախստանի Հանրապետության պարտավորության չկատարման, ոչ ամբողջ ծավալով կամ (և) ուշացումով կատարման դիմաց Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված տոկոսավճարներ 1151
1           715168 Բաշխված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարների փոխանցման գծով Ռուսաստանի Դաշնության պարտավորության չկատարման, ոչ ամբողջ ծավալով կամ (և) ուշացումով կատարման դիմաց Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված տոկոսավճարներ 1151
1           715169 Բաշխված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարների փոխանցման գծով Ղրղզստանի Հանրապետության պարտավորության չկատարման, ոչ ամբողջ ծավալով կամ (և) ուշացումով կատարման դիմաց Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցված տոկոսավճարներ 1151
1         715170   Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնք 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 8 հավելվածին համապատասխան փոխանցվել են Եվրասիական տնտեսական միության այլ անդամ պետությունների բյուջեներ, ինչպես նաև նշված տուրքերի բաշխված գումարներ, որոնց փոխանցումը Եվրասիական տնտեսական միության այլ անդամ պետություններին կասեցված է 1151
1           715171 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Բելառուսի Հանրապետության բյուջե 1151
1           715172 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Ղազախստանի Հանրապետության բյուջե 1151
1           715173 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Ռուսաստանի Դաշնության բյուջե 1151
1           715174 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնց փոխանցումը Բելառուսի Հանրապետության բյուջե կասեցված է 1151
1           715175 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնց փոխանցումը Ղազախստանի Հանրապետության բյուջե կասեցված է 1151
1           715176 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնց փոխանցումը Ռուսաստանի Դաշնության բյուջե կասեցված է 1151
1           715177 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնք բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Ղրղզստանի Հանրապետության բյուջե 1151
1           715178 Հայաստանի Հանրապետության տարածքում վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերի գումարներ, որոնց փոխանցումը Ղրղզստանի Հանրապետության բյուջե կասեցված է 1151
1         715180   «Տարանցիկ փոխադրման մաքսային ընթացակարգի համաձայն փոխադրվող ապրանքների նկատմամբ սահմանված մաքսատուրքերի, հարկերի վճարումն ապահովելուն առնչվող որոշ հարցերի, այդպիսի ապրանքների նկատմամբ սահմանված մաքսատուրքերի, հարկերի գանձման առանձնահատկությունների և գանձված գումարների փոխանցումների կարգի մասին» 2010 թվականի մայիսի 21-ի համաձայնագրին համապատասխան մաքսային տուրքերի և այլ վճարների կատարման ապահովման գումարներ 1151
1           715181 Մաքսային տուրքերի և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով ստացված դրամական միջոցներ 1151
1           715182 Բելառուսի Հանրապետության մաքսային մարմիններին մաքսային և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով տրամադրված դրամական միջոցներից գանձումներ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715183 Ղազախստանի Հանրապետության մաքսային մարմիններին մաքսային և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով տրամադրված դրամական միջոցներից գանձումներ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715184 Ռուսաստանի Դաշնության մաքսային մարմիններին մաքսային և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով տրամադրված դրամական միջոցներից գանձումներ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715185 Հայաստանի Հանրապետության մաքսային մարմիններին մաքսային և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով տրամադրված դրամական միջոցներից Հայաստանի Հանրապետության մաքսային մարմինների կողմից մաքսատուրքերի գանձված գումարներ, որոնք փոխանցվել են Բելառուսի Հանրապետության բյուջե 1151
1           715186 Հայաստանի Հանրապետության մաքսային մարմիններին մաքսային և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով տրամադրված դրամական միջոցներից Հայաստանի Հանրապետության մաքսային մարմինների կողմից մաքսատուրքերի գանձված գումարներ, որոնք փոխանցվել են Ղազախստանի Հանրապետության բյուջե 1151
1           715187 Հայաստանի Հանրապետության մաքսային մարմիններին մաքսային և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով տրամադրված դրամական միջոցներից Հայաստանի Հանրապետության մաքսային մարմինների կողմից մաքսատուրքերի գանձված գումարներ, որոնք փոխանցվել են Ռուսաստանի Դաշնության բյուջե 1151
1           715188 Ղրղզստանի Հանրապետության մաքսային մարմիններին մաքսային և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով տրամադրված դրամական միջոցներից գանձումներ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե 1151
1           715189 Հայաստանի Հանրապետության մաքսային մարմիններին մաքսային և այլ վճարների կատարման ապահովման նպատակով տրամադրված դրամական միջոցներից Հայաստանի Հանրապետության մաքսային մարմինների կողմից մաքսատուրքերի գանձված գումարներ, որոնք փոխանցվել են Ղրղզստանի Հանրապետության բյուջե 1151
1         715190   2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան վճարված ներմուծման մաքսատուրքեր (համարժեք այլ տուրքեր, հարկեր և հավաքագրումներ) և N 8 հավելվածին համապատասխան վճարվող հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր 1151
1           715191 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան վճարված ներմուծման մաքսատուրքեր (համարժեք այլ տուրքեր, հարկեր և հավաքագրումներ) 1151
1           715192 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 8 հավելվածին համապատասխան վճարվող հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր  
1       715200     Արտահանման հարկեր 1152
1         715210   Արտահանման մաքսատուրքեր 1152
1           715211 Արտահանման մաքսատուրքեր 1152
1       715600     Արտաքին առևտրի այլ հարկեր 1156
1         715610   Ներմուծման այլ հարկեր 1156
1           715611 Ներմուծման այլ հարկեր 1156
1         715620   Արտահանման այլ հարկեր 1156
1           715621 Արտահանման այլ հարկեր 1156
1     716000       ԱՅԼ ՀԱՐԿԱՅԻՆ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ 116
1       716100     Այլ հարկային եկամուտներ 1161
1         716110   Պետական բյուջե մուտքագրվող այլ հարկային եկամուտներ 1161
1           716111 Պետական բյուջե մուտքագրվող այլ հարկային եկամուտներ 1161
1         716120   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող այլ հարկային եկամուտներ 1161
1           716121 Օրենքով պետական բյուջե ամրագրվող հարկատեսակներից և պարտադիր վճարներից մասհանումներ համայնքների բյուջեներ 1161
1           716122 Հողի հարկի և գույքահարկի գծով համայնքի բյուջե վճարումների բնագավառում բացահայտված հարկային օրենսդրության խախտումների համար հարկատուներից գանձվող տույժեր և տուգանքներ, որոնք չեն հաշվարկվում այդ հարկերի գումարների նկատմամբ 1161
1     717000       ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՎՃԱՐՆԵՐ 117
1       717100     Սոցիալական վճարներ 1171
1         717110   Նպատակային սոցիալական վճարներ 1171
1           717111 Սոցիալական վճար` վարձու աշխատողներից (պայմանագրային եկամուտ ստացողներից), այդ թվում` հարկային գործակալի միջոցով 1171
1           717112 Սոցիալական վճար` անհատ ձեռնարկատերերից, նոտարներից և ինքնազբաղվածներից 1171
1         717120   Այլ սոցիալական վճարներ 1171
1           717121 Այլ սոցիալական վճարներ 1171
1   730000         ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ 13
1     731000       ԱՐՏԱՔԻՆ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ` ՍՏԱՑՎԱԾ ԱՅԼ ՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՑ 131
1       731100     Ընթացիկ արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից 1311
1         731110   Պետական բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1311
1           731111 Պետական բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1311
1         731120   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետությունների տեղական ինքնակառավարման մարմիններից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1311
1           731121 Համայնքի բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետությունների տեղական ինքնակառավարման մարմիններից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1311
1       731200     Կապիտալ արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից 1312
1         731210   Պետական բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1312
1           731211 Պետական բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1312
1         731220   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետությունների տեղական ինքնակառավարման մարմիններից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1312
1           731221 Համայնքի բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետությունների տեղական ինքնակառավարման մարմիններից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1312
1     732000       ԱՐՏԱՔԻՆ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ` ՍՏԱՑՎԱԾ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՑ 132
1       732100     Ընթացիկ արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից 1321
1         732110   Պետական բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1321
1           732111 Պետական բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1321
1         732120   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1321
1           732121 Համայնքի բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1321
1       732200     Կապիտալ արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից 1322
1         732210   Պետական բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1322
1           732211 Պետական բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1322
1         732220   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1322
1           732221 Համայնքի բյուջե մուտքագրվող արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1322
1     733000       ՆԵՐՔԻՆ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ` ՍՏԱՑՎԱԾ ԿԱՌԱՎԱՐՄԱՆ ԱՅԼ ՄԱԿԱՐԴԱԿՆԵՐԻՑ 133
1       733100     Ընթացիկ ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից 1331
1         733110   Պետական բյուջե մուտքագրվող ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1331
1           733111 Պետական բյուջե մուտքագրվող ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1331
1         733120   Ընթացիկ ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ համայնքների բյուջեներին 1331
1           733121 Պետական բյուջեից ֆինանսական համահարթեցման սկզբունքով տրամադրվող դոտացիաներ 1331
1           733122 Պետական բյուջեից համայնքի բյուջեին տրամադրվող այլ դոտացիաներ 1331
1           733123 Պետական բյուջեից համայնքի բյուջեին տրամադրվող նպատակային հատկացումներ (սուբվենցիաներ) 1331
1           733124 Այլ համայնքների բյուջեներից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով ստացվող պաշտոնական դրամաշնորհներ 1331
1       733200     Կապիտալ ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից 1332
1         733210   Պետական բյուջե մուտքագրվող ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1332
1           733211 Պետական բյուջե մուտքագրվող ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով 1332
1         733220   Կապիտալ ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ համայնքների բյուջեներին` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից 1332
1           733221 Պետական բյուջեից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակային հատկացումներ` սուբվենցիաներ 1332
1           733222 Այլ համայնքներից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով ստացվող պաշտոնական դրամաշնորհներ 1332
1   740000         ԱՅԼ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ 14
1     741000       ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ՍԵՓԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԻՑ 141
1       741100     Տոկոսներ 1411
1         741110   Պետական բյուջե վճարվող տոկոսներ 1411
1           741111 Բանկերում և ֆինանսավարկային հաստատություններում բյուջեների ժամանակավոր ազատ միջոցների տեղաբաշխումից և դեպոզիտներից ստացված տոկոսներ 1411
1           741112 Ռեզիդենտներին տրամադրված վարկերի տոկոսավճարներ 1411
1           741113 Ոչ ռեզիդենտներին տրամադրված վարկերի տոկոսավճարներ 1411
1           741114 Պետական բյուջե վճարվող այլ տոկոսավճարներ 1411
1         741120   Համայնքի բյուջե վճարվող տոկոսներ 1411
1           741121 Բանկերում համայնքի բյուջեի ժամանակավոր ազատ միջոցների տեղաբաշխումից և դեպոզիտներից ստացված տոկոսավճարներ 1411
1       741200     Շահաբաժիններ 1412
1         741210   Բաժնետիրական ընկերություններում պետական մասնակցության դիմաց պետական բյուջե մուտքագրվող շահաբաժիններ 1412
1           741211 Բաժնետիրական ընկերություններում պետական մասնակցության դիմաց պետական բյուջե մուտքագրվող շահաբաժիններ 1412
1         741220   Բաժնետիրական ընկերություններում համայնքի մասնակցության դիմաց համայնքի բյուջե մուտքագրվող շահաբաժիններ 1412
1           741221 Բաժնետիրական ընկերություններում համայնքի մասնակցության դիմաց համայնքի բյուջե մուտքագրվող շահաբաժիններ 1412
1         741230   Կառավարման մարմինների ծախսերի նկատմամբ եկամուտների գերազանցումից պետական բյուջեի մուտքեր 1412
1           741231 ՀՀ կենտրոնական բանկի ծախսերի նկատմամբ եկամուտների գերազանցումից պետական բյուջեի եկամուտներ 1412
1           741232 ՀՀ անշարժ գույքի կադաստրի պետական կոմիտեի ծախսերի նկատմամբ եկամուտների գերազանցումից մուտքեր 1412
1           741233 Պետական կառավարման այլ մարմինների ծախսերի նկատմամբ եկամուտների գերազանցումից պետական բյուջեի եկամուտներ 1412
1       741500     Գույքի վարձակալությունից եկամուտներ 1415
1         741510   Պետական բյուջեի եկամուտներ գույքի վարձակալությունից 1415
1           741511 Պետական հիմնարկների հաշվեկշիռներում հաշվառվող գույքի վարձակալությունից եկամուտներ 1415
1           741512 Համայնքի վարչական տարածքից դուրս գտնվող պետական սեփականություն համարվող հողերի վարձավճարներ 1415
1           741513 Համայնքի վարչական տարածքից դուրս գտնվող պետական սեփականություն համարվող հողերի կառուցապատման իրավունքի տրամադրման դիմաց գանձվող վարձավճարներ 1415
1           741514 Այլ գույքի վարձակալությունից մուտքեր 1415
1         741520   Համայնքի բյուջեի եկամուտներ գույքի վարձակալությունից 1415
1           741521 Համայնքային հիմնարկների հաշվեկշիռներում հաշվառվող գույքի վարձակալությունից եկամուտներ 1415
1           741522 Համայնքի սեփականություն համարվող հողերի վարձավճարներ 1415
1           741523 Համայնքի վարչական տարածքում գտնվող պետական սեփականություն համարվող հողերի վարձավճարներ 1415
1           741524 Համայնքի վարչական տարածքում գտնվող պետության և համայնքի սեփականությանը պատկանող հողամասերի կառուցապատման իրավունքի տրամադրման դիմաց գանձվող վարձավճարներ 1415
1           741525 Այլ գույքի վարձակալությունից մուտքեր 1415
1     742000       ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՈՒՄԻՑ ԵՎ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՄԱՏՈՒՑՈՒՄԻՑ 142
1       742100     Եկամուտներ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից 1421
1         742110   Պետական բյուջեի եկամուտներ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից 1421
1           742111 Պետական սեփականություն հանդիսացող, այդ թվում` տիրազուրկ, պետությանը որպես սեփականություն անցած ապրանքների (բացառությամբ հիմնական միջոց, ոչ նյութական կամ բարձրարժեք ակտիվ հանդիսացող, ինչպես նաև պետության պահուստներում պահվող ապրանքանյութական արժեքների) վաճառքից մուտքեր 1421
1           742112 Դասագրքերի, դասամատյանների իրացումից մուտքեր 1421
1           742113 Քաղաքացիական ծառայության կրտսեր պաշտոնների համար անցկացվող թեստավորմանը մասնակցելու համար վճար 1421
1           742114 Մուտքեր արժեթղթերի բլանկների իրացումից 1421
1           742115 Պետական հիմնարկների կողմից մրցութային փաթեթների տրամադրումից մուտքեր 1421
1           742116 Օրենքով սահմանված դեպքերում պետական հիմնարկների կողմից առանց պետական տուրքի գանձման մատուցվող ծառայությունների կամ կատարվող գործողությունների դիմաց ստացվող (գանձվող) այլ վճարներ 1421
1           742117 Պետական բյուջեի մուտքեր այլ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից 1421
1         742120   Համայնքի բյուջեի եկամուտներ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից 1421
1           742121 Համայնքի սեփականություն հանդիսացող, այդ թվում` տիրազուրկ, համայնքին որպես սեփականություն անցած ապրանքների (բացառությամբ հիմնական միջոց, ոչ նյութական կամ բարձրարժեք ակտիվ հանդիսացող, ինչպես նաև համայնքի պահուստներում պահվող ապրանքանյութական արժեքների) վաճառքից մուտքեր 1421
1           742122 Աղբահանության վճար 1421
1           742123 Տեղական ինքնակառավարման մարմիններին պետության կողմից պատվիրակված լիազորությունների իրականացման ծախսերի ֆինանսավորման համար պետական բյուջեից ստացվող միջոցներ 1421
1           742124 Օրենքով սահմանված դեպքերում համայնքային հիմնարկների կողմից առանց տուրքի գանձման մատուցվող ծառայությունների կամ կատարվող գործողությունների դիմաց ստացվող (գանձվող) այլ վճարներ 1421
1       742200     Վարչական գանձումներ 1422
1         742210   Պետական բյուջե մուտքագրվող վարչական գանձումներ 1422
1           742211 Համայնքի վարչական տարածից դուրս ինքնակամ կառուցված շենքերի, շինությունների օրինականացման համար վճարներ 1422
1           742212 Մաքսավճար 1422
1           742213 Պետական բյուջե մուտքագրվող այլ վարչական գանձումներ 1422
1         742220   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող վարչական գանձումներ 1422
1           742221 Համայնքի բյուջե մուտքագրվող տեղական վճարներ 1422
1           742222 Համայնքի վարչական տարածքում ինքնակամ կառուցված շենքերի, շինությունների օրինականացման համար վճարներ 1422
1           742223 Համայնքի բյուջեի մուտքեր այլ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից 1422
1           742124 Համայնքի բյուջե մուտքագրվող այլ վարչական գանձումներ 1422
1     743000       ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ՏՈՒՅԺԵՐԻՑ, ՏՈՒԳԱՆՔՆԵՐԻՑ 143
1       743100     Եկամուտներ տույժերից ու տուգանքներից 143
1         743110   Պետական բյուջե մուտքագրվող տույժեր ու տուգանքներ 1431
1           743111 Պետական բյուջեի մուտքեր վարչական իրավախախտումների համար տուգանքներից և պատժամիջոցներից 1431
1           743112 Մուտքեր պետական բյուջեի նկատմամբ ստանձնած պայմանագրային պարտավորությունների չկատարման դիմաց գանձվող տույժերից 1431
1           743113 ՀՀ էներգետիկայի բնագավառում էլեկտրական էներգիայի և բնական գազի ներկրման և արտահանման գործունեության լիցենզիայի պայմանները չկատարելու կամ ոչ պատշաճ կատարելու դեպքում ֆինանսական երաշխիքներից մուտքեր 1431
1           743114 «Գնումների մասին» ՀՀ օրենքով նախատեսված դեպքերում մասնակիցներից հայտի ապահովում 1431
1           743115 Պետական բյուջեի մուտքեր այլ իրավախախտումների համար կիրառվող պատժամիջոցներից 1431
1         743120   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող տույժեր ու տուգանքներ 1431
1           743121 Համայնքի բյուջեի մուտքեր վարչական իրավախախտումների համար տուգանքներից և պատժամիջոցներից 1431
1           743122 Մուտքեր համայնքի բյուջեի նկատմամբ ստանձնած պայմանագրային պարտավորությունների չկատարման դիմաց գանձվող տույժերից 1431
1           743123 Համայնքի բյուջեի մուտքեր այլ իրավախախտումների համար տուգանքներից և պատժամիջոցներից 1431
1     744000       ՈՉ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ 144
1       744100     Ընթացիկ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ 1441
1         744110   Պետական բյուջե մուտքագրվող ընթացիկ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ 1441
1           744111 Ֆիզիկական անձանց և կազմակերպությունների նվիրաբերությունից պետությանը, վերջինիս ենթակա բյուջետային հիմնարկների տնօրինմանն անցած գույքի (հիմնական միջոց կամ ոչ նյութական ակտիվ չհանդիսացող) իրացումից և դրամական միջոցներից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման համար պետական բյուջե ստացված մուտքեր` տրամադրված արտաքին աղբյուրներից 1441
1           744112 Ֆիզիկական անձանց և կազմակերպությունների նվիրաբերությունից պետությանը, վերջինիս ենթակա բյուջետային հիմնարկների տնօրինմանն անցած գույքի (հիմնական միջոց կամ ոչ նյութական ակտիվ չհանդիսացող) իրացումից և դրամական միջոցներից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման համար պետական բյուջե ստացված մուտքեր` տրամադրված ներքին աղբյուրներից 1441
1         744120   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող ընթացիկ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ 1441
1           744121 Ֆիզիկական անձանց և կազմակերպությունների նվիրաբերությունից համայնքին, վերջինիս ենթակա բյուջետային հիմնարկների տնօրինմանն անցած գույքի (հիմնական միջոց կամ ոչ նյութական ակտիվ չհանդիսացող) իրացումից և դրամական միջոցներից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման համար համայնքի բյուջե ստացված մուտքեր` տրամադրված արտաքին աղբյուրներից 1441
1           744122 Ֆիզիկական անձանց և կազմակերպությունների նվիրաբերությունից համայնքին, վերջինիս ենթակա բյուջետային հիմնարկների տնօրինմանն անցած գույքի (հիմնական միջոց կամ ոչ նյութական ակտիվ չհանդիսացող) իրացումից և դրամական միջոցներից ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման համար համայնքի բյուջե ստացված մուտքեր` տրամադրված ներքին աղբյուրներից 1441
1       744200     Կապիտալ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ 1442
1         744210   Պետական բյուջե մուտքագրվող կապիտալ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ 1442
1           744211 Նվիրատվության, ժառանգության իրավունքով ֆիզիկական անձանցից և կազմակերպություններից պետությանը, վերջինիս ենթակա բյուջետային հիմնարկների տնօրինմանն անցած գույքի (հիմնական միջոց կամ ոչ նյութական ակտիվ չհանդիսացող) իրացումից և դրամական միջոցներից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման համար պետական բյուջե ստացված մուտքեր` տրամադրված արտաքին աղբյուրներից 1442
1           744212 Նվիրատվության, ժառանգության իրավունքով ֆիզիկական անձանցից և կազմակերպություններից պետական, վերջինիս ենթակա բյուջետային հիմնարկների տնօրինմանն անցած գույքի (հիմնական միջոց կամ ոչ նյութական ակտիվ չհանդիսացող) իրացումից և դրամական միջոցներից կապիտալ ծախսերի իրականացման համար պետական բյուջե ստացված մուտքեր` տրամադրված ներքին աղբյուրներից 1442
1         744220   Համայնքի բյուջե մուտքագրվող կապիտալ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ 1442
1           744221 Նվիրատվության, ժառանգության իրավունքով ֆիզիկական անձանցից և կազմակերպություններից համայնքին, վերջինիս ենթակա բյուջետային հիմնարկների տնօրինմանն անցած գույքի (հիմնական միջոց կամ ոչ նյութական ակտիվ չհանդիսացող) իրացումից և դրամական միջոցներից կապիտալ ծախսերի ֆինանսավորման համար համայնքի բյուջե ստացված մուտքեր` տրամադրված արտաքին աղբյուրներից 1442
1           744222 Նվիրատվության, ժառանգության իրավունքով ֆիզիկական անձանցից և կազմակերպություններից համայնքին, վերջինիս ենթակա բյուջետային հիմ-նարկների տնօրինմանն անցած գույքի (հիմնական միջոց կամ ոչ նյութական ակտիվ չհանդիսացող) իրացումից և դրամական միջոցներից կապիտալ ծախսերի իրականացման համար համայնքի բյուջե ստացված մուտքեր` տրամադրված ներքին աղբյուրներից 1442
1     745000       ԱՅԼ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ 145
1       745100     Այլ եկամուտներ 1451
1         745110   Պետական բյուջեի այլ եկամուտներ 1451
1           745111 Պետական գույքին պատճառած վնասների փոխհատուցումից մուտքեր 1451
1           745112 Օրենքով և իրավական այլ ակտերով սահմանված` պետական բյուջե մուտքագրման ենթակա այլ եկամուտներ 1451
1       745200     Համայնքի բյուջեի այլ եկամուտներ 1452
1         745210   Համայնքի բյուջեի այլ եկամուտներ 1452
1           745211 Համայնքի գույքին պատճառած վնասների փոխհատուցումից մուտքեր 1452
1           745212 Վարչական բյուջեի պահուստային ֆոնդից ֆոնդային բյուջե կատարվող հատկացումներ 1452
1           745213 Օրենքով և իրավական այլ ակտերով սահմանված` համայնքի բյուջե մուտքագրման ենթակա այլ եկամուտներ 1452

(8-րդ հավելվածը փոփ. 12.09.08 թիվ 790-Ն, 27.04.11 թիվ 240-Ն (հրամանն ունի անցումային դրույթներ), 05.02.14 թիվ 98-Ն, 15.04.14 թիվ 269-Ն, 17.12.14 թիվ 906-Ն, 15.08.16 թիվ 805-Ն հրամաններ)

 

Հավելված N 9
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ՈՉ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

 

Հավելված N 10
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ՓՈԽԱՌՈՒ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻ ԵՎ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

 

Հավելված N 11
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԲՅՈՒՋԵՏԱՅԻՆ ԾԱԽՍԵՐԻ ԳՈՐԾԱՌԱԿԱՆ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ

 

Առաջարկված ծածկագրեր Նկարագրություն
Բաժին Խումբ Դաս Ամբողջ ծածկագիրը
0     0100 ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԲՆՈՒՅԹԻ ՀԱՆՐԱՅԻՆ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
  1   0110 Օրենսդիր և գործադիր մարմիններ, պետական կառավարում, ֆինանսական և հարկաբյուջետային հարաբերություններ, արտաքին հարաբերություններ
    1 0111 Օրենսդիր և գործադիր մարմիններ, պետական կառավարում
    2 0112 Ֆինանսական և հարկաբյուջետային հարաբերություններ
    3 0113 Արտաքին հարաբերություններ
  2   0120 Արտաքին տնտեսական օգնություն
    1 0121 Արտաքին տնտեսական աջակցություն
    2 0122 Միջազգային կազմակերպությունների միջոցով տրամադրվող տնտեսական օգնություն
  3   0130 Ընդհանուր բնույթի ծառայություններ
    1 0131 Աշխատակազմի /կադրերի/ գծով ընդհանուր բնույթի ծառայություններ
    2 0132 Ծրագրման և վիճակագրական ընդհանուր ծառայություններ
    3 0133 Ընդհանուր բնույթի այլ ծառայություններ
  4   0140 Ընդհանուր բնույթի հետազոտական աշխատանք
    1 0141 Ընդհանուր բնույթի հետազոտական աշխատանք
  5   0150 Ընդհանուր բնույթի հանրային ծառայությունների գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    1 0151 Ընդհանուր բնույթի հանրային ծառայությունների գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
  6   0160 Ընդհանուր բնույթի հանրային ծառայություններ (այլ դասերին չպատկանող)
    1 0161 Ընդհանուր բնույթի հանրային ծառայություններ (այլ դասերին չպատկանող)
  7   0170 Պետական պարտքի գծով գործառնություններ
    1 0171 Պետական պարտքի գծով գործառնություններ
  8   0180 Կառավարության տարբեր մակարդակների միջև իրականացվող ընդհանուր բնույթի տրանսֆերտներ
    1 0181 Կառավարության տարբեր մակարդակների միջև իրականացվող ընդհանուր բնույթի տրանսֆերտներ
02     0200 ՊԱՇՏՊԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
  1   0210 Ռազմական պաշտպանություն
    1 0211 Ռազմական պաշտպանություն
  2   0220 Քաղաքացիական պաշտպանություն
    1 0221 Քաղաքացիական պաշտպանություն
  3   0230 Արտաքին ռազմական օգնություն
    1 0231 Արտաքին ռազմական օգնություն
  4   0240 Հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ պաշտպանության ոլորտում
    1 0241 Հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ պաշտպանության ոլորտում
  5   0250 Պաշտպանություն (այլ դասերին չպատկանող)
    1 0251 Պաշտպանություն (այլ դասերին չպատկանող)
03     0300 ՀԱՍԱՐԱԿԱԿԱՆ ԿԱՐԳ, ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԴԱՏԱԿԱՆ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅՈՒՆ
  1   0310 Հասարակական կարգ և անվտանգություն
    1 0311 Ոստիկանություն
    2 0312 Ազգային անվտանգություն
    3 0313 Պետական պահպանություն
  2   0320 Փրկարար ծառայություն
    1 0321 Փրկարար ծառայություն
  3   0330 Դատական գործունեություն և իրավական պաշտպանություն
    1 0331 Դատարաններ
    2 0332 Իրավական պաշտպանություն
  4   0340 Դատախազություն
    1 0341 Դատախազություն
  5   0350 Կալանավայրեր
    1 0351 Կալանավայրեր
  6   0360 Հետազոտական ու նախագծային աշխատանքներ հասարակական կարգի և անվտանգության ոլորտում
    1 0361 Հետազոտական ու նախագծային աշխատանքներ հասարակական կարգի և անվտանգության ոլորտում
  7   0370 Նախաքննություն
    1 0371 Նախաքննություն
8 0380 Հասարակական կարգ և  անվտանգություն (այլ դասերին չպատկանող)
1 0381 Հասարակական կարգ և  անվտանգություն (այլ դասերին չպատկանող)
04     0400 Տնտեսական հարաբերություններ
  1   0410 Ընդհանուր բնույթի տնտեսական, առևտրային և աշխատանքի գծով հարաբերություններ
    1 0411 Ընդհանուր բնույթի տնտեսական և առևտրային հարաբերություններ
    2 0412 Աշխատանքի հետ կապված ընդհանուր բնույթի հարաբերություններ
  2   0420 Գյուղատնտեսություն, անտառային տնտեսություն, ձկնորսություն և որսորդություն
    1 0421 Գյուղատնտեսություն
    2 0422 Անտառային տնտեսություն
    3 0423 Ձկնորսություն և որսորդություն
    4 0424 Ոռոգում
  3   0430 Վառելիք և էներգետիկա
    1 0431 Քարածուխ և այլ կարծր բնական վառելիք
    2 0432 Նավթամթերք և բնական գազ
    3 0433 Միջուկային վառելիք
    4 0434 Վառելիքի այլ տեսակներ
    5 0435 Էլեկտրաէներգիա
    6 0436 Ոչ էլեկտրական էներգիա
  4   0440 Լեռնաարդյունահանում, արդյունաբերություն և շինարարություն
    1 0441 Հանքային ռեսուրսների արդյունահանում, բացառությամբ բնական վառելիքի
    2 0442 Արդյունաբերություն
    3 0443 Շինարարություն
  5   0450 Տրանսպորտ
    1 0451 Ճանապարհային տրանսպորտ
    2 0452 Ջրային տրանսպորտ
    3 0453 Երկաթուղային տրանսպորտ
    4 0454 Օդային տրանսպորտ
    5 0455 Խողովակաշարային և այլ տրանսպորտ
  6   0460 Կապ
    1 0461 Կապ
  7   0470 Այլ բնագավառներ
    1 0471 Մեծածախ և մանրածախ առևտուր, ապրանքների պահպանում և պահեստավորում
    2 0472 Հյուրանոցներ և հասարակական սննդի օբյեկտներ
    3 0473 Զբոսաշրջություն
    4 0474 Զարգացման բազմանպատակ ծրագրեր
  8   0480 Տնտեսական հարաբերությունների գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    1 0481 Ընդհանուր բնույթի տնտեսական, առևտրային և աշխատանքի հարցերի գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    2 0482 Գյուղատնտեսության, անտառային տնտեսության, ձկնորսության և որսորդության գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    3 0483 Վառելիքի և էներգետիկայի գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    4 0484 Լեռնաարդյունահանման, արդյունաբերության և շինարարության գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    5 0485 Տրանսպորտի գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    6 0486 Կապի գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    7 0487 Այլ բնագավառների գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
  9   0490 Տնտեսական հարաբերություններ (այլ դասերին չպատկանող)
    1 0491 Տնտեսական հարաբերություններ (այլ դասերին չպատկանող)
05     0500 ՇՐՋԱԿԱ ՄԻՋԱՎԱՅՐԻ ՊԱՇՏՊԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
  1   0510 Աղբահանում
    1 0511 Աղբահանում
  2   0520 Կեղտաջրերի հեռացում
    1 0521 Կեղտաջրերի հեռացում
  3   0530 Շրջակա միջավայրի աղտոտման դեմ պայքար
    1 0531 Օդի աղտոտման դեմ պայքար
  4   0540 Կենսաբազմազանության և բնության պաշտպանություն
    1 0541 Կենսաբազմազանության և բնության պաշտպանություն
  5   0550 Շրջակա միջավայրի պաշտպանության գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    1 0551 Շրջակա միջավայրի պաշտպանության գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
  6   0560 Շրջակա միջավայրի պաշտպանություն (այլ դասերին չպատկանող)
    1 0561 Շրջակա միջավայրի պաշտպանություն (այլ դասերին չպատկանող)
06     0600 Բնակարանային շինարարություն և կոմունալ ծառայություններ
  1   0610 Բնակարանային շինարարություն
    1 0611 Բնակարանային շինարարություն
  2   0620 Համայնքային զարգացում
    1 0621 Համայնքային զարգացում
  3   0630 Ջրամատակարարում
    1 0631 Ջրամատակարարում
  4   0640 Փողոցների լուսավորում
    1 0641 Փողոցների լուսավորում
  5   0650 Բնակարանային շինարարության և կոմունալ ծառայությունների գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    1 0651 Բնակարանային շինարարության և կոմունալ ծառայությունների գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
  6   0660 Բնակարանային շինարարություն և կոմունալ ծառայություններ (այլ դասերին չպատկանող)
    1 0661 Բնակարանային շինարարություն և կոմունալ ծառայություններ (այլ դասերին չպատկանող)
07     0700 ԱՌՈՂՋԱՊԱՀՈՒԹՅՈՒՆ
  1   0710 Բժշկական ապրանքներ, սարքեր և սարքավորումներ
    1 0711 Դեղագործական ապրանքներ
    2 0712 Այլ բժշկական ապրանքներ
    3 0713 Բժշկական սարքեր և սարքավորումներ
  2   0720 Արտահիվանդանոցային ծառայություններ
    1 0721 Ընդհանուր բնույթի բժշկական ծառայություններ
    2 0722 Մասնագիտացված բժշկական ծառայություններ
    3 0723 Ստոմատոլոգիական ծառայություններ
    4 0724 Պարաբժշկական ծառայություններ
  3   0730 Հիվանդանոցային ծառայություններ
    1 0731 Ընդհանուր բնույթի հիվանդանոցային ծառայություններ
    2 0732 Մասնագիտացված հիվանդանոցային ծառայություններ
    3 0733 Բժշկական, մոր և մանկան կենտրոնների ծառայություններ
    4 0734 Հիվանդի խնամքի և առողջության վերականգնման տնային ծառայություններ
  4   0740 Հանրային առողջապահական ծառայություններ
    1 0741 Հանրային առողջապահական ծառայություններ
  5   0750 Առողջապահության գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    1 0751 Առողջապահության գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
  6   0760 Առողջապահություն (այլ դասերին չպատկանող)
    1 0761 Առողջապահական հարակից ծառայություններ և ծրագրեր
    2 0762 Առողջապահություն (այլ դասերին չպատկանող)
08     0800 ՀԱՆԳԻՍՏ, ՄՇԱԿՈՒՅԹ ԵՎ ԿՐՈՆ
  1   0810 Հանգստի և սպորտի ծառայություններ
    1 0811 Հանգստի և սպորտի ծառայություններ
  2   0820 Մշակութային ծառայություններ
    1 0821 Գրադարաններ
    2 0822 Թանգարաններ և ցուցասրահներ
    3 0823 Մշակույթի տներ, ակումբներ, կենտրոններ
    4 0824 Այլ մշակութային կազմակերպություններ
    5 0825 Արվեստ
    6 0826 Կինեմատոգրաֆիա
    7 0827 Հուշարձանների և մշակութային արժեքների վերականգնում և պահպանում
  3   0830 Ռադիո- և հեռուստահաղորդումների հեռարձակման և հրատարակչական ծառայություններ
    1 0831 Հեռուստառադիոհաղորդումներ
    2 0832 Հրատարակչություններ, խմբագրություններ
    3 0833 Տեղեկատվության ձեռքբերում
  4   0840 Կրոնական և հասարակական այլ ծառայություններ
    1 0841 Երիտասարդական ծրագրեր
    2 0842 Քաղաքական կուսակցություններ, հասարակական կազմակերպություններ, արհմիություններ
    3 0843 Կրոնական և հասարակական այլ ծառայություններ
  5   0850 Հանգստի, մշակույթի և կրոնի գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    1 0851 Հանգստի, մշակույթի և կրոնի գծով հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
  6   0860 Հանգիստ, մշակույթ և կրոն (այլ դասերին չպատկանող)
    1 0861 Հանգիստ, մշակույթ և կրոն (այլ դասերին չպատկանող)
09     0900 ԿՐԹՈՒԹՅՈՒՆ
  1   0910 Նախադպրոցական և տարրական ընդհանուր կրթություն
    1 0911 Նախադպրոցական կրթություն
    2 0912 Տարրական ընդհանուր կրթություն
  2   0920 Միջնակարգ ընդհանուր կրթություն
    1 0921 Հիմնական ընդհանուր կրթություն
    2 0922 Միջնակարգ (լրիվ) ընդհանուր կրթություն
  3   0930 Նախնական մասնագիտական (արհեստագործական) և միջին մասնագիտական կրթություն
    1 0931 Նախնական մասնագիտական (արհեստագործական) կրթություն
    2 0932 Միջին մասնագիտական կրթություն
  4   0940 Բարձրագույն կրթություն
    1 0941 Բարձրագույն մասնագիտական կրթություն
    2 0942 Հետբուհական մասնագիտական կրթություն
  5   0950 Ըստ մակարդակների չդասակարգվող կրթություն
    1 0951 Արտադպրոցական դաստիարակություն
    2 0952 Լրացուցիչ կրթություն
  6   0960 Կրթությանը տրամադրվող օժանդակ ծառայություններ
    1 0961 Կրթությանը տրամադրվող օժանդակ ծառայություններ
  7   0970 Կրթության ոլորտում հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    1 0971 Կրթության ոլորտում հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
  8   0980 Կրթություն (այլ դասերին չպատկանող)
    1 0981 Կրթություն (այլ դասերին չպատկանող)
10     1000 ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՊԱՇՏՊԱՆՈՒԹՅՈՒՆ
  1   1010 Վատառողջություն և անաշխատունակություն
    1 1011 Վատառողջություն
    2 1012 Անաշխատունակություն
  2   1020 Ծերություն
    1 1021 Ծերություն
  3   1030 Հարազատին կորցրած անձինք
    1 1031 Հարազատին կորցրած անձինք
  4   1040 Ընտանիքի անդամներ և զավակներ
    1 1041 Ընտանիքի անդամներ և զավակներ
  5   1050 Գործազրկություն
    1 1051 Գործազրկություն
  6   1060 Բնակարանային ապահովում
    1 1061 Բնակարանային ապահովում
  7   1070 Սոցիալական հատուկ արտոնություններ (այլ դասերին չպատկանող)
    1 1071 Սոցիալական հատուկ արտոնություններ (այլ դասերին չպատկանող)
  8   1080 Սոցիալական պաշտպանության ոլորտում հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
    1 1081 Սոցիալական պաշտպանության ոլորտում հետազոտական և նախագծային աշխատանքներ
  9   1090 Սոցիալական պաշտպանություն (այլ դասերին չպատկանող)
    1 1091 Սոցիալական պաշտպանություն (այլ դասերին չպատկանող)
    2 2092 Սոցիալական պաշտպանությանը տրամադրվող օժանդակ ծառայություններ (այլ դասերին չպատկանող)
11     1100 ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԲԱԺԻՆՆԵՐԻՆ ՉԴԱՍՎՈՂ ՊԱՀՈՒՍՏԱՅԻՆ ՖՈՆԴԵՐ
  1   1110 ՀՀ կառավարության և համայնքների պահուստային ֆոնդեր
    1 1111 ՀՀ կառավարության պահուստային ֆոնդեր
    2 1112 ՀՀ համայնքների պահուստային ֆոնդ

(11-րդ հավելվածը փոփ. 23.07.07 թիվ 596-Ն, 15.10.07 թիվ 752-Ն, 11.01.08 թիվ 20-Ն, 05.02.14 թիվ 98-Ն հրամաններ)

 

Հավելված N 12
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ՈՉ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐ (ԴԱՍ 000000)

 

Ոչ ֆինանսական ակտիվներ են հանդիսանում ֆինանսական ակտիվների շարքին չդասվող բոլոր տնտեսական ակտիվները: Ոչ ֆինանսական ակտիվները հանդիսանում են արժեքի կուտակումներ և հիմնականում օգուտներ են բերում կամ ապրանքների և ծառայությունների արտադրության մեջ իրենց օգտագործմամբ կամ գույքային եկամուտների տեսքով:

Ոչ ֆինանսական ակտիվները կարող են լինել արտադրական ծագում ունեցող (օր.` արտադրական գործընթացի արդյունք) կամ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ: Արտադրական ծագում ունեցող ակտիվները դասակարգվում են հիմնական միջոցների, պաշարների կամ բարձրարժեք առարկաների.

• Հիմնական միջոցներն այն արտադրական ծագում ունեցող ակտիվներն են, որոնք արտադրության մեջ պարբերաբար կամ շարունակական ձևով օգտագործվում են մեկից ավելի տարիների ընթացքում:

• Պաշարներն այն ապրանքներն են, որոնք պահվում են արտադրողների մոտ վաճառքի, արտադրության մեջ օգտագործելու կամ սպառման նպատակով:

• Բարձրարժեք առարկաները զգալի արժեք ունեցող արտադրված ապրանքներն են, որոնք ձեռք են բերվում կամ պահվում հիմնականում որպես արժեքների կուտակումներ և հիմնականում չեն օգտագործվում արտադրության կամ սպառման նպատակով:

Ոչ ֆինանսական ակտիվներ կարող են լինել նաև ոչ արտադրական ակտիվները: Եվ բնական ծագում ունեցող ակտիվները, և ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվները դասվում են ոչ արտադրական ակտիվներին: Բնական ծագում ունեցող ակտիվներն իրենց մեջ ներառում են հողը, հանքանյութերը և էլեկտրամագնիսական սպեկտրը, եթե դրանց նկատմամբ առկա է սեփականության իրավունք: Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվները ներառում են արտոնագրերը և վարձակալությունները:

Գոյություն ունեն ոչ ֆինանսական գործառնությունները արտացոլող և միմյանց հետ սերտորեն փոխկապակցված երեք դասեր.

Դաս 000000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվներ

Դաս 500000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր

Դաս 800000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր

 

Հանրային Հատվածի Հաշվապահական Հաշվառման Միջազգային Ստանդարտներում (ՀՀՀՀՄՍ) և ԿՖՎ-ում ոչ ֆինանսական ակտիվների համար ընտրված արժեքի որոշման հիմքերում կարող են լինել տարբերություններ: Ինչպես ՀՀՀՀՄՍ-ները, այնպես էլ ԿՖՎ 2001 ձեռնարկը առաջարկում են ակտիվների վերագնահատման հետևյալ տարբերակները:

ՀՀՀՀՄՍ 17-ը «Հիմնական միջոցներ»` թույլ է տալիս կամ կիրառել ակտիվների ձեռք բերման արժեքը` ամորտիզացիոն ծախսերի դուրսգրմամբ, որը ոչ ֆինանսական ակտիվների գնահատման բավականին ավանդական մոտեցում է, կամ կիրառել վերագնահատման այլընտրանքային տարբերակ:

ԿՖՎ 2001 ձեռնարկ` առաջարկում է այլընտրանքային մոտեցում, որն է` սկզբում գրանցել ոչ ֆինանսական ակտիվները ձեռք բերման արժեքով, սակայն դրանք հետագայում պարբերաբար պետք է վերագնահատվեն ըստ հաշվետու օրվա դրությամբ իրենց շուկայական արժեքի` այդ գումարից հանելով «սպառումը»:

Ոչ ֆինանսական ակտիվների (000000) համար կարող է կիրառվել նշված մեթոդներից որևէ մեկը կամ երկուսն էլ: Ակտիվների յուրաքանչյուր դասի արժեքի ճշգրտման համար նախատեսված է համապատասխան հոդված (օր.` բնակելի շենքերի և բնակարանների արժեքի ճշգրտում (011119) և վարչական նշանակության սարքավորումների արժեքի ճշգրտում (012129) և այլն): Եթե ակտիվի ձեռք բերման արժեքը կիրառվում է որպես հաշվառման հիմք, ապա արժեքի ճշգրտման հաշիվը օգտագործվում է ակտիվի վերագնահատված շուկայական արժեքի և ձեռքբերման արժեքի տարբերության գրանցման համար: ՀՀՀՀՄՍ-ների պահանջներին համապատասխանող հաշվետվությունների ներկայացման համար արժեքի ճշգրտման հաշիվները կհանվեն հաշվետվություններից, սակայն կներառվեն ԿՖՎ-ի պահանջների համաձայն կազմված հաշվետվություններում: Այն դեպքերում, երբ կիրառվում է միայն ձեռքբերման արժեքի սկզբունքը կամ միայն վերագնահատման մեթոդը, արժեքի ճշգրտման հաշիվները չեն կիրառվում:

Ոչ ֆինանսական ակտիվների վերագնահատման գծով միջոցները չեն համարվում ծախսեր կամ եկամուտներ: Փոխարենը այս տարբերությունները գրանցվում են հաշվեկշռում որպես սեփական կապիտալ, ոչ ֆինանսական ակտիվների վերագնահատում (321123): Ամորտիզացիան կամ սպառումը գրանցվում են հիմնական միջոցների սպառում (430000) հաշվում:

Առանձնացվում են ոչ ֆինանսական ակտիվների 4 խմբեր: Առաջին երեք խմբերն արտադրված ակտիվներն են` հիմնական միջոցներ (010000), պաշարներ (020000) և բարձրարժեք ակտիվներ (030000): Չորրորդ խումբը ներառում է բոլոր ոչ արտադրական ակտիվները (040000):

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 010000 - ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐ

 

Հիմնական միջոցները, համաձայն ՀՀՀՀՄՍ 17-ի` «Հիմնական միջոցներ», սահմանմանը պետք է դասակարգվեն որպես ակտիվ, եթե.

«Ակնկալվում է, որ ակտիվի հետ կապված ապագա տնտեսական օգուտները կամ օգտակար պոտենցիալը կծառայեն կազմակերպությանը, կամ

Ակտիվի գինը կամ կան արժեքը կարող են վստահելիորեն գնահատվել»:

 

Հիմնական միջոցը պետք է կապիտալացվի և արտացոլվի հաշվեկշռում, եթե ակտիվի օգտակար գործողության ժամկետը մեկ տարուց ավելի է, իսկ ակտիվի արժեքը, կամ դրա բաղկացուցիչ մասերի արժեքը ձեռք բերման պահին գերազանցում է XXX դրամը: Բացառություն է կազմում աճեցվող ակտիվներ (013110) խումբը: Աճեցվող ակտիվները (013110) չունեն նվազագույն գումարային սահման և պետք է արտացոլվեն հաշվեկշռում այն դեպքում, երբ ակտիվի օգտակար գործողության ժամկետը մեկ տարուց ավելի է:

Որպեսզի որոշել, թե արդյոք հիմնական միջոցի արժեքը գերազանցում է նշված դրամային սահմանը թե ոչ, հիմնական միջոցը պետք է սահմանվի կամ որպես առանձին ճանաչվող միավոր կամ որպես մի քանի բաղկացուցիչ մասերից բաղկացած միավոր: Օրինակ, համակարգչային աշխատանքային կայանը բաղկացած է մի քանի բաղկացուցիչ մասերից` մոնիտոր, պրոցեսոր և ստեղնաշար: Առանձին վերցրած այս բաղկացուցիչ մասերի արժեքը չի կարող գերազանցել սահմանված գումարային սահմանը, սակայն, քանի որ այդ մասերը անկախ միմյանցից չեն կարող կիրառվել, դրանք համարվում են մեկ հիմնական միջոց և բաղկացուցիչ մասերի արժեքի հանրագումարի հիման վրա որոշվում է ակտիվի արժեքը:

Որոշ ապրանքներ, օրինակ որպես վառելիք օգտագործվող քարածուխը, կարող է ֆիզիկապես երկարակյաց լինել, բայց չի կարող համարվել հիմնական միջոց, որովհետև այն օգտագործվում է միայն մեկ անգամ: Այս ծախսերը արտացոլվում են ապրանքների և ծառայությունների ձեռք բերում (420000) հաշվում:

Որոշ հիմնական միջոցների կառուցումը, հիմնականում շենքերի և շինությունների, կարող է ներառել երկու կամ ավելի հաշվետու ժամանակաշրջան: Անավարտ շինությունները, որոնք ձեռք են բերվել առք ու վաճառքի պայմանագրով պահանջվող միջանկյալ վճարումներով` գնորդի հաշվապահական հաշվեկշռում դասակարգվում են որպես հիմնական միջոցներ, այլ ոչ թե որպես միջանկյալ վճարումներով պայմանավորված ֆինանսական ակտիվներ: Նմանապես, կառուցվող հիմնական միջոցները դիտարկվում են որպես հիմնական միջոցներ, ոչ թե անավարտ արտադրության պաշարներ:

Ֆինանսական վարձակալությամբ ձեռք բերված հիմնական միջոցները` հիմնականում սարքեր և սարքավորումները, դիտարկվում են որպես օգտագործողի կամ վարձակալի ձեռք բերած սեփականություն, այլ ոչ սեփականատիրոջ (վարձատուի) սեփականություն: Ձեռք բերումը դիտարկվում է որպես ֆինանսական պահանջի հաշվին իրականացված ֆինանսավորում և ձևակերպվում է որպես փոխառություն: Օրինակ, եթե բանկը գնում է երկաթուղային վագոն և այն վարձակալությամբ տալիս է ազգային երկաթուղուն, ապա երկաթուղային վագոնը գրանցվում է որպես երկաթուղու ակտիվ և փոխառությունը ձևակերպվում է որպես երկաթուղու պարտավորություն և բանկի ակտիվ:

Զինամթերքը (օրինակ` հրթիռները և ռումբերը) չեն դիտարկվում որպես հիմնական միջոցներ, որովհետև դրանք միանգամյա օգտագործման ապրանքներ են` այլ ոչ թե արտադրության մեջ բազմակի և անընդհատ օգտագործվող: Այս մոտեցումը տարածվում է նաև տրանսպորտային միջոցների, այլ սարքերի և կառույցների վրա, որոնց ֆունկցիան նշված զինամթերքի գործարկումն է (օրինակ` ռազմանավեր, սուզանավեր, ռազմական ինքնաթիռներ, տանկեր, հրթիռակիրներ և ամբարներ), որոնք նույնպես չեն դիտարկվում որպես հիմնական միջոցներ: Մյուս կողմից զինվորականներին պատկանող այն կառույցները և սարքավորումները, որոնք օգտագործվում են հիմնականում նույն կերպ, ինչպես որ նմանատիպ ապրանքներն օգտագործվում են քաղաքացիական արտադրողների կողմից, ինչպիսիք են` զինվորական ավիավազքուղին, նավահանգիստները, քոլեջները, հիվանդանոցները, գրասենյակային սարքավորումները, դրանք բոլորը դիտարկվում են որպես հիմնական միջոցներ: Ոչ ռազմական կազմակերպությունների կողմից օգտագործվող ներքին անվտանգության և ոստիկանական գործունեության մեջ ներառված թեթև զենքերը և զրահապատ մեքենաները դասակարգվում են որպես հիմնական միջոցներ, անկախ այն փաստից, որ դրանք զինված ուժերին պատկանելու դեպքում ակտիվներ չեն համարվում:

 

Հիմնական միջոցների կապիտալ վերանորոգումը նույնպես արտացոլվում է հիմնական միջոցներում: Հիմնական միջոցների կապիտալ վերանորոգումը տարբերակվում է հետևյալ առանձնահատկություններով.

(ա) հիմնական միջոցների վերանորոգման, վերակառուցման կամ ընդլայնման վերաբերյալ որոշումը մտածված ներդրումային որոշում է, որը թելադրված չէ ակտիվի վիճակից, և

(բ) վերանորոգումները և ընդլայնումներն ավելացնում են հիմնական միջոցի արտադրողականությունը կամ հզորությունը կամ զգալիորեն երկարացնում նրա օգտակար գործողության ժամկետը:

 

Հիմնական միջոցները ստորև դասակարգված են շենքեր և շինություններ (011000), մեքենաներ և սարքավորումներ (012000) և այլ հիմնական միջոցներ (013000) խմբերում:

 

Խումբ 011000 - ՇԵՆՔԵՐ ԵՎ ՇԻՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Շենքեր և շինությունները բաժանվում են բնակելի շենքերի և բնակարանների (011110), գրասենյակային շենքերի և այլ շինությունների (011120), տրանսպորտային օբյեկտների (011130), ջրային ենթակառուցվածքների (011140) և այլ շինությունների (011190):

Շենքեր և շինությունների արժեքն իր մեջ ներառում է շինհրապարակի մաքրման և նախապատրաստման արժեքը, ինչպես նաև շինությունների անբաժանելի մաս հանդիսացող բոլոր հարմարանքների, սարքերի և սարքավորումների արժեքը:

Որոշ կառույցներ հանդիսանում են հողի զգալի բարեկարգումներն, օրինակ` ջրահավաքներ և ջրհեղեղից պաշտպանման համար կառուցված պատնեշներ: Այս ակտիվները նախատեսված են հողի որակի բարելավման և ընդլայնման համար և անմիջականորեն չեն օգտագործվում այլ ապրանքներ կամ ծառայություններ արտադրելու համար: Դրանց արժեքը ներառվում է հողի արժեքի մեջ:

Պատմամշակութային նշանակություն ունեցող շենքերը և շինությունները նույնպես ընդգրկված են շենքեր և շինությունների դասակարգման մեջ: Պատմամշակութային հուշարձանները հատուկ հնագիտական, պատմական կամ մշակութային նշանակության կառույցներ ու տեղանքներ են: Դրանք սովորաբար մատչելի են հանրության համար և այցելուներից հաճախ գումար է գանձվում դրանց կամ հարակից տարածքների այցելության համար: Պետական միավորները սովորաբար օգտագործում են պատմամշակութային հուշարձանները մշակութային կամ ժամանցային ծառայությունների տրամադրման համար: 

Ռազմական նպատակներով ձեռք բերված կառույցները նույնպես ներառվում են, եթե դրանք օգտագործվում են նույն ձևով, ինչ քաղաքացիական անձանց կողմից ձեռք բերվածները:

 

Անալիտիկ հաշիվ 011110 - Բնակելի շենքեր և բնակարաններ

 

Բնակելի շենքերը և բնակարանները այն շինություններն են, որոնք հիմնականում կամ ամբողջովին օգտագործվում են որպես բնակատեղիներ, ներառյալ ավտոտնակները և բնակարանների հետ կապված այլ կառույցները: Շարժական տները և ավտոկցորդները, որոնք օգտագործվում են որպես հիմնական բնակատեղ, նույնպես ներառվում են այս հաշվում: Զինծառայողների համար ձեռք բերված բնակարանները նույնպես ներառվում են, քանի որ դրանք օգտագործվում են նույն նպատակով, ինչպես որ քաղաքացիական անձանց կողմից ձեռք բերվածները:

Բնակելի շինությունները և բնակարանները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Բնակելի շենքեր և բնակարաններ
011111 Բնակելի շենքեր պետական ծառայողների համար
011112 Բնակելի շենքեր սոցիալական խմբերի համար
011113 Բնակելի շենքեր փախստականների համար
011118 Այլ բնակելի շենքեր
011119 Բնակելի շենքերի և բնակարանների արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 011120 - Գրասենյակային շենքեր և այլ շինություններ

 

Ոչ բնակելի շինությունները բնակելի շինություններ շարքին չդասվող բոլոր այլ շինություններն են: Այսպիսի շինություններ են օրինակ` գրասենյակային շինությունները, դպրոցները, մանկապարտեզները, հիվանդանոցները, հանրային զվարճությունների շինությունները, առևտրային շինությունները, հյուրանոցները և ռեստորանները: Ռազմական նպատակներով գնված շինությունները և կառույցները այնքանով են ընդգրկվում այս խմբի մեջ, որքանով դրանք նման են նմանատիպ քաղաքացիական շինություններին և կարող են օգտագործվել այդ նպատակների համար:

Գրասենյակային շենքերը և այլ շինությունները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Գրասենյակային շենքեր և այլ շինություններ
011121 Գրասենյակային շենքեր և տարածքներ
011122 Հիվանդանոցներ, առաջնային բուժօգնության հիմնարկներ և ինտերնատներ
011123 Կրթական հաստատություններ և մանկապարտեզներ
011124 Ռեստորաններ և հանգստյան տներ
011125 Պահեստներ, ամբարներ, գարաժներ և այլն
011126 Սահմանային կետեր
011127 Արտադրական տարածքներ
011128 Այլ ոչ բնակելի շինություններ
011129 Արտադրական տարածքների արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 011130 - Տրանսպորտային օբյեկտներ

 

Այս անալիտիկ հաշվում արտացոլվում են բոլոր տրանսպորտային օբյեկտները, բացի շենքերից (օրինակ մայրուղիները, փողոցները, ճանապարհները, կամուրջները, բարձրացված մայրուղիները, թունելները, երկաթուղիները, ստորգետնյա ճանապարհները և վազքուղիները):

Տրանսպորտային օբյեկտները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Տրանսպորտային օբյեկտներ
011131 Ավտոմայրուղիներ, կամուրջներ, էստակադաներ և թունելներ
011132 Երկաթգծեր
011133 Թռիչքավայրէջքային գոտիներ
011134 Այլ տրանսպորտային օբյեկտներ
011139 Տրանսպորտային օբյեկտների արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 011140 - Ջրային ենթակառուցվածքներ

 

Այս անալիտիկ հաշվում արտացոլվում են բոլոր ջրային ենթակառուցվածքները, որոնք ներառում են կոյուղիները, ջրուղիները և ամբարտակները: Ջրային ենթակառուցվածքները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Ջրային ենթակառուցվածքներ
011141 Ջրամատակարարման ենթակառուցվածքներ
011142 Ջրահեռացում
011143 Ամբարտակներ
011144 Այլ ջրային ենթակառուցվածքներ
011149 Ջրային ենթակառուցվածքների արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 011190 - Այլ շինություններ

 

Այս անալիտիկ հաշվում արտացոլվում են բոլոր այլ շինությունները, որոնք չեն ներառվում վերոհիշյալ խմբերից որևէ մեկում: Այն ներառում է գազատարները, հաղորդակցության գծերը, էլեկտրագծերը և խողովակաշարերը, բացօթյա սպորտային և հանգստի կառույցները: Այլ շինությունները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Այլ շինություններ
011191 Գազատարներ
011192 Կոմունիկացիոն և էլեկտրական լարեր
011193 Սպորտային և առողջարանային օբյեկտներ
011194 Մշակութային հիմնարկներ
011195 Կալանավայրեր
011196 Այլ կառույցներ
011199 Այլ շինությունների արժեքի ճշգրտում

 

 Խումբ 012000 - ՄԵՔԵՆԱՆԵՐ և ՍԱՐՔԱՎՈՐՈՒՄՆԵՐ

 

Մեքենաները և սարքավորումները ներառում են տրանսպորտային սարքավորումները (012110), վարչական նշանակության սարքավորումները (012120) և այլ մեքենաներն ու սարքավորումները (012190): Շենքերի կամ այլ կառույցների անբաժան մասը հանդիսացող մեքենաները և սարքավորումները ներառվում են շենքեր և շինությունների արժեքի մեջ, և չեն արտացոլվում մեքենաների և սարքավորումների խմբում: Փոքրարժեք գործիքները, որոնք ձեռք են բերվում պարբերաբար և հաստատուն քանակով, ինչպիսիք են` ձեռքի գործիքները, չեն համարվում հիմնական միջոցներ:

 

Անալիտիկ հաշիվ 012110 - Տրանսպորտային սարքավորումներ

 

Տրանսպորտային սարքավորումները կազմված են մարդկանց և առարկաներ տեղափոխող սարքավորումներից, ներառյալ ավտոմեքենաներ, տրեյլերներ և կիսատրեյլերներ, նավեր, երկաթուղու լոկոմոտիվներ և շարժակազմեր, օդանավեր, մոտոցիկլներ և հեծանիվներ: Տրանսպորտային սարքավորումները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Տրանսպորտային սարքավորումներ
012111 Ստորգետնյա տրանսպորտային նշանակության սարքավորումներ
012112 Նավեր
012113 Օդային տրանսպորտի սարքավորումներ
012114 Այլ տրանսպորտային սարքավորումներ
012119 Տրանսպորտային սարքավորումների արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 012120 - Վարչական նշանակության սարքավորումներ

 

Վարչական նշանակության սարքավորումները բաղկացած են գրասենյակում կիրառվող սարքավորումներից, ներառյալ համակարգչային սարքավորումները, կոմունիկացիոն (կապի) սարքավորումները, էլեկտրոնային և լուսանկարչական սարքավորումները, կենցաղային և հասարակական սննդի սարքավորումներ: Վարչական նշանակության սարքավորումները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Վարչական նշանակության սարքավորումներ
012121 Գրասենյակային նշանակության սարքավորումներ
012122 Համակարգչային սարքավորումներ
012123 Կոմունիկացիոն (կապի) սարքավորումներ
012124 Էլեկտրոնային և լուսանկարչական սարքավորումներ
012125 Կենցաղային և հասարակական սննդի սարքավորումներ
012126 Այլ վարչական նշանակության սարքավորումներ
012129 Վարչական նշանակության սարքավորումների արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 012190 - Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ

 

Այլ մեքենաները և սարքավորումները ներառում են բոլոր մեքենաները և սարքավորումները, բացի վարչական նշանակության և տրանսպորտային սարքավորումներից: Այստեղ ներառվում են ընդհանուր և հատուկ նշանակության մեքենաները, էլեկտրական մեքենաներ` ռադիո, հեռուստատեսային և հաղորդակցման այլ սարքավորումներ, բժշկական սարքեր, ճշգրիտ և օպտիկական սարքեր, կահույք, ժամացույցներ, երաժշտական գործիքներ և սպորտային ապրանքներ:

Բացի նշվածից այս դասում ներառվում են նաև գեղանկարները, արձանները, արվեստի և հինավուրց այլ առարկաները, արժեք ներկայացնող այլ առարկաներ, որոնք պատկանում են պետությանը և ցուցադրվում են թանգարաններում կամ նմանատիպ վայրերում` հասարակությանը ծառայություններ մատուցման նպատակով: Այս բնույթի ապրանքները, որոնք նախատեսված չեն օգտագործելու համար դասակարգվում են որպես բարձրարժեք ակտիվներ (030000):

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ
012191 Արտադրական նշանակության սարքավորումներ
012192 Շարժիչային սարքավորումներ
012193 Ստացիոնար սարքավորումներ
012194 Ոչ շարժիչային սարքավորումներ
012195 Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ
012199 Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ արժեքի ճշգրտում

 

Խումբ 013000 - ԱՅԼ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐ

 

Այլ հիմնական միջոցները բաղկացած են աճեցվող ակտիվներից (013110) և հիմնական միջոցներում ոչ նյութական ներդրումներից (013120):

 

Անալիտիկ հաշիվ 013110 - Աճեցվող ակտիվներ

 

Աճեցվող ակտիվներին են դասվում կենդանիները և բույսերը, որոնք ապրանքներ և ծառայություններ արտադրելու նպատակով օգտագործվում են պարբերաբար կամ շարունակական ձևով մեկից ավելի տարի: Այս դասակարգման մեջ ընդգրկված կենդանիներն են բուծվող կենդանիները (ներառյալ ձուկը և հավը), կաթնատու անասնագլուխը, ոչխարները և այլ կենդանիները, որոնք օգտագործվում են բրդի արտադրության համար և տրանսպորտային, մարզական և զվարճության նպատակներով օգտագործվող կենդանիները: Այս դասակարգման բույսերի մեջ են մտնում ծառերը, խաղողի վազերը և թփերը, որոնք մշակվում են մրգեր, ընկույզներ, փայտանյութ, կեղև կամ տերևներ ստանալու համար: Մեկանգամյա օգտագործման կենդանիները և բույսերը, ինչպիսիք են սպանդի համար բուծված կենդանիները և փայտանյութի համար աճեցված ծառերը, դասակարգվում են որպես պաշարներ (020000):

Աճեցվող ակտիվներ կամ պաշարներ են հանդիսանում միայն այն կենդանիները և բույսերը, որոնք աճեցվում են պետական հատվածի միավորի անմիջական հսկողության, պատասխանատվության և կառավարման ներքո:

 

Ենթաանալիտիկ  հաշիվ Նկարագրություն
Աճեցվող ակտիվներ
013111 Հիմնական անասնագլխաքանակ
013112 Բազմամյա տնկարկներ
013113 Այլ աճեցվող ակտիվներ
013119 Աճեցվող ակտիվների արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 013120 - Ոչ նյութական ներդրումներ հիմնական միջոցներում

 

Ոչ նյութական ակտիվները ներառում են օգտակար հանածոների հետազոտությունների արդյունքները, համակարգիչների ծրագրային ապահովումները, գրական և արվեստի իսկական ստեղծագործությունները և այլ հիմնական ոչ նյութական ակտիվները: Որպես հիմնական միջոց ակտիվը ճանաչելու համար ապրանքը պետք է մեկ տարուց ավելի օգտագործվի արտադրության մեջ և դրա օգտագործումը պետք է սահմանափակվի այն միավորներով, որոնք սեփականության իրավունք ունեն դրա հանդեպ կամ այն միավորներով, որոնք սեփականատիրոջ կողմից լիազորված են: Հետազոտության և զարգացման աշխատանքները, աշխատակազմի վերապատրաստումը, շուկայի հետազոտությունը և նմանատիպ այլ գործունեությունները դիտարկվում են որպես ոչ նյութական ակտիվներ, չնայած նրան, որ դրանցից ոմանք ապագայում կարող են օգուտ բերել: Այս գործունեությունները դիտարկվում են որպես ծախսեր:

Հանքային հետազոտությունները ձեռնարկվում են նավթի, բնական գազի և այլ հանածոների ակտիվների նոր պաշարների հայտնաբերման համար, որոնք կարող են շահագործվել առևտրային նպատակներով: Հետազոտությունից ձեռք բերված տեղեկատվությունը կարող է ազդեցություն ունենալ այդ տեղեկատվությունը ստացած կողմի արտադրական գործունեության վրա:

Արդյունքում ստացվող ակտիվի արժեքը չափվում է հետազոտության համար տրամադրված միջոցների արժեքով, քանի որ հնարավոր չէ չափել ձեռք բերված տեղեկատվության արժեքը: Ի լրումն փաստացի փորձարարական շաղափմանը և հորատմանը, «հանքային հետազոտությունը» ներառում է նախնական լիցենզավորման, լիցենզավորման, ձեռքբերման, գնահատման, օդային և այլ հետազոտությունների, տրանսպորտային և այլ արժեքների հետազոտության բոլոր արժեքները:

Համակարգիչների ծրագրային ապահովումը ներառում է ծրագրային փաթեթների նկարագրությունը և համակարգերի և սարքավորումների ծրագրային ապահովմանն օժանդակող նյութերը, որոնք ակնկալվում են օգտագործել մեկից ավելի տարի ժամանակահատվածում: Փաթեթը կարող է ձեռք բերվել այլ միավորներից կամ մշակվել սեփական միջոցներով: Այս դասին են պատկանում նաև համակարգչային տվյալների շտեմարանի ձեռքբերման, մշակման և ընդլայնման զգալի ծախսերը, որոնք արտադրության մեջ ակնկալվում է օգտագործել մեկից ավելի տարի: Համակարգչային փաթեթի արժեքը պետք է հիմնված լինի փաթեթի համար վճարված գումարի վրա, եթե այն ձեռք է բերվել այլ միավորներից կամ արտադրության ինքնարժեքի վրա, եթե այն արտադրվել է սեփական միջոցներով:

Գրականության և արվեստի առանձնահատուկ ստեղծագործություններին են պատկանում ֆիլմերի, ձայնագրությունների, ձեռագրերի, ժապավենների բնօրինակները և այն մոդելները, որոնցում ձայնագրված են դրամատիկ ներկայացումները, ռադիո և հեռուստատեսային հաղորդումները, երաժշտական կատարումները, մարզական ելույթները և գրական և գեղարվեստական գործերը:

Այլ ոչ նյութական ակտիվները կազմված են այլ դասերում չընդգրկված նոր տեղեկություններից և հատուկ գիտելիքից, որոնց օգտագործումը սահմանափակված է դրանց սեփականատեր մարմինների կողմից, որոնք նշված տեղեկատվության նկատմամբ ունեն սեփականության իրավունք:

 

Ենթաանալիտիկ  հաշիվ Նկարագրություն
Ոչ նյութական ներդրումներ հիմնական միջոցներում
013121 Համակարգչային ծրագրեր
011322 Գրական և գեղարվեստական արտադրանք
011328 Այլ ոչ նյութական հիմնական միջոցներ
011329 Այլ հիմնական միջոցների արժեքի ճշգրտում

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 020000 - ՊԱՇԱՐՆԵՐ

 

Պաշարներն այն ապրանքներն ու ծառայություններն են, որոնք արտադրողը պահում է վաճառքի, արտադրության մեջ օգտագործելու կամ ավելի ուշ օգտագործելու համար: Պաշարները դասակարգվում են ռազմավարական պաշարների (021000) և այլ պաշարների (022100):

 

Խումբ 021000 - ՌԱԶՄԱՎԱՐԱԿԱՆ ՊԱՇԱՐՆԵՐ

 

Ռազմավարական պաշարները ներառում են ռազմավարական և արտակարգ իրավիճակների համար պահվող ապրանքները, շուկայի կարգավորիչ մարմնի կողմից պահվող ապրանքները և պետության համար հատուկ նշանակության ապրանքները, ինչպիսիք են ցորենը և վառելիքը: Ռազմավարական պաշարները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Ռազմավարական պաշարներ
021111 Ռազմավարական պաշարներ
021119 Ռազմավարական պաշարների արժեքի ճշգրտում

 

Խումբ 022000 - ԱՅԼ ՊԱՇԱՐՆԵՐ

 

Այլ պաշարները բաղկացած են արտադրական նշանակության նյութերից և պաշարներից (022100), վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներից (022200) և սպառման նպատակով պահվող պաշարներից (022300):

 

Սինթետիկ հաշիվ 022100 - Արտադրական նշանակության նյութեր և պաշարներ

 

Արտադրական նշանակության նյութերը և պաշարները բաղկացած են արտադրական գործընթացում ներգրավված նյութերից և պաշարներից, այն պահից սկսած, երբ բաղկացուցիչ մասերը ստացվում են որպես ներդրում արտադրական գործընթացին` մինչև դրանց վաճառքը որպես պատրաստի արտադրանք: Արտադրական նշանակության նյութերը և պաշարները ներառում են. նյութերը և հումքը (022110), անավարտ արտադրությունը (022120) և պատրաստի արտադրանքը (022130): Պետական միավորները կարող են արտադրության նշանակության նյութեր և պաշարներ ունենալ միայն, եթե վերջիններս արտադրում են ապրանք վաճառքի կամ այլ միավորներին փոխանցելու նպատակով:

 

Անալիտիկ հաշիվ 022110 - Նյութեր և հումք

 

Հումքը և նյութերն այն ապրանքներն են, որոնք պահվում են արտադրության մեջ որպես ռեսուրսներ օգտագործվելու համար: Պետական միավորները որպես հումք և նյութեր կարող են ունենալ բազմաթիվ ապրանքներ, այդ թվում գրասենյակային ապրանքներ, վառելիք և սնունդ, որոնք պահվում են աշխատանքային միջավայրում օգտագործման և սպառման նպատակով և որոնք պետք է գրանցվեն որպես սպառման նպատակով պահվող պաշարներ (022300):

Արտադրական գործընթացում կիրառելու նպատակով պահվող նյութերի և պաշարների գրանցման համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Նյութեր և հումք
022111 Արտադրական նշանակության նյութեր և պաշարներ
022119 Արտադրական նշանակության նյութերի և պաշարների արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 022120 - Անավարտ արտադրություն

 

Անավարտ արտադրությունը կազմված է այն ապրանքներից, որոնք մասնակիորեն մշակվել, արտադրվել կամ հավաքվել են արտադրողի կողմից, բայց որպես կանոն չեն վաճառվում, չեն առաքվում կամ չեն տրվում այլ կողմերի առանց հետագա մշակման, և որոնց նկատմամբ արտադրությունը նույն արտադրողի կողմից պետք է շարունակվի հաջորդական գործընթացով: Անավարտ արտադրությունը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Անավարտ արտադրություն
022121 Անավարտ արտադրություն
022129 Անավարտ արտադրության արժեքի ճշգրտում

 

Անալիտիկ հաշիվ 022130 - Պատրաստի արտադրանք

 

Պատրաստի արտադրանքը բաղկացած է այն ապրանքներից, որոնք արտադրական գործընթացի արդյունք են և որոնք դեռևս գտնվում են դրանք արտադրողի մոտ, և չի ակնկալվում, որ այդ ապրանքները նախքան այլ միավորներին փոխանցելը կամ վաճառելը կլրամշակվեն արտադրողի կողմից:

 

Ենթաանալիտիկ  հաշիվ Նկարագրություն
Պատրաստի արտադրանք
022131 Պատրաստի արտադրանք
022139 Պատրաստի արտադրանքի արժեքի ճշգրտում

 

Սինթետիկ հաշիվ 022200 - Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներ

 

Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներն այն ապրանքներն են, որոնք ձեռք են բերվել այլ միավորներին վերավաճառելու կամ փոխանցելու նպատակով` առանց հետագա մշակման: Վերավաճառքի համար ապրանքները կարող են փոխադրվել, պահեստավորվել, աստիճանավորվել, որակվել, լվացվել կամ փաթեթավորվել իրենց սեփականատերերի կողմից` վերավաճառքի ներկայացվելու պահին գնորդի համար առավել գրավիչ տեսք ունենալու համար, սակայն ապրանքների այլ փոխակերպումներ չեն իրականացվում: Այս խումբը ներառում է նաև այն ապրանքները, որոնք

գնվել են պետական հատվածի միավորների կողմից անվճար տրամադրելու կամ տնտեսապես ոչ շահավետ գներով վաճառելու նպատակով: Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներ
022211 Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներ
022219 Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքների արժեքի ճշգրտում

 

Սինթետիկ հաշիվ 022300 - Սպառման նպատակով պահվող պաշարներ

 

Այս սինթետիկ հաշվում գրանցվում են պետական միավորների մոտ որպես հումք և նյութեր պահվող այն ապրանքները, այդ թվում` գրասենյակային ապրանքներ, վառելիք և սնունդ, որոնք սպառվում կամ օգտագործվում են աշխատանքային միջավայրում: Այս հումքերն ու նյութերը պետք է գրանցվեն այս սպառման նպատակով պահվող պաշարներ (022300) սինթետիկ հաշվում:

Հումքը և բաղկացուցիչ մասերը, որոնք պահվում են արտադրական գործընթացում որպես ներդրում օգտագործելու նպատակով պետք է գրանցվեն որպես արտադրական նշանակության նյութեր և պաշարներ (022100): Սպառման և աշխատանքային միջավայրում կիրառման նպատակով պահվող պաշարները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Սպառման ենթակա պաշարներ շենքերի և այլ շինությունների վերանորոգման և պահպանման համար
022311 Շենքեր
022312 Այլ կառույցներ
022319 Շենքերի և այլ շինությունների վերանորոգման և պահպանման համար սպառման ենթակա պաշարների արժեքի ճշգրտում
Մեքենաների և սարքավորումների վերանորոգման և պահպանման համար պաշարներ
022321 Տրանսպորտային սարքավորումներ
022322 Գրասենյակային սարքավորումներ
022323 Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ
022329 Մեքենաների և սարքավորումների վերանորոգման և պահպանման համար պաշարների արժեքի ճշգրտում
Այլ պաշարներ
022331 Այլ փոքրածավալ պաշարներ
022339 Այլ փոքրածավալ պաշարների արժեքի ճշգրտում

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 030000 - ԲԱՐՁՐԱՐԺԵՔ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Բարձրարժեք առարկաները բարձր արժեքով արտադրված ապրանքներն են, որոնք ձեռք են բերված և պահվում են որպես կուտակման միջոց և որպես կանոն չեն օգտագործվում արտադրության և սպառման համար: Ակնկալվում է, որ ժամանակի ընթացքում դրանց արժեքը կավելանա, կամ առնվազն չի արժեզրկվի, իսկ դրանց որակը ժամանակի ընթացքում չի վատանա: Բարձրարժեք ակտիվները բաղկացած են`

 

• Թանկարժեք քարերից և մետաղներից, ինչպիսիք են` ադամանդը, ոչ դրամական ոսկին, պլատինը և արծաթը, որոնք նախատեսված չեն որպես արտադրության գործընթացի միջանկյալ ներդրումներ օգտագործվելու համար:

• Նկարները, քանդակները, որպես արվեստի և հնության գործ կամ հնաոճ իր ճանաչված գործերը:

• Թանկարժեք քարերից և մետաղներից ձևավորված զգալի արժեք ունեցող ոսկերչական իրերը, հավաքածուները և այլ խառը արժեքավոր ապրանքները:

 

Պետական միավորների տնօրինության տակ գտնվող և բարձրարժեք ակտիվների սահմանմանը համապատասխանող ապրանքները պետք է դասակարգվեն որպես այլ մեքենաներ և սարքավորումներ (012190), եթե դրանք հիմնականում օգտագործվում են թանգարաններում` հանրային ծառայություններ կատարելու, այլ ոչ թե պահվում են որպես արժեքի կրողներ:

Բարձրարժեք ակտիվները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Բարձրարժեք ակտիվներ
031111 Բարձրարժեք ակտիվներ
031119 Բարձրարժեք ակտիվների արժեքի ճշգրտում

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 040000 - ՈՉ ԱՐՏԱԴՐԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Ոչ արտադրական ակտիվներին են դասվում բնական ծագում ունեցող այն նյութական ակտիվները, որոնց նկատմամբ առկա է սեփականության իրավունք, ինչպես նաև ոչ նյութական ակտիվները: Բնական ծագում ունեցող ակտիվները ներառում են հողը (041100), ընդերքային ակտիվները (041200) և այլ բնական ակտիվները (041300):

Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների շարքին են դասվում պատենտները, վարձակալությունները և այլ պայմանագրերը և իրավական կամ հաշվապահական գործողություններով վկայագրված գնված գուդվիլը, որոնք գրանցվում են ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ (041400) խմբում:

 

Սինթետիկ հաշիվ 041100 - Հող

 

Հողը դա երկրի մակերևույթն է` ներառյալ հողային ծածկույթը, դրա հետ կապված մակերևութային ջրերը և հիմնական բարեկարգումները, որոնք հողից ֆիզիկապես հնարավոր չէ առանձնացնել, բացառությամբ հետևյալից`

 

• Վերգետնյա կամ ստորգետնյա շենքեր և կառույցներ, օրինակ` ճանապարհներ, վարչական շենքեր և թունելներ:

• Խաղողի մշակովի այգիներ, մրգատու այգիներ և ծառերի, անասունների և մշակաբույսերի աճեցման այլ տարածքներ:

• Ընդերքի պաշարներ:

• Չմշակվող կենսաբանական ռեսուրսներ:

• Ստորգետնյա ջրային ռեսուրսներ:

 

Վերգետնյա ջրերը ներառում են ջրամբարները, լճերը, գետերը և այլն, որոնց նկատմամբ կարելի է կիրառել սեփականատիրական իրավունքը, և որոնք, հետևաբար, կարող են լինել միավորների միջև կատարվող գործառնությունների առարկա:

 

Էական բարելավումների արժեքը, որը հնարավոր չէ ֆիզիկապես առանձնացնել հողից, ներառվում է հողի արժեքի մեջ: Նման բարելավումների արդյունքում բարելավվում են հողի քանակական և որակական հատկանիշները, աճում է բերրիության աստիճանը, կամ կանխվում է հողի վատթարացումը: Էական բարելավումների օրինակներ են` օգտագործման նպատակով անտառների հատումը, ճահիճների չորացումը, ջրհեղեղների կանխարգելման համար կառուցված պատնեշները, ամբարտակները կամ արգելապատերը:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Հող
041111 Գյուղատնտեսական նշանակության հողեր
041112 Շինարարական նշանակության հողեր
041113 Այլ նշանակության հողեր
041119 Հողի արժեքի ճշգրտում

 

Սինթետիկ հաշիվ 041200 - Ընդերքային ակտիվներ

 

Ընդերքային ակտիվները ներառում են նավթի, բնական գազի, ածխի (այդ թվում` անտրացիտի, բիտումի և դարչնագույն ածխի), մետաղական հանքային պաշարները (այդ թվում` գունավոր, ոչ գունավոր և թանկարժեք մետաղների հանքային պաշարները), ոչ մետաղական հանքային պաշարները (այդ թվում` քարի, կավի և ավազի հանքերը, քիմիական նյութերի և պարարտանյութային հանածոների հանքային պաշարները, աղի, կվարցի, գիպսի, բնական թանկարժեք քարերի, ասֆալտի, բիտումի և տորֆի) ապացուցված պաշարները: Պաշարները կարող են տեղակայված լինել երկրի մակերեսից ցածր կամ բարձր, սակայն պետք է լինեն տնտեսապես կիրառելի:

Հանքավայրերը, հանքափոսերը և արդյունահանման ստորգետնյա այլ կառույցները հանդիսանում են հիմնական միջոցներ (010000):

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Ընդերքային ակտիվներ
041211 Հանքեր
041212 Այլ ընդերքային ակտիվներ
041219 Այլ ընդերքային ակտիվների արժեքի ճշգրտում

 

Սինթետիկ հաշիվ 041300 - Այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ

 

Այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվները ներառում են չմշակվող կենսաբանական ռեսուրսները, ջրային ռեսուրսները և էլեկտրամագնիսական սպեկտրը: Չմշակվող կենսաբանական ռեսուրսների դասին են պատկանում այն կենդանիները և բույսերը, որոնց նկատմամբ կիրարկվում է սեփականատիրական իրավունքը, սակայն որոնց բնական աճը և վերարտադրությունը դուրս են որևէ միավորի ուղղակի հսկողության, պատասխանատվության և կառավարման շրջանակներից, օրինակ` առևտրային առումով շահագործելի կուսական անտառները և ձկնարանները:

Ջրային պաշարները ներառում են ջրավազանները և այլ ստորգետնյա ջրային ռեսուրսները, որոնք բավական փոքր են սեփականատիրական կամ օգտագործման իրավունքի կիրարկումն երաշխավորելու համար, շահագործելի են կամ մոտ ապագայում կարող են շահագործվել տնտեսական նպատակների համար և ունեն տնտեսական արժեք, որը չի ներառված այն հողի արժեքում, որտեղ նրանք գտնվում են:

Էլեկտրամագնիսական սպեկտրը կազմված է ձայնային ալիքների, տվյալների հեռարձակման և հեռուստատեսության մեջ օգտագործվող ռադիոհաճախականություններից:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ
041311 Այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ
041319 Այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվների արժեքի ճշգրտում

 

Սինթետիկ հաշիվ 041400 - Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ

 

Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվները ոչ դրամական ոչ նյութական ակտիվներն են, որոնց հետ կապված իրականացվում են իրավական կամ հաշվապահական հաշվառման գործողություններ: Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներին են դասվում արտոնագրերը, վարձակալության և այլ պայմանագրերը և գնված գուդվիլը:

Արտոնագրերն ապահովում են գյուտերի պաշտպանությունն օրենսդրորեն կամ դատական որոշման միջոցով: Պաշտպանվող գյուտերի օրինակները ներառում են գործընթացները, մեխանիզմները, էլեկտրական և էլեկտրոնային սարքերը, դեղագործական բաղադրատոմսերը և արհեստական եղանակով ստացված կենդանի էակների նոր տեսակները:

Վարձակալության և այլ պայմանագրերը, որ կարող են դասակարգվել որպես տնտեսագիտական ակտիվներ, ներառում են հողը, շենքերը և այլ կառույցները, հանքային պաշարների կամ էլեկտրամագնիսական սպեկտրի շահագործման արտոնությունները կամ բացառիկ իրավունքները, մարզիկների և հեղինակների հետ կնքվող պայմանագրերը, դեռևս չարտադրված նյութական ակտիվների գնման օպցիոնները:

Գնված գուդվիլը այն տարբերությունն է, որ ստացվում է անընդհատության սկզբունքով գործող ձեռնարկության դիմաց վճարված գումարից` հանած նրա ընդհանուր ակտիվների և ընդհանուր պարտավորությունների միջև տարբերությունը: Հետևաբար, գուդվիլի արժեքը ներառում է գործունեության ցանկացած երկարաժամկետ օգուտը, որն առանձին չի ճանաչվում որպես ակտիվ, ինչպես նաև այն փաստի արժեքը, որ մի խումբ ակտիվներ օգտագործվում են միասին և այն առանձնացվելի ակտիվների հավաքածու չէ:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ
041411 Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ
041419 Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների արժեքի ճշգրտում

 

Հավելված N 13
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐ (ԴԱՍ 100000)

 

Ֆինանսական ակտիվները կազմված են ֆինանսական պահանջներից, դրամական ոսկուց և ԱՄՀ-ի կողմից հատկացված Փոխառության Հատուկ Իրավունքներից (SDR): Ֆինանսական պահանջներն այն ակտիվներն են, որոնք իրավունք են վերապահում միավորներից մեկին` ակտիվների սեփականատիրոջը (օրինակ` վարկատու), երկրորդ միավորից (վարկառուից), մեկ կամ ավելի վճարումներ ստանալ համաձայն երկու միավորների միջև կնքված պայմանագրի պայմանների: Ֆինանսական պահանջը ակտիվ է, որովհետև այն օգուտներ է տրամադրում վարկատուին` գործելով որպես արժեքի կուտակում: Վարկատուն կարող է լրացուցիչ օգուտներ ստանալ տոկոսավճարի կամ սեփականությունից ստացվող այլ եկամտի վճարման և/կամ պահելուց ստացված օգուտների տեսքով: Ֆինանսական պահանջների հիմնական տեսակներն են` կանխիկը, ավանդը, փոխառությունը, պարտատոմսերը, ֆինանսական ածանցյալները և դեբիտորական պարտքերը:

Ֆինանսական պահանջն ընդգծող հիմնական պայմանագրերը, որոնք անվանում են նաև գործիքներ կամ ֆինանսական գործիքներ, ձևավորվում են այն դեպքում, երբ միավորներից մեկը միջոցներ է տրամադրում երկրորդ միավորին, իսկ երկրորդ միավորը համաձայնում է հետ վճարել միջոցները ապագայում: Շատ դեպքերում ֆինանսական պահանջները հստակ կերպով սահմանվում են ֆորմալ փաստաթղթերով` արտահայտելով վարկառու-վարկատու հարաբերությունները: Որոշ դեպքերում, սակայն, ֆինանսական պահանջը վարկատուից վարկառու ձևավորվում է ֆինանսական միջոցների ամբողջական փոխանցմամբ: Օրինակ` պետական մեկ միավոր կարող է պահանջ ներկայացնել մեկ այլ միավորի, եթե վերջինս վճարումներ չի կատարում պարտավորությունների ձևավորման պահին, ինչպիսիք են վաճառքի գծով հարկերի փոխանցումը` վաճառքից անմիջապես հետո: Այլ դեպքերում ԿՖՎ համակարգում պահանջները ձևավորում են գործարքի տնտեսական իրականություն դիտարկելու համար, օրինակ` վարկի առաջացումը այն դեպքում, երբ ակտիվը ձեռք է բերվում ֆինանսական (լիզինգի) միջոցով: Անկախ նրանից, թե ինչպես է ձևավորվել ֆինանսական պահանջը, այն մարվում է, երբ վարկառուն վճարում է պայմանագրով նախատեսված գումարը:
Ֆինանսական ակտիվների դասակարգումը գլխավորապես հիմնվում է գործարքի հիմքում ընկած պարտատեր-պարտապան հարաբերությունները նկարագրող գործիքների իրացվելիության և իրավական բնութագրի վրա: Ֆինանսական գործիքի իրացվելիությանը բնորոշ են շրջանառելիությունը, փոխանցվելիությունը, փոխարկվելիությունը և վաճառվելիությունը:

Ի լրումն, ըստ ֆինանսական գործիքի կատարվող դասակարգման, ֆինանսական ակտիվները և պարտավորությունները կարող են դասակարգվել նաև ըստ տվյալ գործիքով կատարվող գործարքի մասնակիցների ռեզիդենտության: Ինստիտուցիոնալ միավորը երկրի ռեզիդենտ է, եթե այդ երկրի տնտեսական տարածքում տնտեսական շահի կենտրոն ունի: Համապատասխանաբար, ինստիտուցիոնալ միավորը համարվում է ոչ ռեզիդենտ, եթե նրա տնտեսական շահի կենտրոնը գտնվում է տվյալ երկրի տնտեսական տարածքից դուրս:

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 110000 - ԵՐԿԱՐԱԺԱՄԿԵՏ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Երկարաժամկետ ֆինանսական ակտիվներն այն ֆինանսական ակտիվներն են, որոնք հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտի պահով պլանավորվում է պահպանել մեկ տարուց ավելի: Երկարաժամկետ ֆինանսական ակտիվները բաժանվում են երկարաժամկետ ներքին ֆինանսական ակտիվների (111000)  և երկարաժամկետ արտաքին ֆինանսական ակտիվների (112000): Երկարաժամկետ ներքին ֆինանսական ակտիվները տարբերվում են  երկարաժամկետ արտաքին  ֆինանսական ակտիվներից միայն ձեռքբերման աղբյուրով. երկարաժամկետ ներքին ֆինանսական ակտիվները ձեռք են բերվում ռեզիդենտ կազմակերպություններից, իսկ երկարաժամկետ արտաքին ֆինանսական ակտիվները` ոչ ռեզիդենտ աղբյուրներից: 

 

Խումբ 111000 - ԵՐԿԱՐԱԺԱՄԿԵՏ ՆԵՐՔԻՆ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Երկարաժամկետ ներքին ֆինանսական ակտիվներն այն ֆինանսական ակտիվներն են, որոնք հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտի պլանավորվում է պահպանել մեկ տարուց ավելի, և որոնք ձեռք են բերվել ռեզիդենտ աղբյուրներից: Երկարաժամկետ ներքին ֆինանսական ակտիվները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. երկարաժամկետ ներքին արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից (111100), երկարաժամկետ ներքին վարկեր (111200) և տեղական բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (111300):

 

Սինթետիկ հաշիվ 111100 - Երկարաժամկետ ներքին արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից

 

Երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերը, բացի բաժնետոմսերից, որոնք պլանավորվում է պահպանել մեկ տարուց ավելի և որոնք գնվել են ներքին (տեղական) աղբյուրներից` շրջանառելի ֆինանսական գործիքներ են, որոնք ծառայում են որպես ապացույց այն մասին, որ միավորներն ունեն պարտավորություններ, որոնք պետք է կատարվեն դրամական միջոցների, որևէ ֆինանսական գործիքի կամ տնտեսական արժեք ունեցող այլ ակտիվի տրամադրման միջոցով: Արժեթուղթը սովորաբար ունի տոկոսների վճարման և մայր գումարի մարման ժամանակացույց: Երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերի, բացի բաժնետոմսերից օրինակներ են.

• Պարտատոմսերը և պարտավորագրերը, ներառյալ բաժնետոմսերի փոխարկվող պարտատոմսերը,

• Իրացվելի ավանդային ստացականները,

• Վարկերի վերաձևակերպման և մուրհակների վերաթողարկման միջոցով թողարկված մուրհակները,

• Անշարժ գույքով ապահովագրված վարկերը և վարկային քարտերի գծով ստացվելիք գումարները,

• Փաստացի իրացվելի դարձած վարկերը,

• Արտոնյալ բաժնետոմսերը, որոնց գծով ստացվում է հաստատագրված եկամուտ, սակայն որոնց սեփականատերերը իրավունք չունեն կազմակերպության  լուծարման դեպքում մասնակցել կազմակերպության մնացորդային արժեքի բաշխմանը:

Պարտատոմսերը և պարտավորագրերը երկարաժամկետ արժեթղթեր են, որոնք սեփականատիրոջն անվերապահորեն իրավունք են տալիս ստանալ հաստատագրված դրամական եկամուտ կամ պայմանագրով սահմանվող փոփոխական դրամական եկամուտներ, որոնք սովորաբար համարվում են տոկոսներ: Պարտատոմսերի և պարտավորագրերի մեծ մասը սեփականատերերին նաև անվերապահորեն իրավունք են տալիս ստանալ հաստատագրված գումար կամ գումարներ` որոշակի ժամկետում կամ ժամկետներում  կատարվող հիմնական գումարի մարման տեսքով: Անժամկետ պարտատոմսերը չունեն մարման ժամկետ:

Զրոյական արժեկտրոնով պարտատոմսերը երկարաժամկետ արժեթղթեր են, որոնց գործողության ժամկետի ընթացքում չեն կատարվում պարբերական վճարումներ: Կարճաժամկետ արժեթղթերի նման այս պարտատոմսերը ևս վաճառվում են զեղչով, իսկ մարման ժամկետի լրանալու ամսաթվին կատարվում է միանվագ վճարում, որը ներառում է նաև կուտակված տոկոսները: Մեծ զեղչադրույքներ ունեցող պարտատոմսերը երկարաժամկետ արժեթղթեր են, որոնց գործողության ժամկետի ընթացքում կատարվում են պարբերական վճարումներ, սակայն գումարը էապես ցածր է շուկայական տոկոսադրույքներից:

Երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերը, բացի բաժնետոմսերից գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Երկարաժամկետ ներքին արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից
111111 Երկարաժամկետ ներքին արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից
111191 Երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերի, բացի բաժնետոմսերից արժեքի ճշգրտում,

 

Սինթետիկ հաշիվ 111200 - Երկարաժամկետ ներքին վարկեր

 

Այս սինթետիկ հաշիվը ներառում է ռեզիդենտ կազմակերպություններին տրամադրվող բոլոր երկարաժամկետ ներքին վարկերը: Վարկը ֆինանսական գործիք է, որն առաջանում է այն դեպքում, երբ պարտատերն ուղղակիորեն դրամական միջոցներ է փոխառության տալիս պարտապանին և ստանում է ակտիվի գոյությունը հավաստող ոչ շրջանառելի փաստաթուղթ: Այս դասում ներառվում են հիպոթեքային վարկերը,  մայր գումարի և տոկոսների հավասարաչափ մարում նախատեսող վարկերը, վարձման-գնման վարկերը, առևտրային վարկերը և փոխատվությունները ֆինանսավորելու նպատակով տրամադրված փոխատու միջոցները, հետգնման համաձայնագրերը, ֆինանսական լիզինգի արդյունքում առաջացած ֆինանսական ակտիվները և պարտավորությունները, և Արժույթի Միջազգային Հիմնադրամի նկատմամբ վարկերի տեսքով արտահայտված պահանջները կամ պարտավորությունները: Սովորական առևտրային վարկերը և համանման դեբիտորական/կրեդիտորական պարտքերը վարկեր չեն:

Համարվում է, որ ֆինանսական լիզինգի շրջանակներում ապրանքների գնման դեպքում տեղի է ունենում սեփականատիրական իրավունքի փոխանցում վարձատուից վարձակալը, նույնիսկ եթե իրավաբանորեն ապրանքները շարունակում են հանդիսանալ վարձատուի սեփականությունը, քանի որ սեփականության հետ կապված բոլոր ռիսկերը և օգուտները փաստացի փոխանցվում են վարձակալողին: Համարվում է, որ սեփականության իրավունքի նման փոփոխությունը ֆինանսավորվում է վարկի միջոցով, որը վարձատուի համար ակտիվ է, իսկ վարձակալի համար` պարտավորություն:

Արժեթղթերի հետգնման համաձայնագիրը (ռեպո) նախատեսում է սահմանված գնով արժեթղթերի վաճառք դրամական միջոցների դիմաց այն պայմանով, որ միևնույն կամ համանման արժեթղթերը սահմանված ամսաթվին հետ կգնվեն որոշակի գնով (հաճախ մեկ կամ մի քանի օրվա ընթացքում) կամ առանց մարման կոնկրետ ժամկետի: Իր տնտեսագիտական բնույթով գործարքը գրավով ապահովագրված վարկ է, որովհետև արժեթղթերի տիրելուց բխող ռիսկերի և օգուտների համար պատասխանատու է առաջին սեփականատերը: Այսպիսով, գնորդի կողմից վաճառողին վճարված գումարը ճանաչվում է որպես վարկ, իսկ գործարքի առարկա արժեթղթերը շարունակում են մնալ փոխառուի հաշվեկշռում` չնայած նրան, որ սեփականատիրական իրավունքը փոխվում է:

Արժեթղթերի փոխատվությունն այն գործարքն է, որի դեպքում արժեթղթերի սեփականատերը փոխանցում է արժեթղթերը փոխառուին այն պայմանով, որ միևնույն կամ համանման արժեթղթերը կվերադարձվեն սահմանված ամսաթվին կամ ըստ սեփականատիրոջ պահանջի: Ինչպես և արժեթղթերի հետգնման համաձայնագրի դեպքում, այստեղ նույնպես արժեթղթերի տիրելուց բխող ռիսկերի և օգուտների համար պատասխանատու է առաջին սեփականատերը: Եթե փոխառուն որպես գրավ է տրամադրում կանխիկ միջոցներ, ապա գործարքի ճանաչումը կատարվում է այնպես, ինչպես ռեպո համաձայնագրերի դեպքում: Եթե գրավն արտահայտված է ոչ դրամական միջոցների տեսքով, ապա ոչ մի գործառնություն չի գրանցվում: Երկու դեպքում էլ գործարքի առարկա արժեթղթերը մնում են սկզբնական սեփականատիրոջ հաշվեկշռում:

Երկարաժամկետ ներքին վարկերը գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

Երկարաժամկետ ներքին վարկեր պետական հատվածի այլ մակարդակներին
111211 Երկարաժամկետ ներքին վարկեր պետական կառավարման հատվածին
111212 Երկարաժամկետ ներքին վարկեր համայնքներին
111213 Երկարաժամկետ ներքին վարկեր սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին
111214 Երկարաժամկետ ներքին վարկեր ոչ առևտրաին կազմակերպություններին
Այլ երկարաժամկետ ներքին վարկեր
111221 Այլ երկարաժամկետ ներքին վարկեր
Երկարաժամկետ ներքին վարկերի արժեքի ճշգրտում
111291 Պետական կառավարման հատվածին տրամադրվող երկարաժամկետ ներքին վարկերի արժեքի ճշգրտում
111292 Համայնքներին տրամադրվող երկարաժամկետ ներքին վարկերի արժեքի ճշգրտում
111293 Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին տրամադրվող երկարաժամկետ ներքին վարկերի արժեքի ճշգրտում
111294 Ոչ առևտրային կազմակերպություններին տրամադրվող երկարաժամկետ ներքին վարկերի արժեքի ճշգրտում
111299 Այլ երկարաժամկետ ներքին վարկերի արժեքի ճշգրտում

 

Սինթետիկ հաշիվ 111300 - Երկարաժամկետ տեղական բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ

 

Տեղական բաժնետոմսերը և այլ մասնաբաժինները ներառում են բոլոր գործիքները և գրանցումները, որոնք արտացոլում են պարտատերերի բոլոր պահանջների բավարարումից հետո ռեզիդենտ կորպորացիայի մնացորդային արժեքի նկատմամբ առկա պահանջները: Բաժնեմասային արժեթղթերի մեծ մասը իրավունք չեն տալիս կորպորացիայի լուծարման դեպքում ստանալ նախապես սահմանված եկամուտ կամ հաստատագրված գումար: Բաժնեմասային արժեթղթերի նկատմամբ սեփականատիրական իրավունքը սովորաբար դրսևորվում է բաժնետոմսերին, բաժնեմասերին, մասնակցություններին կամ համանման փաստաթղթերին տիրելու տեսքով: Բաժնետոմսերը և բաժնեմասային այլ արժեթղթերը չեն կարող լինել պարտավորություն ընդհանուր պետական միավորների համար, սակայն որպես ակտիվ կարող են պատկանել վերջիններիս:

Ի լրումն կորպորացիաների սովորական բաժնետոմսերի, բաժնետոմս և բաժնեմասային արժեթուղթ են համարվում նաև հետևյալ արժեթղթերը.

• Քվազի-կորպորացիայում պետական միավորի ունեցած բաժնեմասնակցության արժեքը:

• Բաժնեմասնակցությունները և սահմանափակ բաժնեմասնակցությունները:

• Արտոնյալ բաժնետոմսերը, որոնք իրավունք են տալիս մասնակցել մնացորդային արժեքի բաշխմանը ձեռնարկության լուծարման դեպքում:

• Համատեղ հիմնադրամների բաժնետոմսերը:

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

Տեղական ընկերությունների և հաստատությունների սեփական կապիտալում մասնակցություն
111311 ՀՀ Կենտրոնական բանկի սեփական կապիտալում մասնակցություն
111312 Այլ տեղական ֆինանսական հաստատությունների սեփական կապիտալում մասնակցություն
Բաժնետոմսերի և այլ կապիտալում մասնակցության արժեքի ճշգրտում
111391 ՀՀ Կենտրոնական բանկի սեփական կապիտալում մասնակցության արժեքի ճշգրտում
111392 Այլ հաստատությունների սեփական կապիտալում մասնակցության արժեքի ճշգրտում

 

Խումբ 112000 - ԵՐԿԱՐԱԺԱՄԿԵՏ ԱՐՏԱՔԻՆ  ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Երկարաժամկետ արտաքին  ֆինանսական ակտիվները այն ֆինանսական ակտիվներն են, որոնք հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտի դրությամբ պլանավորվում է պահպանել մեկ տարուց ավելի, և որոնք ձեռք են բերվել ոչ ռեզիդենտ աղբյուրներից: Երկարաժամկետ արտաքին ֆինանսական ակտիվները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից (112100), երկարաժամկետ արտաքին  վարկեր (112200) և երկարաժամկետ արտաքին  բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (112300):

Դասակարգումների այս խումբը տարբերվում է երկարաժամկետ ներքին ֆինանսական ակտիվներ (111000) խմբից միայն ակտիվի ձեռքբերման աղբյուրներով: Ակտիվների տեսակները նույնն են: Ֆինանսական ակտիվների մանրամասն քննարկման համար տես հետևյալ դասակարգումները. երկարաժամկետ ներքին արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից (111100), երկարաժամկետ ներքին վարկեր (111200), երկարաժամկետ տեղական բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (111300):

Երկարաժամկետ արտաքին ֆինանսական ակտիվները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

Արտաքին  երկարաժամկետ արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից
112111 Արտաքին  երկարաժամկետ արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից
112191 Արտաքին  երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) արժեքի ճշգրտում
Երկարաժամկետ արտաքին  վարկեր
112211 Երկարաժամկետ արտաքին  վարկեր
112291 Երկարաժամկետ արտաքին վարկերի արժեքի ճշգրտում
Արտաքին  բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ
112311 Օտարերկրյա ֆինանսական հաստատությունների սեփական կապիտալում մասնակցություն
112391 Օտարերկրյա  ֆինանսական կազմակերպությունների սեփական կապիտալում մասնակցության արժեքի ճշգրտում

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 120000 -ՄՈՆԵՏԱՐ ՈՍԿԻ և SDR (ՓՀԻ)

 

Մոնետար  ոսկին ներառում է ոսկյա մետաղադրամները և առնվազն 995/1000 հարգ ունեցող ոսկյա  ձուլակտորները և ձուլվածքները, որոնք.

• Պատկանում են Կենտրոնական բանկին,

• Ներառվում են երկրի պաշտոնական ռեզերվներում:

Ոսկին, որը չի համապատասխանում մոնետար ոսկու սահմանմանը, ճանաչվում է որպես ոչ ֆինանսական ակտիվ և կարող է գրանցվել կամ որպես պահուստներ (020000), բարձրարժեք ակտիվներ (030000) կամ որպես ընթացիկ ակտիվներ (130000): Ոսկով արտահայտված ավանդները, վարկերը և արժեթղթերը ճանաչվում են որպես ավանդներ, վարկեր և արժեթղթեր, այլ ոչ մոնետար ոսկի:

ՓՀԻ-ն արտացոլում է ԱՄՀ-ի այլ անդամ երկրներից արտարժույթ կամ այլ պահուստային ակտիվներ ձեռք բերելու անվերապահ իրավունք: ՓՀԻ-երը կարող են վաճառվել, տրվել որպես փոխառություն կամ օգտագործվել ֆինանսական պարտավորությունների կատարման նպատակով:

Մոնետար ոսկին և ՓՀԻ-ները, որոնք համապատասխանում են չափանիշներին, գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ տնտեսագիտական հաշիվներում.

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

Մոնետար ոսկի և SDR (ՓՀԻ)
121111 Մոնետար ոսկի
121112 SDR (ՓՀԻ)

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 130000 - ԸՆԹԱՑԻԿ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Ընթացիկ ակտիվները բոլոր այն ֆինանսական ակտիվներն են, որոնք պետական միավորը ծրագրում է մարել` հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտից հետո մեկ տարվա ընթացքում: Ընթացիկ ակտիվները բաղկացած են հետևյալ խմբերից. դրամական ակտիվներ և դեպոզիտներ (131000), կարճաժամկետ դեբիտորական պարտքեր (132000), վճարված կանխավճարներ, դեպոզիտներ, արժեթղթային վճարումներ և նախավճարներ (133000) և կարճաժամկետ ներդրումներ (34000):

 

Խումբ 131000 - ԴՐԱՄԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐ և ԴԵՊՈԶԻՏՆԵՐ

 

Դրամական ակտիվներն ու դեպոզիտները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. ներքին դրամական հաշիվներ (131100), նպատակային դրամական ակտիվներ և ակրեդիտիվներ (131200), արտարժութային հաշիվներ (131300), արտարժութային ակրեդիտիվներ (131400), թանկարժեք մետաղներ (131500), այլ ֆինանսական ակտիվներ և դեպոզիտներ (131600):

Դրամական ակտիվները բաղկացած են շրջանառվող թղթադրամներից և մետաղադրամներից, որոնք օգտագործվում են վճարումներ կատարելու համար: Նրանք թողարկվում են կենտրոնական բանկի կամ պետական միավորների կողմից և համարվում են պարտավորություն թողարկող միավորների համար: Ցանկացած արժույթ, որը միևնույն միավորի կամ հատվածի համար և ակտիվ է, և պարտավորություն, հաշվետվության նպատակով պետք է հաշվանցվի պետական միավորի կողմից պահվող շրջանառության մեջ չգտնվող արժույթը չի ճանաչվում որպես ակտիվ: Ոսկյա մետաղադրամները և հուշադրամները, որոնք շրջանառության մեջ չեն գործածվում որպես օրինական վճարման միջոց, դասակարգվում են որպես ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000):

Արտարժույթով արտահայտված տարադրամի արժեքը փոխարկվում է տեղական արժույթի` հաշվեկշռի կազմման ամսաթվի դրությամբ գործող փոխարժեքով: Տեղական արժույթով և արտարժույթով արտահայտված տարադրամները գրանցվում են տարբեր հոդվածներում:

Ավանդները նույնպես ֆինանսական ակտիվներ են, որոնք ունեն հաստատուն անվանական արժեք և օգտագործվում են վճարումներ կատարելու համար: Ավանդները արժեքի կուտակումներ են, և կախված նրանց տեսակներից, կարող են ծառայել որպես փոխանակման ուղղակի միջոց: Ավանդատերը կարող է տոկոսներ ստանալ կամ իրավունք ունենալ օգտվել որոշակի ծառայություններից: Տեղական ավանդների արժեքը նրա անվանական արժեքն է, որն արտացոլում է այն գումարը, որ պայմանագրի համաձայն պարտապանը պարտավոր է վճարել պարտատիրոջը ավանդի վերադարձման պահին:

Պետական միավորների մեծ մասը սովորաբար որպես ակտիվ տիրում են զանազան ավանդների, ներառյալ արտարժույթով արտահայտված ավանդները: Ավանդները լինում են փոխանցելի և ոչ փոխանցելի: Փոխանցելի ավանդները ներառում են բոլոր այն ավանդները, որոնք (ա) կարող են փոխանակվել իրենց անվանական արժեքով ըստ ներկայացվող պահանջի` առանց տուգանքի կամ սահմանափակման, և (բ) ուղղակիորեն կարող են օգտագործվել երրորդ կողմին չեկով, վճարագրով, անկանխիկ վճարումների (ժիրո) հաշվով, ուղղակի դեբետ/կրեդիտով կամ ուղղակի վճարման այլ միջոցով վճարում կատարելու համար: Այստեղ ներառվում են դրամական շուկայի համատեղ հիմնադրամների բաժնետոմսերը, որոնք առաջարկում են չեկերի գրման անսահմանափակ առավելություններ:
Որոշ տեսակների ավանդային հաշիվների փոխանցվելիությունը սահմանափակ է: Օրինակ` որոշ ավանդների դեպքում յուրաքանչյուր ժամանակաշրջանի համար երրորդ կողմին կատարվող վճարումների թիվը և/կամ նման վճարումների նվազագույն չափը կարող են սահմանափակ լինել:
Ոչ փոխանցելի ավանդները ներառում են ավանդի առկայությամբ պայմանավորված բոլոր այլ ֆինանսական պահանջները, ներառյալ.

• Անժամկետ ավանդները, որոնք թույլ են տալիս կատարել կանխիկի դուրսգրում, սակայն ոչ ուղղակի փոխանցում երրորդ կողմին:

• Խնայողական և ժամկետային ավանդները, ներառյալ ոչ շրջանառելի ավանդային հավաստագրերը: Շրջանառելի ավանդային հավաստագրերը դասակարգվում են որպես արժեթղթեր, բացառությամբ բաժնետոմսերի:

• Բաժնետոմսերի կամ առկա համանման ավանդի տեսքով արտահայտված ֆինանսական կազմակերպության պարտավորությունները, որոնք իրավաբանորեն կամ գործնականում կարող են անմիջապես կամ համեմատաբար կարճ ժամանակում մարվել:

• Դրամական շուկայի համատեղ հիմնադրամների բաժնետոմսերը, որոնց սահմանափակ փոխանցվելիությունը, օրինակ` յուրաքանչյուր ժամանակաշրջանում դուրսգրվող չեկերի սահմանափակ թիվը, կամ յուրաքանչյուր չեկի համար սահմանված նվազագույն գումարը, թույլ չի տալիս դասակարգել նման բաժնետոմսերը որպես փոխանցելի ավանդներ:

• Հետգնման համաձայնագրերը, որոնք ներառված են «լայն փողի» ազգային չափանիշներում:

• Ներկրումից առաջ ներկրողներից պահանջվող ավանդները:

• Փոխանցելի ավանդները, որոնք գրանցվել են ավանդատուների հաշիվներում, սակայն չեն կարող դուրս հանվել այնքան ժամանակ, քանի դեռ ավանդադրված միջոցները, օրինակ` չեկերը կամ վճարագրերը, չեն հավաքագրվել շահառու ավանդային կորպորացիաների կողմից:

• Խնայողական պարտադիր ավանդները, որոնց դեպքում պաշտոնապես պահանջվում է, որ ծառայողի եկամտի որոշակի մասը դրվի ավանդային հաշվին, որից հնարավոր է օգտվել միայն սահմանված ժամկետի լրանալուց հետո կամ որից գումարներ հնարավոր է դուրս գրել միայն որոշակի նպատակներով:

• Արտարժույթով արտահայտված ավանդները, որոնք սառեցվում են արտարժույթի գծով վարվող ազգային քաղաքականության շրջանակներում: 

• Ֆինանսական այն կազմակերպություններում ներդրված ավանդները, որոնք փակվել են լուծարման կամ վերակազմավորման արդյունքում:

• Միջազգային պահուստների բաղադրիչ հանդիսացող պահանջները ԱՄՀ-ի նկատմամբ, որոնք կապված չեն վարկերի հետ:

Ոչ փոխանցելի կամ սահմանափակված դեպոզիտները պետք է գրանցվեն կարճաժամկետ դեպոզիտներ (133320), կարճաժամկետ արժեթղթային վճարներ (133330) հաշիվներում պարտավորությունը հաշվանցելու հետ մեկտեղ, դեպոզիտներ  (246200):

12 ամիսների ընթացքում վաճառվելիք թանկարժեք մետաղները պետք է գրանցվեն դրամական ակտիվների և դեպոզիտների հետ մեկտեղ: Դրամական ակտիվների և դեպոզիտների համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

Ներքին դրամական հաշիվներ
131111 Գանձապետական միասնական հաշիվ
131112 Դրամարկղ
131113 Գումար ճանապարհին
131114 Այլ դրամական հաշիվներ
131121 Արտարժութային հաշիվներ ՀՀ Կենտրոնական բանկում
131122 Արտարժութային հաշիվներ տեղական բանկերում
Նպատակային դրամական ակտիվներ և ակրեդիտիվներ
131211 Նպատակային դրամական ակտիվներ և ակրեդիտիվներ
Արտարժութային հաշիվներ
131311 Արտարժութային հաշիվներ արտասահմանյան բանկերում
Արտարժութային ակրեդիտիվներ
131411 Արտարժութային ակրեդիտիվներ
Թանկարժեք մետաղներ
131511 Ոսկի
131512 Արծաթ
131513 Զարդեղեն թանկարժեք մետաղներից
Այլ ֆինանսական ակտիվներ և դեպոզիտներ
131611 Այլ ներքին ֆինանսական ակտիվներ և դեպոզիտներ
131612 Այլ արտաքին ֆինանսական ակտիվներ և դեպոզիտներ


     Խումբ 132000 - ԿԱՐՃԱԺԱՄԿԵՏ ԴԵԲԻՏՈՐԱԿԱՆ ՊԱՐՏՔԵՐ

 

Կարճաժամկետ դեբիտորական պարտքերը բաղկացած են դեբիտորական պարտքերից և այլ մանր պարտքերից, որոնք պետք է ստացվեն հաշվեկշռի օրվանից հետո մեկ տարվա ընթացքում: Բոլոր նման կարճաժամկետ դեբիտորական պարտքերը պետք է արժեքավորվեն այն գումարի չափով, որքան պարտատերը ըստ պայմանագրի պարտավոր է վճարել պետական միավորին, որպեսզի մարի պարտավորությունը:

Դեբիտորական պարտքերը ներառում են ապրանքների և ծառայությունների գնորդներին ուղղակիորեն տրամադրվող առևտրային վարկերը: Նման վարկերն առաջանում են ինչպես վճարումների ստացման սովորական ուշացումների, այնպես էլ վաճառքը ֆինանսավորելու նպատակով մատակարարների վարկերի նպատակաուղղված տրամադրման արդյունքում: Առևտրային վարկերը չեն ներառում փոխառությունները, բաժնետոմսերից բացի այլ արժեթղթերը կամ առևտուրը ֆինանսավորելու նպատակով թողարկված այլ պարտավորությունները: Եթե պետական միավորը թողարկում է մուրհակ կամ այլ արժեթուղթ մի քանի առևտրային վարկերի գծով վճարվելիք համախմբված մարումը իրականացնելու նպատակով, ապա մուրհակը կամ արժեթուղթը դասակարգվում է որպես բաժնետոմսերից բացի այլ արժեթուղթ:

Զանազան այլ դեբիտորական կամ կրեդիտորական պարտքերը ներառում են ներդրումների տոկոսների կամ շահաբաժինների, աշխատողներից կամ այլ պետական միավորներից ստացվելիք գումարների, գերվճարված հարկերի գծով դեբիտորական պարտքերը: Դրանք գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ  Նկարագրություն
Ներքին հաճախորդներ
132111 Դեբիտորական պարտքեր հաճախորդներից
132112 Կոնոսամենտով և կոմիսիոն վճարով ապրանքների վաճառքի գծով դեբիտորական պարտքեր
132113 Հաճախորդների չմարված դեբիտորական պարտքեր
132119 Դեբիտորական պարտքերի արժեքի ճշգրտում
Հաճախորդներ արտերկրում
132121 Դեբիտորական պարտքեր հաճախորդներից
132122 Չմարված դեբիտորական պարտքեր
132129 Արժեքի ճշգրտում
Ներքին տոկոսների և շահաբաժինների գծով դեբիտորական պարտքեր
132131 Պայմանագրային տոկոսավճարների գծով դեբիտորական պարտքեր
132132 Տույժ ու տուգանքի գծով դեբիտորական պարտքեր
132133 Շահաբաժինների գծով պահանջներ
132139 Շահաբաժինների գծով դեբիտորական պարտքերի արժեքի ճշգրտում
Արտաքին  տոկոսների և շահաբաժինների գծով դեբիտորական պարտքեր
132141 Պայմանագրային տոկոսավճարների գծով դեբիտորական պարտքեր
132142 Տույժ ու տուգանքի գծով դեբիտորական պարտքեր
132143 Շահաբաժինների գծով դեբիտորական պարտքեր
132149 Շահաբաժինների գծով պահանջների արժեքի ճշգրտում
Դեբիտորական պարտքեր աշխատողներից
132151 Դեբիտորական պարտքեր աշխատողներից
132159 Արժեքի ճշգրտում
Դեբիտորական պարտքեր այլ պետական մարմինների և կազմակերպությունների կողմից
132161 Դեբիտորական պարտքեր պետական կառավարման հատվածին
132162 Դեբիտորական պարտքեր համայնքներից
132163 Դեբիտորական պարտքեր սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամից
132164 Դեբիտորական պարտքեր ոչ առևտրային կազմակերպություններից
Դեբիտորական պարտքեր պետական այլ միավորներից
132169 Պետական այլ միավորներից դեբիտորական պարտքերի արժեքի ճշգրտում
Հարկային և այլ գերավճարների գծով դեբիտորական պարտքերի
132171 Հարկային և այլ գերավճարների գծով դեբիտորական պարտքերի
132179 Արժեքի ճշգրտում
Այլ դեբիտորական պարտքեր
132191 Այլ դեբիտորական պարտքեր
132199 Այլ դեբիտորական պարտքեր արժեքի ճշգրտում

 

Խումբ 133000 - ՎՃԱՐՎԱԾ ԿԱՆԽԱՎՃԱՐՆԵՐ, ՆԱԽԱՎՃԱՐՆԵՐ, ԴԵՊՈԶԻՏՆԵՐ ԵՎ ԱՐԺԵԹՂԹԱՅԻՆ ՎՃԱՐՈՒՄՆԵՐ 

 

Այս խումբը ներառում է նախավճարներն ու կանխավճարները: Նախավճարը գրանցվում է, երբ վճարումը կատարվում է մինչև տվյալ վճարման վերջնաժամկետը: Օրինակ, եթե վճարման վերջնաժամկետը 2006թ. հունվարի 1-ն է, սակայն վճարումը կատարվել է 2005թ. դեկտեմբերի 15-ին, ապա 2005թ. դեկտեմբերի 31-ին այդ վճարումը կգրանցվի որպես նախավճար: Կանխավճարը գրանցվում է այն դեպքում, երբ գումարը վճարվում է այն վաստակելուց առաջ: Օրինակ, եթե մատակարարը մինչև ապրանքների մատակարարումը իրականացնելը պահանջում է վճարի 50%-ը, այդ գումարը վճարվում է 2005թ. դեկտեմբերի 15-ին, սակայն ապրանքները չեն ստացվելու մինչև 2006թ. հունվարի 15-ը, ապա 2005թ. դեկտեմբերի 31-ին վճարված գումարը գրանցվում է որպես կանխավճար:  

Պետական միավորների մեծ մասը կարող են ունենալ տարբեր տեսակի դեպոզիտներ և ապահովության վճարներ: Ինչպես նկարագրված է դրամական ակտիվներ և դեպոզիտներ (131000) հաշվում, դեպոզիտները կարող են լինել փոխանցելի (չսահմանափակված) և ոչ փոխանցելի (սահմանափակված): Ոչ փոխանցելի դեպոզիտները  պետք է գրանցվեն այս խմբում: Բացի այդ, դատական կամ հարկային մարմինը կարող է պահել ապահովության ավանդ` մինչև վիճելի հարցի վերաբերյալ որոշման կայացումը: Ոչ փոխանցելի դեպոզիտները պետք է գրանցվեն կարճաժամկետ դեպոզիտներ (133320) կամ կարճաժամկետ արժեթղթային վճարներ (133330) հաշիվներում, պարտավորությունը հաշվանցելու հետ մեկտեղ, դեպոզիտներ (246200): Փոխանցելի դեպոզիտները պետք է գրանցվեն դրամական ակտիվներ և դեպոզիտներ (131000) հաշվում:

Նախավճարները, կանխավճարները և արժեթղթային վճարները արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն  
Վճարված կանխավճարներ, դեպոզիտներ, արժեթղթային վճարումներ և նախավճարներ
133211 Կանխավճարներ և նախավճարներ
133321 Կարճաժամկետ դեպոզիտներ
133331 Կարճաժամկետ արժեթղթային վճարներ
133391 Արժեքի ճշգրտում

 

Խումբ 134000 - ԿԱՐՃԱԺԱՄԿԵՏ ՆԵՐԴՐՈՒՄՆԵՐ

 

Կարճաժամկետ ներդրումները այն ֆինանսական ակտիվներն են, որոնք պետք է վաճառվեն կամ մարվեն մեկ տարվա ընթացքում: Կարճաժամկետ ներդրումները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. կարճաժամկետ ներքին արժեթղթեր` բացի բաժնետոմսերից (134100), կարճաժամկետ ներքին վարկեր և փոխառություններ (134200), կարճաժամկետ տեղական բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (134300), արտաքին կարճաժամկետ արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից (134400), կարճաժամկետ արտաքին  վարկեր (134500), կարճաժամկետ արտաքին  բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (134600):

Դասակարգումների  այս խումբը տարբերվում է երկարաժամկետ ֆինանսական ակտիվներ (110000) խմբից միայն ներդրման մարման ժամանակահատվածի երկարությամբ: Ներդրումների տեսակները, բացառությամբ ստորև նշվածներից, և աղբյուրները նույնն են: Ֆինանսական ակտիվների մանրամասն ներկայացումը բերված է հետևյալ հոդվածներում. երկարաժամկետ ներքին արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից (111100), երկարաժամկետ ներքին վարկեր (111200) և տեղական բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (111300):

Կարճաժամկետ արժեթղթեր` բացի բաժնետոմսերից  (134100 և 134400) շրջանառելի ֆինանսական գործիքներ են, որոնք ծառայում են որպես ապացույց այն մասին, որ միավորներն ունեն պարտավորություններ, որոնք պետք է կատարել դրամական միջոցների, որևէ ֆինանսական գործիքի կամ տնտեսական արժեք ունեցող այլ ակտիվի տրամադրման միջոցով: Բացի երկարաժամկետ արժեթղթերի` բացի բաժնետոմսերի մեջ թվարկվածներից, մուրհակները, շրջանառելի ավանդային հավաստագրերը, բանկային ակցեպտները և առևտրային մուրհակները կարճաժամկետ արժեթղթեր են, որ սեփականատիրոջը անվերապահորեն իրավունք են տալիս որոշակի ամսաթվին հաստատագրված գումար ստանալ: Նրանք թողարկվում են և առք ու վաճառքի ենթարկվում հաստատագրված գումարի համեմատ զեղչված գներով, որոնք կախված են տոկոսադրույքից և մարման ժամկետից:

Կարճաժամկետ ներդրումները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ  հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ  Նկարագրություն
Կարճաժամկետ ներքին արժեթղթեր` բացի բաժնետոմսերից
134111 Կարճաժամկետ ներքին արժեթղթեր` բացի բաժնետոմսերից
123191 Արժեքի ճշգրտում
Կարճաժամկետ ներքին վարկեր կառավարության այլ մակարդակներին
134211 Կարճաժամկետ ներքին վարկեր պետական կառավարման հատվածին
134212 Կարճաժամկետ ներքին վարկեր համայնքներին
134213 Կարճաժամկետ ներքին վարկեր սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին
134214 Կարճաժամկետ ներքին վարկեր ոչ առևտրային կազմակերպություններին
Կարճաժամկետ ներքին փոխառություններ կառավարության այլ մակարդակներին
134221 Կարճաժամկետ ներքին փոխառություններ պետական կառավարման հատվածին
134222 Կարճաժամկետ ներքին փոխառություններ համայնքներին
134223 Կարճաժամկետ ներքին փոխառություններ սոցիալական  ապահովագրության պետական հիմնադրամին
134224 Կարճաժամկետ ներքին փոխառություններ ոչ առևտրային կազմակերպություններին
Այլ կարճաժամկետ ներքին վարկեր
134231 Այլ կարճաժամկետ ներքին վարկեր
Կարճաժամկետ ներքին վարկերի և փոխառությունների արժեքի ճշգրտում
134291 Կարճաժամկետ ներքին վարկերի և փոխառությունների արժեքի ճշգրտում
Կարճաժամկետ ներքին բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ
134311 Ներքին բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ
134391 Ներքին բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների արժեքի ճշգրտում
Արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից
134411 Արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթեր, բացի բաժնետոմսերից
134492 Արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) արժեքի ճշգրտում
Կարճաժամկետ արտերկրյա վարկեր
134511 Կարճաժամկետ արտաքին վարկեր
134591 Կարճաժամկետ արտաքին վարկերի արժեքի ճշգրտում
Կարճաժամկետ արտաքին բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ
134611 Օտարերկրյա կազմակերպությունների սեփական կապիտալում մասնակցություն
134691 Օտարերկրյա  բաժնետոմսերի և այլ կապիտալի արժեքի ճշգրտում

Հավելված N 14
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ (ԴԱՍ 200000)

 

Երբ ձևավորվում է ֆինանսական պահանջ, միաժամանակ պարտապանի մոտ առաջանում է համարժեք պարտավորություն, որպես ֆինանսական ակտիվի հակադարձ արտացոլում: Այսինքն` վճարումը կամ վճարումները, որ վարկատուն պայմանագրով իրավունք ունի ստանալու, միաժամանակ հանդիսանում են վճարում կամ վճարումներ, որ վարկառուն պարտավոր է կատարել պայմանագրի շրջանակներում: Այսպիսով` պարտավորությունները դրանք համապատասխան ֆինանսական պահանջներ ունեցող միավորներին տնտեսական օգուտներ բերող պարտականութուններն են:

Առանձնացվում են պարտավորությունների 2 տեսակներ` երկարաժամկետ պարտավորություններ (220000) և կարճաժամկետ պարտավորություններ (210000): Երկարաժամկետ պարտավորությունները գրանցվում են, երբ պարտավորության մարման պահը նախատեսվում է հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտից մեկ տարի կամ ավելի երկար ժամանակահատվածից հետո: Համապատասխանաբար, կարճաժամկետ պարտավորությունները գրանցվում են, երբ պարտավորության մարման պահը նախատեսվում է հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտից հետո մեկ տարվա ընթացքում:

Ինչպես և ֆինանսական ակտիվները (100000), պարտավորությունները նույնպես դասակարգվում են ըստ ֆինանսական գործիքի հակառակ կողմի ռեզիդենտության: Ինստիտուցիոնալ միավորը երկրի ռեզիդենտ է, եթե այդ երկրի տնտեսական տարածքում տնտեսական շահի կենտրոն ունի: Համապատասխանաբար` ինստիտուցիոնալ միավորը համարվում է ոչ ռեզիդենտ, եթե նրա տնտեսական շահի կենտրոնը գտնվում է տվյալ երկրի տնտեսական տարածքից դուրս:

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 210000 - ԵՐԿԱՐԱԺԱՄԿԵՏ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Երկարաժամկետ պարտավորությունները այն պարտավորություններն են, որոնք նախատեսվում է, որ կպահպանվեն հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտից հետո մեկ տարվա կամ ավելի երկար ժամանակահատվածի ընթացքում: Երկարաժամկետ պարտավորությունները բաժանվում են երկարաժամկետ ներքին պարտավորությունների (211000) և երկարաժամկետ արտաքին  պարտավորությունների (212000): Երկարաժամկետ ներքին պարտավորությունների և երկարաժամկետ արտաքին պարտավորությունների միակ տարբերությունը ֆինանսական պարտավորության աղբյուրն է: Ներքին պարտավորությունները Հայաստանի ռեզիդենտ աղբյուրների նկատմամբ պարտավորություններն են, իսկ արտաքին  պարտավորությունները` ոչ ռեզիդենտ աղբյուրների նկատմամբ:

 

Խումբ 211000 - ԵՐԿԱՐԱԺԱՄԿԵՏ ՆԵՐՔԻՆ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Երկարաժամկետ ներքին պարտավորությունները ռեզիդենտ աղբյուրների նկատմամբ ունեցած պարտավորություններն են: Երկարաժամկետ ներքին ֆինանսական պարտավորությունները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. թողարկված երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերի գծով պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից) (211100) և  երկարաժամկետ ներքին վարկերի գծով պարտավորություններ (211200):

Արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) և վարկերի վերաբերյալ մանրամասն տվյալները ներկայացվում են հետևյալ հոդվածների  ներքո. երկարաժամկետ ներքին պարտատոմսեր, բացի բաժնետոմսերից (111100) և երկարաժամկետ ներքին վարկեր (111200):

Երկարաժամկետ ներքին պարտավորությունները  գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

Թողարկված երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերի գծով պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից)
211111 Թողարկված երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերի գծով պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից)
Երկարաժամկետ ներքին վարկերի գծով պարտավորություններ
211211 Պետական կառավարման հատվածից ստացված երկարաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ
211212 Ոչ առևտրային կազմակերպություններից ստացված երկարաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ
211221 Այլ երկարաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ

 

Խումբ 212000 - ԵՐԿԱՐԱԺԱՄԿԵՏ ԱՐՏԱՔԻՆ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Երկարաժամկետ արտաքին ֆինանսական պարտավորությունները այն ֆինանսական պարտավորություններն են, որոնք հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտի  դրությամբ պլանավորվում է պահպանել մեկ տարուց ավելի, և որոնք պետք է վճարվեն ոչ ռեզիդենտ աղբյուրներին: Երկարաժամկետ արտաքին պարտավորությունները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. թողարկված երկարաժամկետ արժեթղթերի գծով արտաքին  պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից) (212100) և արտաքին  երկարաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ (212200):

Դասակարգումների  այս խումբը երկարաժամկետ ներքին պարտավորություններ (211000) խմբից տարբերվում է միայն պարտավորության վճարման աղբյուրներով: 

Երկարաժամկետ արտաքին պարտավորությունները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ ծածկագրերի ներքո.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

Թողարկված երկարաժամկետ արժեթղթերի գծով արտաքին  պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից)
212111 Թողարկված երկարաժամկետ արժեթղթերի գծով արտաքին  պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից)
Արտաքին երկարաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ
212211 Արտաքին երկարաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ
212212 Երկարաժամկետ վարկային պարտավորություններ Համաշխարհային բանկի նկատմամբ
212213 Այլ միջազգային ֆինանսական հաստատությունների նկատմամբ երկարաժամկետ վարկային պարտավորություններ
212214 Օտարերկրյա առևտրային բանկերի նկատմամբ երկարաժամկետ վարկային պարտավորություններ
212215 Այլ արտաքին վարկատուների նկատմամբ երկարաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 220000 - ԿԱՐՃԱԺԱՄԿԵՏ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Կարճաժամկետ պարտավորությունները այն ֆինանսական պարտավորություններն են, որոնք պետք է մարվեն հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտից առաջ ընկած մեկ տարվա կամ ավելի կարճ ժամանակահատվածի ընթացքում: Կարճաժամկետ պարտավորությունները բաժանվում են ներքին կարճաժամկետ պարտավորությունների (221000) և  արտաքին կարճաժամկետ պարտավորությունների (222000): Կարճաժամկետ ներքին պարտավորությունների և կարճաժամկետ արտերկրյա պարտավորությունների միակ տարբերությունը ֆինանսական պարտավորության աղբյուրն է: Ներքին պարտավորությունները Հայաստանի ռեզիդենտ աղբյուրների նկատմամբ պարտավորություններն են, իսկ արտաքին պարտավորությունները` ոչ ռեզիդենտ աղբյուրների նկատմամբ:  

 

Խումբ 221000 - ՆԵՐՔԻՆ ԿԱՐՃԱԺԱՄԿԵՏ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Ներքին կարճաժամկետ պարտավորությունները ռեզիդենտ աղբյուրների նկատմամբ ունեցած կարճաժամկետ ֆինանսական պարտավորություններն են: Կարճաժամկետ ներքին ֆինանսական պարտավորությունները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. Ներքին կարճաժամկետ պարտավորություններ թողարկված արժեթղթերի գծով (բացի բաժնետոմսերից) (211100) և Կարճաժամկետ ներքին վարկերի և փոխառությունների գծով պարտավորություններ (211200):

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Ներքին կարճաժամկետ պարտավորություններ թողարկված արժեթղթերի գծով (բացի բաժնետոմսերից)
221111 Ներքին կարճաժամկետ պարտավորություններ թողարկված արժեթղթերի գծով (բացի բաժնետոմսերից)
Կարճաժամկետ ներքին վարկերի և փոխառությունների գծով պարտավորություններ
221211 Պետական կառավարման հատվածից ստացված կարճաժամկետ վարկեր
221212 Ոչ առևտրային կազմակերպություններից ստացված կարճաժամկետ վարկեր
221221 Պետական կառավարման հատվածից ստացված կարճաժամկետ փոխառություններ
221222 Ոչ առևտրային կազմակերպություններից ստացված կարճաժամկետ փոխառություններ
221231 Այլ կարճաժամկետ վարկեր

 

Խումբ 222000 - ԿԱՐՃԱԺԱՄԿԵՏ ԱՐՏԱՔԻՆ  ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Կարճաժամկետ արտաքին  պարտավորությունները այն ֆինանսական պարտավորություններն են, որոնք հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտի դրությամբ պլանավորվում է պահպանել մեկ տարուց պակաս, և որոնք պետք է վճարվեն ոչ ռեզիդենտ աղբյուրներին: Կարճաժամկետ արտաքին պարտավորությունները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. Թողարկված կարճաժամկետ արժեթղթերի գծով արտաքին պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից) (222100) և կարճաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ (222200):

Երկարաժամկետ արտաքին պարտավորությունները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

  

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

Թողարկված կարճաժամկետ արժեթղթերի գծով արտաքին  պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից)
222111 Թողարկված կարճաժամկետ արժեթղթերի գծով արտաքին  պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից)
Կարճաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ
222211 Այլ պետությունների նկատմամբ կարճաժամկետ վարկերի գծով պարտավորություններ
222212 Կարճաժամկետ վարկային պարտավորություններ Համաշխարհային բանկի նկատմամբ
222213 Միջազգային ֆինանսական հաստատությունների նկատմամբ կարճաժամկետ վարկային պարտավորություններ
222214 Օտարերկրյա առևտրային բանկերի նկատմամբ կարճաժամկետ վարկային պարտավորություններ
222215 Այլ արտաքին վարկատուների նկատմամբ կարճաժամկետ վարկային պարտավորություններ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 230000 - ԱՇԽԱՏՈՂՆԵՐԻ ՓՈԽՀԱՏՈՒՑՄԱՆ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Աշխատողների փոխհատուցումը դա դրամային կամ բնեղեն արտահայտությամբ աշխատավարձն է, որը պետք է վճարվի կառավարման հատվածի աշխատողներին  հաշվետու ժամանակահատվածում կատարված աշխատանքների դիմաց: Աշխատողների փոխհատուցման գծով պարտավորություններ կատեգորիան ներառում է հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտին աշխատողների փոխհատուցման  գծով բոլոր չվճարված գումարները: Այս կատեգորիան ուղղակիորեն թղթակցում է աշխատողների վարձատրություն (410000) կատեգորիայի ծախսերի հաշիվների հետ: Աշխատողների վարձատրություն (410000) կատեգորիայում դասակարգված ծախսերի գծով պարտավորությունները գրանցվում են հաշվեկշռի սույն կատեգորիայում:   

Աշխատողների փոխհատուցման գծով պարտավորությունները գրանցվում են հետևյալ խմբերում. դրամով վճարվող աշխատավարձի և հավելավճարների գծով պարտավորություններ (231000), բնեղեն վճարվող աշխատավարձի և հավելավճարների գծով պարտավորություններ (232000), աշխատավարձից և հավելավճարներից եկամտահարկի և այլ հատկացումների գծով պարտավորություններ (233000), գործատուի կողմից վճարվող սոցիալական ապահովագրության հատկացումներ (234000):

Այս կատեգորիայի վերաբերյալ ամբողջական տեղեկատվությունը բերված է աշխատողների վարձատրություն (410000) կատեգորիայի նկարագրության մեջ:

 

Խումբ 231000 - ԴՐԱՄՈՎ  ՎՃԱՐՎՈՂ ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԻ ԵՎ ՀԱՎԵԼԱՎՃԱՐՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Դրամական արտահայտությամբ վճարվող աշխատավարձերը և հավելավճարները աշխատողներին` կատարած աշխատանքի դիմաց դրամով կատարվող վճարներն են: Այս խումբը ներառում է հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտին դրամով վճարվող աշխատավարձերի գծով բոլոր չվճարված գումարները: Այս  խումբն ուղղակիորեն թղթակցում է դրամով վճարվող աշխատավարձեր և հավելավճարներ (411000) խմբի ծախսային հաշիվների հետ: Դրամով վճարվող աշխատավարձեր և հավելավճարներ (411000) խմբում դասակարգված ծախսերի գծով պարտավորությունները գրանցվում են հաշվեկշռի սույն խմբում:

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն  
Դրամով վճարվող աշխատավարձի և հավելավճարների գծով պարտավորություններ
231111 Աշխատավարձ և հավելավճարներ
231112 Պարգևատրումներ և այլ հատուկ վճարներ
231113 Այլ փոխհատուցումներ աշխատողներին

 

Խումբ 232000 - ԲՆԵՂԵՆ ՎՃԱՐՎՈՂ ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԻ ԵՎ ՀԱՎԵԼԱՎՃԱՐՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Բնեղեն վճարվող աշխատավարձերը և հավելավճարները կատարած աշխատանքի դիմաց աշխատողներին` բնաիրային արտահայտությամբ կատարվող վճարներն են: Այս խումբը ներառում է հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտին բնաիրային արտահայտությամբ վճարվող աշխատավարձերի գծով բոլոր չվճարված գումարները: Այս խումբն ուղղակիորեն թղթակցում է բնեղեն վճարվող աշխատավարձեր և հավելավճարներ (412000) խմբի ծախսային հաշվի հետ: Բնեղեն վճարվող աշխատավարձեր և հավելավճարներ (412000) խմբում դասակարգված ծախսերի գծով պարտավորությունները գրանցվում են հաշվեկշռի սույն խմբում:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
Բնեղեն վճարվող աշխատավարձի և հավելավճարների գծով պարտավորություններ
232111 Բնեղեն վճարվող աշխատավարձի և հավելավճարների գծով պարտավորություններ

 

Խումբ 233000 - ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԻՑ ԵՎ ՀԱՎԵԼԱՎՃԱՐՆԵՐԻՑ ԵԿԱՄՏԱՀԱՐԿԻ ԵՎ ԱՅԼ  ՀԱՏԿԱՑՈՒՄՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Այս հաշիվը ներառում է եկամտահարկի, ինչպես նաև աշխատողների կողմից սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին և արհմիություններին հատկացումների գծով պարտավորությունները: Աշխատավարձից վճարվող եկամտահարկի և սոցիալական ապահովագրության վճարների գծով պարտավորությունները այն գումարներն են, պահվել մինչև հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտը, սակայն դեռ չեն վճարվել համապատասխան պետական մարմիններին: Այս պարտավորությունները գրանցվում են, երբ գրանցվում են աշխատավարձերի գծով համապատասխան ծախսերը, նույնիսկ եթե աշխատավարձը դեռ չի վճարվել:

Աշխատավարձից վճարվող եկամտահարկը դա աշխատողի համախառն աշխատավարձից պահվող եկամտահարկի բաժինն է:  Աշխատողների կողմից Սոցիալական Ապահովագրության Պետական հիմնադրամին և արհմիություններին կատարվող հատկացումները դա համախառն աշխատավարձից պահվող հատկացումներն են:

Գործատուի կողմից վճարվող սոցիալական ապահովագրության վճարները գրանցվում են   գործատուի կողմից վճարվող սոցիալական ապահովագրության հատկացումներ (234000) խմբում: Այս խումբը ներառում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

Աշխատավարձից և հավելավճարներից եկամտահարկի և այլ հատկացումների գծով պարտավորություններ
233111 Աշխատավարձից և հավելավճարներից եկամտահարկի գծով պարտավորություններ
233211 Աշխատողների կողմից  սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին հատկացումների գծով պարտավորություններ
233311 Աշխատողների կողմից արհմիություններին հատկացումների գծով պարտավորություններ
233411

Աշխատողների կողմից այլ հատկացումների և պահումների գծով պարտավորություններ

 

Խումբ 234000- ԳՈՐԾԱՏՈՒԻ ԿՈՂՄԻՑ ՎՃԱՐՎՈՂ ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ԱՊԱՀՈՎԱԳՐՈՒԹՅԱՆ ՀԱՏԿԱՑՈՒՄՆԵՐ

 

Սոցիալական ապահովագրության հատկացումներն այն գումարներն են, որոնք գործատուն սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին է վճարում աշխատողների անունից: Այս խումբը ներառում է սոցիալական ապահովագրության հատկացումների գծով բոլոր այն գումարները, որոնք պետք է վճարվեն մինչև հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտը, և որոնք սակայն չեն վճարվել: Այս խումբը ուղղակիորեն թղթակցում է փաստացի սոցիալական ապահովագրության հատկացումներ (գործատուի կողմից) (413000)  խմբի ծախսային հաշիվների հետ: Փաստացի սոցիալական ապահովագրության հատկացումներ (գործատուի կողմից) (413000) դասակարգման ծախսերի գծով պարտավորությունները ևս գրանցվում են այս խմբում:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
234111 Գործատուի կողմից սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին հատկացումների գծով պարտավորություններ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 240000 - ԿՐԵԴԻՏՈՐԱԿԱՆ ՊԱՐՏՔԵՐ, ՀԵՏԱՁԳՎԱԾ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ԵՎ ԱՅԼ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Հաշվետու ժամանակահատվածի վերջում բոլոր այլ պարտավորությունները գրանցվում են որպես կրեդիտորական պարտքեր, հետաձգված եկամուտներ կամ այլ պարտավորություններ: Այս կատեգորիան ներառում է հետևյալ հաշիվները. տոկոսավճարների գծով պարտավորություններ (241000), սուբսիդիաների գծով պարտավորություններ (242000), դրամաշնորհների գծով պարտավորություններ (243000), սոցիալական օգնության գծով պարտավորություններ (244000), այլ ծախսերի գծով պարտավորություններ (245000), հետաձգված եկամուտներ և դեպոզիտներ (246000), պարտավորություններ մատակարարների նկատմամբ (247000), այլ պարտավորություններ (248000): 

 

Խումբ 241000 - ՏՈԿՈՍԱՎՃԱՐՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Տոկոսավճարների և փոխառությունների գծով ծախսերը այն ծախսերն են, որոնք կառավարությունը հոգում է վարկերը կամ այլ արժեթղթերը երկարաձգելու համար: Այս խումբը ներառում է տոկոսավճարների և փոխառությունների գծով բոլոր ծախսերը, որոնք պետք է վճարվեն, սակայն հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտին դեռ չեն վճարվել: Տոկոսավճարների և փոխառությունների գծով ծախսերը պետք է հաշվեգրվեն և գրանցվեն նույնիսկ երբ դրանց մարման ժամկետը հաշվետու ժամանակահատվածից հետո է:

Այս խումբը ուղղակիորեն թղթակցում է տոկոսավճարներ (440000) ծախսային հաշվի հետ: Տոկոսավճարներ (440000) հաշվում դասակարգված ծախսերի գծով պարտավորությունները գրանցվում են այս խմբում: Այս ծախսերը նույնպես դասակարգվում են ըստ պարտավորության ռեզիդենտ կամ ոչ ռեզիդենտ  աղբյուրների.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին տոկոսավճարների գծով պարտավորություններ
241111 Ներքին տոկոսավճարների գծով պարտավորություններ
  Արտաքին պարտավորությունների տոկոսավճարների գծով պարտավորություններ
241211 Արտաքին պարտավորությունների տոկոսավճարների գծով պարտավորություններ
  Փոխառու միջոցների ներգրավման հետ կապված վճարների գծով պարտավորություններ
241311 Ներքին փոխառու միջոցների ներգրավման հետ կապված վճարների գծով պարտավորություններ
241312 Արտաքին փոխառու միջոցների ներգրավման հետ կապված վճարների գծով պարտավորություններ

 

Խումբ 242000 - ՍՈՒԲՍԻԴԻԱՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Սուբսիդիաները անհատույց վճարներն են, որոնք պետական կառավարման հատվածի միավորները կատարում են կազմակերպություններին` հիմնվելով վերջիններիս կողմից իրականացվող արտադրական գործունեության մակարդակի կամ վերջիններիս կողմից մատուցվող, արտադրվող, արտահանվող կամ ներկրվող ապրանքների և ծառայությունների արժեքի վրա: Այս խումբը ներառում է բոլոր այն սուբսիդիաները, որոնք պետք է վճարվեն, սակայն հաշվետու ժամանակահատվածի վերջում դեռևս չեն վճարվել: Այս խումբը ուղղակիորեն թղթակցում է  սուբսիդիաներ (450000) խմբի ծախսային հաշվի հետ: Սուբսիդիաներ (450000) դասում գրանցված ծախսերի գծով պարտավորությունները դասակարգվում են այս խմբում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Սուբսիդիաների գծով պարտավորություններ
242111 Պետական կազմակերպություններին սուբսիդիաների գծով պարտավորություններ
242211 Մասնավոր ընկերություններին տրվող սուբսիդիաների գծով պարտավորություններ

 

Խումբ 243000 - ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Դրամաշնորհները կառավարության միավորի կողմից օտարերկրյա կառավարություններին, միջազգային կազմակերպությանը կամ պետական հատվածի միավորներին կատարվող ոչ պարտադիր ընթացիկ կամ կապիտալ տրանսֆերտներն են: Այս խումբը ներառում է բոլոր դրամաշնորհային գումարները, որոնք պետք է վճարվեն, սակայն հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտին դեռևս չեն վճարվել: Այս խումբն ուղղակիորեն թղթակցում է դրամաշնորհներ (460000) խմբի ծախսային հաշվի հետ: Դրամաշնորհներ (460000) դասում գրանցված ծախսերի գծով պարտավորությունները դասակարգվում են այս խմբում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

  Օտարերկրյա պետություններին դրամաշնորհների տրամադրման գծով պարտավորություններ
243111 Օտարերկրյա պետություններին դրամաշնորհների տրամադրման գծով պարտավորություններ
  Միջազգային կազմակերպություններին դրամաշնորհների տրամադրման գծով պարտավորություններ
243211 Միջազգային կազմակերպություններին դրամաշնորհների տրամադրման գծով պարտավորություններ
  Պետական հատվածի այլ մակարդակներին դրամաշնորհների տրամադրման գծով պարտավորություններ
243311 Պետական կառավարման հատվածին դրամաշնորհների տրամադրման գծով պարտավորություններ
243312 Համայնքներին դոտացիաների տրամադրման գծով պարտավորություններ
243313 Համայնքներին սուբվենցիաների տրամադրման գծով պարտավորություններ
243314 Համայնքներին այլ դրամաշնորհների տրամադրման գծով պարտավորություններ
243315 Ոչ առևտրային կազմակերպություններին դրամաշնորհների տրամադրման գծով պարտավորություններ
243316 Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին դրամաշնորհներ տրամադրելու գծով պարտավորություններ

  

Խումբ 244000 - ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՕԳՆՈՒԹՅԱՆ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Սոցիալական նպաստները դրամական կամ բնաիրային արտահայտությամբ այն վճարներն են, որոնք պաշտպանում են բնակչությանը կամ նրա առանձին խավերին որոշակի սոցիալական ռիսկերից: Այս խմբում գրանցվում են բոլոր սոցիալական նպաստների գծով գումարները, որոնք չեն վճարվել հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտին: Այս խումբն ուղղակիորեն թղթակցում է սոցիալական նպաստներ (470000) խմբի ծախսային հաշվի հետ: Սոցիալական նպաստներ (470000) դասում գրանցված ծախսերի գծով պարտավորությունները դասակարգվում են այս խմբում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Սոցիալական օգնության գծով պարտավորություններ
244111 Պարտադիր սոցիալական ապահովագրության մարմինների կողմից սոցիալական նպաստների տրամադրման գծով պարտավորություններ
244211 Բյուջեից վճարվող սոցիալական օգնության նպաստների գծով պարտավորություններ

 

Խումբ 245000 - ԱՅԼ ԾԱԽՍԵՐԻ ԳԾՈՎ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Այլ ծախսերը ներառում են տարբեր նպատակների ծառայող ծախսերի մի շարք տեսակներ, ինչպես նաև դասակարգման այլ խմբերում տեղ չգտած ծախսային գործառնությունները: Դրանք ներառում են հարկերը, տույժերը, տուգանքները, պետական հատվածի միավորների գործունեության պատճառով ստացված վնասվածքների գծով փոխհատուցումները: Այս խումբը ներառում է այլ ծախսերը, որոնք պետք է վճարվեն, սակայն հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտին դեռևս չեն վճարվել: Այս խումբն ուղղակիորեն թղթակցում է  այլ ծախսեր (480000) խմբի ծախսային հաշվի հետ: Այլ ծախսեր (480000) դասում գրանցված ծախսերի գծով պարտավորությունները դասակարգվում են այս խմբում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Հասարակական կազմակերպություններին նվիրատվությունների գծով պարտավորություններ
245111 Հասարակական կազմակերպություններին նվիրատվությունների գծով պարտավորություններ
  Այլ հարկերի գծով պարտավորություններ
245211 Այլ հարկերի գծով պարտավորություններ
  Պարտադիր վճարների գծով պարտավորություններ
245221 Պետական կառավարման հատվածի կողմից պարտադիր վճարներ
245222 Համայնքների կողմից պարտադիր վճարներ
245223 Ոչ առևտրային կազմակերպությունների կողմից պարտադիր վճարներ
245224 Դատական պարտադիր վճարներ
  Պետական հատվածի մի մակարդակի կողմից մյուսի նկատմամբ կիրառվող տույժեր
245231 Պետական կառավարման հատվածի կողմից վճարվող տույժեր
245232 Համայնքների կողմից վճարվող տույժեր
245233 Ոչ առևտրային կազմակերպությունների կողմից վճարվող տույժեր
  Դատարանների կողմից սահմանված տույժեր և տուգանքներ
245311 Դատարանների կողմից սահմանված տույժեր և տուգանքներ
  Բնական աղետներից կամ այլ բնական երևույթներից առաջացած վնասվածքների կամ վնասների վերականգնման գծով պարտավորություններ
245411 Բնական աղետներից կամ այլ բնական երևույթներից առաջացած վնասվածքների կամ վնասների վերականգնման գծով պարտավորություններ
245421 Սպորտային մրցումների ընթացքում ստացած վնասվածքների գծով պարտավորություններ
245511 Պետական հատվածի միավորների գործունեության պատճառով ստացված վնասվածքների կամ կրած կորուստների վերականգնման գծով պարտավորություններ
  Այլ ծախսերի փոխհատուցման գծով պարտավորություններ
245611 Այլ ծախսերի փոխհատուցման գծով պարտավորություններ

 

Խումբ 246000 - ՏԱՐԿԵՏՎԱԾ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ԵՎ ԴԵՊՈԶԻՏՆԵՐ

 

Այս խումբը ներառում է տարկետված եկամուտները և դեպոզիտները: Հետաձգված եկամուտները այն դրամային մուտքերն են, որոնք արդեն ստացվել են, սակայն վաստակած չեն, քանի որ  նախատեսված են հաջորդ հաշվետու ժամանակահատվածի համար: Օրինակ, եթե 2006 թվականի համար հարկային վճարումը ստացվել է 2005թ. դեկտեմբերին, ապա այդ եկամուտը գրանցվում է 2005թ. հաշվեկշռում` որպես տարկետված եկամուտ:  

Պետությունը հաճախ ունի չվճարված դեպոզիտներ և արժեթղթային վճարներ, որոնք մարվում են որոշակի պայմաններ կատարելուց հետո: Այդ դեպոզիտները երբեք չեն համարվում եկամուտներ, քանի որ օրենսդրորեն չեն պատկանում պետությանը: Չփոխանցվող կամ սահմանափակ դեպոզիտները գրանցվում են կանխավճարներ, նախավճարներ, դեպոզիտներ և արժեթղթային վճարումներ (133000) հաշվում: Հաշվանցվող պարտավորությունը գրանցվում է այս խմբում: Դեպոզիտների նկարագրությունը բերված է կանխավճարներ, նախավճարներ, դեպոզիտներ և արժեթղթային վճարումներ  (133000) հաշվում:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

  Տարկետված եկամուտներ
246111 Տարկետված եկամուտներ
  Ստացված դեպոզիտներ
246211 Ստացված դեպոզիտներ
246212 Ստացված դատական դեպոզիտներ
246213 Այլ ստացված դեպոզիտներ

 

Խումբ 247000 - ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՆԵՐԻ ՆԿԱՏՄԱՄԲ

 

Մատակարարների նկատմամբ պարտավորությունները ներառում են ապրանքների և ծառայությունների գծով վճարները: Այս խումբը ներառում է մատակարարներին վճարվելիք բոլոր վճարները, որոնք չեն վճարվել հաշվետու ժամանակահատվածի վերջին: Այս խումբն ուղղակիորեն թղթակցում է ծառայությունների և ապրանքների ձեռք բերում (420000) ինչպես նաև ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000) հաշիվների հետ: Նշված երկու ծախսերի գծով պարտավորությունները գրանցվում են այս խմբում: Մատակարարների նկատմամբ պարտավորությունները դասակարգվում են ըստ տեղական` ռեզիդենտ, և արտերկրյա` ոչ ռեզիդենտ մատակարարների.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Պարտավորություններ մատակարարների նկատմամբ
247111 Ներքին մատակարարներ
247211 Արտաքին մատակարարներ

 

Խումբ 248000 - ԱՅԼ ՊԱՐՏԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Եթե պետական կառավարման հատվածի միավորը հավաքագրում է հարկեր, վճարներ և այլ եկամտատեսակներ պետական կառավարման մեկ այլ միավորի անունից, ապա ստացված մուտքերը, որոնք սակայն դեռ չեն փոխանցվել այլ միավորներին հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտին գրանցվում են որպես բյուջեի և բյուջեի շահառուների միջև փոխհարաբերությունների գծով պարտավորություններ:  Բոլոր պարտավորությունները, որոնք չեն կարող դասակարգվել այլ խմբերում,  գրանցվում են որպես այլ պարտավորություններ: 

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Բյուջեի և բյուջեի շահառուների միջև փոխհարաբերությունների գծով պարտավորություններ
248111 Պարտավորություններ բյուջեի նկատմամբ
248112 Պարտավորություններ բյուջեի այլ շահառուների նկատմամբ
  Այլ պարտավորություններ
248911 Այլ պարտավորություններ

 

Հավելված N 15
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ՍԵՓԱԿԱՆ ԿԱՊԻՏԱԼ (ԴԱՍ 300000)

 

Հանրային հատվածի հաշվապահական հաշվառման միջազգային ստանդարտները (ՀՀՀՀՄՍ) սահմանում են սեփական կապիտալը որպես «միավորի մնացորդային ակտիվները` վերջինիս պարտավորությունները հանելուց հետո»: Սեփական կապիտալը բաղկացած է երեք մասերից. վճարված կապիտալ (310000), կուտակված հավելուրդ/պակասուրդ (320000) և պահուստային միջոցներ (330000):

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 310000 - ՎՃԱՐՎԱԾ ԿԱՊԻՏԱԼ

 

ՀՀՀՀՄՍ-ները սահմանում են վճարված կապիտալը որպես.

«Ապագա տնտեսական օգուտները կամ օգտակար պոտենցիալը, որը տրամադրվել է միավորին արտաքին մասնակիցների կողմից (բացառությամբ նրանց, որոնք պարտավորություններ ունեն միավորի նկատմամբ), որոնք ֆինանսական մասնակցություն են ձեռք բերում միավորի սեփական կապիտալում, որը.

ա) տրամադրում է և՛ ապագա տնտեսական օգուտների կամ օգտակար պոտենցիալի բաշխման իրավունք, որը կկատարվի սեփականատիրոջ կամ նրա ներկայացուցիչների հայեցողությամբ, և՛ պարտավորությունները գերազանցող ակտիվների բաշխման իրավունք` միավորի լուծարման դեպքում, և/կամ

բ) կարող է վաճառվել, փոխանակվել, փոխանցվել կամ հետ գնվել»:

 

Այս տիպի գործարքները հազվադեպ են իրականացվում պետական միավորների կողմից: Այնուամենայնիվ, վճարված կապիտալի օրինակ է, երբ պետական կամ ոչ պետական հատվածի ներկայացուցիչը որևէ շինություն նվիրատվության կարգով հանձնում է մեկ այլ պետական միավորի: Այս դեպքում գործարքը կդեբետագրվի ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) հաշվում, և կկրեդիտագրվի վճարված կապիտալ հաշվում:

 

Վճարված կապիտալի գծով գործարքները պետք է արտացոլվեն հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Վճարված կապիտալ
311111 Վճարված կապիտալ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 310000 - ԿՈՒՏԱԿՎԱԾ ՀԱՎԵԼՈՒՐԴ/ՊԱԿԱՍՈՒՐԴ

 

Այս կատեգորիան ներառում է նախորդ տարիների ընթացքում կուտակված, ինչպես նաև ընթացիկ տարվա հավելուրդը և պակասուրդը:

 

Երկակի գրանցման հաշվապահական հաշվառման դեպքում կուտակված հավելուրդի/ պակասուրդի հաշվեկշռի մնացորդը պետք է միշտ հավասար լինի ակտիվների և պարտավորությունների միջև տարբերությանը հաշվեկշռում:

 

Բացի այդ, ընթացիկ տարվա հավելուրդը միշտ պետք է հավասար լինի եկամուտների և ծախսերի տարբերությանը: Ընթացիկ տարվա հավելուրդը/դեֆիցիտը բաժանվում է ըստ սովորական և արտասովոր գործողությունների, ինչպես պահանջում են ՀՀՀՀՄՍ-ները: Արտասովոր գործողությունները դա այն եկամուտներն ու ծախսերն են, որոնք ծագում են կառավարության սովորական գործողություններից էականորեն տարբերվող գործարքներից և երևույթներից, որոնք հաճախ և պարբերաբար չեն կրկնվելու, և որոնք դուրս են կառավարության վերահսկողությունից և ազդեցությունից:

 

Կուտակված հավելուրդը / դեֆիցիտը արտացոլվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
321111 Սկզբնական հաշվեկշիռ
321112 Ընթացիկ տարվա հավելուրդ/պակասուրդ սովորական գործողությունների գծով
321113 Ընթացիկ տարվա հավելուրդ/պակասուրդ արտասովոր գործողությունների գծով
321114 Հաշվեկշռի մնացորդ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 320000 - ՊԱՀՈՒՍՏԱՅԻՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐ

 

Պահուստային միջոցները ներառում են այն գործարքները, որոնք ազդեցություն չունեն կուտակված հավելուրդի/պակասուրդի վրա, սակայն փոխարենը բացահայտում են այն միջոցները, որոնք իրավական հիմքերով առանձնացվել են հետագայում որոշակի ուղղությամբ ծախսելու նպատակով, կամ այն միջոցները, որոնք չեն կարող հատկացվել ապագա ժամանակահատվածների ընթացքում: Պահուստային միջոցների գծով գործարքները ներառում են` չվճարված պարտավորությունները, ոչ ֆինանսական ակտիվների վերագնահատումը, ֆինանսական ակտիվների վերագնահատումը, արժույթի վերահաշվարկը և այլ պահուստային միջոցները:

 

Հաշվետու ժամանակահատվածի ավարտի դրությամբ չվճարված պարտավորությունները ներկայացնում են այն ծախսերի գնահատված քանակը, որոնք կծագեն, երբ ընթացքում գտնվող չկատարված պայմանագրերը ավարտին հասցվեն: Այս գումարը կախված է չվճարված գնման պատվերներից կամ պայմանագրերից: Պարտավորությունները չեն ներառում ընթացիկ տարվա ծախսերը կամ պարտավորությունները: Դրանք զուտ բյուջետային հաշվեկշիռներ են:

 

Ֆինանսական և ոչ ֆինանսական ակտիվների վերագնահատման հաշիվները ներառում են այն կուտակված ճշգրտումները, որոնք կատարվում են այդ ակտիվների արժեքը շուկայական արժեքին համապատասխանեցնելու համար:

ՀՀՀՀՄՍ 4-ը` Արտարժույթի տատանումների արդյունքները, ներկայացնում է այն չափանիշները, որոնց համաձայն արժույթի վերահաշվարկը պետք է ներկայացվի որպես պահուստային միջոցներ:

Պահուստային միջոցների գործարքները արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Պահուստային միջոցներ
331111 Չիրականացված պարտավորություններ (գնման պարտավորություններ)
331112 Ոչ ֆինանսական ակտիվների վերագնահատում
331113 Ֆինանսական ակտիվների վերագնահատում
331114 Արժույթի վերահաշվարկ
331115 Այլ պահուստային միջոցներ

 

Հավելված N 16
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ԸՆԹԱՑԻԿ ԾԱԽՍԵՐ (ԴԱՍ 400000)

 

Հանրային հատվածի հաշվապահական հաշվառման միջազգային ստանդարտները սահմանում են ծախսերը, որպես.

 «Հաշվետու ժամանակաշրջանում տեղի ունեցող տնտեսական օգուտների կամ օգտակար ծառայության ներուժի նվազումներն են` ակտիվների արտահոսքի, սպառման, կամ պարտավորությունների առաջացման ձևով, որոնք հանգեցնում են զուտ ակտիվների կամ պարտավորությունների նվազման»:

Պետական հատվածի միավորը կարող է ինքնուրույն արտադրել կամ այլ անձից ձեռք բերել ապրանքներ ու ծառայություններ և բաշխել դրանք, կամ ազգաբնակչությանը տրամադրել դրամական միջոցներ, որպեսզի նրանք կարողանան ուղղակիորեն ձեռք բերել ապրանքներ ու ծառայություններ: Ծախսերի տնտեսագիտական դասակարգումն անդրադառնում է այդ գործարքների համար կատարվող ծախսերի տեսակներին: Աշխատանքի վարձատրությունը, ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերումը, և հիմնական միջոցների սպառումը, դրանք բոլորը վերաբերում են պետության կողմից իրականացվող արտադրության ծախսերին: Սուբսիդիաները, շնորհները, սոցիալական նպաստները և այլ ծախսերը վերաբերում են դրամական կամ բնաիրային տրանսֆերտներին, ինչպես նաև այլ միավորներին բաշխելու նպատակով երրորդ անձանցից ապրանքների ու ծառայությունների ձեռքբերմանը:

Ծախսերի շարքին են դասվում նաև հետևյալ երկու տիպի գործարքները, չնայած առաջին հայացքից կարող է թվալ, որ այդ գործարքները պետք է դասակարգվեն այլ կերպ:

1. Դրամի հետվերադարձը, գերավճարներ կամ ոչ ճիշտ վճարների վերականգնումը և նմանատիպ այլ գործարքները, որոնք դիտվում են որպես «բացասական» ծախսեր: Օրինակ, եթե 10 դրամ գումար պարունակող ապրանքագրի դիմաց սխալմամբ վճարվել է 100 դրամ, ապա 90 դրամի վերադարձի գործարքը արտացոլվում է որպես բացասական ծախս:

2. Ապրանքների և ծառայությունների արտադրության համար կատարված ծախսերը նույնպես դիտվում են որպես ծախս, չնայած որ այդ ապրանքներն ու ծառայությունները կարող են իրացվել ինքնարժեքից բարձր գնով: Օրինակ, պաշարներին դասվող վերջնական ապրանքը արտադրելու համար անհրաժեշտ աշխատանքը և դրա գծով վարձատրությունը և հավելավճարները արտացոլվում են ծախսերում:

 

Կառավարության միավորների միջև կատարվող գործարքների մեծ մասը, որը ներառում է ակտիվների, պարտավորությունների, եկամուտների և ծախսերի ոլորտը, համախմբված տեղեկատվություն ներկայացնելիս վերացվում է: Այնուամենայնիվ, ԿՖՎ 2001 ձեռնարկում սրա վերաբերյալ բացառություն կա: Կառավարության միավորների կողմից կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնին կատարվող սոցիալական վճարները, թե աշխատողների և թե գործատուի կողմից, համարվում են վերաուղղված վճարներ: Այս վճարները դիտվում են որպես վճարներ աշխատողներին, այնուհետև` կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնին: Արդյունքում, նման վճարները չեն վերացվում համախմբված հաշվետվություններ պատրաստելիս: Հանրային հատվածի հաշվապահական հաշվառման միջազգային ստանդարտներում այս մասին չի խոսվում:

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 410000 - ԱՇԽԱՏԱՆՔԻ ՎԱՐՁԱՏՐՈՒԹՅՈՒՆ

 

Աշխատանքի վարձատրությունը դա պետական հատվածի աշխատողներին` հաշվետու ժամանակաշրջանում կատարված աշխատանքի դիմաց տրամադրվող ողջ վարձատրությունն է` դրամական կամ բնաիրային ձևով: Այս կատեգորիան ընդգրկում է դրամով վճարվող աշխատավարձը և հավելավճարները (411000), բնեղեն աշխատավարձերը և հավելավճարները (412000) և փաստացի սոցիալական ապահովության վճարներ (413000):  

Աշխատողի վարձատրությունը չափվում է համապատասխան ժամանակահատվածում աշխատողի կողմից կատարած աշխատանքի դիմաց գործատուից ստացման ենթակա դրամական կամ բնաիրային վարձատրության չափով անկախ նրանից, թե այդ վարձատրությունը տրամադրվում է կանխավճարի տեսքով, աշխատանքի կատարման ընթացքում, թե աշխատանքն ավարտելուց հետո:

Բացառություն են կազմում կապալառուներին, անհատ ձեռներեցներին և պետական միավորների աշխատակիցներ չհանդիսացող այլ աշխատողներին վճարվելիք գումարները: Այդպիսի ծախսերն արտացոլվում են ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում (420000) հոդվածում:

Աշխատավարձը չի ներառում աշխատողների կողմից կատարած այնպիսի ծախսերի հատուցումը, որոնք վերջիններս կատարում են աշխատանք ստանալու կամ իրենց աշխատանքային պարտականությունների իրականացման համար: Օրինակ, աշխատողների կողմից կատարած ճանապարհածախսի կամ նմանատիպ այլ ծախսերի հատուցումը արտացոլվում է ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում (420000) հոդվածում, այլ ոչ որպես վարձատրություն հետևյալ դեպքերում. երբ դրանք իրականացվել են աշխատողի կողմից նոր աշխատանքի անցնելու կամ գործատուի նախաձեռնությամբ աշխատողի` նոր բնակավայր տեղափոխվելու կապակցությամբ, կամ երբ աշխատողը մեկնում է գործուղման:

Հետևաբար, աշխատողների վարձատրությունը, որը կատարվում է թե աշխատողին ուղղակի դրամական փոխանցումների միջոցով, թե վճարումով երրորդ կողմին, որը հետագայում ապրանքներ կամ ծառայություններ է մատուցում աշխատողին, արտացոլվում է այս կատեգորիայում: Այսպիսով, բոլոր աշխատողներին կամ աշխատողների որոշակի խմբին տանից դեպի աշխատավայր կամ հակառակը ուղևորությունների համար կատարվող վճարները համարվում են աշխատանքի վարձատրություն: Նմանապես, երրորդ կողմ հանդիսացող տրանսպորտային կազմակերպությանը կատարված վճարները կամ աշխատողներին տրամադրվող կտրոնները նույնպես գրանցվում են որպես վարձատրություն:

Աշխատավարձը չի ներառում նաև բացառապես կամ հիմնականում իրենց աշխատանքային պարտավորությունների իրականացման համար աշխատողների կողմից կատարած այն ծախսերի հատուցումը, որոնք ուղղվել են գործիքների, սարքավորումների, հատուկ համազգեստի կամ այլ իրերի ձեռքբերմանը: Այդ նպատակով հատուցված գումարներն արտացոլվում են ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում (420000) հոդվածում:

 

Այս կատեգորիան ներառում է կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնին աշխատողների կողմից կատարվող վճարները: Սակայն այն չի ներառում գործատուների կողմից վճարվող սոցիալական նպաստները, ինչպիսիք են օրինակ` երեխաների, ամուսինների, ընտանեկան, կրթության կամ աշխատողների ընտանիքի անդամների հետ կապված այլ նպաստները, ինչպես նաև հիվանդության,արտակարգ իրավիճակների, ծննդաբերության կապակցությամբ արձակուրդի (ֆիզ. արձակուրդի) պատճառով աշխատանքից բացակայած աշխատողներին լրիվ կամ ցածր դրույքաչափով կատարվող վճարումները: Այն չի ներառում նաև հաստիքների կրճատման, անաշխատունակության կամ դժբախտ պատահարների արդյունքում մահվան հետ կապված աշխատողներին կամ նրանց ժառանգներին կատարվող վճարումները: Փոխարենը այս նպաստները արտացոլվում են սոցիալական նպաստներ և կենսաթոշակներ (470000) հաշվում:

 

Խումբ 411000 - ԴՐԱՄՈՎ ՎՃԱՐՎՈՂ ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԵՐ ԵՎ ՀԱՎԵԼԱՎՃԱՐՆԵՐ

 

Այս խումբը ներառում է աշխատողներին` կատարված աշխատանքի դիմաց դրամով տրվող վճարումները` նախքան հարկերի և կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնին աշխատողի կողմից կատարվող վճարումների նվազեցումը: Այն ներառում է աշխատողների աշխատավարձերը և հավելավճարները (411100), պարգևատրումները, դրամական խրախուսումները և հատուկ վճարները (411200), քաղաքացիական, դատական և այլ պետական ծառայողների պարգևատրում (411300), ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարության, հարկային և մաքսային մարմինների աշխատողների պարգևատրում` «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային համակարգի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքի համաձայն (411400) և այլ վարձատրություններ աշխատողներին (411500):

 

Սինթետիկ հաշիվ 411100 - Աշխատողների աշխատավարձեր և հավելավճարներ

 

Աշխատավարձը ներառում է հիմնական և ժամանակավոր աշխատողներին վճարվող հիմնական աշխատավարձը (այդ թվում` զինծառայողների և փրկարար ծառայողների դրամական բավարարումը), արտաժամյա, գիշերային ժամերին և հանգստյան օրերին կատարված աշխատանքի դիմաց հավելավճարները, տարեկան հավելյալ վճարները, ինչպիսիք են, օրինակ, «13-րդ աշխատավարձը», ինչպես նաև տնից աշխատանքի և աշխատանքից տուն տրանսպորտային ծախսերի հատուցման գումարները, պաշտոնական տոների կամ տարեկան արձակուրդի վճարները, ինչպես նաև բնակարանային ծախսերի փոխհատուցման վճարները: Դատարանի որոշումների հիման վրա վճարվող աշխատավարձերը և Ազգային Ժողովի պատգամավորների հավելավճարները նույնպես գրանցվում են այս հաշվում: Այս հաշվի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Մշտական աշխատողների աշխատավարձեր և հավելավճարներ
411111 Բազային աշխատավարձեր և հավելավճարներ
411112 Արտաժամյա աշխատանքի հավելավճար
411113 Պետական տոներին աշխատանքի հավելավճար
411114 Գիշերային ժամերին աշխատանքի հավելավճար
411115 Աշխատանքային ստաժի համար հավելավճար
411116 Հավելավճար դաշտային աշխատանքների համար
411117 Բարձր լեռնային շրջաններում աշխատանքների համար հավելավճար
411118 Վնասակար և ծանր պայմաններում աշխատանքի հավելավճարներ
411119 Բազային աշխատավարձից բացի այլ հավելավճարներ
  Ժամանակավոր աշխատողներին վճարվող աշխատավարձ
411121 Ժամանակավոր աշխատողներին վճարվող աշխատավարձ
  Դատարանի որոշումների հիման վրա վճարվող աշխատավարձ
411131 Դատարանի որոշումների հիման վրա վճարվող աշխատավարձ
  Ազգային Ժողովի պատգամավորների հավելավճարներ
411141 Ազգային Ժողովի պատգամավորների հավելավճարներ
  Հատուկ աշխատանքներում կամ ծրագրերում մասնակցության դիմաց վճարվող այլ վարձատրություն
411191 Հատուկ աշխատանքներում կամ ծրագրերում մասնակցության դիմաց վճարվող այլ վարձատրություն

 

Սինթետիկ հաշիվ 411200 - Պարգևատրումներ, դրամական խրախուսումներ և հատուկ վճարներ

 

Պարգևատրումներ, դրամական խրախուսումներ և հատուկ վճարներ սինթետիկ հաշիվը ներառում է պարգևատրումները և դրամական խրախուսումները: Դրանք արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Պարգևատրումներ
411211 Աշխատանքում առանձնահատուկ նվաճումների համար պարգևատրում
  Դրամական խրախուսումներ
411221 Դրամական խրախուսումներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 411300 - Քաղաքացիական, դատական և պետական այլ ծառայողների պարգևատրում

 

Այս հաշիվը ներառում է քաղաքացիական ծառայողների, դատական ծառայողների և պետական այլ ծառայողների պարգևատրումները, որոնք արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն

Քաղաքացիական ծառայողների պարգևատրում
411311 Քաղաքացիական ծառայողների պարգևատրում
Դատական ծառայողների պարգևատրում
411321 Դատական ծառայողների պարգևատրում
Պետական այլ ծառայողների պարգևատրում
411331 Պետական այլ ծառայողների պարգևատրում

 

Սինթետիկ հաշիվ 411400 - ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարության, հարկային և մաքսային մարմինների աշխատողների պարգևատրում` «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային համակարգի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքի համաձայն.

 

Այս հաշիվը ներառում է ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարության, հարկային և մաքսային մարմինների աշխատողների «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային համակարգի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքով սահմանված պարգևատրումները: Դրանք արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն

ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարության աշխատողների պարգևատրում
411411 ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարության աշխատողների պարգևատրում
ՀՀ հարկային մարմինների աշխատողների պարգևատրում
411421 ՀՀ հարկային մարմինների աշխատողների պարգևատրում
ՀՀ մաքսային մարմինների աշխատողների պարգևատրում
411431 ՀՀ մաքսային մարմինների աշխատողների պարգևատրում» բառերով:

 

Սինթետիկ հաշիվ 411500 - Այլ վարձատրություններ

 

Այլ վարձատրությունները ներառում են բոլոր այլ դրամային վճարումները մշտական և ժամանակավոր աշխատողներին, ԱԺ պատգամավորներին, հանձնաժողովների և խորհուրդների` պետական աշխատողներ չհամարվող անդամներին, որոնք չեն կարող դասակարգվել մշտական աշխատողների աշխատավարձեր և հավելավճարներ (411100) կամ պարգևատրումներ, դրամական խրախուսումներ և հատուկ վճարներ (411200), քաղաքացիական, դատական, և պետական այլ ծառայողների պարգևատրում (411300), ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարության, հարկային և մաքսային մարմինների աշխատողների պարգևատրում` «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային համակարգի մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքի համաձայն (411400) հաշիվներում: Խորհուրդների և հանձնաժողովների պետական աշխատողներ չհամարվող անդամների վարձատրությունը պետք է արտացոլվի խորհուրդների և հանձնաժողովների` պետական աշխատողներ չհամարվող անդամների վարձատրություն (423591) հաշվում:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Այլ վարձատրություններ
411511 Այլ վարձատրություններ

 

Խումբ 412000 - ԲՆԵՂԵՆ ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԵՐ ԵՎ ՀԱՎԵԼԱՎՃԱՐՆԵՐ

 

Այս խումբը ներառում է կատարած աշխատանքի դիմաց աշխատողներին, ծառայողներին բնաիրային ձևով կատարած վճարումները: Օրինակ, սնունդը և խմիչքը, բնակարանային ծառայությունները, որոնցից կարող են օգտվել աշխատողի ընտանիքի բոլոր անդամները, աշխատողի կողմից հաճախակի օգտագործվող արտահագուստը կամ այն հատուկ հագուստը, որն աշխատողի կողմից օգտագործվում է ինչպես աշխատանքից դուրս, այնպես էլ աշխատանքի ընթացքում, աշխատողների անձնական նպատակների համար օգտագործած տրանսպորտային միջոցների կամ նմանատիպ ծառայությունները, գործատուի կողմից տրամադրած ապրանքները և ծառայությունները, ինչպիսիք են` պետության հաշվին ինքնաթիռներով անվճար ճանապարհորդությունը, ինչպես նաև աշխատողների և նրանց ընտանիքի անդամների համար սպորտի և հանգստի հարմարությունների ապահովումը, աշխատանքի և աշխատանքից տուն տրանսպորտի ապահովումը, ավտոմեքենաների համար կայանատեղերի ապահովումը, աշխատողների երեխաներին օրվա ընթացքում խնամքի ապահովումը: Այս խմբում ներառվում են նաև աշխատողին նվազեցված կամ զրոյական դրույքաչափերով տրամադրված վարկի պայմաններում չվճարված տոկոսավճարները: Եթե աշխատողներին, ծառայողներին ապրանքները և ծառայությունները տրամադրվում են նվազեցված գներով, ապա այս խմբում գրանցում է միայն գործատուի զուտ ծախսերը:

 

Բնեղեն աշխատավարձը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Սնունդ
412111 Սնունդ
  Աշխատողներին բնակարանի հատկացում
412121 Աշխատողներին բնակարանի հատկացում
  Երկարատև ծառայության ժամկետ ունեցող ակտիվներ
412131 Անձնական և պաշտոնական օգտագործման ավտոմեքենաներ
412139 Երկարատև ծառայության ժամկետով այլ ակտիվներ
  Այլ ապրանքներ և ծառայություններ
412141 Արձակուրդ, սպորտային միջոցառումներ և հանգիստ կազմակերպելու հարմարություններ և ծառայություններ
412142 Նվերներ աշխատողների երեխաներին
412143 Աշխատանքի հասնելու և տուն վերադառնալու համար տրանսպորտ
412144 Մեքենաների կանգառատեղ
412145 Մանկապարտեզ
412149 Այլ ապրանքներ և ծառայություններ

 

Խումբ 413000 - ՓԱՍՏԱՑԻ ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ԱՊԱՀՈՎՈՒԹՅԱՆ ՎՃԱՐՆԵՐ

 

Այս խումբը ներառում է աշխատողի անունից կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնին` գործատուի կողմից կատարված վճարները: Այս ծախսերը չեն վերացվում համախմբված հաշվետվություններ ներկայացնելիս: Կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնին կատարած վճարները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշվում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Սոցիալական ապահովության վճարներ
413111 Սոցիալական ապահովության վճարներ»:

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 420000 - ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ ԵՎ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՁԵՌՔԲԵՐՈՒՄ

 

Այս կատեգորիան ներառում է պետական մարմինների ընթացիկ գործունեության ընթացքում սպառվող ապրանքները և ծառայությունները: Պետական հատվածի միավորները կարող են իրականացնել ապրանքների և ծառայությունների հետ կապված մի շարք գործարքներ, որոնք սակայն չեն համարվում ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում: Մասնավորապես.

• Այն ապրանքները, որոնք ձեռք են բերվել որպես հիմնական միջոցներ, բարձրարժեք առարկաներ կամ բաղկացուցիչ մասեր հիմնական միջոցների կառուցման ընթացքում` դիտարկվում են որպես հիմնական միջոցների կամ բարձրարժեք առարկաների ձեռքբերում: Եթե ակտիվը բավարարում է հիմնական միջոցներ (010000) դասում ներկայացված հիմնական միջոցի սահմանմանը, ապա հիմնական միջոցների ձեռքբերման ծախսերն արտացոլվում է 5-րդ դասում` որպես ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000):
 

Բոլոր այլ ապրանքների գնումը, օր. գործիքներ, գրիչներ, թուղթ, դիտարկվում է որպես ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում (420000):

 

• Ռազմավարական նշանակության պաշարների կամ հումքերի և նյութերի պաշարների ավելացմանն ուղղված ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերումը դիտարկվում է որպես պաշարների փոփոխություն, որը ոչ ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման տարատեսակ է: Այս ծախսերն արտացոլվում են 5-րդ դասում` որպես ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000):

• Աշխատողներին կատարված աշխատանքի դիմաց բնեղեն ձևով վարձատրության համար օգտագործված ապրանքները և ծառայությունները դիտարկվում են որպես աշխատանքի վարձատրություն (410000).

• Ձեռքբերված և առանց պետական հատվածի միավորի կողմից արտադրական ցիկլում օգտագործելու բնաիրային ձևով որպես տրանսֆերտներ տրամադրված ապրանքներն ու ծառայությունները դասակարգվում են որպես տրանսֆերտային վճարներ, ինչպիսիք են` սուբսիդիաները (450000), դրամաշնորհները (460000), սոցիալական նպաստները և կենսաթոշակները  (470000), կամ այլ ծախսերը (480000)` կախված տրանսֆերտի նպատակից:

• Պետական միավորի կողմից սոցիալական աջակցության շրջանակներում ազգաբնակչությանը` նրանց կողմից գնված ապրանքների և ծառայությունների դիմաց կատարած փոխհատուցումները դասակակարգվում են որպես սոցիալական նպաստներ և կենսաթոշակներ (470000):

• Պետական միավորի կողմից ապրանքների և ծառայությունների դիմաց հավաքագրած վճարներն ու գանձումները, ինչպիսիք են, օրինակ, որոշակի տեսակի սոցիալական նպաստների կամ շնորհների համար հավաքագրված վճարներն ու գանձումները, դիտարկվում են որպես եկամուտներ, և չեն նվազեցվում ծախսից: Օրինակ, եթե կառավարությունը դեղամիջոցներ է բաժանում, և դրանց համար չնչին գումար է գանձվում, ապա հավաքագրված գումարները կարտացոլվեն ընթացիկ եկամուտներում:

 

Դրամարկղային հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերման ծախսերը գրանցվում են վճարումը կատարելուց հետո: Հաշվեգրման հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում արտադրության մեջ օգտագործված ապրանքների և ծառայությունների արժեքը ճանաչվում է դրանց փաստացի օգտագործման, այլ ոչ թե դրանց ձեռքբերման պահին: Վերավաճառքի համար ձեռքբերված ապրանքների և ծառայությունների արժեքը որպես ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում գրանցվում է դրանց իրացման պահին: Ռազմավարական նպատակներով ձեռքբերված պաշարների իրացումը գրանցվում է որպես ոչ ֆինանսական ակտիվների օտարում, այլ ոչ թե եկամուտներ իրացումից: Այդ իսկ պատճառով ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերման վրա տվյալ գործարքը որևէ ազդեցություն չունի:

Հիմնական միջոցների պահպանման և ընթացիկ վերանորոգման համար ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերումն արտացոլվում է ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում (420000) կատեգորիայում: Հիմնական միջոցների հիմնանորոգումը, վերակառուցումը, կամ ընդլայնումը դիտարկվում է որպես ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000): Հիմնական միջոցների պահպանումը և ընթացիկ վերանորոգումը տարբերակվում են հետևյալ երկու հատկանիշներով.

(ա) դրանք գործողություններ են, որոնք հիմնական միջոցների սեփականատերերը կամ օգտագործողները պարտավոր են պարբերաբար իրականացնել, որպեսզի կարողանան նախատեսված ծառայության ժամկետում օգտագործել այդ ակտիվները`

(բ) դրանք չեն փոխում հիմնական միջոցները, այլ պահպանում են դրանց պիտանիությունը կամ էլ շարքից դուրս գալու դեպքում վերադարձնում են դրանք աշխատանքային վիճակի:

Հետազոտությունների և զարգացման, անձնակազմի վերապատրաստման, շուկայի ուսումնասիրության և նմանատիպ այլ գործունեության համար ձեռք բերվող ապրանքների ու ծառայությունների ծախսերը դիտարկվում են որպես ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում, այլ ոչ թե ոչ նյութական ակտիվների ձեռքբերում, չնայած նրան, որ դրանցից որոշները կարող են ունենալ մեկ տարուց ավելի ծառայության ժամկետ:

 

Մետաղադրամների և թղթադրամների թողարկման համար ձեռք բերած նյութերը կամ էլ դրանց թողարկման համար կապալառուներին վճարվելիք գումարները դիտարկվում են որպես ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում: Մետաղադրամների և թղթադրամների թողարկումը ֆինանսական գործարք է և չի արտացոլվում եկամտային կամ ծախսային
մասում:

 

Ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերումն ընդգրկում է զինամթերքի (օրինակ, հրթիռներ և համապատասխան մարտագլխիկներ), այդ ռազմամթերքի օգտագործման համար նախատեսված սարքավորումների (օրինակ, հրթիռային կայաններ, ռազմանավեր, սուզանավեր, և տանկեր) ձեռքբերման ծախսերը: Այնպիսի սարքավորումների ձեռքբերումը, որոնք կարող են օգտագործվել ինչպես քաղաքացիական նպատակներով, այնպես էլ ռազմական նպատակներով, ինչպիսիք են` ռազմական օդակայաններն ու նավահանգիստները, քոլեջները, հիվանդանոցները և գրասենյակային սարքերը, դիտվում են որպես հիմնական միջոցների ձեռքբերում: Ոստիկանության և ներքին անվտանգության ծառայությունների կողմից ձեքբ բերված զինամթերքը և տեխնիկան դիտվում են որպես հիմնական միջոցների ձեռքբերում, թեև նմանատիպ ապրանքների ռազմական նպատակների համար ձեռքբերումը դիտվում է որպես ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում:

 

Կախված նպատակից, պետական միավորների կողմից ձեռք բերված և աշխատողների կողմից օգտագործված ապրանքների ու ծառայությունների ծախսերը կարող են դիտվել որպես ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերման ծախսեր կամ աշխատանքի վարձատրություն բնաիրային ձևով: Ընդհանրապես, երբ ապրանքներն ու ծառայությունները ձեռք են բերվում աշխատողների կողմից իրենց աշխատանքային պարտականությունների իրականացման նպատակով, ապա այդ ծախսերը դիտարկվում են որպես ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերման ծախսեր: Մյուս կողմից, եթե աշխատողներն իրենց պահանջները բավարարելու նպատակով ապրանքներ ու ծառայություններ են ձեռք բերում ըստ իրենց հայեցողության և ցանկության, ապա այդպիսի ծախսերը դիտվում են որպես աշխատանքի վարձատրության ծախսեր:

 

Ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում են համարվում նաև աշխատողներին տրամադրված հետևյալ ապրանքների ու ծառայությունների ձեռքբերման ծախսերը.

(ա) գործիքներ ու սարքավորումներ, որոնք բացառապես կամ հիմնականում օգտագործվում են աշխատանքում,

(բ) համազգեստ ու կոշիկներ, որոնք բացառապես կամ հիմնականում օգտագործվում են աշխատանքում,

(գ) աշխատանքի վայրում աշխատողին տրամադրվող կացարաններ, որոնք չեն կարող օգտագործվել աշխատողի ընտանիքի մյուս անդամների կողմից, ինչպիսիք են` տնակները, կացարանները և վրանները,

(դ) հատուկ սնունդ, որը տրվում է բացառիկ աշխատանքային պայմաններում աշխատողներին կամ ծառայության մեջ գտնվող աշխատողին,

(ե) գործուղման ընթացքում աշխատողին տրամադրած տրանսպորտային և հյուրանոցային ծառայությունները,

(զ) հանդերձարաններ, լվացարաններ ու ցնցուղներ, որոնք անհրաժեշտ են` ելնելով աշխատանքի բնույթից,

(է) առաջին օգնության միջոցներ, բժշկական կամ այլ զննումներ, որոնք անհրաժեշտ են` ելնելով աշխատանքի բնույթից:

Աշխատողները երբեմն պարտավոր են իրենք ձեռք բերել վերը նշված ապրանքներն ու ծառայությունները` հետագայում գործատուից ստանալով փոխհատուցում: Այդպիսի փոխհատուցումները դիտվում են որպես ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերման ծախսեր, այլ ոչ թե աշխատավարձ:

 

Այլ պետություններին կամ միջազգային կազմակերպություններին ապրանքների և ծառայությունների բոլոր տրանսֆերտները, բացառությամբ դոնոր պետական միավորի կողմից արտադրված ապրանքների և ծառայությունների, դիտվում են որպես դրամաշնորհներ (460000): Այդպիսի շնորհները կարող են ներառել պետության սեփականությունը հանդիսացող հիմնական միջոցների տրանսֆերտը, պաշարներում գտնվող ապրանքների տրանսֆերտը, հիմնական միջոցների շինարարությունը, կամ հիմնական միջոցների կամ ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերումը և դրանց տրանսֆերտը ընթացիկ սպառման համար: Օրինակ` բնական աղետներից հետո սննդի, հագուստի, սավանների և դեղորայքի տրանսֆերտը, մեքենաների և այլ սարքավորումների տրանսֆերտը, շենքերի և այլ շինությունների կառուցման համար ուղղակի հատկացումները և բոլոր տեսակի ռազմական սարքավորումների տրանսֆերտները: Այլ պետությունների կամ միջազգային կազմակերպությունների կողմից օգտագործվող ոչ շուկայական ապրանքների և ծառայությունների արտադրության համար ծախսված ապրանքներն ու ծառայությունները ներառված են ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերման կատեգորիայում (օրինակ` ապրանքների և ծառայություններ, որոնք ձեռք են բերվել, որպեսզի պետական միավորի աշխատողները բարեգործական աշխատանքներ կարողանան իրականացնել բնական աղետներից տուժած այլ երկրներում):

Ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերումը ներառում է բոլոր այն ապրանքներն ու ծառայությունները, որոնք ձեռք են բերվել պետական հատվածի միավորի կողմից` ոչ շուկայական այնպիսի ապրանքների և ծառայությունների արտադրության համար, որոնք բաշխվել են կամ որպես սոցիալական նպաստներ բնաիրային ձևով կամ էլ որոշակի հանգամանքներում բաշխվել են ազգաբնակչությանը (օրինակ` բնական աղետների դեպքում): Այդպիսի սոցիալական նպաստները կարող են տեղաբաշխվել սոցիալական ապահովագրության համակարգի, պետական աշխատողների և նրանց ընտանիքի անդամների համար գործող սոցիալական ապահովագրության կամ սոցիալական աջակցության համակարգի միջոցով: Պետական հատվածի միավորների կողմից ապահովվող և բնաիրային ձևով վերաբաշխվող ամենատարածված սոցիալական նպաստները կապված են առողջապահության ոլորտի հետ, ինչպիսիք են` բժշկական կամ ատամնաբուժական միջամտությունները, վիրահատությունը, հիվանդանոցային պայմանների ապահովումը, ամբուլատոր և նմանատիպ ծառայությունները: Պետական աշխատողների և նրանց ընտանիքի անդամների նպաստները հիմնականում ներառում են ընդհանուր բժշկական ծառայությունները, որոնք կապված չեն աշխատողի աշխատանքի հետ. պրոֆիլակտորիաներն ու ծերանոցները, կրթական ծառայությունները, հանգստի անցկացման այլ ծառայություններ:

 

Այն ապրանքներն ու ծառայությունները, որոնք չեն արտադրվել դոնոր պետության միավորի կողմից, սակայն տեղաբաշխվել են որպես սոցիալական նպաստներ բնաիրային ձևով կամ էլ առանձնակի հանգամանքներում տեղաբաշխվել են ազգաբնակչությանը, դասակարգվում են որպես սոցիալական նպաստներ և կենսաթոշակներ (470000), այլ ոչ թե ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում: Այդպիսի տեղաբաշխումները ներառում են պաշարներում հաշվառվող ապրանքների և ծառայությունների տրանսֆերտները, շուկայական արտադրողներից ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերումը և միաժամանակյա տրանսֆերտը, և ազգաբնակչության կողմից որոշակի ապրանքների և ծառայությունների գծով ծախսերի փոխհատուցումը, ինչպիսիք են` դեղորայքի, բժշկական կամ ատամնաբուժական միջամտության ծախսերը:

 

Ապրանքներն ու ծառայությունների ձեռքբերման ծախսերը գրանցվում են հետևյալ խմբերում. շարունակական ծախսեր (421000), գործուղումների ծախսեր (422000), պայմանագրային այլ ծառայությունների ձեռքբերում, այլ մասնագիտական ծառայությունների ձեռքբերում (424000), ընթացիկ նորոգում և պահպանում (ծառայություններ և նյութեր) (425000), նյութեր (ապրանքներ) (426000):

 

Խումբ 421000 - ՇԱՐՈՒՆԱԿԱԿԱՆ ԾԱԽՍԵՐ

 

Շարունակական ծախսերը հիմնականում ընթացիկ և ամսական պարբերականությամբ կատարվող վճարներն են կամ կառավարության գործունեության ապահովման համար կատարվող շարունակական ծախսերը: Դրանք արտացոլվում են հետևյալ սինթետիկ հաշիվներում. գործառնական և բանկային ծառայությունների ծախսեր (421100), էներգետիկ ծառայություններ (421200), կոմունալ ծառայություններ (421300), կապի ծառայություններ (421400), ապահովագրական ծախսեր (421500), գույքի և սարքավորումների վարձակալություն (421600), արտագերատեսչական ծախսեր (421700): 

 

Գույքի և սարքավորումների վարձակալությունը (421600) ներառում է միայն արտադրված ակտիվների, մասնավորապես, շենքերի և շինությունների, տրանսպորտային միջոցների և մեքենաների և սարքավորումների վարձակալության համար վճարները: Չարտադրված բնական ծագում ունեցող ակտիվների, օր.` հողի վարձակալության համար վճարներն արտացոլվում են այլ ծախսեր (480000) կատեգորիայում:

Այս ծախսերը գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Գործառնական և բանկային ծառայությունների ծախսեր
421111 Գործառնական ծառայությունների ծախսեր
421121 Բանկային ծառայություններ
  Էներգետիկ ծառայություններ
421211 Էներգետիկ ծառայություններ
421221 Բնական գազ
421222 Ածուխ
421223 Վառելափայտ
421224 Ջեռուցման մազութ
421225 Կենտրոնական ջեռուցում
  Կոմունալ ծառայություններ
421311 Ջրամատակարարման և ջրահեռացման ծառայություններ
421321 Դեռատիզացիա
421322 Գույքի պահպանման ծառայություններ
421323 Աղբահանություն
421324 Մաքրման աշխատանքներ
421391 Այլ կոմունալ ծառայություններ
  Կապի ծառայություններ
421411 Հեռախոս, տելեքս և ֆաքս
421412 Ինտերնետ և այլն
421413 Տեղեկատվական բաժանորդագրություն
421414 Բջջային կապի ծառայություններ
421415 Հատուկ կապ
421421 Փոստ
421422 Սուրհանդակային ծառայություն
  Ապահովագրական ծախսեր
421511 Շենքերի ապահովագրություն
421512 Ավտոմեքենաների ապահովագրություն
421519 Երկարաժամկետ այլ ակտիվների ապահովագրություն
421521 Աշխատանքի վայրում դժբախտ պատահարի դեպքում աշխատողի ապահովագրություն
421522 Աշխատողների առողջության ապահովագրություն
421523 Երրորդ կողմի պարտավորությունների գծով ապահովագրություն
  Գույքի և սարքավորումների վարձակալություն
421611 Բնակտարածքի վարձակալություն
421612 Ոչ բնակելի տարածքի վարձակալություն
421619 Այլ տարածքի վարձակալություն
421621 Տրանսպորտային միջոցների վարձակալություն
421622 Վարչական սարքավորումների վարձակալություն
421629 Արտադրական, մեքենայացված, ստացիոնար և չմեքենայացված սարքավորումների վարձակալություն
Արտագերատեսչական ծախսեր
421711 Արտագերատեսչական պահպանության ծախեր

 

Խումբ 422000 - ԳՈՐԾՈՒՂՈՒՄՆԵՐԻ ԵՎ ՇՐՋԱԳԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԾԱԽՍԵՐ

 

 Գործուղումների և շրջագայությունների ծախսերը ներառում են գործուղումների գծով ծախսերը: Մասնավոր ուղևորությունները, ինչպիսիք են աշխատանքից տուն և հակառակը ճանապարհը կամ մասնավոր մեքենաների ավտոկանգառի վարձը, որը փոխհատուցվում է կամ վճարվում է պետության կողմից, գրանցվում են բնեղեն աշխատավարձեր և հավելավճարներ (412000) հաշվում: Գործուղման ծախսերը բաղկացած են հետևյալ հաշիվներից. ներքին գործուղումներ (422100), արտասահմանյան գործուղումների գծով ծախսեր (422200): Այս ծախսերը գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին գործուղումներ
422111 Ներքին գործուղումների օրավարձ
422121 Ներքին գործուղումների գծով հյուրանոցային ծախսեր
422131 Ներքին գործուղումների տրանսպորտային ծախսեր (օդանավ, ավտոբուս, գնացք և այլն)
422132 Փոխհատուցում քաղաքում պաշտոնական փոխադրումների համար
422133 Անձնական փոխադրամիջոցի օգտագործման դիմաց փոխհատուցում
422139 Ներքին գործուղումների գծով այլ ծախսեր
  Արտասահմանյան գործուղումների գծով ծախսեր
422211 Արտասահմանյան գործուղումների օրապահիկ
422221 Արտասահմանյան գործուղումների գծով հյուրանոցային ծախսեր
422231 Գործուղումների տրանսպորտային ծախսեր (օդանավ, ավտոբուս, գնացք, տաքսի և այլն)
422232 Անձնական փոխադրամիջոցի օգտագործման դիմաց փոխհատուցում
422239 Արտասահմանյան գործուղումների գծով այլ ծախսեր
  Այլ տրանսպորտայինծախսեր
422911 Անձնական իրերի և ունեցվածքի տեղափոխման ու տրանսպորտային ծախսեր

 

Խումբ 423000 - ՊԱՅՄԱՆԱԳՐԱՅԻՆ ԱՅԼ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՁԵՌՔԲԵՐՈՒՄ

 

Պայմանագրային այլ ծառայությունները ներառում են բոլոր գնված ծառայությունները, բացի ընթացիկ վերանորոգումների և պահպանման, շենքի կամ սարքավորումների կապիտալ վերանորոգման կամ շինարարության գծով ձեռք բերված ծառայություններից, որոնցից են` ճարտարապետական կամ շինարարական ծառայությունները կամ այլ մասնագիտացված ծառայությունները: Ընթացիկ վերանորոգումների և պահպանման գծով ձեռք բերված ծառայություններն արտացոլվում են ընթացիկ նորոգում և պահպանում (425000) հաշվում: Կապիտալ վերանորոգման կամ շինարարության գծով ձեռք բերված ծառայություններն արտացոլվում են ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000) հաշվում: Այլ մասնագիտացված ծառայություններն արտացոլվում են այլ մասնագիտական ծառայությունների ձեռքբերում (424000) հաշվում:

 

Պայմանագրային այլ ծառայություններն արտացոլվում են հետևյալ հաշիվներում. վարչական ծառայություններ (423100), համակարգչային ծառայություններ (423200), աշխատակազմի մասնագիտական զարգացման ծառայություններ (423300), տեղեկատվական ծառայություններ (423400), կառավարչական ծառայություններ (423500), կենցաղային և հանրային սննդի ծառայություններ (423600), ներկայացուցչական ծախսեր (423700), ընդհանուր բնույթի այլ ծառայություններ (423900): Այս ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Վարչական ծառայություններ
423111 Թարգմանչական ծառայություններ
423121 Գործավարական ծառայություններ
423191 Այլ վարչական ծառայություններ
  Համակարգչային ծառայություններ
423211 Ծրագրերի մշակման ծախսեր
423221 Համակարգիչների ծրագրային ծառայություններ
  Աշխատակազմի մասնագիտական զարգացման ծառայություններ
423311 Աշխատակազմի մասնագիտական զարգացման ծառայություններ
423321 Սեմինարների մասնակցության վճարներ
423322 Փորձագետների կոնֆերանսներին մասնակցության վճարներ
423323 Ցուցահանդեսներին մասնակցության վճարներ
423391 Աշխատողների անդամակցություն մասնագիտական կազմակերպություններում (ներքին)
423392 Մասնագիտական քննության վճարներ
423399 Աշխատակազմի կրթական այլ վճարներ
  Տեղեկատվական ծառայություններ
423411 Տեղեկագրերի տպագրում
423412 Ամսագրերի և թերթերի տպագրում
423413 Հրապարակումների տպագրում
423414 Այլ նյութերի տպագրում
423421 Հանրային տեղեկատվություն
423422 Հանրության հետ կապերի գծով ծառայություններ
423431 Գովազդ
423432 Մրցութային և տեղեկատվական գովազդների հրապարակում
423441 ԶԼՄ ծառայություններ` ռադիո և հեռուստատեսություն
  Կառավարչական ծառայություններ
423511 Աուդիտորական ծառայություններ
423521 Իրավաբանական ներկայացուցչություն Հայաստանի Հանրապետության դատարաններում
423522 Իրավաբանական ներկայացուցչություն արտասահմանյան դատարաններում
423531 Փորձագիտական ծառայություններ
423541 Խորհրդատվական ծառայություններ
423591 Այլ փորձագիտական կառավարչական ծառայություններ
  Կենցաղային և հանրային սննդի ծառայություններ
423611 Լվացքատների ծառայություններ
423612 Քիմիական չոր մաքրման ծառայություններ
423613 Այլ կենցաղային ծառայություններ
423621 Հանրային սննդի ծառայություններ
  Ներկայացուցչական ծախսեր
423711 Ներկայացուցչական ծախսեր
423712 Նվերներ
  Ընդհանուր բնույթի այլ ծառայություններ
423911 Ընդհանուր բնույթի այլ ծառայություններ

 

Խումբ 424000 - ԱՅԼ ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՁԵՌՔԲԵՐՈՒՄ

 

Այս խմբում արտացոլվում են այնպիսի մասնագիտական ծառայությունների ձեռքբերման ծախսերը, որոնք ընդգրկված չեն պայմանագրային այլ ծառայությունների ձեռքբերում (423000), ընթացիկ նորոգում և պահպանում (425000), կամ ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000) հաշիվներում: Մասնագիտական ծառայությունները կարող են ներառել տարաբնույթ վերլուծությունների և համակարգված դիտարկումների կազմակերպման ու իրականացման, գույքի նկատմամբ իրավունքների գրանցման, գույքի և դրա նկատմամբ իրավունքների և սահմանափակումների վերաբերյալ տեղեկատվության, մասնագիտական եզրակացությունների տրամադրման, գնահատման (կադաստրային, շուկայական և այլն) անասնաբուժական ծառայությունները, հետազոտումները և պատվաստումները, հանրային առողջապահական հետազոտումները, գիտական ծառայությունները, ընդերքի հետազոտությունները: Բոլոր մասնագիտական ծառայությունները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշվում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Մասնագիտական ծառայություններ
424111 Մասնագիտական ծառայություններ

 

Խումբ 425000 - ԸՆԹԱՑԻԿ ՆՈՐՈԳՈՒՄ ԵՎ ՊԱՀՊԱՆՈՒՄ (ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ՆՅՈՒԹԵՐ)

 

Հիմնական միջոցների պահպանման և ընթացիկ վերանորոգման համար օգտագործվող ապրանքների ու ծառայությունների ձեռքբերման ծախսերը համարվում են ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերման ծախսեր: Պահպանումը և ընթացիկ վերանորոգումը տարբերակվում են երկու հատկանիշներով. (ա) դրանք գործողություններ են, որոնք հիմնական միջոցների սեփականատերերը կամ օգտագործողները պարտավոր են պարբերաբար իրականացնել, որպեսզի կարողանան նախատեսված օգտակար ծառայության ժամկետի ընթացքում օգտագործել այդ ակտիվները` (բ) դրանք չեն փոխում հիմնական միջոցները, այլ պահպանում են դրանց աշխատունակությունը կամ էլ շարքից դուրս գալու դեպքում վերադարձնում են դրանք աշխատունակ վիճակի:

Հիմնական միջոցների հիմնանորոգումը, վերակառուցումը, կամ ընդլայնումը ճանաչվում է որպես հիմնական միջոցների ձեռքբերում և գրանցվում է որպես ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000):

 

Հիմնական միջոցների պահպանման և ընթացիկ վերանորոգման ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ հաշիվներում. շենքերի և կառույցների ընթացիկ նորոգում և պահպանում (425100), մեքենաների և սարքավորումների ընթացիկ նորոգում և պահպանում (425200): Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Շենքերի և կառույցների ընթացիկ նորոգում և պահպանում
425111 Շենքերի և կառույցների ընթացիկ նորոգում և պահպանում
425191 Այլ կառույցների ընթացիկ նորոգում և պահպանում
  Մեքենաների և սարքավորումների ընթացիկ նորոգում և պահպանում
425211 Տրանսպորտային սարքավորումների ընթացիկ նորոգում և պահպանում
425221 Գրասենյակային սարքերի և սարքավորումների ընթացիկ նորոգում և պահպանում
425291 Այլ մեքենաների և սարքավորումների ընթացիկ նորոգում և պահպանում

 

Խումբ 426000 - ՆՅՈՒԹԵՐ (ԱՊՐԱՆՔՆԵՐ)

 

Նյութերը գործունեության ընթացքում ձեռք բերվող և սպառվող ապրանքներն են: Բոլոր այն նյութերը, որոնք չեն համապատասխանում ոչ ֆինանսական ակտիվի սահմանմանը, արտացոլվում են այս խմբում: Ոչ ֆինանսական ակտիվի սահմանումը բերված է 0 դասում` ոչ ֆինանսական ակտիվներ: Ոչ ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսերը պետք է արտացոլվեն 5-րդ դասում` ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր:

 

Այս խումբը բաղկացած է հետևյալ հաշիվներից. գրասենյակային նյութեր և հագուստ (426100), գյուղատնտեսական ապրանքներ (426200), վերապատրաստման և ուսուցման նյութեր (աշխատողների զարգացման) (426300), տրանսպորտային նյութեր (426400), շրջակա միջավայրի պաշտպանության և գիտական նյութեր (426500), առողջապահական և լաբորատոր նյութեր (426600), կենցաղային և հանրային սննդի նյութեր, այդ թվում` պարենի փոխհատուցում (426700), հատուկ նպատակային այլ նյութեր (426900): Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Վարչական նյութեր
426111 Գրասենյակային պիտույքներ
426121 Աշխատանքային զգեստ (հագուստ և կոշիկ)
426122 Պաշտոնական հագուստ
426123 Համազգեստ
426124 Պաշտպանիչ հագուստ
426131 Ծաղիկներ և բույսեր
  Գյուղատնտեսական ապրանքներ
426211 Անասնակեր
426221 Անասնագլխաքանակ փորձարկումների համար
426231 Գոմաղբ, պարարտանյութեր և այլն
426241 Սերմեր
426251 Բույսեր
  Վերապատրաստման և ուսուցման նյութեր (աշխատողների զարգացման)
426311 Աշխատակազմի առօրյա կարիքներից բխող գիտական հրապարակումներ
426312 Աշխատակազմի զարգացման համար նախատեսված գիտական հրապարակումներ
426321 Կրթական նյութեր
  Տրանսպորտային նյութեր
426411 Բենզին
426412 Դիզելային վառելիք
426413 Յուղեր
426491 Այլ նյութեր տրանսպորտային միջոցների համար
  Շրջակա միջավայրի պաշտպանության և գիտական նյութեր
426511 Օդերևութաբանական չափման ապրանքներ
426521 Գիտահետազոտական և զարգացման նյութեր
426531 Օդի ստուգումների նյութեր
426541 Ջրի ստուգումների նյութեր
426551 Հողի ստուգումների նյութեր
  Առողջապահական և լաբորատոր նյութեր
426611 Բժշկական քննությունների նյութեր
426621 Լաբորատոր քննության նյութեր
426631 Պատվաստանյութեր
426641 Իմունիզացիայի նյութեր
426651 Դեղորայք դեղատոմսով
426661 Օրթոպեդիկ նյութեր
  Կենցաղային և հանրային սննդի նյութեր
426711 Մաքրիչ նյութեր
426712 Հիգիենիկ նյութեր
426721 Սնունդ և ըմպելիքներ
426722 Սննդի պատրաստման նյութեր
426731 Տնտեսական նյութեր (ապրանքներ)
426732 Կենցաղային այլ նյութեր (ապրանքներ)
  Հատուկ նպատակային այլ նյութեր
426911 Հատուկ նպատակային այլ նյութեր

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 430000 - ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻ ՍՊԱՌՈՒՄ

 

Դրամարկղային հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում հիմնական միջոցների սպառում (430000) հաշիվը չի կիրառվում, քանի որ սա ոչ դրամարկղային կատեգորիա է:

Հաշվեգրման հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում կարող է օգտագործվել կամ ամորտիզացիայի հաշվարկման մեթոդը (հիմնվելով ակտիվի սկզբնական արժեքի վրա), կամ ծախսերի հաշվարկման մեթոդը (հիմնվելով ակտիվի վերագնահատված շուկայական գնի վրա): Կառավարության ֆինանսական վիճակագրության 2001թ. ձեռնարկը պահանջում է ծախսերի հաշվարկման մեթոդը, այն դեպքում, երբ ՀՀՀՀՄՍ-ը թույլ է տալիս երկու մեթոդների կիրառումը` կախված նրանից, թե ինչպես է արժեքավորվում ակտիվը:

 

Հիմնական միջոցների սպառումը հաշվետու ժամանակաշրջանում պետական հատվածի միավորի սեփական կամ նրա կողմից օգտագործվող հիմնական միջոցների արժեքի նվազումն է, որը ֆիզիկական մաշվածության, բարոյական մաշվածության, կամ նորմալ պատահական վնասվածքի արդյունք է: Այն գնահատվում է տվյալ ժամանակաշրջանի միջին շուկայական գներով: Հիմնական միջոցների սպառումը կարող է զգալիորեն տարբերվել մաշվածությունից, ուր հաշվարկի հիմքում ընկած է հիմնական միջոցների սկզբնական արժեքը: Ակտիվների շուկայական արժեքի փոփոխությունը չի արտացոլվում հիմնական միջոցների սպառման հաշիվներում: Փոխարենը, գների փոփոխությունը գրանցվում է որպես պահպանումից ստացվող օգուտներ ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) դասի արժեքի ճշգրտման հաշիվներում:

 

Կախված ընտրված մեթոդից` թե՛ ամորտիզացիան և թե՛ սպառումը գնահատվում են բոլոր նյութական և ոչ նյութական հիմնական միջոցներով, ներառյալ ինֆրակառուցվածքային ակտիվները, հողի որակի բարելավումով, և սեփականության փոխանցման արժեքով, որը տեղի է ունենում բարձրարժեք ակտիվների և ոչ արտադրված ակտիվների ձեռքբերման ժամանակ: Թեև որոշ հիմնական միջոցներ, ինչպիսիք են ճանապարհներն ու երկաթուղային գնացքները, լավ պահպանման դեպքում կարող են ունենալ անորոշ ծառայության ժամկետ, դրանց արժեքը այնուամենայնիվ նվազում է` կապված նրանց ծառայությունների պահանջարկի նվազման հետ, որն արդյունք է տեխնիկական առաջընթացի և փոխարինողների ի հայտ գալուն: Շատ հիմնական միջոցներ վերածվում են ջարդոնի կամ քանդվում են` կապված դրանց բարոյական մաշվածության հետ: Հետևաբար հիմնական միջոցների սպառումը պետք է ընդգրկի սպասվելիք բարոյական մաշվածության համար հատկացումները:

 

Հիմնական միջոցների սպառումը չի ներառում նաև հիմնական միջոցի արժեքի կորուստը, որը կարող է տեղի ունենալ պատերազմի, բնական աղետների և այլ արտակարգ իրավիճակների արդյունքում: Նմանապես այն չի ներառում նաև կորուստները, որոնք տեղի են ունենում անսպասելի տեխնոլոգիական առաջընթացի արդյունքում, որը կարող է հանգեցնել հիմնական միջոցի ծառայության ժամկետի զգալի կրճատման, ինչպես նաև չարտադրված ակտիվների` հողի և ընդերքի դեգրադացման և որակի նվազման: Այս իրադարձությունները դիտարկվում են որպես այլ տնտեսական հոսքեր, և շուկայական փոփոխությունների նման գրանցվում են ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) դասի արժեքի ճշգրտման հաշիվներում:

Մաշվածությունը կամ սպառումն արտացոլվում են հետևյալ հաշիվներում. շենքեր և շինություններ (431100), մեքենաներ և սարքավորումներ (431200), այլ հիմնական միջոցներ (431300), բարձրարժեք ակտիվներ (431400), հող (431500), հանածոներ (431600), այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ (431700):

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Հիմնական միջոցների սպառում
431111 Շենքեր և շինություններ
431211 Մեքենաներ և սարքավորումներ
431311 Այլ հիմնական միջոցներ
431411 Բարձրարժեք ակտիվներ
431511 Հող
431611 Հանածոներ
431711 Այլ բնական ակտիվներ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 440000 - ՏՈԿՈՍԱՎՃԱՐՆԵՐ

 

Տոկոսավճարները վճարվում են այն միավորների կողմից, որոնք ունեն որոշ տիպի պարտավորություններ, մասնավորապես` ավանդներ, արժեթղթեր (բացառությամբ բաժնետոմսերի), վարկեր և կրեդիտորական պարտքեր: Այս պարտավորություններն առաջանում են այն ժամանակ, երբ պետական հատվածի մեկ միավորը միջոցների փոխառություն է վերցնում մեկ այլ պետական կամ ոչ պետական հատվածի միավորից: Տոկոսավճարը դա ծախս է, որի վճարը կատարվում է պետական միավորի (պարտապանի) կողմից` տրամադրված մայր գումարը օգտագործելու համար:

 

Տոկոսավճարի գծով ծախսերը շարունակաբար կուտակվում են պարտավորության գոյության ընթացքում: Տոկոսավճարի մեծությունը կարող է սահմանվել որպես որոշակի ժամանակահատվածի համար մայր գումարի որոշակի տոկոս, նախապես սահմանված գումար, տարբեր ցուցանիշներից կախված փոփոխական գումար, կամ էլ այս մեթոդների որոշակի համակցություն: Տոկոսավճարը սովորաբար չի կատարվում, մինչև որ ծախս տեղի չի ունենում: Այսինքն, եթե վարկի տոկոսավճարը պետք է վճարվի ամսական պարբերականությամբ, ապա վճարվող գումարը սովորաբար նախորդ ամսվա ընթացքում կատարված ծախսերն են: Մինչև վճարման իրականացումը պարտատիրոջ նկատմամբ պարտապանի ընդհանուր պարտավորությունը մեծանում է հաշվարկված, բայց չվճարած տոկոսավճարի ծախսի գումարի չափով: Հետևաբար այն, ինչ համարվում է որպես տոկոսի վճարում, դա պարտապանի առկա այն պարտավորությունների կրճատումն է, որի մի մասն առաջացել է արդեն իսկ տոկոսավճարի հաշվեգրման ձևով:

 

Դրամարկղային հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում տոկոսավճարները գրանցվում են վճարման պահին: Հաշվեգրման հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում չվճարված, սակայն վճարման ենթակա, տոկոսավճարները կգրանցվեն այս կատեգորիայում և միաժամանակ կգրանցվեն որպես կրեդիտորական պարտքեր 2-րդ դասում, պարտավորություններ (200000):

 

Հաճախ տոկոսադրույքը որոշվում է պայմանագրի ստորագրման և փոխառության ձևակերպման ստացման ժամանակ: Եթե հաշվետու ժամանակաշրջանի ավարտը չի համընկնում պարբերական վճարումների ժամկետի հետ, ապա հաշվետու ժամանակաշրջանի վերջի դրությամբ ընդհանուր պարտավորությունները ներառում են նաև հաշվեգրված, սակայն չվճարված տոկոսավճարի գումարները:

 

Որոշ ֆինանսական գործիքների դեպքում, ինչպիսիք են օրինակ` պարտատոմսերը և զրոյական արժեկտրոններով պարտատոմսերը, մինչ արժեթղթի մարման ժամկետի լրանալը պարտապանը պարտատիրոջը որևէ վճարում կատարելու պարտավորություն չունի: Արդյունքում որևէ տոկոսավճար ենթակա չի վճարման մինչև արժեթղթի մարման ժամկետի լրանալը: Մարման ժամկետը լրանալուց հետո պարտապանի պարտավորությունը մարվում է մեկ վճարումով, որը ներառում է և՛ սկզբում փոխառությամբ վերցրած մայր գումարը, և՛ փոխառության ամբողջ ժամանակաշրջանում կուտակված տոկոսավճարը: Այս տիպի գործիքները համարվում են զեղչված, քանի որ փոխառության սկզբնական գումարը ավելի քիչ է, քան վճարվելիք գումարը:

 

Զեղչված գործիքների համար, որոնք մինչև մարման ժամկետը չեն պահանջում վճարներ պայմանագրի ժամկետի վերջում մարվող գումարի և սկզբում փոխառության վերցված գումարի տարբերությունը, դա տոկոսավճարն է, որը պետք է բաշխվի պայմանագրով նշված հաշվետու ժամանակաշրջանի վրա: Այսպիսով, հաշվետու յուրաքանչյուր ժամանակաշրջանի համար գրանցվում է տոկոսավճարի գծով ծախս և պարտավորությունների ավելացում: Մեկից ավելի հաշվետու ժամանակաշրջանի առկայության դեպքում տոկոսավճարի գումարը ամբողջ ժամանակաշրջանի վրա տեղաբաշխելու մի շարք տարբերակներ կան: Ամենատարածված և ամենադյուրին տարբերակը ենթադրելն է, որ պայմանագրի ամբողջ տևողության ընթացքում տոկոսադրույքը հաստատուն է:

 

Քիչ ավելի բարդ է զեղչված գործիքի դեպքում, որը նույնպես պարբերական վճարումներ է ենթադրում: Այսպիսի դեպքերում տոկոսավճարի ծախսը դա պարբերաբար վճարման ենթակա եկամտի գումարն է, գումարած յուրաքանչյուր ժամանակաշրջանում կուտակված տոկոսավճարի գումարը, որը վերագրվում է թողարկման և մարման գների տարբերությանը: Կրկին, ամենատարածված ենթադրությունն այն է, որ պայմանագրի ողջ տևողության ընթացքում տոկոսադրույքը անփոփոխ է: Այս տոկոսադրույքն ապագա բոլոր վճարումների գումարը հավասարեցնում է սկզբում վերցրած փոխառության գումարին, երբ ապագա վճարումները զեղչվում են տոկոսադրույքով:

Որոշ դեպքերում արժեթղթերը (բացի բաժնետոմսերից) թողարկվում են հավելավճարով, այլ ոչ թե զեղչով: Տոկոսավճարի ծախսի որոշման մեթոդիկան նույնն է, ինչ որ զեղչված գործիքներինը, տարբերությամբ, որ հավելավճարը (մարման և թողարկման գների տարբերությունը) դիտվում է որպես բացասական տոկոսավճար:

 

Վարկերը հաճախ ենթադրում են պարբերական վճարներ, որոնք ներառում են ինչպես տոկոսավճար, այնպես էլ մայր գումարի մարում: Կուտակված տոկոսավճարին գերազանցող պարբերական վճարումները նվազեցնում են սկզբնական մայր գումարը: Ժամանակի ընթացքում կուտակված տոկոսավճարների մասնաբաժինը նվազում է, և մայր գումարի մարման վճարների մասնաբաժինը` ավելանում:

 

Պետական միավորները վարկերի և այլ տոկոսային վճարումներ ենթադրող պարտավորությունների դիմաց կարող են տոկոսավճարներ վճարել երրորդ կողմին այն միավորների համար, որոնց համար հանդես են եկել որպես երաշխավոր: Երաշխավորված պարտքային պարտավորությունը չի արտացոլվում մինչև մյուս միավորի կողմից պարտավորությունների խախտման պահը: Այդ պահից հետո գրանցվում են պարտավորություները, ինչպես նաև պարտքային պարտավորության հետ կապված տոկոսավճարները: Եթե պարտավորությունը չկատարող միավորի վերաբերյալ կառավարությունը ունի ֆինանսական պահանջ ներկայացնելու իրավունք, օրինակ` ակտիվները վերցնելու իրավունք, ապա այդ իրավունքը նույնպես պետք է արտացոլվի որպես ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերում:

 

Ուշացած հարկային վճարումներով կամ հարկային օրենսդրության այլ խախտումներով գնահատված տոկոսավճարը դասակարգվում են որպես հարկային վճար հարկեր, պարտադիր վճարներ և տույժեր, որոնք կիրառվում են կառավարման տարբեր մակարդակների կողմից միմյանց նկատմամբ (482000) հաշվում:

 

Խումբ 441000 - ՆԵՐՔԻՆ ՏՈԿՈՍԱՎՃԱՐՆԵՐ

 

Բոլոր տոկոսավճարները, որոնք վճարվել են կամ հաշվեգրվել են ներքին աղբյուրներին, արտացոլվում են այս խմբում: Այս խումբը բաղկացած է հետևյալ հաշիվներից. ներքին արժեթղթերի տոկոսավճարներ (441100), ներքին վարկերի տոկոսավճարներ (441200): Տոկոսավճարներն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին արժեթղթերի տոկոսավճարներ
441111 Կարճաժամկետ ներքին արժեթղթերի տոկոսավճարներ
441121 Երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերի տոկոսավճարներ
  Ներքին վարկերի տոկոսավճարներ
441211 Ներքին վարկերի տոկոսավճարներ պետական կառավարման հատվածին
441212 Ներքին վարկերի տոկոսավճարներ ոչ առևտրային կազմակերպություններին
441221 Ներքին վարկերի տոկոսավճարներ այլ կազմակերպություններին

 

Խումբ 442000 - ԱՐՏԱՔԻՆ ՏՈԿՈՍԱՎՃԱՐՆԵՐ

 

Բոլոր տոկոսավճարները, որոնք վճարվել են կամ հաշվեգրվել են արտաքին աղբյուրներին, արտացոլվում են այս խմբում: Այս խումբը բաղկացած է հետևյալ հաշիվներից. արտաքին արժեթղթերի գծով տոկոսավճարներ (442100), արտաքին վարկերի գծով տոկոսավճարներ (442200): Արտաքին տոկոսավճարներն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Արտաքին արժեթղթերի գծով տոկոսավճարներ
442111 Արտաքին արժեթղթերի գծով տոկոսավճարներ
  Արտաքին վարկերի գծով տոկոսավճարներ
442211 Տոկոսավճարներ օտարերկրյա կառավարություններին
442212 Տոկոսավճարներ Համաշխարհային բանկին
442213 Տոկոսավճարներ այլ միջազգային կազմակերպություններին
442214 Տոկոսավճարներ օտարերկրյա առևտրային բանկերին
442215 Տոկոսավճարներ այլ օտարերկրյա վարկատուներին

 

Խումբ 443000 - ՓՈԽԱՌՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՀԵՏ ԿԱՊՎԱԾ ՎՃԱՐՆԵՐ

 

Այս խմբում գրանցվում են ներքին և արտաքին փոխառությունների հետ կապված բոլոր վճարները. փոխանակման կուրսերի բացասական տարբերություն (443100), տույժեր (443200), փոխառությունների գծով տուրքեր (443300): Տույժերը ներառում են բոլոր այն վճարները, որոնք առաջացել են վճարումը ուշացնելու հետևանքով: Փոխառությունների գծով տուրքերը այն տուրքերն են, որոնք վճարվում են պարտքային պարտավորության ստեղծման պահին: Դրանք կարող են ներառել պարտքային պարտավորության իրավական գրանցման հետ կապված տուրքերը, կամ պարտքային պարտավորության վաճառքի գործընթացում աջակցող երրորդ կողմին վճարվող տուրքերը: Այս ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Փոխառությունների հետ կապված վճարներ
443111 Փոխանակման կուրսերի բացասական տարբերություն
443211 Տույժեր
443311 Փոխառությունների գծով տուրքեր

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 450000 - ՍՈՒԲՍԻԴԻԱՆԵՐ

 

Սուբսիդիաները` դրանք պետական միավորների կողմից կազմակերպություններին տրամադրված ընթացիկ անհատույց վճարներն են, որոնք տրամադրվում են` հիմք ընդունելով վերջիններիս արտադրական գործունեության մակարդակը, արտադրվող, վաճառվող, արտահանվող և ներկրվող ապրանքների և ծառայությունների արժեքն ու քանակը: Սուբսիդիաները կարող են տրվել արտադրության մակարդակի, վաճառքի գնի վրա ազդելու համար կամ էլ կազմակերպությունների ծախսերը փոխհատուցելու նպատակով:

 

Սուբսիդիաները տրվում են միայն արտադրողներին, այլ ոչ վերջնական սպառողներին, և դրանք միայն ընթացիկ տրանսֆերտներ են, այլ ոչ թե կապիտալ տրանսֆերտներ: Պետական միավորների կողմից ազգաբնակչությանը որպես սպառողներ կատարած տրանսֆերտները և ազգաբնակչությանը սպասարկող շահույթ չհետապնդող կազմակերպություններին տրամադրված տրանսֆերտների մեծ մասը` կախված վճարի նպատակից, դիտվում են կամ որպես սոցիալական նպաստներ և կենսաթոշակներ (470000) կամ նվիրատվություններ ոչ կառավարչական կազմակերպություններին (481000): Պետական միավորներին տրամադրված տրանսֆերտների մեծ մասը դիտվում են որպես դրամաշնորհներ (460000):

 

Սուբսիդիաները կարող են վճարվել որոշակի ապրանքների կամ արտադրության համար ընդհանրապես: Ապրանքի համար տրամադրվող սուբսիդիան` դա այն սուբսիդիան է, որը վճարվում է ապրանքի կամ ծառայության յուրաքանչյուր միավորի հաշվարկով: Սուբսիդիան կարող է հաշվարկվել որպես ապրանքների և ծառայությունների քանակի յուրաքանչյուր միավորի համար սահմանված գումար, կամ էլ կարող է հաշվարկվել որպես յուրաքանչյուր միավորի գնի որոշակի տոկոս: Ապրանքի համար սուբսիդիան սովորաբար ենթակա է վճարման այն ժամանակ, երբ ապրանքը կամ ծառայությունը արտադրվել, վաճառվել, արտահանվել կամ ներկրվել է: Սակայն այն կարող է վճարման ենթակա լինել, ելնելով նաև այլ հանգամանքներից, ասենք, երբ ապրանքը փոխանցվել, լիզինգով տրամադրվել, մատակարարվել կամ էլ օգտագործվել է սեփական սպառման կամ սեփական կապիտալի ձևավորման համար:

 

Արտադրության համար տրամադրվող սուբսիդիաները բաղկացած են այն սուբսիդիաներից, որոնք կազմակերպությունները ստանում են արտադրության համար, բայց կապված չեն որոշակի արտադրանքի հետ: Դրանց մեջ են ներառվում աշխատուժի և հաստիքացուցակի սուբսիդիաները, որոնք ենթակա են վճարման ընդհանուր աշխատավարձի գումարից կամ աշխատուժի ընդհանուր քանակից ելնելով, ինչպես նաև այն սուբսիդիաները, որոնք տրվում են աղտոտվածության նվազեցման նպատակով, և կազմակերպությունների անունից կատարվող տոկոսավճարները: Օրինակ, կառավարությունը կարող է հաշմանդամների համար աշխատատեղեր ստեղծելու քաղաքականություն վարել, և կազմակերպություններին խրախուսելու նպատակով առաջարկել սուբսիդավորել հաշմանդամներին վճարվող աշխատավարձի 50%-ը: Մեկ այլ
օրինակ կարող է ծառայել գործարանների արդիականացմանն ուղղված կապիտալ ներդրումների խթանումը սուբսիդավորման միջոցով: Կառավարությունը կարող է առաջարկել սուբսիդավորել նոր գնված և տեղադրված սարքավորումների արժեքի 20%-ը:

 

Սուբսիդիաները ներառում են նաև պետական կազմակերպություններին և քվազիկորպորացիաներին տրված տրանսֆերտները տնտեսական գործունեության արդյունքում արձանագրած այնպիսի վնասի փոխհատուցման համար, որը կարող է լինել գների փոփոխության արդյունք, այնպես, որ գներն ավելի ցածր լինեն, քան նրանց միջին ինքնարժեքն է` կապված պետության կողմից իրականացրած նպատակային տնտեսական և սոցիալական քաղաքականության հետ:

 

Որոշ (հազվադեպ) դեպքերում պետական միավորներին և ազգաբնակչությանը սպասարկող շահույթ չհետապնդող կազմակերպություններին կատարած վճարները կարող են դասակարգվել որպես սուբսիդիաներ: Այս դեպքում վճարը պետք է կախված լինի բոլոր արտադրողների վրա տարածվող ընդհանուր կանոնակարգերից, անկախ կառավարության հետ նրանց հարաբերություններից: Օրինակ, պետությունը կարող է սուբսիդիաներ տրամադրել բոլոր այն գործատուներին, որոնք աշխատանքի կընդունեն սահմանված մասնագիտություն ունեցողներին կամ սահմանված անաշխատունակությամբ մարդկանց:

 

Խումբ 451000 - ՍՈՒԲՍԻԴԻԱՆԵՐ ՊԵՏԱԿԱՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՆ

 

Այս խումբը ներառում է պետական կազմակերպություններին տրամադրվող բոլոր սուբսիդիաները: Այս խմբում ներառվում են սուբսիդիաները ոչ ֆինանսական պետական կազմակերպություններին և սուբսիդիաները ֆինանսական պետական կազմակերպություններին: Ոչ ֆինանսական կազմակերպությունները այն կազմակերպություններն են, որոնք ստեղծվել են ապրանքների արտադրության և վաճառքի, ինչպես նաև ոչ ֆինանսական ծառայությունների մատուցման նպատակով: Ֆինանսական կազմակերպություններն այն կազմակերպություններն են, որոնք տրամադրում և մատուցում են ֆինանսական ծառայություններ: Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Սուբսիդիաներ պետական կազմակերպություններին
451111 Սուբսիդիաներ ոչ ֆինանսական պետական կազմակերպություններին
451211 Սուբսիդիաներ ֆինանսական պետական կազմակերպություններին

 

Խումբ 452000 - ՍՈՒԲՍԻԴԻԱՆԵՐ ՈՉ ՊԵՏԱԿԱՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՆ

 

Այս խումբը ներառում է ոչ պետական կազմակերպություններին տրամադրվող բոլոր սուբսիդիաները: Այս խմբում ներառվում են սուբսիդիաները ոչ պետական ոչ ֆինանսական կազմակերպություններին և սուբսիդիաները ոչ պետական ֆինանսական կազմակերպություններին: Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Սուբսիդիաներ ոչ պետական կազմակերպություններին
452111 Սուբսիդիաներ ոչ պետական ոչ ֆինանսական կազմակերպություններին
452211 Սուբսիդիաներ ոչ պետական ֆինանսական կազմակերպություններին

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 460000 - ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ

 

Դրամաշնորհները դրանք պետական մեկ միավորից մեկ այլ միավորին կամ օտարերկրյա պետությանը, կամ էլ միջազգային կազմակերպություններին տրամադրվող ոչ պարտադիր ընթացիկ կամ կապիտալ տրանսֆերտներ են: Դրամաշնորհները դասակարգվում են նախ և առաջ հաշվի առնելով այն ստացող միավորի տեսակը, ապա շնորհի ընթացիկ կամ կապիտալ լինելու հանգամանքով:

 

Դրամաշնորհները դասակարգվում են հետևյալ չորս խմբերի` դրամաշնորհներ օտարերկրյա պետություններին (461000), դրամաշնորհներ միջազգային կազմակերպություններին (462000), Ընթացիկ դրամաշնորհներ պետական հատվածի այլ մակարդակներին (463000) և Կապիտալ դրամաշնորհներ պետական հատվածի այլ մակարդակներին (465000):

 

Ընթացիկ դրամաշնորհները տրվում են ընթացիկ ծախսերի և պաշարների ձեռքբերման ֆինանսավորման համար: Կապիտալ դրամաշնորհները ֆինանսավորում են ոչ ֆինանսական ակտիվների (000000) ձեռքբերումը (բացառությամբ պաշարներից), երկարաժամկետ ֆինանսական ակտիվների (100000) ձեռքբերումը, կամ երկարաժամկետ պարտավորությունների (200000) կրճատումը: Կապիտալ դրամաշնորհները կարող են բաղկացած լինել հետևյալից.

 

• Դրամական փոխանցումներից, որոնց արդյունքում ստացողը կարող է ձեռք բերել ակտիվը կամ ակտիվները, որոնք կարող են ներառել ենթակառուցվածքների կառուցումը, օրինակ` ճանապարհները,

• Ակտիվի փոխանցումը, օրինակ` սարքավորումների փոխանցումը տիրոջը,

• Երկարաժամկետ պարտավորության չեղյալ համարումը երկու կողմերի համաձայնությամբ, օրինակ` կառավարության միավորից ստացած երկարաժամկետ ներքին պարտավորության ներումը,

• Այլ միավորի պարտքի հանձնառությունը:

 

Եթե դրամաշնորհի տեսակը կասկած է հարուցում, այն պետք է դասակարգվի որպես ընթացիկ:

 

Բնեղեն շնորհները պետք է գնահատվեն ընթացիկ շուկայական գներով: Շուկայական գների վերաբերյալ տեղեկատվության բացակայության դեպքում շնորհի արժեք է համարվում ռեսուրսների տրամադրման համար կատարած ծախսի մեծությունը կամ էլ այն գումարի մեծությունը, որը կստացվեր, եթե ռեսուրսը վաճառվեր:

 

Դրամարկղային հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում դրամաշնորհների գծով ծախսերը գրանցվում են ստացողներին վճարում կատարելու պահին Հաշվեգրման հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում դրամաշնորհները գրանցվում են այն ժամանակ, երբ դրանց ստացման համար անհրաժեշտ բոլոր պահանջներն ու պայմանները բավարարվել են և դոնոր միավորն ունի ոչ պայմանական պարտավորություն: Այդ պահի որոշումը բարդ է, քանզի գոյություն ունեն համապատասխանության բազմաթիվ պայմաններ` տարբեր իրավական ուժով: Որոշ դեպքերում դրամաշնորհի հնարավոր ստացողն իրավական պահանջ է ձեռք բերում այն ժամանակ, երբ նա բավարարում է որոշակի պայմաններ, ինչպես, օրինակ, որոշակի նպատակների համար նախնական ծախսերի կատարումը կամ օրենսդրության ընդունումը: Շատ դեպքերում դրամաշնորհ ստացողը դոնորի նկատմամբ պահանջներ չի ներկայացնում, և դրամաշնորհը պետք է գրանցվի այն պահին, երբ վճարումն իրականացվում է:

 

Խումբ 461000 - ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ ՕՏԱՐԵՐԿՐՅԱ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՆ

 

Այս խումբը ներառում է օտարերկրյա կառավարություններին տրամադրվող բոլոր ընթացիկ և կապիտալ դրամաշնորհները: Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Դրամաշնորհներ օտարերկրյա կառավարություններին
461111 Ընթացիկ դրամաշնորհներ օտարերկրյա կառավարություններին
461211 Կապիտալ դրամաշնորհներ օտարերկրյա կառավարություններին

 

Խումբ 462000 - ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՆ

 

Այս խումբը ներառում է միջազգային կազմակերպություններին տրամադրվող բոլոր ընթացիկ և կապիտալ դրամաշնորհները: Միջազգային կազմակերպություններին տրամադրվող դրամաշնորհներն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ընթացիկ դրամաշնորհներ միջազգային կազմակերպություններին
462111 Ընթացիկ դրամաշնորհներ «Կարմիր խաչ» ընկերությանը
462121 Ընթացիկ դրամաշնորհներ միջազգային կազմակերպություններում անդամավճարների գծով
462191 Այլ ընթացիկ դրամաշնորհներ միջազգային կազմակերպություններին
462211 Կապիտալ դրամաշնորհներ «Կարմիր խաչ» ընկերությանը
462291 Այլ կապիտալ դրամաշնորհներ միջազգային կազմակերպություններին

 

Խումբ 463000 - ԸՆԹԱՑԻԿ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ ՊԵՏԱԿԱՆ ՀԱՏՎԱԾԻ ԱՅԼ ՄԱԿԱՐԴԱԿՆԵՐԻՆ

 

Կառավարման այլ մակարդակներին դրամաշնորհները ներառում են` Ընթացիկ դրամաշնորհներ պետական կառավարման հատվածին (463100), Ընթացիկ դրամաշնորհներ համայնքներին (463200), Պետական բյուջեից համայնքների բյուջեներին համահարթեցման սկզբունքով տրվող դոտացիաներ (463300), Օրենքների կիրարկման արդյունքում համայնքների բյուջեների կորուստների փոխհատուցում (463400), Այլ ընթացիկ դրամաշնորհներ համայնքներին (463500),  Ընթացիկ դրամաշնորհներ պետական և համայնքների ոչ առևտրային կազմակերպություններին (463700), Ընթացիկ դրամաշնորհներ պետական և համայնքների առևտրային կազմակերպություններին (463800) և այլ ընթացիկ դրամաշնորհներ (463900):

Համայնքներին տրամադրված դրամաշնորհները ներառում են սուբվենցիաները, դոտացիաները և այլ դրամաշնորհները: Սուբվենցիաները այն նպատակային դրամաշնորհներն են, որոնք տրամադրվում են կոնկրետ ծախսը կամ ծրագիրն իրականացնելու համար:

Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ընթացիկ դրամաշնորհներ պետական հատվածի այլ մակարդակներին
463111 Ընթացիկ դրամաշնորհներ պետական կառավարման հատվածին
463211 Ընթացիկ սուբվենցիաներ համայնքներին
463311 Պետական բյուջեից համայնքների բյուջեներին համահարթեցման սկզբունքով տրվող դոտացիաներ
463411 Օրենքների կիրարկման արդյունքում համայնքների բյուջեների կորուստների փոխհատուցում
463511 Այլ ընթացիկ դրամաշնորհներ համայնքներին
463711 Ընթացիկ դրամաշնորհներ պետական և համայնքների ոչ առևտրային կազմակերպություններին
463811 Ընթացիկ դրամաշնորհներ պետական և համայնքների առևտրային կազմակերպություններին
463911 Այլ ընթացիկ դրամաշնորհներ

 

Խումբ 465000 - ԿԱՊԻՏԱԼ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ ՊԵՏԱԿԱՆ ՀԱՏՎԱԾԻ ԱՅԼ ՄԱԿԱՐԴԱԿՆԵՐԻՆ

 

Կառավարման այլ մակարդակներին կապիտալ դրամաշնորհները ներառում են հետևյալ սինթետիկ հաշիվները` Կապիտալ դրամաշնորհներ պետական կառավարման հատվածին (465100), կապիտալ սուբվենցիաներ համայնքներին (465200), Այլ կապիտալ դրամաշնորհներ համայնքներին (465300), Կապիտալ դրամաշնորհներ պետական և համայնքների ոչ առևտրային կազմակերպություններին (465500), Կապիտալ դրամաշնորհներ պետական և համայնքների առևտրային կազմակերպություններին (465600) և Այլ կապիտալ դրամաշնորհներ (465700):

Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Կապիտալ դրամաշնորհներ պետական հատվածի այլ մակարդակներին
465111 Կապիտալ դրամաշնորհներ պետական կառավարման հատվածին
465211 Կապիտալ սուբվենցիաներ համայնքներին
465311 Այլ կապիտալ դրամաշնորհներ համայնքներին
465511 Կապիտալ դրամաշնորհներ պետական և համայնքների ոչ առևտրային կազմակերպություններին
465611 Կապիտալ դրամաշնորհներ պետական և համայնքների առևտրային կազմակերպություններին
465711 Այլ կապիտալ դրամաշնորհներ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 470000 - ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՆՊԱՍՏՆԵՐ ԵՎ ԿԵՆՍԱԹՈՇԱԿՆԵՐ

 

Սոցիալական նպաստները` դրանք ողջ բնակչությանը կամ նրա առանձին խմբերին որոշակի սոցիալական ռիսկերից պաշտպանելու նպատակով դրամական կամ բնեղեն ձևով կատարվող վճարումներն են: Սոցիալական ռիսկը դա իրադարձություն կամ հանգամանք է, որը կարող է բացասական ազդեցություն ունենալ ազգաբնակչության բարեկեցության վրա, կամ ծախսեր կատարելու համար լրացուցիչ պահանջարկ առաջացնել կամ նվազեցնել նրանց եկամուտները:

 

Սոցիալական նպաստը վճարում է, որը տրամադրվում է կոլեկտիվ մեխանիզմի շրջանակներում: Նպաստները հատկացնելիս դրանց ստացողներից չի պահանջվում դրանց դիմաց որևէ համարժեք փոխհատուցում կատարել: Այսպիսիով աշխատակիցներին որպես աշխատանքի վարձատրություն տրամադրվող հատկացումները, օրինակ` ապրելավարձը կամ ուտելիքի համար վճարվող գումարները, կամ գործատուի կողմից աշխատողներին տրամադրվող վարկերը սոցիալական նպաստներ չեն համարվում: Դրանք արտացոլվում են աշխատողների վարձատրություն (410000) հաշվում:

 

Սոցիալական ռիսկերից պաշտպանությունը կարող է նաև տրամադրվել անուղղակիորեն, օրինակ` ուսման, բուժման, վերականգնողական և այլ ծառայությունների ձեռքբերման դիմաց ծախսերը փոխհատուցելու եղանակով: Հարկային արտոնություններ սահմանելը կամ աշխատավարձերի համար սուբսիդիաներ տրամադրելը սոցիալական նպաստներ չեն համարվում:

 

Սոցիալական նպաստները կարող են վճարվել դրամային կամ բնաիրային ձևով: Սոցիալական ապահովագրության այն նպաստները, որոնք վճարվում են բնաիրային տեսքով, ներառում են ազգաբնակչության օգտին շուկայական արտադրողից գնված ապրանքներն ու ծառայությունները կամ ազգաբնակչության կողմից ծրագրի կանոններին համապատասխան ձեռքբերված միջոցների փոխհատուցումը: Այս նպաստները հիմնականում բաղկացած են բժշկական կամ ատամնաբուժական միջամտության, վիրահատության, հիվանդանոցային պայմանների ապահովման, ակնոցների կամ կոնտակտային լինզաների, դեղորայքի, ամբուլատոր ծառայությունների և նմանատիպ ապրանքների և ծառայությունների նպաստներից:

 

Սոցիալական նպաստները և կենսաթոշակները արտացոլվում են 3 խմբերում` Սոցիալական ապահովության նպաստներ (471000), ներառում է կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնի կողմից վճարվող նպաստները, Սոցիալական օգնության դրամական արտահայտությամբ նպաստներ (բյուջեից) (472000), ներառում է նպաստները, որոնք ուղղակիորեն վճարվում են բյուջեի միջոցներից և Կենսաթոշակներ (474000), ներառում է տարիքային, ապահովագրական և օրենքով սահմանված այլ կենսաթոշակները:

 

Խումբ 471000 - ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ԱՊԱՀՈՎՈՒԹՅԱՆ ՆՊԱՍՏՆԵՐ

 

Այս խումբն օգտագործվում է կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնի և այլ մարմինների կողմից` սոցիալական նպաստների վճարները գրանցելու համար: Այս նպաստները կարող են վճարվել տնային տնտեսություններին դրամական կամ բնաիրային արտահայտությամբ: Խումբը բաժանվում է երկու սինթետիկ հաշիվների. տնային տնտեսություններին դրամով վճարվող սոցիալական ապահովության վճարներ (471100), սոցիալական ապահովության բնեղեն նպաստներ ծառայություններ մատուցողներին (471200):

 

Սինթետիկ հաշիվ 471100 - Տնային տնտեսություններին դրամով վճարվող սոցիալական ապահովության վճարներ

 

Տնային տնտեսություններին դրամով վճարվող սոցիալական ապահովության վճարներ (471100) հաշիվը ներառում է կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնի կողմից դրամով կատարված վճարները, որոնք տրամադրվում են որպես ապահովագրված անձանց փոխհատուցում ժամանակավոր անաշխատունակության, կենսաթոշակի անցնելու, ֆիզիկական վնասի, գործազրկության դեպքում, ինչպես նաև ուղղակի տնային տնտեսություններին կամ անհատներին վճարվող այլ սոցիալական ապահովության նպաստներ: Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ժամանակավոր անաշխատունակության համար ապահովագրված անձանց աշխատավարձի փոխհատուցում
471111 Աշխատանքի վայրում տեղի ունեցած վնասվածքի կամ մասնագիտական հիվանդության պատճառով ժամանակավոր անաշխատունակության համար ապահովագրված անձանց աշխատավարձի փոխհատուցում
471112 Հիվանդության պատճառով ժամանակավոր անաշխատունակության համար ապահովագրված անձանց աշխատավարձի փոխհատուցում
471113 Կարանտինի կամ խնամակալության պատճառով ժամանակավոր անաշխատունակության համար ապահովագրված անձանց աշխատավարձի փոխհատուցում
471114 Օրենքով նախատեսված` երեխաների երկարատև խնամքի փոխհատուցում
  Կենսաթոշակի անցնելու հետ կապված նպաստ
471121 Բազային կենսաթոշակային նպաստ
471122 Արտերկրյա թոշակներ Հայաստանից դուրս բնակվող քաղաքացիներին
471123 Կենսաթոշակառուներին օգնություն և խնամք
471124 Կենսաթոշակառուներին ֆիզիկական վնասի գծով նպաստ
471129 Օրենքով սահմանված այլ թոշակներ և նպաստներ
  Հաշմանդամության ապահովագրության հիման վրա վճարվող փոխհատուցումներ
471131 Փոխհատուցում ոչ լրիվ դրույքով աշխատող հաշմանդամներին, II կարգ
471132 Փոխհատուցում առաջին և երկրորդ կարգի հաշմանդամներին
471133 Երկրորդ կարգի հաշմանդամներին միանվագ փոխհատուցում
471134 Աշխատավարձի ժամանակավոր փոխհատուցում հաշմանդամության օրերի համար` մինչև այլ համապատասխան աշխատանքի անցնելը
471135 Հաշմանդամներին ֆիզիկական վնասվածքների համար նպաստ
471136 Փոխհատուցումներ երրորդ կարգի հաշմանդամներին
471137 Ապահովագրված շահառուներին օգնություն և խնամք
471139 Այլ համապատասխան աշխատանքի համար փոխհատուցում / Հաշմանդամության ապահովագրության այլ նպաստ
  Գործազրկության նպաստներ
471141 Գործազրկության նպաստներ
471142 Վերապատրաստման վճարներ
471143 Գործազրկության այլ նպաստներ
  Տնային տնտեսություններին ուղղակի վճարվող այլ նպաստներ
471191 Ներպետական ճանապարհային ծախսեր և օրապահիկներ
471192 Արտասահմանյան ճանապարհային ծախսեր և օրապահիկներ
471193 Հուղարկավորության նպաստ
471194 Բնակարանային նպաստներ
471195 Հանգստի ու առողջարանային ծառայություններ
471199 Տնային տնտեսություններին ուղղակի վճարվող այլ սոցիալական ապահովագրության նպաստներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 471200 - Սոցիալական ապահովության բնեղեն նպաստներ ծառայություններ մատուցողներին

 

Սոցիալական ապահովության բնեղեն նպաստներ ծառայություններ մատուցողներին (471200) հաշիվը ներառում է կենսաթոշակային ապահովության ոլորտում լիազորված պետական կառավարման մարմնի և այլ մարմինների կողմից տնային տնտեսությունների օգտին երրորդ անձանց կատարված վճարները: Այս վճարները ներառում են առողջապահական ծառայությունները, թոշակառուների և հաշմանդամների խնամքը, վերապատրաստման ծառայությունները և այլ վճարները, որոնցից են շտապ օգնության և վերականգնման ծառայությունները: Այս ծախսերի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին առողջապահական ծառայությունների դիմաց ուղղակի ծառայություն մատուցողներին վճարվող միջոցներ
471211 Կլինիկաների, պոլիկլինիկաների և դիսպանսերների ծառայություններ
471212 Դիալիզի ծառայություններ
471213 Դեղագործական ծառայություններ և նյութեր
471214 Ատամնաբուժական ծառայություններ
471215 Հիվանդանոցային ստացիոնար ծառայություններ
471216 Օգնություն և սարքեր
471217 Սոցիալական ապահովագրության կազմակերպությունների կողմից մատուցվող ծառայություններ
471219 Այլ ներքին առողջապահական ծառայություններ
  Արտերկրում առողջապահական ծառայությունների դիմաց ուղղակի ծառայություն մատուցողներին վճարվող միջոցներ
471221 Առողջապահական ծառայությունների մատուցում ըստ միջազգային պայմանագրերի
471222 Երկկողմանի պայմանագրերի հիման վրա մատուցվող առողջապահական ծառայություններ
471223 Արտերկրում բնակվող ապահովագրված անձանց մատուցվող առողջապահական ծառայություններ
471224 Արտերկիր բուժման ուղարկվող ապահովագրված անձանց ծախսեր
471229 Արտերկրում այլ առողջապահական ծառայություններ
  Թոշակառուների խնամք
471231 Օրավարձ, տնային օգնություն ծերանոցներում
471232 Օրավարձ, տնային օգնություն հատուկ հիմնարկներում
  Հաշմանդամների խնամք
471241 Հաշմանդամների ապրելավարձ
471242 Հաշմանդամների կրթական ծախսեր
471243 Հաշմանդամների համար կազմակերպված միջոցառումների ծախսեր
  Վերապատրաստման ծառայություններ
471251 Ընդհանուր ուսուցման ծառայություններ
471252 Վերապատրաստման ծառայություններ
471253 Մասնագիտական վերապատրաստման ծառայություններ
  Այլ սոցիալական ապահովագրության նպաստներ կամ միջոցներ, որոնք ուղղակի վճարվում են ծառայություններ մատուցողներին
471291 Շտապ օգնության ծառայություններ
471292 Վերականգնման ու հանգստի ծառայություններ
471299 Այլ սոցիալական ապահովագրության նպաստներ կամ միջոցներ, որոնք ուղղակի վճարվում են ծառայություններ մատուցողներին

 

Խումբ 472000 - Սոցիալական օգնության դրամական արտահայտությամբ նպաստներ (բյուջեից)

 

Այս խումբը ներառում է բյուջեից բնակչության առանձին խմբերին ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված դեպքերում և կարգով դրամական տեսքով օգնությունների, փոխհատուցումների, խրախուսումների տրամադրման գծով ծախսերը, ինչպես նաև նրանց օգտին երրորդ անձանց կատարած վճարները: Մասնավորապես, այս խումբը ներառում է ընչազուրկ և խոցելի անձանց օժանդակության և աջակցության նպատակով հատկացվող տրանսֆերտները, ուսման վարձի, բռնադատված քաղաքացիներին պատճառված վնասի, գերեզմանների բարեկարգման և հուղարկավորության ծախսերի փոխհատուցումները և օգնությունները, ինչպես նաև ընթացիկ ներքին այլ տրանսֆերտային հատկացումները:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Հիվանդության և հաշմանդամության նպաստներ բյուջեից
472111 Հիվանդության նպաստներ
472121 Հաշմանդամության նպաստներ
472131 Պատերազմի հաշմանդամներին տրամադրվող նպաստներ
472132 Քաղաքացիական պատերազմի հաշմանդամներին տրամադրվող նպաստներ
  Մայրության նպաստներ բյուջեից
472211 Մայրության նպաստներ
  Երեխաների կամ ընտանեկան նպաստներ բյուջեից
472311 Երեխաների կամ ընտանեկան նպաստներ
  Գործազրկության նպաստներ բյուջեից
472411 Գործազրկության նպաստներ
  Կենսաթոշակի անցնելու հետ կապված և տարիքային նպաստներ բյուջեից
472511 Աշխատանքային թոշակներ
472521 Տարիքային թոշակներ
  Հուղարկավորության նպաստներ բյուջեից
472611 Հուղարկավորության նպաստներ
  Կրթական, մշակութային և սպորտային նպաստներ բյուջեից
472711 Ակադեմիական պարգևներ
472712 Ուսանողական պարգևներ
472713 Աշակերտների պարգևներ
472714 Ուսանողների կրթաթոշակներ
472715 Սնունդ և բնակարան ուսանողների համար
472721 Մշակութային նպաստներ
472731 Սպորտային պարգևներ
472732 Սպորտային կրթաթոշակներ
472741 Գիտական նպաստներ
472742 Կրթական նպաստներ գիտնականների և հետազոտողների համար
  Բնակարանային նպաստներ բյուջեից
472811 Բնակարանային նպաստներ
  Այլ նպաստներ բյուջեից
472911 Այլ նպաստներ
472912 Այլ տրանսֆերտներ (աջակցություններ, փոխհատուցումներ)

 

Խումբ 474000 - Կենսաթոշակներ

 

Այս խումբը ներառում է.

- պետական (պարտադիր) կենսաթոշակային ապահովագրությունը, որը պարտադիր սոցիալական ապահովագրության վճարումների միջոցների հաշվին երաշխավորում է քաղաքացիների կենսաթոշակային սոցիալական ապահովության իրականացումը կենսաթոշակային տարիքը լրանալու, հաշմանդամության, կերակրողին կորցնելու և օրենքով սահմանված այլ դեպքերում,

- պետական կենսաթոշակային ապահովությունը, որը պետական բյուջեի միջոցների հաշվին երաշխավորում է պետական կենսաթոշակային ապահովագրության համակարգում չընդգրկված քաղաքացիների կենսաթոշակային սոցիալական ապահովագրության իրականացումը ծերության, հաշմանդամության, կերակրողին կորցնելու և օրենքով սահմանված այլ դեպքերում,

- կամավոր կենսաթոշակային ապահովագրությունը, որը գործատուների ու քաղաքացիների կամավոր վճարների ու դրանց ներդրումից ստացված եկամուտների հաշվին օրենքով սահմանված կարգով երաշխավորում է ապահովագրված անձանց լրացուցիչ սոցիալական ապահովության իրականացումը:

 

474100 - Կենսաթոշակներ սինթետիկ հաշիվը ընդգրկում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Տարիքային կենսաթոշակներ
474111 Տարիքային կենսաթոշակներ
474112 Արտոնյալ պայմաններով կենսաթոշակներ
  Հաշմանդամության կենսաթոշակներ
474121 Աշխատանքային խեղման կամ մասնագիտական հիվանդության կենսաթոշակներ
474122 Ընդհանուր հիվանդության կենսաթոշակներ
  Կերակրողին կորցնելու դեպքում տրվող կենսաթոշակներ
474131 Որդեգրողի, որդեգրվածի, խորթ հոր (մոր) և խորթ որդու (դստեր) կերակրողին կորցնելու դեպքում կենսաթոշակներ
474132 Այլ կենսաթոշակներ կերակրողին կորցնելու դեպքում
  Սոցիալական կենսաթոշակներ
474141 Ծերության սոցիալական կենսաթոշակ
474142 Հաշմանդամության սոցիալական կենսաթոշակներ
474143 Կերակրողին կորցնելու դեպքում սոցիալական կենսաթոշակներ
  Հատուկ պայմաններում աշխատելու և երկարամյա ծառայության համար տրվող մասնակի կենսաթոշակներ
474151 Առանձնապես վնասակար, առանձնապես ծանր, վնասակար, ծանր պայմաններում աշխատելու և երկարամյա ծառայության համար տրվող մասնակի կենսաթոշակ

 

Խումբ 475000 - ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ԱՊԱՀՈՎՈՒԹՅԱՆ ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ԻՐԱԿԱՆԱՑՄԱՆ ՆՊԱՏԱԿՈՎ ԱՇԽԱՏՈՂՆԵՐԻՆ ԱՌԱՋԱՐԿՎՈՂ ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՓԱԹԵԹԻ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ԾԱԽՍԵՐ

 

Այս խումբը ներառում է պետական բյուջեից ՀՀ կառավարության կողմից սահմանված դեպքերում կատարվող` ՀՀ կառավարության կողմից սահմանված աշխատողների կատեգորիաների և նրանց անմիջական ընտանիքի անդամների

- բժշկական ապահովագրության գծով ծախսերը,

- ստացած հիպոթեքային վարկերի ամսական վճարի մարման գծով ծախսերը,

- կրթական ծրագրերն իրականացնող պետական և հավատարմագրված ոչ պետական ուսումնական հաստատություններում ուսման վճարների փոխհատուցման գծով ծախսերը,

- Հայաստանի Հանրապետությունում և Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունում հանգստի ծախսերի փոխհատուցման գծով ծախսերը:

 

475100 - Բժշկական ապահովագրություն սինթետիկ հաշիվն ընդգրկում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվը.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Բժշկական ապահովագրություն
475111 Բժշկական ապահովագրություն

 

475200 - Հիպոթեքային վարկի ամսական վճարի մարում սինթետիկ հաշիվն ընդգրկում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվը.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Հիպոթեքային վարկի ամսական վճարի մարում
475211 Հիպոթեքային վարկի ամսական վճարի մարում

 

475300 - ՈՒսման վճարների փոխհատուցում սինթետիկ հաշիվն ընդգրկում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվը.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ուսման վճարների փոխհատուցում
475311 Ուսման վճարների փոխհատուցում

 

475400 - ՈՒսման վճարների փոխհատուցում սինթետիկ հաշիվն ընդգրկում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվը.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Հանգստի ծախսերի փոխհատուցում
475411 Հանգստի ծախսերի փոխհատուցում

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 480000 - ԱՅԼ ԾԱԽՍԵՐ

 

Այլ ծախսերի շարքին են դասվում մի շարք տրանսֆերտներ, որոնք ծառայում են տարբեր նպատակների համար, և այլ ծախսային գործարքներ, որոնք չեն ներառվում որևէ այլ հոդվածում: Այլ ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ խմբերում. նվիրատվություններ ոչ կառավարչական (հասարակական) կազմակերպություններին (481000), հարկեր, պարտադիր վճարներ և տույժեր, որոնք կիրառվում են կառավարման տարբեր մակարդակների կողմից միմյանց նկատմամբ (482000), դատարանների կողմից նշանակված տույժեր և տուգանքներ (483000), բնական աղետներից կամ այլ բնական երևույթներից առաջացած վնասների կամ վնասվածքների վերականգնում (484000), կառավարման մարմինների գործունեության հետևանքով առաջացած վնասների կամ վնասվածքների վերականգնում (485000):

 

Այլ ծախսերում են արտացոլվում նաև պահուստային միջոցները (489000): Պահուստային միջոցների կատեգորիան կիրառվում է միայն բյուջետավորման նպատակներով և չի օգտագործվում ծախսերը գրանցելու համար:

 

Խումբ 481000 - ՆՎԻՐԱՏՎՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ՈՉ ԿԱՌԱՎԱՐՉԱԿԱՆ (ՀԱՍԱՐԱԿԱԿԱՆ) ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՆ

 

Հասարակական կազմակերպություններին նվիրատվությունները սովորաբար բաղկացած են անդամավճարների տեսքով, բաժանորդագրությունների, պարբերական կամ ոչ պարբերական ձևով կատարվող կամավոր նվիրատվությունների տեսքով տրամադրվող դրամական հատկացումներից: Այս տրանսֆերտները նպատակ ունեն ծածկելու ազգաբնակչությանը սպասարկող շահույթ չհետապնդող հաստատությունների արտադրական ծախսերը կամ տրամադրել այնպիսի միջոցներ, որոնց հաշվին ազգաբնակչությանը սոցիալական աջակցության նպաստների տեսքով կարող են կատարվել ընթացիկ տրանսֆերտներ: Այս դասին պատկանում են նաև բնեղեն տրանսֆերտները` սննդի, հագուստի, ծածկոցների և դեղորայքի տեսքով, որոնք ազգաբնակչությանը բաշխելու նպատակով տրվում են բարեգործական կազմակերպություններին: Այս խմբի համար կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվները.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Տնային տնտեսություններին ծառայություններ մատուցող` շահույթ չհետապնդող կազմակերպություններին նվիրատվություններ
481111 Տնային տնտեսություններին ծառայություններ մատուցող` շահույթ չհետապնդող կազմակերպություններին նվիրատվություններ
481121 Տնային տնտեսություններին բնեղեն արտահայտությամբ ծառայություններ մատուցող շահույթ չհետապնդող կազմակերպություններին նվիրատվություններ
  Նվիրատվություններ այլ շահույթ չհետապնդող կազմակերպություններին
481911 Նվիրատվություններ այլ շահույթ չհետապնդող կազմակերպություններին

 

Խումբ 482000 - ՀԱՐԿԵՐ, ՊԱՐՏԱԴԻՐ ՎՃԱՐՆԵՐ ԵՎ ՏՈՒՅԺԵՐ, ՈՐՈՆՔ ԿԱՌԱՎԱՐՄԱՆ ՏԱՐԲԵՐ ՄԱԿԱՐԴԱԿՆԵՐԻ ԿՈՂՄԻՑ ԿԻՐԱՌՎՈՒՄ ԵՆ ՄԻՄՅԱՆՑ ՆԿԱՏՄԱՄԲ

 

Կառավարության տարբեր մակարդակների կողմից միմյանց նկատմամբ կիրառվող հարկերը, պարտադիր վճարները և տույժերը գրանցվում են այս խմբում:

 

Այս խումբը բաղկացած է հետևյալ հաշիվներից. աշխատավարձի ֆոնդ (482100), այլ հարկեր (482200), պարտադիր վճարներ (482300), պետական հատվածի տարբեր մակարդակների կողմից միմյանց նկատմամբ կիրառվող տույժեր (482400):

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Աշխատավարձի ֆոնդ
482111 Աշխատավարձի ֆոնդ
  Այլ հարկեր
482211 Գույքահարկ
482212 Ֆինանսական գործառնություններից հարկեր
482221 Ապրանքների գծով հարկեր
482222 Ծառայությունների գծով հարկեր
482231 Փոխադրամիջոցների գրանցում
482241 Մաքսատուրք
482291 Այլ հարկեր
  Պարտադիր վճարներ
482311 Պետական տուրքեր
482321 Համայնքային տուրքեր
482331 Ոչ առևտրային կազմակերպությունների տուրքեր
482341 Դատական տուրքեր
482351 Այլ պարտադիր վճարներ
  Կառավարման տարբեր մակարդակների կողմից միմյանց նկատմամբ կիրառվող տույժեր
482411 Հանրապետական տուգանքներ
482421 Ոչ առևտրային կազմակերպությունների տույժեր
482431 Համայնքային տույժեր

 

Խումբ 483000 - ԴԱՏԱՐԱՆՆԵՐԻ ԿՈՂՄԻՑ ՆՇԱՆԱԿՎԱԾ ՏՈՒՅԺԵՐ ԵՎ ՏՈՒԳԱՆՔՆԵՐ

 

Դատարանների կողմից նշանակված տույժերն ու տուգանքները գրանցվում են այս խմբում` հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Դատարանների կողմից նշանակված տույժեր և տուգանքներ
483111 Դատարանների կողմից նշանակված տույժեր և տուգանքներ

 

Խումբ 484000 - ԲՆԱԿԱՆ ԱՂԵՏՆԵՐԻՑ ԿԱՄ ԱՅԼ ԲՆԱԿԱՆ ՊԱՏՃԱՌՆԵՐՈՎ ԱՌԱՋԱՑԱԾ ՎՆԱՍՆԵՐԻ ԿԱՄ ՎՆԱՍՎԱԾՔՆԵՐԻ ՎԵՐԱԿԱՆԳՆՈՒՄ

 

Այս խմբում գրանցվում են բնական աղետների կամ այլ բնական երևույթների հետևանքով առաջացած վնասվածքների գծով փոխհատուցումները:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Բնական աղետներից կամ այլ բնական պատճառներով առաջացած վնասվածքների կամ վնասների վերականգնում
484111 Բնական աղետներից առաջացած վնասվածքների կամ վնասների վերականգնում
484211 Վայրի կենդանիների կողմից ստացած վնասվածքների վերականգնում
484212 Այլ բնական պատճառներով ստացած վնասվածքների վերականգնում

 

Խումբ 485000 - ԿԱՌԱՎԱՐՄԱՆ ՄԱՐՄԻՆՆԵՐԻ ԳՈՐԾՈՒՆԵՈՒԹՅԱՆ ՀԵՏԵՎԱՆՔՈՎ ԱՌԱՋԱՑԱԾ ՎՆԱՍՆԵՐԻ ԿԱՄ ՎՆԱՍՎԱԾՔՆԵՐԻ ՎԵՐԱԿԱՆԳՆՈՒՄ

 

Այս խումբը ներառում է պետական միավորների կողմից ազգաբնակչությանը կամ գույքին պատճառած վնասների փոխհատուցման վճարները: Այս վճարները կարող են լինել դատարանի կողմից պարտադրված կամ պայմանավորվածության արդյունք:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
485111 Կառավարման մարմինների գործունեության կամ անգործության հետևանքով առաջացած վնասվածքների կամ վնասների վերականգնում

 

Խումբ 486000 - ԱՅԼ ԾԱԽՍԵՐ

 

Այս խմբում գրանցվում են ՀՀ Նախագահի, ՀՀ Ազգային ժողովի նախագահի, ՀՀ վարչապետի ֆոնդերի ձևավորման ծախսերը, ՀՀ դեսպանությունների, ներկայացուցչությունների և ռազմական կցորդների պահպանման ծախսերը և բոլոր ընթացիկ այն ծախսերը, որոնք չեն գրանցվել նախորդ այլ հաշիվներում: Երբ ոչ ֆինանսական ակտիվի վաճառքի գինը պակաս է հաշվեկշռում գրանցված արժեքից, ապա այդ կորուստները արտացոլվում են այս հաշվում: Այլ ծախսերը արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Այլ ծախսեր
486111 Այլ ընթացիկ ծախսեր
486112 Այլ կապիտալ ծախսեր
486113 Ոչ ֆինանսական ակտիվների վաճառքից կորուստներ

 

Խումբ 489000 - ՊԱՀՈՒՍՏԱՅԻՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐ (ՖՈՆԴ)

 

Պահուստային միջոցներից ֆինանսավորվում են այն ծախսերը, որոնք նախատեսված չեն եղել պետական բյուջեում: Դրանց միջոցով ապահովվում են նաև բյուջետային երաշխիքները:

 

Այս խմբում գրանցվում են միայն բյուջետային հատկացումները: Ծախսերը այստեղ չեն գրանցվում: Հաստատված բյուջետային հատկացումը պետք է գրանցվի` պակասեցնելով պահուստային միջոցները և ավելացնելով համապատասխան ծախսային տնտեսագիտական հոդվածը, որտեղից կատարվելու է ծախսը: Կիրառվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ ծածկագրերը բյուջետային տրանսֆերտները գրանցելու համար.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Պահուստային միջոցներ
489111 Պահուստային միջոցներ

(16-րդ հավելվածը փոփ. 23.07.07 թիվ 596-Ն, 15.10.07 թիվ 752-Ն, 11.01.08 թիվ 20-Ն, 21.03.08 թիվ 203-Ն, 02.03.09 թիվ 154-Ն, 08.02.12 թիվ 103-Ն հրամաններ)

 

Հավելված N 17
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ՈՉ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ԾԱԽՍԵՐ (ԴԱՍ 500000)

 

Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսերը գրանցվում են 500000 դասում: Ոչ ֆինանսական ակտիվներ են հանդիսանում ֆինանսական ակտիվների շարքին չդասվող բոլոր տնտեսական ակտիվները: Գոյություն ունեն ոչ ֆինանսական գործառնությունները արտացոլող և միմյանց հետ սերտորեն փոխկապակցված երեք դասեր.

Դաս 000000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվներ

Դաս 500000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր

Դաս 800000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր

 

Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսերը արտացոլվում են չորս կատեգորիաներում: Այս կատեգորիաները նույնն են նշված բոլոր երեք դասերի համար: Առաջին երեք կատեգորիաներն են արտադրված ակտիվները. հիմնական միջոցները (510000), պաշարները (520000) և բարձրարժեք ակտիվները (530000): Չորրորդ կատեգորիան բաղկացած է բոլոր չարտադրված ակտիվներից (540000):

Ոչ ֆինանսական ակիտվները կարող են լինել արտադրական ծագում ունեցող (օր.` արտադրական գործընթացի արդյունք) կամ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ: Արտադրական ծագում ունեցող ակտիվները դասակարգվում են հիմնական միջոցների, պաշարների կամ բարձրարժեք առարկաների.

 

• Հիմնական միջոցներն այն արտադրական ծագում ունեցող ակտիվներն են, որոնք արտադրության մեջ պարբերաբար կամ շարունակական ձևով օգտագործվում են մեկից ավելի տարիների ընթացքում:

• Պաշարներն այն ապրանքներն են, որոնք պահվում են արտադրողների մոտ վաճառքի, արտադրության մեջ օգտագործելու կամ սպառման նպատակով:

• Բարձրարժեք առարկաները զգալի արժեք ունեցող արտադրված ապրանքներն են, որոնք ձեռք են բերվում կամ պահվում հիմնականում որպես արժեքների կուտակումներ և հիմնականում չեն օգտագործվում արտադրության կամ սպառման նպատակով:

 

Ոչ ֆինանսական ակտիվները կարող են լինել նաև չարտադրված ակտիվներ: Եվ բնական ծագում ունեցող ակտիվները, և ոչ նյութական չարտադրված ակտիվները դասվում են չարտադրված ակտիվներին: Բնական ծագում ունեցող ակտիվներն իրենց մեջ ներառում են հողը, հանքանյութերը և էլեկտրամագնիսական սպեկտրը, եթե դրանց նկատմամբ առկա է ակնհայտ սեփականության իրավունք: Ոչ նյութական չարտադրված ակտիվները ներառում են արտոնագրերը և վարձակալությունները:

 

Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր դասում գրանցվում են ոչ ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման, կառուցման, պահպանման և վերանորոգման հետ կապված բոլոր դրամական ելքերը: Բոլոր այլ դրամական ելքերը, բացառությամբ հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման (600000) հետ կապված ծախսերից, գրանցվում են ընթացիկ ծախսեր (400000) դասում:

Եթե կառավարությունը որոշում է վերագնահատել ակտիվները, հիմնվելով դրանց շուկայական արժեքի վրա, ապա այդ մուտքերը գրանցվում են միայն հաշվեկշռի ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) դասում: Նմանապես ամորտիզացիան կամ ծախսերը գրանցվում են հիմնական կապիտալի սպառում (430000) հաշվում, քանի որ դա ոչ դրամական երևույթ է և համարվում է գործառնության արժեք:

Դրամարկղային հիմունքով բյուջետավորման դեպքում ոչ ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման կամ դրանց հետ կապված այլ ծախսերը գրանցվում են ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000) դասում: Դրամարկղային հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով փաստացի ծախսերը նույնպես գրանցվում են 500000 դասում:

Երբ բյուջետավորումն իրականացվում է դրամարկղային հիմունքով իսկ հաշվապահական հաշվառումը` հաշվեգրման հիմունքով, ապա ամբողջ տարվա ընթացքում ոչ ֆինանսական ակտիվների հետ կապված ծախսերը թե՛ բյուջետավորման և թե՛ հաշվապահական հաշվառման մասով պետք է արտացոլվեն այս դասում: Տարվա վերջում հաշվեկշռի ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) դասում գրանցված ակտիվների համար կատարվում են հաշվանցող մուտքագրումներ կոնտր-ձևակերպումներ ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (590000) հաշվում: Այս մոտեցումը թույլ է տալիս իրականացնել շարունակական բյուջետային վերահսկում, ծախսերի ավելի կատարելագործված հաշվառում և հաշվետվությունների ներկայացում թե՛ դրամարկղային, թե՛ հաշվեգրման մեթոդներով:

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 510000 - ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐ

 

Հիմնական միջոցները` դրանք արտադրված ակտիվներ են, որոնք համապատասխանում են հիմնական միջոցներ (010000) դասում ներկայացված սահմանմանը: Հիմնական միջոցները արտացոլվում են հետևյալ հաշիվներում. շենքեր և շինություններ (511000), մեքենաներ և սարքավորումներ (512000) և այլ հիմնական միջոցներ (513000):

Այս կատեգորիայում արտացոլվող ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսերի օրինակներից են.

 

ա) Հիմնական միջոցներ (010000) դասին պատկանող հիմնական միջոցի կապիտալ վերանորոգումը կամ բարելավումը,

բ) Պատմական հուշարձանները կամ արվեստի գործերը, որոք հանդիսանում են պետության սեփականությունը և ցուցադրվում են հասարակությանը ծառայություն մատուցելու նպատակով,

գ) Զինվորական կիրառման նպատակով ձեռք բերված կառույցները, որոնք օգտագործվում են հիմնականում նույն կերպ, ինչպես որ նմանատիպ կառույցները` քաղաքացիական ոլորտում,

դ) Ոչ ռազմական կազմակերպությունների կողմից օգտագործվող ներքին անվտանգության և ոստիկանական գործունեության մեջ ներառված թեթև զենքերը և զրահապատ մեքենաները,

ե) Հիմնական միջոց համարվող ապրանքի բաղկացուցիչ մասերը, չնայած այն փաստին, որ առանձին բաղկացուցիչ մասը կարող է չհամապատասխանել հիմնական միջոցի սահմանման մեջ  ներկայացված գումարային սահմանին:

 

Այլ ծախսերը, որոնք առաջին հայացքից կարող են դասակարգվել, որպես հիմնական միջոցների  գծով ծախսեր, փոխարենը արտացոլվում են ընթացիկ ծախսեր (400000) հաշվում:

 

ա) Որոշ ապրանքներ, ինչպիսիք են, օրինակ, քարածուխը, կարող են երկար ծառայության ժամկետ ունենալ, բայց չեն համարվում հիմնական միջոց, որովհետև մեկանգամյա օգտագործում ունեն:

բ) Զինամթերքը չի դիտարկվում որպես հիմնական միջոցներ, որովհետև դրանք միանգամյա օգտագործման ապրանքներ են, այլ ոչ թե արտադրության մեջ բազմակի և անընդհատ օգտագործվող: Այս մոտեցումը տարածվում է նաև տրանսպորտային միջոցների, այլ սարքերի և կառույցների վրա, որոնց ֆունկցիան նշված զինամթերքի գործարկումն է (օրինակ` ռազմանավեր, սուզանավեր, ռազմական ինքնաթիռներ, տանկեր, հրթիռակիրներ և ամբարներ), որոնք նույնպես չեն դիտարկվում որպես հիմնական միջոցներ:

 

Խումբ 511000 - ՇԵՆՔԵՐ ԵՎ ՇԻՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

 

Շենքերի և շինությունների գծով ծախսերը տարանջատվում են հետևյալ հաշիվների` շենքերի և շինությունների ձեռքբերում (511100), շենքերի և շինությունների կառուցում (511200) և շենքերի և շինությունների կապիտալ վերանորոգում (511300):

 

Շենքերի և շինությունների գծով ծախսերը ներառում են շինհրապարակի մաքրման և նախապատրաստման արժեքը, ինչպես նաև շինությունների անբաժանելի մաս հանդիսացող բոլոր հարմարանքների, սարքերի և սարքավորումների արժեքը:

 

Որոշ կառույցներ հանդիսանում են հողի զգալի բարեկարգումներ, օրինակ` ջրահավաքներ և ջրհեղեղից պաշտպանման համար կառուցված պատնեշներ կամ հողի բարեկարգում: Այս ակտիվները նախատեսված են հողի որակի բարելավման և ընդլայնման համար և անմիջականորեն չեն օգտագործվում այլ ապրանքներ կամ ծառայություններ արտադրելու համար: Դրանց արժեքը ներառվում է հողի արժեքի մեջ:

 

Ռազմական նպատակներով ձեռք բերված կառույցները նույնպես ներառվում են, եթե դրանք օգտագործվում են նույն ձևով, ինչ քաղաքացիական անձանց կողմից ձեռքբերվածները:

 

Շենքերի և շինությունների կապիտալ վերանորոգումների, վերակառուցումների կամ ընդլայնումների գծով ծախսերն արտացոլվում են շենքերի և շինությունների կապիտալ վերանորոգում (511300) հաշվում: Սակայն շենքերի և շինությունների շարունակական (ընթացիկ) պահպանման և վերանորոգման ծախսերն արտացոլվում են ծառայությունների և ապրանքների ձեռքբերում (420000) հոդվածում` որպես ընթացիկ ծախսեր:

 

Սինթետիկ հաշիվ 511100 - Շենքերի և շինությունների ձեռքբերում

 

Շենքերի և շինությունների ձեռքբերումն ընդգրկում է հետևյալ հաշիվները. բնակելի շենքերի և բնակարանների ձեռքբերում (511110), ոչ բնակելի շենքերի ձեռքբերում (511120) և այլ շինությունների ձեռքբերում (511190):

Այս սինթետիկ հաշիվը ներառում է շենքերի և շինությունների ձեռքբերման ծախսերը, անկախ նրանից, թե այդ շենքերի ու շինությունների արժեքը մարվում է ժամանակի ընթացքում, թե ֆինանսավորվում է երրորդ աղբյուրից (օր.` վարկի միջոցով): Եթե դրանք ֆինանսավորվում են վարկի միջոցով, ապա գրանցվում են երկու առանձին դրամական գործառնություններ: Առաջինը գրանցում է վարկից ստացված դրամական միջոցները, իսկ երկրորդը` կառույցը գնելու նպատակով կատարված ծախսը: Եթե շենքը կամ շինությունը կառուցվում է պետական միավորի կողմից, ապա դրա հետ կապված նախագծման և շինարարության ծախսերը գրանցվում են շենքերի և շինությունների կառուցում (511200) հաշվում:

Բնակելի շենքեր և բնակարանների ձեռքբերում (511110) հաշիվը ներառում է բոլոր ծախսերը այն շինությունների ձեռքբերման գծով, որոնք հիմնականում կամ ամբողջովին օգտագործվում են որպես բնակատեղիներ, ներառյալ ավտոտնակները և բնակարանների հետ կապված այլ կառույցները: Շարժական տները և ավտոկցորդները, որոնք օգտագործվում են որպես հիմնական բնակատեղ, նույնպես ներառվում են այս հաշվում: Զինծառայողների համար ձեռք բերված բնակարանները նույնպես ներառվում են, քանի որ դրանք օգտագործվում են նույն նպատակով, ինչպես որ քաղաքացիական անձանց կողմից ձեռք բերվածները:

Ոչ բնակելի շենքերի ձեռքբերում (511120) հաշիվը ներառում է բնակելի շինությունների դասին չդասվող բոլոր այլ շինությունների ձեռքբերման գծով ծախսերը: Այսպիսի շինություններն են, օրինակ, գրասենյակային շինությունները, դպրոցները, հիվանդանոցները, հանրային զվարճությունների շինությունները, առևտրային շինությունները, հյուրանոցները և ռեստորանները: Ռազմական նպատակներով գնված շինությունները և կառույցները այնքանով են ընդգրկվում այս խմբի մեջ, որքանով դրանք նման են նմանատիպ քաղաքացիական շինություններին և կարող են օգտագործվել այդ նպատակների համար:

Այլ շինությունների ձեռքբերում (511190) հաշիվը ներառում է բոլոր այլ կառույցների ձեռքբերման գծով ծախսերը, ներառյալ սպորտային կառույցները և հանգստյան վայրերը, մշակութային հաստատությունները և կալանավայրերը:

Շենքերի և շինությունների ձեռքբերման ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Բնակելի շենքերի և բնակարանների ձեռքբերում
511111 Բնակելի շենքեր պետական ծառայողների համար
511112 Բնակելի շենքեր սոցիալական խմբերի համար
511113 Բնակելի շենքեր փախստականների համար
511119 Այլ բնակելի շենքեր
  Գրասենյակային շենքերի և այլ շինությունների ձեռքբերում
511121 Գրասենյակային շենքեր և ոչ բնակելի տարածքներ
511122 Հիվանդանոցներ, առաջնային բուժօգնության հիմնարկներ և ինտերնատներ
511123 Կրթական հաստատություններ և մանկապարտեզներ
511124 Ռեստորաններ և հանգստյան տներ
511125 Պահեստներ, ամբարներ և գարաժներ
511126 Սահմանային կետեր
511127 Արտադրական տարածքներ
511129 Այլ ոչ բնակելի շենքեր
  Այլ շինությունների ձեռքբերում
511191 Սպորտային և առողջարանային կառույցներ
511192 Մշակութային հաստատություններ
511193 Կալանավայրեր
511199 Այլ շինություններ

 

Սինթետիկ հաշիվ 511200 - Շենքերի և շինությունների կառուցում

 

Շենքերի և շինությունների կառուցումը ընդգրկում է հետևյալ հաշիվները. բնակելի շենքերի և բնակարանների կառուցում (511210), ոչ բնակելի շենքերի կառուցում (511220), տրանսպորտային շինությունների կառուցում (511230), ջրային տնտեսության ենթակառույցների շինարարություն (511240) և այլ կառույցների շինարարություն (511290):

Եթե շենքը կամ շինությունը կառուցվում է պետական միավորի կողմից, ապա այս սինթետիկ հաշիվը ներառում է դրանց նախագծման և կառուցման հետ կապված բոլոր ծախսերը: Այս ծախսերը ներառում են նախագծման, շինանյութերի ձեռքբերման, ճարտարապետական ծառայությունների, ծախսերի պլանավորման, աշխատուժի վարձման կամ պայմանագրերի կնքման հետ կապված բոլոր ծախսերը: Եթե շենքը կամ շինությունը գնվում է պետական միավորի կողմից, ապա դրա արդյունքում առաջացած ծախսերը գրանցվում են բնակելի շենքեր և բնակարանների ձեռքբերում (511100) հաշվում:

Բնակելի շենքերի և շինությունների և ոչ բնակելի շենքերի սահմանումը համընկնում է շենքերի և շինությունների ձեռքբերում (511100) հաշվի սահմանմանը: Տրանսպորտային օբյեկտների կառուցում (511230) հաշիվը ներառում է մայրուղիների, փողոցների, ճանապարհների, կամուրջների, բարձրացված մայրուղիների, թունելների, երկաթուղիների, ստորգետնյա ճանապարհների և վազքուղիների կառուցման գծով բոլոր ծախսերը: Ջրային ենթակառուցվածքների շինարարություն (511240) հաշիվը ընդգրկում է կոյուղիների, ջրուղիների և ջրամբարների կառուցման գծով բոլոր ծախսերը: Այլ կառույցների շինարարություն (511290) հաշիվը ներառում է բոլոր այլ կառույցները. գազատարները, հաղորդակցության գծերը,
էլեկտրագծերը և խողովակաշարերը, բացօթյա սպորտային և առողջարանային կառույցները, կալանավայրերը:

 

Շենքերի և շինությունների կառուցման ծախսերը գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Բնակելի շենքերի և բնակարանների կառուցում
511211 Բնակելի շենքեր պետական ծառայողների համար
511212 Բնակելի շենքեր սոցիալական խմբերի համար
511213 Բնակելի շենքեր փախստականների համար
511219 Այլ բնակելի շենքեր
  Ոչ բնակելի շենքերի կառուցում
511221 Գրասենյակային շենքեր և ոչ բնակելի տարածքներ
511222 Հիվանդանոցներ, առաջնային բուժօգնության հիմնարկներ և ինտերնատներ
511223 Կրթական հաստատություններ և մանկապարտեզներ
511224 Ռեստորաններ և հանգստյան տներ
511225 Պահեստներ, ամբարներ, գարաժներ և այլն.
511226 Սահմանային կետեր
511227 Արտադրական տարածքներ
511229 Այլ ոչ բնակելի շենքեր
  Տրանսպորտային շինությունների կառուցում
511231 Մայրուղիներ, ճանապարհներ, կամուրջներ, էստակադաներ և թունելներ
511232 Երկաթգիծ
511233 Օդանավակայանի թռիչքավայրէջքային ուղիներ
511239 Այլ տրանսպորտային շինություններ
  Ջրային տնտեսության ենթակառույցների շինարարություն
511241 Ջրամատակարարման համակարգեր
511242 Ջրահեռացման համակարգեր
511243 Ամբարտակներ
511249 Ջրային տնտեսության այլ ենթակառույցներ
  Այլ կառույցների շինարարություն
511291 Գազատարներ
511292 Կոմունիկացիոն և էլեկտրական լարեր
511293 Սպորտային և առողջարանային կառույցներ
511294 Մշակութային հիմնարկներ
511295 Կալանավայրեր
511299 Այլ կառույցներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 511300 - Շենքերի և շինությունների կապիտալ վերանորոգում

 

Շենքերի և շինությունների կապիտալ վերանորոգումը ընդգրկում է հետևյալ հաշիվները. շենքերի և բնակարանների կապիտալ վերանորոգում (511310), ոչ բնակելի շենքերի կապիտալ վերանորոգում (511320), տրանսպորտային շինությունների կապիտալ վերանորոգում (511330), ջրային տնտեսության ենթակառույցների կապիտալ վերանորոգում (511340), այլ կառույցների կապիտալ վերանորոգում (511390):

 

Այս սինթետիկ տնտեսագիտական հաշիվը ընդգրկում է շենքերի և շինությունների կապիտալ շահագործման գծով ծախսերը: Հիմնական միջոցների կապիտալ վերանորոգումը կամ խոշոր նորոգումները տարբերակվում են ընթացիկ բարելավումից և վերանորոգումից հետևյալ առանձնահատկություններով. (ա) հիմնական միջոցների վերակառուցման, վերակառուցման կամ ընդլայնման վերաբերյալ որոշումը ներդրումային քաղաքականության արդյունք է, որը կարող է իրագործվել ցանկացած ժամանակ, և որը սակայն թելադրված չէ ակտիվի վիճակից և (բ) վերակառուցումները և ընդլայնումներն ավելացնում են առկա հիմնական միջոցի արտադրողականությունը կամ հզորությունը կամ զգալիորեն երկարացնում նրա օգտակար ծառայության ժամկետը:

 

Հիմնական միջոցների պահպանման և ընթացիկ վերանորոգման համար օգտագործված ապրանքներն ու ծառայությունները համարվում են ընթացիկ ծախսեր և գրանցվում են ծառայությունների և ապրանքների ձեռքբերում (420000) հաշվում: Հիմնական միջոցների պահպանումը և վերանորոգումը տարբերակվում են կապիտալ վերանորոգումից հետևյալ
առանձնահատկություններով.

ա) դրանք գործողություններ են, որոնք հիմնական միջոցների սեփականատերերը կամ օգտագործողները պարտավոր են պարբերաբար իրականացնել, որպեսզի կարողանան օգտագործել այդ ակտիվները` դրանց ծառայության համար նախատեսված ժամկետի ընթացքում

բ) դրանք չեն փոխում հիմնական միջոցները կամ դրանց կիրառությունը, այլ պահպանում են դրանք սարքին վիճակում կամ էլ շարքից դուրս գալու դեպքում վերականգնում են դրանց նախկին աշխատանքային վիճակը:

 

Բնակելի շենքերի և շինությունների, ոչ բնակելի շենքերի, տրանսպորտային օբյեկտների, ջրային ենթակառուցվածքների և այլ կառույցների սահմանումը համընկնում է շենքերի և շինությունների կառուցում (511200) հաշվի սահմանման հետ:

 

Շենքերի և շինությունների կապիտալ վերանորոգումն արտացոլվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Շենքերի և բնակարանների կապիտալ վերանորոգում
511311 Բնակելի շենքեր պետական ծառայողների համար
511312 Բնակելի շենքեր սոցիալական խմբերի համար
511313 Բնակելի շենքեր փախստականների համար
511319 Այլ բնակելի շենքեր
  Ոչ բնակելի շենքերի կապիտալ վերանորոգում
511321 Գրասենյակային շենքեր և ոչ բնակելի տարածքներ
511322 Հիվանդանոցներ, առաջնային բուժօգնության հիմնարկներ և ինտերնատներ
511323 Կրթական հաստատություններ և մանկապարտեզներ
511324 Ռեստորաններ և հանգստյան տներ
511325 Պահեստներ, ամբարներ, գարաժներ և այլն.
511326 Սահմանային կետեր
511327 Արտադրական տարածքներ
511328 Այլ ոչ բնակելի շենքեր
  Տրանսպորտային շինությունների կապիտալ վերանորոգում
511331 Մայրուղիներ, ճանապարհներ, կամուրջներ, էստակադաներ և թունելներ
511332 Երկաթգիծ
511333 Օդանավակայանի թռիչքավայրէջքային ուղիներ
511339 Այլ տրանսպորտային շինություններ
  Ջրային տնտեսության ենթակառույցների կապիտալ վերանորոգում
511341 Ջրամատակարարման համակարգեր
511342 Ջրահեռացման համակարգեր
511343 Ամբարտակներ
511349 Ջրային տնտեսության այլ ենթակառույցներ
  Այլ կառույցների կապիտալ շահագործում
511391 Գազատարներ
511392 Կոմունիկացիոն և էլեկտրական լարեր
511393 Սպորտային և առողջարանային կառույցներ
511394 Մշակութային հիմնարկներ
511395 Կալանավայրեր
511399 Այլ կառույցներ

 

Խումբ 512000 - ՄԵՔԵՆԱՆԵՐ ԵՎ ՍԱՐՔԱՎՈՐՈՒՄՆԵՐ

 

Մեքենաները և սարքավորումները ներառում են տրանսպորտային սարքավորումները (512110) և վարչական նշանակության սարքավորումները (512200): Շենքերի կամ այլ կառույցների անբաժան մասը հանդիսացող մեքենաները և սարքավորումները ներառվում են շենքեր և շինությունների արժեքի մեջ և չեն արտացոլվում շենքներ և շինություններ (511000) դասին պատկանող սարքավորումների խմբում: Փոքրարժեք գործիքները, որոնք չեն համապատասխանում 4-րդ դասում ներկայացված հիմնական միջոցի սահմանմանը և որոնք ձեռք են բերվում պարբերաբար և հաստատուն քանակով, ինչպիսիք են ձեռքի գործիքները, չեն համարվում հիմնական միջոցներ և պետք է արտացոլվեն ապրանքների և ծառայությունների ձեռքբերում (420000) հաշվում:

 

Մեքենաների և սարքավորումների հիմնանորոգման ու պահպանման ծախսերն արտացոլվում են ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսերում, երբ վերանորոգումը զգալիորեն բարելավում է ակտիվի հզորությունը կամ աշխատունակությունը, կամ զգալիորեն երկարացնում է վերջինիս ծառայության ժամկետը:

 

Սինթետիկ հաշիվ 512100 - Տրանսպորտային սարքավորումներ

 

Տրանսպորտային սարքավորումներ հաշիվը ներառում է մարդկանց և առարկաներ տեղափոխող սարքավորումների գծով ծախսերը, ներառյալ ավտոմեքենաներ, տրեյլերներ և կիսատրեյլերներ, նավեր, երկաթուղու լոկոմոտիվներ և շարժակազմեր, օդանավեր, մոտոցիկլներ և հեծանիվներ:

 

Տրանսպորտային սարքավորումների ձեռքբերման, պահպանման և հիմնանորոգման հետ կապված ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Վերգետնյա տրանսպորտային սարքավորումներ
512111 Ավտոմեքենաներ
512112 Տրակտորներ
512113 Միկրոավտոբուսներ
512114 Բեռնատար մեքենաներ
512115 Քառանիվ շարժման մեքենաներ
512116 Մոտոցիկլներ
512117 Հեծանիվներ
512119 Այլ վերգետնյա տրանսպորտային սարքավորումներ
  Նավեր
512121 Նավեր և նավակներ
512122 Լաստանավեր
512129 Այլ նավերՈչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր
  Օդային տրանսպորտի սարքավորումներ
512131 Ուղղաթիռներ
512132 Օդանավեր
512139 Օդային տրանսպորտի այլ սարքավորումներ
  Այլ տրանսպորտային սարքավորումներ
512141 Այլ տրանսպորտային սարքավորումներ
  Տրանսպորտային միջոցների պահպանում և հիմնանորոգում
512191 Վերգետնյա տրանսպորտային մեքենաներ
512192 Նավեր
512193 Օդային տրանսպորտային միջոցներ
512199 Այլ տրանսպորտային սարքավորումներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 512200 - Վարչական սարքավորումներ

 

Վարչական նշանակության սարքավորումները բաղկացած են գրասենյակում կիրառվող գույքից (կահույք, պահարաններ և այլն) սարքավորումներից, ներառյալ համակարգչային սարքավորումները, կոմունիկացիոն (կապի) սարքավորումները, էլեկտրոնային և լուսանկարչական սարքավորումները, կենցաղային և հասարակական սննդի սարքավորումները:

Վարչական նշանակության սարքավորումների ձեռքբերման, պահպանման և հիմնանորոգման հետ կապված ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Գրասենյակային սարքավորումներ
512211 Կահույք
512219 Այլ գրասենյակային ապրանքներ և սարքավորումներ
  Համակարգչային սարքավորումներ
512221 Համակարգչային սարքավորումներ
512222 Տպիչներ
512223 Ցանց
512229 Այլ համակարգչային սարքավորումներ
  Կապի սարքավորումներ
512231 Հեռախոսային կայաններ համապատասխան սարքերով ու սարքավորումներով
512232 Հեռախոսներ
512233 Բջջային հեռախոսներ
512239 Այլ կապի սարքավորումներ
  Էլեկտրոնային և լուսանկարչական սարքավորումներ
512241 Էլեկտրոնային սարքավորումներ
512242 Լուսանկարչական սարքավորումներ
512249 Այլ էլեկտրոնային և լուսանկարչական սարքավորումներ
  Կենցաղային և հասարակական սննդի սարքավորումներ
512251 Կենցաղային սարքավորումներ
512252 Հասարակական սննդի սարքավորումներ
512259 Այլ կենցաղային և հասարակական սննդի սարքավորումներ
  Այլ վարչական գույք և սարքավորումներ
512261 Այլ վարչական գույք և սարքավորումներ
  Վարչական սարքավորումների պահպանում և հիմնանորոգում
512291 Վարչական սարքավորումների պահպանում և հիմնանորոգում

 

Անալիտիկ հաշիվ 512900 - Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ

 

Այլ մեքենաները և սարքավորումները ներառում են բոլոր մեքենաների և սարքավորումների գծով ծախսերը, բացի վարչական նշանակության և տրանսպորտային սարքավորումների գծով ծախսերից: Այստեղ ներառվում են ընդհանուր և հատուկ նշանակության մեքենաները, էլեկտրական մեքենաներ` ռադիո, հեռուստատեսային և հաղորդակցման այլ սարքավորումներ, բժշկական սարքեր, ճշգրիտ և օպտիկական սարքեր, կահույք, ժամացույցներ, երաժշտական գործիքներ և սպորտային ապրանքներ: Բացի նշվածից, այս դասում ներառվում են նաև գեղանկարները, արձանները, արվեստի և հինավուրց այլ առարկաները, արժեք ներկայացնող այլ առարկաներ, որոնք պատկանում են պետությանը և ցուցադրվում են թանգարաններում կամ նմանատիպ վայրերում հասարակությանը ծառայությունների մատուցման նպատակով: Այս բնույթի ապրանքները, որոնք նախատեսված չեն օգտագործելու համար, դասակարգվում են որպես բարձրարժեք ակտիվներ (030000):

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Արտադրական սարքեր ու սարքավորումներ
512911 Արտադրական սարքեր ու սարքավորումներ
  Մեքենայացված սարքեր ու սարքավորումներ
512921 Մեքենայացված սարքեր ու սարքավորումներ
  Ստացիոնար սարքեր ու սարքավորումներ
512931 Ներկառուցված սարքեր ու սարքավորումներ
512932 Մոնտաժված սարքավորումներ
512933 Մեխանիկական սարքեր և սարքավորումներ
  Չմեքենայացված գործիքներ
512941 Չմեքենայացված գործիքներ
  Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ
512981 Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ
  Այլ մեքենաների և սարքավորումների պահպանում և հիմնանորոգում
512991 Այլ մեքենաների և սարքավորումների պահպանում և հիմնանորոգում

 

Խումբ 513000 - ԱՅԼ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐ

 

Այլ հիմնական միջոցները բաղկացած են աճեցվող ակտիվների գծով ծախսերից (513100) և հիմնական միջոցներում ոչ նյութական ներդրումներից (513200):

 

Սինթետիկ հաշիվ 513100 - Մշակված ակտիվներ

 

Աճեցվող ակտիվներին են դասվում կենդանիները և բույսերը, որոնք ապրանքներ և ծառայություններ արտադրելու նպատակով օգտագործվում են պարբերաբար կամ շարունակական ձևով մեկից ավելի տարի: Այս դասակարգման մեջ ընդգրկված կենդանիներն են բուծվող կենդանիները (ներառյալ ձուկը և հավը), կաթնատու անասնագլուխը, ոչխարները և այլ կենդանիները, որոնք օգտագործվում են բրդի արտադրության համար և տրանսպորտային, մարզական և զվարճության նպատակներով օգտագործվող կենդանիները: Այս դասակարգման բույսերի մեջ են մտնում ծառերը, խաղողի վազերը և թփերը, որոնք մշակվում են մրգեր, ընկույզներ, փայտանյութ, կեղև կամ տերևներ ստանալու համար: Մեկանգամյա օգտագործման կենդանիները և բույսերը, ինչպիսիք են սպանդի համար բուծված կենդանիները և փայտանյութի համար աճեցված ծառերը, դասակարգվում են որպես պաշարներ:

Աճեցվող ակտիվներ կամ պաշարներ են հանդիսանում միայն այն կենդանիները և բույսերը, որոնք աճեցվում են պետական հատվածի միավորի անմիջական հսկողության, պատասխանատվության և կառավարման ներքո:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Աճեցվող ակտիվներ
513111 Անասնագլխաքանակ
513112 Խոշոր եղջերավոր անասուններ
513113 Ձիեր
513114 Ավանակներ և ջորիներ
513115 Խոզեր
513116 Ոչխարներ և այծեր
513117 Թռչուն
513118 Ձուկ
513119 Մեղվանոցներ
  Այլ անասուններ
513121 Բազմամյա տնկարկներ
  Բազմամյա տնկարկներ
513131 Այլ մշակված ակտիվներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 513200 - Ոչ նյութական հիմնական միջոցներ

 

Ոչ նյութական ակտիվները ներառում են օգտակար հանածոների հետազոտությունների արդյունքները, համակարգիչների ծրագրային ապահովումները, գրական և արվեստի իսկական ստեղծագործությունները և այլ հիմնական ոչ նյութական ակտիվները: Որպես հիմնական միջոց ակտիվը ճանաչելու համար ապրանքը պետք է մեկ տարուց ավելի օգտագործվի արտադրության մեջ, և դրա օգտագործումը պետք է սահմանափակվի այն միավորներով, որոնք սեփականության իրավունք ունեն դրա հանդեպ կամ այն միավորներով, որոնք սեփականատիրոջ կողմից լիազորված են: Հետազոտության և զարգացման աշխատանքները, աշխատակազմի վերապատրաստումը, շուկայի հետազոտությունը և նմանատիպ այլ գործունեությունները դիտարկվում են որպես ոչ նյութական ակտիվներ, չնայած նրան, որ դրանցից ոմանք ապագայում կարող են օգուտ բերել: Այս գործունեությունները դիտարկվում են որպես ծախսեր և գրանցվում են 4-րդ դասում:

 

Հանքային հետազոտությունները ձեռնարկվում են նավթի, բնական գազի և այլ հանածոների ակտիվների նոր պաշարների հայտնաբերման համար, որոնք կարող են շահագործվել առևտրային նպատակներով: Հետազոտությունից ձեռք բերված տեղեկատվությունը կարող է ազդեցություն ունենալ այդ տեղեկատվությունը ստացած կողմի արտադրական գործունեության վրա:

 

Արդյունքում ստացվող ակտիվի արժեքը չափվում է հետազոտության համար տրամադրված միջոցների արժեքով, քանի որ հնարավոր չէ չափել ձեռք բերված տեղեկատվության արժեքը: Ի լրումն փաստացի փորձարարական շաղափմանը և հորատմանը, «հանքային հետազոտությունը» ներառում է նախնական լիցենզավորման, լիցենզավորման, ձեռքբերման, գնահատման, օդային և այլ հետազոտությունների, տրանսպորտային և այլ արժեքների հետազոտության բոլոր արժեքները:

 

Համակարգիչների ծրագրային ապահովումը ներառում է ծրագրային փաթեթների նկարագրությունը և համակարգերի և սարքավորումների ծրագրային ապահովմանն օժանդակող նյութերը, որոնք ակնկալվում է օգտագործել մեկից ավելի տարի ժամանակահատվածում: Փաթեթը կարող է ձեռք բերվել այլ միավորներից կամ մշակվել սեփական միջոցներով: Այս դասին են պատկանում նաև համակարգչային տվյալների շտեմարանի ձեռքբերման, մշակման և ընդլայնման զգալի ծախսերը, որոնք արտադրության մեջ ակնկալվում է օգտագործել մեկից ավելի տարի:

 

Գրականության և արվեստի առանձնահատուկ ստեղծագործություններին են պատկանում ֆիլմերի, ձայնագրությունների, ձեռագրերի, ժապավենների բնօրինակները և այն մոդելները, որոնցում ձայնագրված են դրամատիկ ներկայացումները, ռադիո- և հեռուստատեսային հաղորդումները, երաժշտական կատարումները, մարզական ելույթները և գրական և գեղարվեստական գործերը:

 

Այլ ոչ նյութական ակտիվները կազմված են այլ դասերում չընդգրկված նոր տեղեկություններից և հատուկ գիտելիքից, որոնց օգտագործումը սահմանափակված է դրանց սեփականատեր մարմինների կողմից, որոնք նշված տեղեկատվության նկատմամբ ունեն սեփականության իրավունք:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

  Համակարգչային ծրագրեր
513211 Համակարգչային ծրագրեր
  Գրական և գեղարվեստական արտադրանք
513221 Գրքեր գրադարանում
513222 Թանգարանային ցուցանմուշներ և մշակութային արժեքներ
513223 Գեղարվեստ
513224 Քանդակ
513225 Արխիվային նյութեր
513226 Հազվագյուտ բնական առարկաներ և օբյեկտներ
513229 Այլ առարկաներ
  Այլ ոչ նյութական հիմնական միջոցներ
513291 Պատենտներ և տեխնոլոգիաներ, տեխնիկական և տեխնոլոգիական փաստաթղթեր
513292 Լիցենզիաներ
513293 Կոնցեսիաներ
513294 Ապրանքանիշեր, արդյունաբերական պաշտպանության իրավունքներ, առևտրային և նման իրավունքներ
513295 Այլ պաշտպանական իրավունքներ (համակարգչային ծրագրեր, հեղինակային իրավունքներ և այլն)
513296 Այլ կողմի սեփականություն հանդիսացող ակտիվ օգտագործելու իրավունք
513297 Հեռախոսային կապ
513299 Այլ ոչ նյութական ակտիվներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 513300 - Գեոդեզիական-քարտեզագրական ծախսեր

 

Այս հաշիվը ընդգրկում է գեոդեզիական և քարտեզագրական աշխատանքների գծով իրականացվող կապիտալ ծախսերը, ինչպես նաև գեոդեզիայի և քարտեզագրության ոլորտներին վերաբերող գիտահետազոտական և փորձարարակոնստրուկտորական աշխատանքների կատարման, գեոդեզիական և քարտեզագրական աշխատանքների չափաբանական ապահովման գծով իրականացվող ծախսերը:

Գեոդեզիական ծախսերը ներառում են Հայաստանի Հանրապետության տարածքի համար պետական, ազգային և միջազգային պլանային ու բարձունքային համակարգերի սահմանման, կոորդինատային տարբեր համակարգերում գեոդեզիական, ծանրաչափական, գեոդինամիկական, խտացման և հատուկ գեոդեզիական ցանցերի ստեղծման, թարմացման, պահպանության և զարգացման, գեոդեզիական և ծանրաչափական ցանցերի կետերի քարտադարանների (կատալոգների) ստեղծման և վարման, Հայաստանի Հանրապետության պետական սահմանի և վարչատարածքային միավորների սահմանազատման, սահմանագծման և ամրացման հետ կապված աշխատանքների կատարման գծով իրականացվող ծախսերը:

Քարտեզագրական ծախսերը ներառում են հանութային աշխատանքների իրականացման, քարտեզների ստացման նպատակով երկրագնդի հեռահար զոնդավորման, օդահանութային (աերոհանութային) աշխատանքների կատարման, ստացված նյութերի ֆոտոգրամետրիկ մշակման, պետական մասշտաբային շարքի տեղագրական քարտեզների, հիմնարար քարտեզագրական ստեղծագործությունների (այդ թվում` Հայաստանի Հանրապետության ազգային ատլասի), տեղագրական և թեմատիկ քարտեզների, ատլասների և հատակագծերի ստեղծման, թարմացման, աշխարհագրական անվանումների հաշվառման և պետական գրանցման իրականացման, երկրատեղեկատվական համակարգերի քարտեզագրական հիմքի ստեղծման և վարման գծով իրականացվող ծախսերը: Գեոդեզիական-քարտեզագրական ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշվում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Գեոդեզիական-քարտեզագրական ծախսեր
513311 Գեոդեզիական ծախսեր
513312 Քարտեզագրական ծախսեր

 

Սինթետիկ հաշիվ 513400 - Նախագծահետազոտական ծախսեր

 

Այս հաշիվը ընդգրկում է տիպային և ոչ տիպային օբյեկտների նախագծերի մշակման գծով իրականացվող ծախսերը, որոնք չեն մտնում օբյեկտի շինարարության արժեքի մեջ: Մասնավորապես` բնակավայրերի պլանավորման և կառուցապատման նախագծերի, էլեկտրասնուցման և մելիորատիվ շինարարության, տնտեսության ճյուղերի տեղաբաշխման և զարգացման սխեմաների մշակման, հետախուզման, նախագծման և շինարարության, ինչպես նաև շինարարությունում նոր տեխնիկայի ներդրման, նախագծման և շինարարության առաջավոր փորձի ուսումնասիրման և ամփոփման նպատակով հետախուզական, նախագծային և փորձարարական աշխատանքների գծով համահանրապետական նորմերի, տեխնիկական պայմանների և տեխնիկական հրահանգների տիպային նախագծերի մշակման գծով ծախսերը:

Նախագծահետազոտական ծախսերը արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Նախագծահետազոտական ծախսեր
513411 Նախագծահետազոտական ծախսեր»:

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 520000 - ՊԱՇԱՐՆԵՐ

 

Պաշարներն այն ապրանքներն ու ծառայություններն են, որոնք արտադրողը պահում է վաճառքի, արտադրության մեջ օգտագործելու կամ ավելի ուշ օգտագործելու համար: Պաշարները դասակարգվում են ռազմավարական պաշարների (522000), վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքների (523000) և սպառման համար նախատեսված պաշարների (524000):

 

Խումբ 521000 - ՌԱԶՄԱՎԱՐԱԿԱՆ ՊԱՇԱՐՆԵՐ

 

Ռազմավարական պաշարները ներառում են ռազմավարական և արտակարգ իրավիճակների համար պահվող ապրանքները, շուկայի կարգավորիչ մարմնի կողմից պահվող ապրանքները և պետության համար հատուկ նշանակության ապրանքները, ինչպիսիք են ցորենը և վառելիքը: Ռազմավարական պաշարների գծով ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշվում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ռազմավարական պաշարներ
521111 Ռազմավարական պաշարներ

 

Խումբ 522000 - ԱՐՏԱԴՐԱԿԱՆ ՊԱՇԱՐՆԵՐ

 

Արտադրական նշանակության պաշարները բաղկացած են հումքի և պաշարների ձեռքբերման ծախսերից և բաղկացուցիչ մասերից, որոնք ձեռք են բերվել որպես ներդրում արտադրական գործընթացին: Պետական միավորները կարող են արտադրության նշանակության նյութեր և պաշարներ ունենալ միայն, եթե վերջիններս արտադրում են ապրանք` վաճառքի կամ այլ միավորներին փոխանցելու նպատակով:

 

Պետական միավորները որպես հումք և նյութեր կարող են ունենալ բազմաթիվ ապրանքներ, ընդ որում, գրասենյակային ապրանքներներ, վառելիք և սնունդ, որոնք կկիրառվեն աշխատանքային միջավայրում և կգրանցվեն որպես սպառման ենթակա պահուստներ (524000):

 

Արտադրական նշանակության պաշարների գծով ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշվում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Նյութեր և պարագաներ
522111 Նյութեր և պարագաներ

 

Խումբ 523000 - ՎԵՐԱՎԱՃԱՌՔԻ ՀԱՄԱՐ ՆԱԽԱՏԵՍՎԱԾ ԱՊՐԱՆՔՆԵՐ

 

Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներն այն ապրանքներն են, որոնք ձեռք են բերվել այլ միավորներին վերավաճառելու կամ փոխանցելու նպատակով` առանց հետագա մշակման: Վերավաճառքի համար ապրանքները կարող են փոխադրվել, պահեստավորվել, աստիճանավորվել, որակվել, լվացվել կամ փաթեթավորվել իրենց սեփականատերերի կողմից` վերավաճառքի ներկայացվելու պահին գնորդի համար առավել գրավիչ տեսք ունենալու համար, սակայն ապրանքների այլ փոխակերպումներ չեն իրականացվում: Այս խումբը ներառում է նաև այն ապրանքները, որոնք գնվել են պետական հատվածի միավորների կողմից անվճար տրամադրելու կամ տնտեսապես ոչ շահավետ գներով վաճառելու նպատակով: Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքների գծով ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներ
523111 Վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներ

 

Խումբ 524000 - ՍՊԱՌՄԱՆ ՆՊԱՏԱԿՈՎ ՊԱՀՎՈՂ ՊԱՇԱՐՆԵՐ

 

Այս սինթետիկ հաշվում գրանցվում են պետական միավորների մոտ որպես հումք և նյութեր պահվող այն ապրանքները, այդ թվում` գրասենյակային ապրանքներ, վառելիք և սնունդ, որոնք սպառվում կամ օգտագործվում են աշխատանքային միջավայրում: Այս հումքերն ու նյութերը պետք է գրանցվեն այս սինթետիկ հաշվում: Հումքը և բաղկացուցիչ մասերը, որոնք պահվում են արտադրական գործընթացում որպես ներդրում օգտագործելու նպատակով, պետք է գրանցվեն որպես արտադրական նշանակության նյութեր և պաշարներ (522000): Սպառման նպատակով պահվող պաշարների գծով ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Շենքերի և այլ շինությունների վերանորոգման և պահպանման համար պաշարներ
524111 Շենքեր
524112 Այլ շինություններ
  Մեքենաների և սարքավորումների վերանորոգման և պահպանման համար պաշարներ
524121 Տրանսպորտային սարքավորումներ
524122 Գրասենյակային սարքավորումներ
524123 Այլ մեքենաներ և սարքավորումներ
  Այլ նյութեր
524131 Այլ նյութերի պաշարներ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 530000 - ԲԱՐՁՐԱՐԺԵՔ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Բարձրարժեք առարկաները բարձր արժեքով արտադրված ապրանքներն են, որոնք ձեռք են բերված և պահվում են որպես կուտակման միջոց և որպես կանոն չեն օգտագործվում արտադրության և սպառման համար: Ակնկալվում է, որ ժամանակի ընթացքում դրանց արժեքը կավելանա, կամ առնվազն չի արժեզրկվի, իսկ դրանց որակը ժամանակի ընթացքում չի վատանա: Բարձրարժեք ակտիվները բաղկացած են`

 

• Թանկարժեք քարերից և մետաղներից, ինչպիսիք են ադամանդը, ոչ դրամական ոսկին, պլատինը և արծաթը, որոնք նախատեսված չեն որպես արտադրության գործընթացի միջանկյալ ներդրումներ օգտագործվելու համար:

• Նկարները, քանդակները, որպես արվեստի և հնության գործ կամ հնաոճ իր ճանաչված գործերը:

• Թանկարժեք քարերից և մետաղներից ձևավորված զգալի արժեք ունեցող ոսկերչական իրերը, հավաքածուները և այլ խառը արժեքավոր ապրանքները:

 

Պետական միավորների տնօրինության տակ գտնվող և բարձրարժեք ակտիվների սահմանմանը համապատասխանող ապրանքները պետք է դասակարգվեն որպես այլ մեքենաներ և սարքավորումներ (512900), եթե դրանք հիմնականում օգտագործվում են թանգարաններում` հանրային ծառայություններ կատարելու, այլ ոչ թե պահվում են որպես արժեքի կրողներ:

Բարձրարժեք ակտիվների գծով ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշվում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Բարձրարժեք ակտիվներ
531111 Բարձրարժեք ակտիվներ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 540000 - ՉԱՐՏԱԴՐՎԱԾ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Չարտադրված ակտիվներին են դասվում բնական ծագում ունեցող այն նյութական ակտիվների գծով ծախսերը, որոնց նկատմամբ առկա է սեփականության իրավունք: Բնական ծագում ունեցող ակտիվները ընդգրկում է հետևյալ ակտիվների ձեռքբերումը. հող (541100), ընդերքային ակտիվներ (542000) և այլ բնական ակտիվները (543000):

 

Խումբ 541000 - ՀՈՂ

 

Հողը` դա երկրի մակերևույթն է` ներառյալ հողային ծածկույթը, դրա հետ կապված մակերևութային ջրերը և հիմնական բարեկարգումները, որոնք հողից ֆիզիկապես հնարավոր չէ առանձնացնել, բացառությամբ հետևյալից`

 

• Վերգետնյա կամ ստորգետնյա շենքեր և կառույցներ, օրինակ` ճանապարհներ, վարչական շենքեր և թունելներ:

• Խաղողի մշակովի այգիներ, մրգատու այգիներ և ծառերի, անասունների և մշակաբույսերի աճեցման այլ տարածքներ:

• Ընդերքի պաշարներ:

• Չմշակվող կենսաբանական ռեսուրսներ:

• Ստորգետնյա ջրային ռեսուրսներ:

 

Վերգետնյա ջրերը ներառում են ջրամբարները, լճերը, գետերը և այլն, որոնց նկատմամբ կարելի է կիրառել սեփականատիրական իրավունքը, և որոնք, հետևաբար, կարող են լինել միավորների միջև կատարվող գործառնությունների առարկա:

Հողի էական բարելավումների գծով ծախսերը, որոնք հնարավոր չէ ֆիզիկապես առանձնացնել հողից, ներառվում են այս խմբում: Նման բարելավումների արդյունքում բարելավվում են հողի քանակական և որակական հատկանիշները, աճում է բերրիության աստիճանը, կամ կանխվում է հողի վատթարացումը: Էական բարելավումների օրինակներ են օգտագործման նպատակով անտառների հատումը, ճահիճների չորացումը, ջրհեղեղների կանխարգելման համար կառուցված պատնեշները, ամբարտակները կամ արգելապատերը:

Հողի գծով ծախսերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Հող
541111 Գյուղատնտեսական նշանակության հողեր
541112 Քաղաքաշինական նշանակության հողեր
541119 Այլ հողեր

 

Խումբ 542000 - ԸՆԴԵՐՔԱՅԻՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Ընդերքային ակտիվները ներառում են նավթի, բնական գազի, ածխի (այդ թվում` անտրացիտի, բիտումի և դարչնագույն ածխի), մետաղական հանքային պաշարները (այդ թվում` գունավոր, ոչ գունավոր և թանկարժեք մետաղների հանքային պաշարները), ոչ մետաղական հանքային պաշարները (այդ թվում` քարի, կավի և ավազի հանքերը, քիմիական նյութերի և պարարտանյութային հանածոների հանքային պաշարները, աղի, կվարցի, գիպսի, բնական թանկարժեք քարերի, ասֆալտի, բիտումի և տորֆի) ապացուցված պաշարների գծով ծախսերը, որոնք արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում:

Պաշարները կարող են տեղակայված լինել երկրի մակերեսից ցածր կամ բարձր, սակայն պետք է լինեն տնտեսապես կիրառելի:

Հանքավայրերի, հանքափոսերի և արդյունահանման ստորգետնյա այլ կառույցների գծով ծախսերը համարվում են հիմնական միջոցներ (510000), այլ ոչ ընդերքային ակտիվներ:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ընդերքային ակտիվներ
542111 Հանքեր
542119 Այլ ընդերքային ակտիվներ

 

Խումբ 543000 - ԱՅԼ ԲՆԱԿԱՆ ԾԱԳՈՒՄ ՈՒՆԵՑՈՂ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Այլ բնական ակտիվների գծով ծախսերը ներառում են չմշակվող կենսաբանական ռեսուրսները, ջրային ռեսուրսները և էլեկտրամագնիսական սպեկտրը: Չմշակվող կենսաբանական ռեսուրսների դասին են պատկանում այն կենդանիները և բույսերը, որոնց նկատմամբ կիրարկվում է սեփականատիրական իրավունքը, սակայն որոնց բնական աճը և վերարտադրությունը դուրս են որևէ միավորի ուղղակի հսկողության, պատասխանատվության և կառավարման շրջանակներից, օրինակ` առևտրային առումով շահագործելի կուսական անտառները և ձկնարանները:

 

Ջրային պաշարները ներառում են ջրավազանները և այլ ջրային ռեսուրսները, որոնք թվով բավական փոքր են սեփականատիրական կամ օգտագործման իրավունքի կիրարկումն երաշխավորելու համար, շահագործելի են կամ մոտ ապագայում կարող են շահագործվել տնտեսական նպատակների համար և ունեն տնտեսական արժեք, որը չի ներառված այն հողի արժեքում, որտեղ նրանք գտնվում են:

 

Էլեկտրամագնիսական սպեկտրը կազմված է ձայնային ալիքների, տվյալների հեռարձակման և հեռուստատեսության մեջ օգտագործվող ռադիոհաճախականություններից:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ
543111 Այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ

 

Խումբ 544000 - ՈՉ ՆՅՈՒԹԱԿԱՆ ՉԱՐՏԱԴՐՎԱԾ ԱԿՏԻՎՆԵՐ

 

Ոչ նյութական չարտադրված ակտիվների գծով ծախսերը արտացոլվում են այս խմբում: Ոչ նյութական չարտադրված ակտիվները` դրանք ոչ դրամական ակտիվներն են, որոնք վկայագրված են իրավական կամ հաշվապահական փաստաթղթերով:

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ոչ նյութական չարտադրված ակտիվներ
544111 Ոչ նյութական չարտադրված ակտիվներ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 590000 - ՀԱՇՎԱՆՑՈՒՄՆԵՐ ՈՉ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԳԾՈՎ

 

Երկակի մուտքագրման հաշվապահական հաշվառման և հաշվեգրման հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում անհրաժեշտ է հիմնական միջոցները տարվա վերջում գրանցել հաշվեկշռում կամ ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) դասում: Այս գործողությունը իրականացնելու համար կատարվում է գրանցում, որը նվազեցնում է ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (500000) դասում գրանցված գումարները և դրանք գրանցում հաշվեկշռում:

Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով հաշիվներում բացասական մուտքագրում կատարելու փոխարեն, կատարվում է մուտքագրում ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով հաշվանցումների հաշիվներում:

Օրինակ, ենթադրենք, տարվա ընթացքում պետական միավորը գնել է պատճենահանող սարք, որի արժեքն է 3 000 000 դրամ, և համակարգիչ, որի արժեքն է 1 250 000 դրամ: Այս ծախսերը տարվա ընթացքում գրանցվել են այլ գրասենյակային սարքավորումներ (512212) և համակարգչային սարքավորումներ (512221) հաշիվներում: Տարվա վերջում այս ակտիվները հաշվեկշռում գրանցելու համար կկատարվի հետևյալ գրանցումը.

 

Դեբետ Կրեդիտ
Գրասենյակային սարքավորումներ (012121) 3,000,000
Համակարգչային սարքավորումներ (012122) 1,250,000
Ոչ ֆինանսական ակտիվների հաշվանցումներ 4,250,000

 

Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով հաշվանցումներն արտացոլվում են հետևյալ հաշվում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
599999 Հաշվանցումներ` ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր

(17-րդ հավելվածը փոփ. 15.10.07 թիվ 752-Ն, 21.03.08 թիվ 203-Ն հրամաններ)

 

Հավելված N 18
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԳՈՒՄԱՐԻ ՄԱՐՄԱՆ ԵՎ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ՁԵՌՔԲԵՐՄԱՆ ԳԾՈՎ ԾԱԽՍԵՐ (ԴԱՍ 600000)

 

Հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսերը գրանցվում են 600000 դասում: Այս դասում ներառված հոդվածները սերտորեն կապված են ֆինանսական ակտիվների և պարտավորությունների, երկարաժամկետ և կարճաժամկետ ներդրումների հաշիվների հետ: Միմյանց հետ սերտ փոխկապված 4 դասերը, որոնք արտացոլում են ֆինանսական ակտիվների գծով գործառնությունները հետևյալն են

 

Դաս 100000 - Ֆինանսական ակտիվներ

Դաս 200000 - Պարտավորություններ

Դաս 600000 - Հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսեր

Դաս 900000 - Փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր

 

600000 դասում գրանցվում են միայն դրամային արտահայտությամբ ծախսերը: Հիմնական գումարի մարման (610000) ծախսային հաշիվները օգտագործվում են, երբ վճարվում են հետևյալ հաշիվներում գրանցված երկարաժամկետ կամ կարճաժամկետ պարտավորությունները. երկարաժամկետ պարտավորություններ (210000), ներքին կարճաժամկետ պարտավորություններ (221000) և արտաքին կարճաժամկետ պարտավորություններ (222000): Ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման (620000) ծախսային հաշիվները օգտագործվում են երբ ձեռք են բերվում երկարաժամկետ կամ կարճաժամկետ ֆինանսական ակտիվներ, որոնք արտացոլվում են հետևյալ հաշիվներում. երկարաժամկետ ֆինանսական ակտիվներ (110000) և կարճաժամկետ ներդրումներ (134000):

 

Ինչպես և ֆինանսական ակտիվները (100000), հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսերը (600000) դասակարգվում են ըստ գործարքի երկրորդ կողմի մասնակցի ռեզիդենտության: Դրամական
ելքերը դասակարգվում են որպես ներքին, երբ ինստիտուցիոնալ միավորը երկրի ռեզիդենտ է, և արտաքին, երբ ինստիտուցիոնալ միավորի տնտեսական շահի կենտրոնը գտնվում է տվյալ երկրի տնտեսական տարածքից դուրս: Համապատասխանաբար, ինստիտուցիոնալ միավորը համարվում է ոչ ռեզիդենտ, եթե նրա տնտեսական շահի կենտրոնը գտնվում է տվյալ երկրի տնտեսական տարածքից դուրս:

 

Դրամարկղային հիմունքով բյուջետավորման դեպքում հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով սպասվելիք ծախսերը գրանցվում են հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսեր (600000) դասում: Դրամարկղային հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում փաստացի ծախսերը նույնպես գրանցվում են 600000 դասում:

 

Երբ բյուջետավորումը իրականացվում է դրամարկղային հիմունքով, իսկ հաշվապահական հաշվառումը` հաշվեգրման հիմունքով, ապա և՛ բյուջետային և՛ հաշվապահական մուտքագրումները պետք է գրանցվեն այս դասում ամբողջ տարվա ընթացքում` դրամարկղային հիմունքի պահանջներին համապատասխան: Տարվա վերջում կատարվում են հաշվանցող մուտքագրումներ հաշվանցումներ` հիմնական գումարների մարման և ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (690000) հաշվում` պակասեցնելով պարտավորությունները (200000) կամ գրանցելով ֆինանսական ակտիվները (100000) հաշվեկշռում:

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 610000 - ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԳՈՒՄԱՐԻ ՄԱՐՈՒՄ

 

Հիմնական գումարի մարումը ներառում է երկարաժամկետ պարտավորություններ (210000) և կարճաժամկետ պարտավորություններ (220000) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարմանն ուղղված ծախսերը:

Հիմնական գումարի մարումը բաժանվում է հետևյալ հաշիվների. ներքին փոխառու միջոցների հիմնական գումարի մարում (611000) և արտաքին փոխառու միջոցների հիմնական գումարի մարում (612000):

 

Խումբ 611000 - ՆԵՐՔԻՆ ՓՈԽԱՌՈՒ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԳՈՒՄԱՐԻ ՄԱՐՈՒՄ

 

Ներքին փոխառու միջոցների հիմնական գումարի մարումը ներառում է երկարաժամկետ ներքին պարտավորություններ (211000) և ներքին կարճաժամկետ պարտավորություններ (221000) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարմանն ուղղված ծախսերը: Ներքին փոխառու միջոցների հիմնական գումարի մարումը գրանցվում է հետևյալ հաշիվներում. ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում (611100), վարկերի և փոխառությունների հիմնական գումարի մարում (611200) և ներքին պետական պարտքի ճշգրտում (611900):

 

Սինթետիկ հաշիվ 611100 - Ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում

 

Ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարումը ներառում է թողարկված երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերի գծով պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից) (211100) և ներքին կարճաժամկետ պարտավորություններ թողարկված արժեթղթերի գծով (բացի բաժնետոմսերից) (221100) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարմանն ուղղված ծախսերը: Ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից), հիմնական գումարի մարումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում
611111 Ներքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում
611112 Ներքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) գծով զեղչեր
  Ներքին կարճաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում
611121 Ներքին կարճաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում

 

Սինթետիկ հաշիվ 611200 - Վարկերի և փոխառությունների հիմնական գումարի մարում

 

Վարկերի և փոխառությունների հիմնական գումարի մարումը ներառում է երկարաժամկետ ներքին վարկերի գծով պարտավորություններ (211200) և կարճաժամկետ ներքին վարկերի և փոխառությունների գծով պարտավորություններ (221200) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարմանն ուղղված ծախսերը: Վարկերի և փոխառությունների հիմնական գումարի մարումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում կառավարման այլ մակարդակներին
611211 Երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում պետական կառավարման հատվածին
611212 Երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում ոչ առևտրային կազմակերպություններին
  Կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում կառավարման այլ մակարդակներին
611221 Կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում պետական կառավարման հատվածին
611222 Կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում ոչ առևտրային կազմակերպություններին
  Կարճաժամկետ փոխառությունների հիմնական գումարի մարում կառավարման այլ մակարդակներին
611231 Կարճաժամկետ փոխառությունների հիմնական գումարի մարում պետական կառավարման հատվածին
611232 Կարճաժամկետ փոխառությունների հիմնական գումարի մարում ոչ առևտրային կազմակերպություններին
  Այլ ներքին երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում
611241 Այլ ներքին երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում
  Այլ ներքին կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում
611251 Այլ ներքին կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում

 

Սինթետիկ հաշիվ 611900 - Ներքին պետական պարտքի ճշգրտում

 

Ներքին պետական պարտքի ճշգրտումը ներառում է բոլոր դրամական ճշգրտումները, որոնց անհրաժեշտությունը առաջացել է երկարաժամկետ ներքին պարտավորություններ (211000) և կարճաժամկետ ներքին պարտավորություններ (221000) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարման արդյունքում: Ներքին պետական պարտքի ճշգրտումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ֆիսկալ տարվա ընթացքում մարված ներքին պարտքի ճշգրտում
611911 Ֆիսկալ տարվա ընթացքում ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) դիմաց մարված պարտքի ճշգրտում
611912 Ֆիսկալ տարվա ընթացքում ներքին վարկերի և փոխառությունների դիմաց մարված պարտքի ճշգրտում

 

Խումբ 612000 - ԱՐՏԱՔԻՆ ՓՈԽԱՌՈՒ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԳՈՒՄԱՐԻ ՄԱՐՈՒՄ

 

Արտաքին փոխառու միջոցների հիմնական գումարի մարումը ներառում է երկարաժամկետ արտաքին պարտավորություններ (212000) և արտաքին կարճաժամկետ պարտավորություններ (222000) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարմանն ուղղված ծախսերը: Արտաքին փոխառու միջոցների հիմնական գումարի մարումը գրանցվում է հետևյալ հաշիվներում. արտաքին արժեթղթերի, բացի բաժնետոմսերից, հիմնական գումարի մարում (612100), արտաքին վարկերի հիմնական գումարի մարում (612200) և արտաքին պետական պարտքի ճշգրտում (612900):

 

Սինթետիկ հաշիվ 612100 - Արտաքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում

 

Արտաքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարումը ներառում է թողարկված երկարաժամկետ արժեթղթերի գծով արտաքին պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից) (212100) և թողարկված կարճաժամկետ արժեթղթերի գծով արտաքին պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից) (222100) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարմանն ուղղված ծախսերը: Արտաքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում
612111 Արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում
612112 Արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) գծով զեղչեր
  Արտաքին կարճաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում
612121 Արտաքին կարճաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) հիմնական գումարի մարում

 

Սինթետիկ հաշիվ 612200 - Արտաքին վարկերի հիմնական գումարի մարում

 

Արտաքին վարկերի հիմնական գումարի մարումը ներառում է երկարաժամկետ արտաքին վարկերի գծով պարտավորություններ (212200) և կարճաժամկետ ներքին վարկերի գծով պարտավորություններ (222200) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարմանն ուղղված ծախսերը: Վարկերի հիմնական գումարի մարումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Արտաքին երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում
612211 Երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում օտարերկրյա պետություններին
612212 Երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում Համաշխարհային բանկին
612213 Երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում այլ միջազգային կազմակերպություններին
612214 Երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում օտարերկրյա առևտրային բանկերին
612215 Երկարաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում այլ արտաքին վարկատուներին
  Արտաքին կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում
612221 Կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում օտարերկրյա պետություններին
612222 Կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում Համաշխարհային բանկին
612223 Կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում այլ միջազգային կազմակերպություններին
612224 Կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում օտարերկրյա առևտրային բանկերին
612225 Կարճաժամկետ վարկերի հիմնական գումարի մարում այլ արտաքին վարկատուներին

 

Սինթետիկ հաշիվ 612900 - Արտաքին պետական պարտքի ճշգրտում

 

Արտաքին պետական պարտքի ճշգրտումը ներառում է բոլոր դրամական ճշգրտումները, որոնց անհրաժեշտությունը առաջացել է երկարաժամկետ արտաքին պարտավորություններ (211000) և կարճաժամկետ արտաքին պարտավորություններ (222000) հաշիվներում գրանցված և չվճարված պարտավորությունների մարման արդյունքում: Արտաքին պետական պարտքի ճշգրտման հաշիվը կարող է ընդգրկել, օրինակ` մարման ընթացքում ծագած տարբերությունները, որոնք փոխարժեքի տատանումների արդյունք կարող են լինել: Արտաքին պետական պարտքի ճշգրտումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Արտաքին պետական պարտքի ճշգրտում ֆիսկալ տարվա ընթացքում մարված միջոցների մասով
612911 Ֆիսկալ տարվա ընթացքում արտաքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) դիմաց մարված պարտքի ճշգրտում
612912 Ֆիսկալ տարվա ընթացքում արտաքին վարկերի և փոխառությունների դիմաց մարված պարտքի ճշգրտում

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 620000 - ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ՁԵՌՔԲԵՐՈՒՄ

 

Ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերումը ներառում է այնպիսի ֆինանսական գործիքների ձեռքբերմանն ուղղված ծախսերը, ինչպիսիք են պարտատոմսերը, մուրհակները, արժեթղթերը կամ վարկերը: Այս կատեգորիային վերաբերող ֆինանսական ակտիվները հետևյալն են. երկարաժամկետ ֆինանսական ակտիվները (110000) և կարճաժամկետ ներդրումները (134000):

 

Ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերումը արտացոլվում է հետևյալ հաշիվներում. ներքին ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերում (621000) և արտաքին ֆինանսական ակտիվներ (622000):

 

Խումբ 621000 - ՆԵՐՔԻՆ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ՁԵՌՔԲԵՐՈՒՄ

 

Ներքին ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերումը դա հաշվեկշռի հետևյալ հաշիվներում գրանցվող ակտիվի ձեռքբերման գծով դրամական ելքերն են. երկարաժամկետ ֆինանսական ակտիվներ (111000), կարճաժամկետ ներքին արժեթղթեր` բացի բաժնետոմսերից (134100), կարճաժամկետ ներքին վարկեր և փոխառություններ (134200), տեղական բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (134300): Ներքին ֆինանսական ակտիվի ձեռքբերումը գրանցվում է ներքին արժեթղթերի ձեռքբերում (բացի բաժնետոմսերից) (621100), ներքին վարկեր և փոխատվություններ (621200), ներքին բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռքբերում (621300) հաշիվներում:

 

Սինթետիկ 621100 - Ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) ձեռքբերում

 

Ներքին արժեթղթերի ձեռքբերումը` բացի բաժնետոմսերից դա հաշվեկշռի հետևյալ հաշիվներում գրանցվող ֆինանսական գործիքների ձեռքբերման գծով դրական ելքերն են. երկարաժամկետ ներքին պարտատոմսեր, բացի բաժնետոմսերից (111100) և կարճաժամկետ ներքին արժեթղթեր (բացի բաժնետոմսերից) (134100): Ներքին արժեթղթերի ձեռքբերումը (բացի բաժնետոմսերից) գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին երկարաժամկետ արժեթղթերի ձեռքբերում (բացի բաժնետոմսերից)
621111 Ներքին երկարաժամկետ արժեթղթերի ձեռքբերում (բացի բաժնետոմսերից)
  Ներքին կարճաժամկետ արժեթղթերի ձեռքբերում (բացի բաժնետոմսերից)
621121 Ներքին կարճաժամկետ արժեթղթերի ձեռքբերում` բացի բաժնետոմսերից

 

Սինթետիկ հաշիվ 621200 - Ներքին վարկեր և փոխատվություններ

 

Ներքին վարկերը և փոխատվությունները դա հաշվեկշռի հետևյալ հաշիվներում գրանցվող ֆինանսական գործիքների ձեռքբերման գծով դրամական ելքերն են. երկարաժամկետ ներքին վարկեր (111200) և կարճաժամկետ ներքին վարկեր և փոխառություններ (134200): Ներքին վարկերը և փոխատվությունները գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին երկարաժամկետ վարկեր պետական հատվածի այլ մակարդակներին
621211 Ներքին երկարաժամկետ վարկեր պետական կառավարման հատվածին
621212 Ներքին երկարաժամկետ վարկեր համայնքներին
621213 Ներքին երկարաժամկետ վարկեր Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին
621214 Ներքին երկարաժամկետ վարկեր ոչ առևտրային կազմակերպություններին
  Ներքին կարճաժամկետ վարկեր պետական հատվածի այլ մակարդակներին
621221 Ներքին կարճաժամկետ վարկեր պետական կառավարման հատվածին
621222 Ներքին կարճաժամկետ վարկեր համայնքներին
621223 Ներքին կարճաժամկետ վարկեր Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին
621224 Ներքին կարճաժամկետ վարկեր ոչ առևտրային կազմակերպություններին
  Ներքին կարճաժամկետ փոխատվություններ պետական հատվածի այլ մակարդակներին
621231 Ներքին կարճաժամկետ փոխատվություններ պետական կառավարման հատվածին
621232 Ներքին կարճաժամկետ փոխատվություններ համայնքներին
621233 Ներքին կարճաժամկետ փոխատվություններ Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամին
621234 Ներքին կարճաժամկետ փոխատվություններ ոչ առևտրային կազմակերպություններին
  Այլ ներքին երկարաժամկետ վարկեր
621241 Այլ ներքին երկարաժամկետ վարկեր
  Այլ ներքին կարճաժամկետ վարկեր
621251 Այլ ներքին կարճաժամկետ վարկեր

 

Սինթետիկ հաշիվ 621300 - Ներքին բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռքբերում

 

Ներքին բաժնետոմսերի և այլ կապիտալի ձեռքբերումը դա հաշվեկշռի հետևյալ հաշիվներում գրանցվող ֆինանսական գործիքների ձեռքբերման գծով դրամական ելքերն են. երկարաժամկետ տեղական բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (111300) և կարճաժամկետ տեղական բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (134300): Ներքին բաժնետոմսերի և այլ կապիտալի ձեռքբերումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին երկարաժամկետ բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռքբերում
621311 ՀՀ Կենտրոնական Բանկի սեփական կապիտալում երկարաժամկետ մասնակցություն
621312 Այլ տեղական կազմակերպությունների սեփական կապիտալում երկարաժամկետ մասնակցություն և բաժնետոմսերի ձեռքբերում
  Ներքին կարճաժամկետ բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռքբերում
621321 Ներքին կարճաժամկետ բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռք բերում

 

Խումբ 622000 - ԱՐՏԱՔԻՆ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ՁԵՌՔԲԵՐՈՒՄ

 

Արտաքին ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերումը հաշվեկշռի հետևյալ հաշիվներում գրանցվող ակտիվի ձեռքբերման գծով դրամական ելքերն են. երկարաժամկետ արտաքին ֆինանսական ակտիվներ (112000), կարճաժամկետ արտաքին արժեթղթեր` բացի բաժնետոմսերից (134400), կարճաժամկետ արտաքին վարկեր (134500), արտաքին բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (134600): Արտաքին ֆինանսական ակտիվի ձեռքբերումը գրանցվում է արտաքին արժեթղթերի ձեռքբերում (բացի բաժնետոմսերից) (622100), վարկեր այլ պետությունների կառավարություններին և կազմակերպություններին (622200), արտաքին բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռքբերում (622300) հաշիվներում:

 

Սինթետիկ հաշիվ 622100 - Արտաքին արժեթղթերի ձեռքբերում (բացի բաժնետոմսերից)

 

Արտաքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) ձեռքբերումը` դա հաշվեկշռի հետևյալ հաշիվներում գրանցվող ֆինանսական գործիքների ձեռքբերման գծով դրամական ելքերն են. երկարաժամկետ արտաքին պարտատոմսեր (բացի բաժնետոմսերից) (112100) և կարճաժամկետ արտաքին արժեթղթեր (բացի բաժնետոմսերից) (134400): Արտաքին արժեթղթերի ձեռքբերումը` բացի բաժնետոմսերից գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթերի ձեռքբերում (բացի բաժնետոմսերից)
622111 Արտաքին երկարաժամկետ արժեթղթերի ձեռք բերում (բացի բաժնետոմսերից)
  Արտաքին կարճաժամկետ արժեթղթերի ձեռքբերում (բացի բաժնետոմսերից)
622121 Արտաքին կարճաժամկետ արժեթղթերի ձեռք բերում (բացի բաժնետոմսերից)

 

Սինթետիկ հաշիվ 622200 - Վարկեր այլ պետությունների կառավարություններին և կազմակերպություններին

 

Վարկերը այլ պետությունների կառավարություններին և կազմակերպություններին դա հաշվեկշռի հետևյալ հաշիվներում գրանցվող ֆինանսական գործիքների ձեռքբերման գծով դրամական ելքերն են. երկարաժամկետ արտաքին վարկեր (112200) և կարճաժամկետ արտաքին վարկեր (134500): Վարկերը այլ պետությունների կառավարություններին և կազմակերպություններին գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Երկարաժամկետ վարկեր այլ պետությունների կառավարություններին և կազմակերպություններին
622211 Երկարաժամկետ վարկեր այլ պետությունների կառավարություններին և կազմակերպություններին
  Կարճաժամկետ վարկեր այլ պետությունների կառավարություններին և կազմակերպություններին
622221 Կարճաժամկետ վարկեր այլ պետությունների կառավարություններին և կազմակերպություններին

 

Սինթետիկ հաշիվ 622300 - Արտաքին բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռքբերում

 

Արտաքին բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռքբերումը հաշվեկշռի հետևյալ հաշիվներում գրանցվող
արտերկրյա ֆինանսական գործիքների ձեռքբերման գծով դրամական ելքերն են. երկարաժամկետ արտաքին բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (112300) և կարճաժամկետ արտաքին բաժնետոմսեր և այլ մասնաբաժիններ (134600): Արտաքին բաժնետոմսերի և այլ մասնաբաժինների ձեռքբերումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Օտարերկրյա կազմակերպությունների սեփական կապիտալում երկարաժամկետ մասնակցություն
622311 Օտարերկրյա կազմակերպությունների սեփական կապիտալում երկարաժամկետ մասնակցություն
  Օտարերկրյա կազմակերպությունների սեփական կապիտալում կարճաժամկետ մասնակցություն
622321 Օտարերկրյա կազմակերպությունների սեփական կապիտալում կարճաժամկետ մասնակցություն

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 690000 - ՀԱՇՎԱՆՑՈՒՄՆԵՐ` ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԳՈՒՄԱՐԻ ՄԱՐՈՒՄՆԵՐԻ ԵՎ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԳԾՈՎ ԾԱԽՍԵՐ

 

Երկակի մուտքագրման և հաշվեգրման հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում տարվա վերջում անհրաժեշտ է բոլոր ֆինանսական ակտիվները և պարտավորությունները գրանցել հաշվեկշռի ֆինանսական ակտիվներ (100000) և պարտավորություններ (200000) դասերում: Այս գործողությունը իրականացնելու համար կատարվում է գրանցում, որը նվազեցնում է այն գումարները, որոնք գրանցվել են հիմնական գումարի և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսեր (600000) դասում, և գրանցում դրանք հաշվեկշռում: Ֆինանսական ակտիվների գծով հաշիվներում բացասական մուտքագրում կատարելու փոխարեն, կատարվում է մուտքագրում հիմնական գումարի և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսերի հաշվանցումների հաշիվներում:

 

Հետևյալ ենթահաշիվը կիրառվում է հիմնական գումարի և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսերի հաշվանցումները գրանցելու համար.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Հաշվանցումներ` հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսեր
699999 Հաշվանցումներ` հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռք բերման գծով ծախսեր

 

Որպես օրինակ, ենթադրենք տարվա ընթացքում պետությունը երկարաժամկետ վարկ է տրամադրել համայնքին 500 000 դրամի չափով: Այս ծախսը տարվա ընթացքում գրանցվել է ներքին վարկեր համայնքներին (621212) հաշվում: Տարվա վերջում այս ակտիվները հաշվեկշռում գրանցելու համար կկատարվի հետևյալ գրանցումը.

 

Դեբետ Կրեդիտ
 Երկարաժամկետ ներքին վարկեր համայնքներին (111212) 500,000
Հաշվանցումներ` ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր (699999)  500,000

 

Հավելված N 19
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թ. հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ ԸՆԹԱՑԻԿ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ (ԴԱՍ 700000)

 

«Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային համակարգի մասին» ՀՀ օրենքի համաձայն պետական և համայնքի բյուջեների եկամուտների ձևավորման աղբյուրներն են` հարկեր և տուրքեր, դրամական կամ ապրանքային տեսքով ստացվող դրամաշնորհներ, այլ եկամուտներ:

1. Հարկերը և տուրքերը (710000) եկամուտների հիմնական աղբյուրն են: Հարկը օրենքով սահմանված կարգով, չափով և ժամկետներում պետական կամ համայնքի բյուջե վճարվող համապարտադիր, անհատույց վճար է: Տուրքը պետական կառավարման և տեղական ինքնակառավարման մարմինների լիազորությունների իրականացմամբ պայմանավորված` օրենքով սահմանված ծառայությունների կամ գործողությունների համար պետական և (կամ) համայնքի բյուջե մուծվող օրենքով սահմանված պարտադիր վճար է: Այսինքն, հարկեր և տուրքեր կատեգորիայում հաշվառվում են պարտադիր վճարները:

2. Պաշտոնական դրամաշնորհները (730000) կառավարման այլ մակարդակի միավորներից կամ միջազգային կազմակերպություններից ու պետություններից պետական միավորին ոչ պարտադիր տրամադրված հատկացումներն են: Պետական ֆինանսների վիճակագրության մեջ համախմբված ցուցանիշները կազմելիս կրկնահաշվարկը բացառելու նպատակով պետական մի միավորից մյուսին տրված դրամաշնորհները չեն հաշվառվում: Դրամաշնորհները կարող են ստացվել ինչպես դրամական, այնպես էլ բնաիրային տեսքով:

3. Այլ եկամուտներ (740000) կատեգորիայում արտացոլվում են վերը նշված կատեգորիաներում չհաշվառված մնացած եկամուտները: Այս եկամուտները գոյանում են պետական սեկտորի կողմից ակտիվները այլ տնտեսվարող սուբյեկտներին տրամադրելու արդյունքում, ապրանքների իրացումից կամ ծառայությունների մատուցումից, իրավախախտումների համար կիրառվող պատժամիջոցներից, ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներից:

4. Համախմբված բյուջեի (պետական և համայնքների բյուջեների) եկամուտների ցուցանիշները կազմելիս պետական միավորների միջև տեղի ունեցող գործարքները, ներառյալ ակտիվներին, պարտավորություններին, եկամուտներին և ծախսերին վերաբերողները, պետք է քննարկվեն առանձին` կրկնահաշվարկից խուսափելու համար: Սույն դասակարգման մեջ, ելնելով ՀՀ բյուջետային համակարգի մեջ մտնող տարբեր մակարդակների բյուջեների միջև բյուջետային մուտքերի տարանջատման սկզբունքից, առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվել պետական և համայնքային բյուջեների մուտքերի առանձնացված հաշվառմանը: Հիմք ընդունելով ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված պետական և համայնքների բյուջեների եկամուտների աղբյուրները, սույն դասակարգման ամենացածր մակարդակում ենթաանալիտիկ հաշվի բյուջեների եկամուտները հստակորեն առանձնացված են:

Ստորև ներկայացվում է ընթացիկ եկամուտների դասակարգումը` մինչև անալիտիկ հաշվի մակարդակ:

 

  ԸՆԹԱՑԻԿ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐԻ ԴԱՍԱԿԱՐԳՈՒՄԸ
7 ԸՆԴԱՄԵՆԸ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ
71 ՀԱՐԿԵՐ ԵՎ ՏՈՒՐՔԵՐ
711 ՀԱՐԿԵՐ ԵԿԱՄՏԻՑ ԵՎ ՇԱՀՈՒՅԹԻՑ
7111 Եկամտային հարկ
7112 Շահութահարկ
713 ԳՈՒՅՔԱՅԻՆ ՀԱՐԿԵՐ
7131 Գույքային հարկեր անշարժ գույքից
7136 Գույքային հարկեր այլ գույքից
714 ՀԱՐԿԵՐ ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՈՒՄԻՑ ԵՎ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՄԱՏՈՒՑՈՒՄԻՑ
7141 Հարկեր ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից
71411 Ավելացված արժեքի հարկ
71413 Այլ հարկեր ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից
7142 Ակցիզային հարկեր
7145 Ապրանքների օգտագործման կամ գործունեության իրականացման թույլտվության վճարներ
71451 Ավտոտրանսպորտային միջոցների համար
71452 Ապրանքների օգտագործման կամ գործունեության իրականացման թույլտվության այլ վճարներ
7146 Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից այլ պարտադիր վճարներ
715 ՀԱՐԿԵՐ ԱՐՏԱՔԻՆ ԱՌԵՎՏՐԻՑ
7151 Ներմուծման հարկեր
7152 Արտահանման հարկեր
7156 Արտաքին առևտրի այլ հարկեր
716 ԱՅԼ ՀԱՐԿԱՅԻՆ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ
7161 Այլ հարկային եկամուտներ
717 ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՎՃԱՐՆԵՐ
7171 Նպատակային սոցիալական վճարներ
73 ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ
731 ԱՐՏԱՔԻՆ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ` ՍՏԱՑՎԱԾ ԱՅԼ ՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՑ
7311 Ընթացիկ արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից
7312 Կապիտալ արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից
732 ԱՐՏԱՔԻՆ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ` ՍՏԱՑՎԱԾ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻՑ
7321 Ընթացիկ արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից
7322 Կապիտալ արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից
733 ՆԵՐՔԻՆ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ` ՍՏԱՑՎԱԾ ԿԱՌԱՎԱՐՄԱՆ ԱՅԼ ՄԱԿԱՐԴԱԿՆԵՐԻՑ
7331 Ընթացիկ ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից
7332 Կապիտալ ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված կառավարման այլ մակարդակներից
74 ԱՅԼ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ
741 ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ՍԵՓԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԻՑ
7411 Տոկոսներ
7412 Շահաբաժիններ
7415 Գույքի վարձակալությունից եկամուտներ
742 ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՈՒՄԻՑ ԵՎ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՄԱՏՈՒՑՈՒՄԻՑ
7421 Եկամուտներ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից
7422 Վարչական գանձումներ
743 ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ՏՈՒՅԺԵՐԻՑ, ՏՈՒԳԱՆՔՆԵՐԻՑ
744 ՈՉ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ
7441 Ընթացիկ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ
7442 Կապիտալ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ
745 ԱՅԼ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ

 

 

5. ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 710000 - ՀԱՐԿԵՐ ԵՎ ՏՈՒՐՔԵՐ կատեգորիայում արտացոլված` ՀՀ օրենքով սահմանված պարտադիր վճարները խմբավորված են հետևյալ հինգ խմբերում` հարկեր եկամտից և շահույթից (711000), գույքային հարկեր (713000), հարկեր ապրանքներից և ծառայություններից (714000), հարկեր արտաքին առևտրից (715000), այլ հարկեր (716000) և սոցիալական վճարներ (717000):

1) Եկամուտների այս կատեգորիայում հաշվառվող պարտադիր վճարները նպատակային օգտագործման ուղղելու հանգամանքը դասակարգման տեսանկյունից կարևոր չէ: Չափանիշը, որը հիմք է ընդունվում եկամուտն այս կատեգորիայում դասակարգելու համար, նրա պարտադիր վճար լինելն է:

2) Հարկերի վերադարձերը, որոնք առաջանում են օրենքով նախատեսված դեպքերում կամ հանդիսանում են հաշվարկվածից ավելի վճարված գումարների (գերավճարներ) ճշգրտումներ, դիտվում են որպես բացասական հարկեր: Օրենքով նախատեսված դեպքերը վերաբերում են ավելացված արժեքի հարկին և այլ անուղղակի հարկերին, երբ հարկատուները կարող են հաշվանցել գնումների գծով իրենցից գանձված հարկերը: Եթե հաշվանցման ենթակա հարկի գումարը գերազանցում է հարկատուի կողմից վճարված հարկերի գումարը, ապա զուտ վերադարձը ևս դիտվում է որպես բացասական հարկ և գրանցվում են հարկեր և պետական տուրքեր կատեգորիայի համապատասխան հաշվում:

3) Որոշ դեպքերում պետական մեկ միավորը հավաքագրում է հարկերը և դրանք փոխանցում պետական մեկ այլ միավորի: Պետական երկրորդ միավորին փոխանցված հարկերը կարող են վերահաշվառվել որպես երկրորդ միավորի հարկային եկամուտ կամ հաշվառվել որպես հարկերը հավաքագրող առաջին միավորի հարկային եկամուտներ և նրա կողմից դրամաշնորհի տրամադրում պետական երկրորդ միավորին: Եկամուտների համախմբված ցուցանիշների հաշվարկներում, կրկնահաշվարկից խուսափելու նպատակով, երկրորդ պետական միավորի ստացած դրամաշնորհը եկամուտների ընդհանուր գումարում չի ներառվի:

4) Եթե պետական մեկ միավորի (պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմնի) հավաքագրած հարկը որոշակի համամասնությամբ բաշխվում է պետական և համայնքային բյուջեների միջև, ապա տվյալ հարկատեսակի գծով մուտքերը սահմանված չափաբաժնով հաշվառվում են համապատասխան բյուջեի եկամուտների կազմում: Մասնավորապես, ՀՀ օրենսդրությամբ նախատեսված է շահութահարկից մասհանում կատարել համայնքների բյուջե: Շահութահարկի` պետական բյուջե մուտքագրման գումարի չափով մուտքերը կհաշվառվեն պետական բյուջեի, իսկ մնացածը` համապատասխան համայնքի բյուջեի եկամուտների կազմում:

5) Որևէ հարկատեսակի փոխարինող հաստատագրված վճարի, արտոնագրային վճարի կամ շրջանառության հարկի գծով մուտքերը հաշվառվում են այդ հարկատեսակից եկամուտների հաշվառման համար նախատեսված համապատասխան հաշվում: Մեկից ավելի հարկատեսակների փոխարինող հաստատագրված վճարի, արտոնագրային վճարի կամ շրջանառության հարկի մուտքագրված գումարները հաշվառվում են «Այլ հարկեր ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից անալիտիկ հաշվում» (714130):

6) Յուրաքանչյուր պարտադիր վճարի համար նախատեսված հաշվում հաշվառվում են տվյալ վճարի գծով մուտքերը և վճարին առնչվող հարաբերությունները կարգավորող իրավական ակտերով սահմանված նորմերը խախտելու համար նախատեսված` այդ վճարի գծով օրենսդրությամբ հաշվարկված տույժերն ու տուգանքները, բացառությամբ վարչական պատժամիջոցներից մուտքերի: Մասնավորապես, «Հարկերի մասին» ՀՀ օրենքի համաձայն կիրառված այն պատժամիջոցները, որոնք կիրառվել են օրենքով սահմանված կարգապահական ընդհանուր, ոչ առանձին հարկատեսակներին վերաբերող նորմերը (օրինակ` հաշվապահական հաշվառման, պետական գրանցման և այլն) խախտելու համար և չեն հաշվարկվում տոկոսով որևէ հարկատեսակի գումարի նկատմամբ, հաշվառվում են այլ հարկային եկամուտներ (716000) խմբում: Առանձին հարկատեսակի նկատմամբ տոկոսով հաշվարկվող տույժերն ու տուգանքները համարվում են այդ հարկատեսակի գծով մուտքեր և ենթարկվում համապատասխան դասակարգման:

7) Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքով կամ այլ օրենքով, որը չի հանդիսանում հարկային կամ տուրքերին առնչվող հարաբերությունները կարգավորող (օրինակ` «Հսկիչ-դրամարկղային մեքենաների կիրառման մասին» ՀՀ օրենքը) սահմանված պատասխանատվության նորմերի կիրառման արդյունքում գանձվող վճարները չեն հանդիսանում հարկային եկամուտներ և հաշվառվում են այլ եկամուտների կազմում որպես եկամուտներ տույժերից, տուգանքներից (743000):

5.1. Խումբ 711000 - ՀԱՐԿԵՐ ԵԿԱՄՏԻՑ ԵՎ ՇԱՀՈՒՅԹԻՑ Եկամտի և շահույթի գծով հարկերը դասակարգված են կամ որպես ֆիզիկական անձանց կողմից վճարվող եկամտային հարկ (711100), կամ որպես կազմակերպությունների կողմից վճարվող շահութահարկ (711200):

1) Սինթետիկ հաշիվ 711100 - Եկամտային հարկ «Եկամտային հարկի մասին» ՀՀ օրենքն ուժի մեջ է մտել 2013 թվականի հունվարի 1-ից: Այդ օրենքով միաժամանակ ուժը կորցրած ճանաչվեցին «Եկամտահարկի մասին» և «Պարտադիր սոցիալական ապահովության վճարների մասին» ՀՀ օրենքները: Այս օրենսդրական փոփոխության արդյունքում ՀՀ հարկային համակարգում եկամտահարկը և պարտադիր սոցիալական ապահովության վճարները միասնականացվեցին որպես եկամտային հարկ: ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված դեպքերում եկամտային հարկը հաշվարկվում և վճարվում է կամ անմիջապես եկամուտ ստացողի, կամ հարկային գործակալի կողմից: Եկամտային հարկ վճարում են ՀՀ ռեզիդենտներն ու ոչ ռեզիդենտները:

ա. Աշխատավարձից և ՀՀ օրենսդրությամբ դրան հավասարեցված վճարներից գանձվող եկամտային հարկը (711110) ներառում է աշխատավարձից և դրան հավասարեցված այլ եկամուտներից, ինչպես նաև քաղաքացիաիրավական պայմանագրերի շրջանակում կատարված աշխատանքների դիմաց ստացված եկամուտներից` ֆիզիկական անձանց եկամուտներ վճարելիս (հատկացնելիս, տրամադրելիս) հարկային գործակալի կամ անմիջապես հարկ վճարողի կողմից հաշվարկվող և ՀՀ պետական բյուջե վճարվող գումարները: Բացի նշված դեպքերից, վարձու աշխատողի աշխատանքի ընդունումը ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով գրավոր չձևակերպելու դեպքերում գործատուի կողմից վճարվող եկամտային հարկը ևս հաշվառվում է այս անալիտիկ հաշվում:

բ. Ձեռնարկատիրական գործունեությունից ստացվող եկամտից վճարվող եկամտային հարկը (711120) ներառում է հարկման ընդհանուր կարգով հարկվող, շրջանառության հարկ կամ արտոնագրային վճար վճարող անհատ ձեռնարկատերերի, ինչպես նաև նոտարների կողմից վճարված գումարները:

գ. Պասիվ եկամուտներից եկամտային հարկը հաշվառվում է 711130 անալիտիկ հաշվում: ՀՀ օրենսդրության համաձայն պասիվ եկամուտների կազմում ներառված են ռոյալթիները, ավանդները, փոխառություններից, գույքը վարձակալության տալուց, գույքի օտարումից ստացված եկամուտները:

դ. Այլ աղբյուրներից ստացվող եկամտային հարկը (71140) ներառում է` առանց սահմանված կարգով պայմանագիր կնքելու դեպքերում հարկային գործակալի կողմից վճարված եկամուտներից, խաղատներում, շահումներով խաղերում, մրցույթների և մրցությունների, ինչպես նաև վիճակախաղերի շահումներից ստացած եկամուտներից, նվիրատվության և օգնության կարգով ստացված գույքից և դրամական միջոցներից, ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված կարգով կամավոր կուտակային կենսաթոշակային սխեմայի շրջանակում կատարված` կամավոր կուտակային վճարների հաշվին սահմանված կարգով ստացված ապահովագրական հատուցումներից և կենսաթոշակներից, քաղաքացիաիրավական պայմանագրերի կատարումից ստացված այլ եկամուտներից և վերը չնշված այլ աղբյուրներից ստացված եկամտի դիմաց վճարվող եկամտային հարկի գումարները:

ե. Հայաստանյան աղբյուրներից ռեզիդենտի և ոչ ռեզիդենտի ստացած եկամտից վճարման ենթակա եկամտային հարկը դասակարգվում է ըստ եկամտի ստացման աղբյուրի` այս հարկատեսակի համար նախատեսված համապատասխան անալիտիկ հաշվում, առանց հաշվի առնելու ռեզիդենտության հանգամանքը:

զ. Հարկային գործակալի պարտավորությունները ստանձնած ՀՀ ռեզիդենտ չհամարվող կազմակերպությունների կողմից ՀՀ քաղաքացիներին ՀՀ տարածքից դուրս վճարվող եկամուտներից եկամտային հարկը հաշվառվում է 711150 անալիտիկ հաշվում:

է. Մինչև 2013 թվականը գործողության մեջ եղած Եկամտահարկի գծով փաստացի ստացվող մուտքերը և գումարների վերադարձն արտացոլելու համար նախատեսվում է 711160 անալիտիկ հաշիվը:

2) Սինթետիկ հաշիվ 711200 - Շահութահարկ Կազմակերպությունների կողմից վճարվող շահութահարկն անալիտիկ հաշիվներում դասակարգվել է ըստ հարկ վճարողների հիմնական խմբերի: ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված դեպքերում կազմակերպությունների կողմից տվյալ տարվա ընթացքում կատարվող կանխավճարները, դրանց նկատմամբ օրենքով սահմանված տույժերն ու տուգանքները, ինչպես նաև տարեկան գործունեության արդյունքներով կատարված վերջնահաշվարկի գումարները հաշվառվում են միևնույն ենթաանալիտիկ հաշվում:

ա. Պետական կազմակերպությունների կողմից վճարվող շահութահարկի (711210) կազմում ներառված են` կանոնադրական կապիտալում պետական մասնակցությամբ (անկախ մասնակցության չափից) կազմակերպությունների, պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունների, բյուջետային (պետական) հիմնարկների կողմից վճարվող շահութահարկը:

բ. Ֆինանսական գործունեություն իրականացնող կազմակերպությունների կողմից վճարվող շահութահարկի (711220) կազմում հաշվառվում են բանկերի և ֆինանսական գործունեություն իրականացնող այլ կազմակերպությունների կողմից վճարվող շահութահարկը: Վերջինիս կազմում ներառվում են վարկային կազմակերպությունների, ապահովագրական ընկերությունների, լիզինգային, գրավատնային, ներդրումային, ֆինանսական միջնորդության և ապահովագրության բնագավառներում օժանդակ գործունեություն իրականացնող և այլ ֆինանսական կազմակերպությունների կողմից, այդ թվում նաև` նշված բնագավառում գործունեություն իրականացնող օտարերկրյա ներդրումներով կազմակերպությունների կողմից վճարվող գումարները: Հարկ է նշել, որ ֆինանսական միջնորդության և ապահովագրության բնագավառներում օժանդակ գործունեություն իրականացնող կազմակերպությունների թվին ըստ ՏԳՏԴ դասվում են ֆինանսական շուկաների, բորսաների, դրամափոխման գրասենյակների, ապահովագրական-բրոքերային գործունեություն իրականացնող կազմակերպությունները:

գ. Շահութահարկ այլ հարկ վճարողներից (711230) անալիտիկ խմբի 711231 ենթաանալիտիկ խմբում ներառվում է նախորդ անալիտիկ հաշիվներում չհաշվառված` ՀՀ ռեզիդենտ կազմակերպությունների կողմից վճարվող շահութահարկը: Այդ կազմակերպությունները չեն հանդիսանում պետական կազմակերպություն, ֆինանսական գործունեություն իրականացնող կազմակերպություններ և շահութահարկը վճարում են հարկման ընդհանուր կարգով:

դ. Հայաստանյան աղբյուրներից ոչ ռեզիդենտի (711240) ստացած եկամուտներից վճարման ենթակա շահութահարկը դասակարգվում է 2 ենթաանալիտիկ հաշվում` շահութահարկ ոչ ռեզիդենտից` եկամտի վճարման աղբյուրի մոտ չհարկվող (711241) և շահութահարկ ոչ ռեզիդենտից` եկամտի վճարման աղբյուրի մոտ հարկվող (711242):

ե. Միաժամանակ շահութահարկին և որևէ այլ հարկին փոխարինող հաստատագրված վճարը, արտոնագրային վճարը կամ շրջանառության հարկը հաշվառվում է «Այլ հարկեր ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից» անալիտիկ հաշվում» (714130):

5.2 Խումբ 713000 - ԳՈՒՅՔԱՅԻՆ ՀԱՐԿԵՐ խմբում ներառվում են սեփականության իրավունքով պատկանող գույքի համար օրենսդրությամբ սահմանված հարկերը: Գույքային հարկերը դասակարգվում են երկու սինթետիկ հաշիվներում` գույքային հարկեր անշարժ գույքից (713100) և գույքային հարկեր այլ գույքից (713600):

1) Սինթետիկ հաշիվ 713100 - Գույքային հարկեր անշարժ գույքից խումբը ներառում է անշարժ գույքի սեփականության համար գանձվող հարկերը` հողի հարկն ու գույքահարկը: Նշված անշարժ գույքին են պատկանում հողը, շենքերը, շինությունները: Հարկ է նշել, որ համայնքների վարչական տարածքներում գտնվող շենքերի, շինությունների գույքահարկը և հողի հարկը մուտքագրվում է հարկվող օբյեկտի գտնվելու վայրի համայնքի բյուջե, իսկ համայնքների վարչական տարածքներից դուրս գտնվողներինը` ՀՀ պետական բյուջե: Փոխադրամիջոցների համար գանձվող գույքահարկը հաշվառվում է որպես այլ գույքից գույքային հարկ (713600) և ամբողջությամբ մուտքագրվում է համայնքի բյուջե:

2) Սինթետիկ հաշիվ 713600 - Գույքային հարկեր այլ գույքից հաշվում ներառվում է փոխադրամիջոցների համար գանձվող գույքահարկը, որը մուտքագրվում է անձի դեպքում` վերջինիս հաշվառման (գրանցման) վայրի համայնքի բյուջե:

5.3 Խումբ 714000 - ՀԱՐԿԵՐ ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՈՒՄԻՑ ԵՎ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՄԱՏՈՒՑՈՒՄԻՑ խմբին են պատկանում ապրանքների արտադրության, արդյունահանման, իրացման, վարձակալության կամ առաքման, ինչպես նաև ծառայությունների մատուցման գծով գանձվող բոլոր հարկերը: Այս խմբում են ներառվում նաև ապրանքների օգտագործման կամ գործունեության իրականացման թույլտվության վճարները: Այս խմբին չեն դասվում արտաքին առևտրից հարկերը (715000), մինչդեռ ներառվում են այն հարկերը, որոնք գանձվում են ապրանքների ներմուծման պահին կամ սահմանի վրա այն դեպքում, երբ պարտավորությունը առաջացել է սոսկ այն փաստի արդյունքում, որ ապրանքները հատել են մաքսային սահմանը: Ապրանքների և ծառայությունների գծով հարկերը բաժանվում են հետևյալ սինթետիկ հաշիվների. Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից հարկեր (714100), Ակցիզային հարկեր (714200), Ապրանքների օգտագործման կամ գործունեության իրականացման թույլտվության վճարներ (714500), Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից այլ պարտադիր վճարներ (714600):

1) Սինթետիկ հաշիվ 714100 - Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից հարկերի կազմը ներառում է հարկման ընդհանուր կարգով գանձվող ավելացված արժեքի հարկը (714110), իսկ հաստատագրված վճարները, արտոնագրային վճարները և շրջանառության հարկը դասակարգված են որպես այլ հարկեր ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից (714130):

ա. Ավելացված արժեքի հարկը դասակարգվել է հարկման ընդհանուր կարգով գանձվող 2 ենթաանալիտիկ հաշվի` հարկ վճարողներից ՀՀ մաքսային սահմանին ներմուծումից (714111) և ներքին շրջանառությունից (714112) գանձվող, ինչպես նաև ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող ապրանքների համար ՀՀ հարկային մարմինների կողմից գանձվող ավելացված արժեքի հարկի (714113):

բ. Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից այլ հարկերի (714130) անալիտիկ հաշիվը նախատեսված է հարկման ընդհանուր կարգով չգանձվող, մեկից ավելի հարկատեսակների փոխարինող հարկերի հաշվառման համար: Մասնավորապես 714131 ենթաանալիտիկ հաշվում ներառվում են գործունեության առանձին տեսակների համար սահմանված հաստատագրված վճարները, 714132 ենթաանալիտիկ հաշվում հաշվառվում են ֆիզիկական անձանց, այդ թվում` օրենքով նախատեսված դեպքերում` անհատ ձեռնարկատերերի և կազմակերպությունների կողմից վճարվող արտոնագրային վճարները, 714133 ենթաանալիտիկ հաշվում հաշվառվում են անհատ ձեռնարկատերերի, կազմակերպությունների և նոտարների կողմից վճարվող շրջանառության հարկը, 714134 ենթաանալիտիկ հաշվում` ԵՏՄ անդամ չհանդիսացող պետություններից միջազգային փոստային կամ սուրհանդակային առաքումներով կամ որպես ուղեկցող բեռ ներմուծվող ապրանքների համար ՀՀ մաքսային մարմինների կողմից ֆիզիկական անձանցից գանձվող միասնական մաքսային վճարը, որը փոխարինում է ավելացված արժեքի հարկին և մաքսատուրքին, 714135 ենթաանալիտիկ հաշվում հաշվառվում են պարզեցված հարկի գծով վճարները:

2) Սինթետիկ հաշիվ 714200 - Ակցիզային հարկ հաշվում հաշվառված ակցիզային հարկը խմբավորման անալիտիկ մակարդակում դասակարգվել է ըստ ենթաակցիզային ապրանքների ծագման վայրի` ՀՀ-ում արտադրվող ապրանքների համար (714210), ԵՏՄ անդամ չհանդիսացող երկրներից ներմուծվող ապրանքների համար (714220), ինչպես նաև ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող ապրանքների համար ՀՀ հարկային մարմինների կողմից գանձվող ակցիզային հարկ (714230) և ԵՏՄ անդամ պետություններից ներմուծվող դրոշմավորման ենթակա ապրանքների համար ՀՀ մաքսային մարմինների կողմից գանձվող ակցիզային հարկ (714240): Ենթաանալիտիկ մակարդակում ակցիզային հարկը խմբավորվում է ըստ ալկոհոլային խմիչքների, ծխախոտի և այլ ենթաակցիզային ապրանքների խմբերի:

ա. Ենթաակցիզային ապրանքների դրոշմավորման համար օրենսդրությամբ նախատեսված ակցիզային դրոշմանիշերի ձեռքբերման համար արտադրողի կամ ներմուծողի կողմից վճարված գումարները համարվում են ակցիզային հարկի կանխավճար և հաշվառվում են այն ենթաանալիտիկ հաշվում, որը նախատեսված է համապատասխան ակցիզային հարկից մուտքերի հաշվառման համար:

3) Սինթետիկ հաշիվ 714500 - Ապրանքների օգտագործման կամ գործունեության իրականացման թույլտվության վճարներ Պետության` տնտեսության կարգավորման գործառույթի իրականացման լծակներից մեկը որոշակի ապրանքների օգտագործման կամ գործունեության որոշ տեսակների իրականացման կանոնակարգումն է լիցենզիաների, թույլտվությունների տրամադրման միջոցով, որի համար գանձվում է պարտադիր վճար: ՀՀ օրենսդրությամբ նախատեսված համապատասխան վճարները դասակարգված են 714510 և 714520 անալիտիկ հաշիվներում:

ա. 714510 անալիտիկ հաշվում հաշվառվում է ճանապարհային վճարը,

բ. 714520 անալիտիկ հաշվում հաշվառվում են` պետական բյուջե մուտքագրվող ռադիոհաճախականության օգտագործման թույլտվության տրամադրման վճարները (714521), լիցենզիաների, թույլտվությունների տրամադրման համար վճարվող պետական տուրքերը (714522), բնապահպանական վճարները (714523), թույլտվությունների տրամադրման համար պետական բյուջե մուտքագրվող այլ պարտադիր վճարներ (714524), համայնքի բյուջե մուտքագրվող տեղական տուրքեր (714525), թույլտվությունների տրամադրման համար համայնքի բյուջե մուտքագրվող այլ պարտադիր վճարներ (714526):

4) Սինթետիկ հաշիվ 714600 - Ապրանքների մատակարարումից կամ ծառայությունների մատուցումից այլ պարտադիր վճարներ հաշվում հաշվառված են ապրանքների մատակարարման կամ ծառայությունների մատուցման համար գանձվող այն հարկերը, տուրքերը և այլ պարտադիր վճարները, որոնք «Հայաստանի Հանրապետության բյուջետային համակարգի մասին» ՀՀ օրենքով սահմանված են որպես հարկային եկամուտներ և տուրքեր, սակայն այլ հաշիվներում ներառված չեն: Այս խումբ վճարները ըստ պետական և համայնքի բյուջեի եկամուտների, ամփոփված են 2 անալիտիկ հաշվում` համապատասխանաբար 714610 և 714620:

ա. 714610 անալիտիկ հաշվում հաշվառվող` պետական բյուջե մուտքագրվող այլ պարտադիր վճարները ներառում են պետական բյուջե մուտքագրվող պետական տուրքերը (714611), որոնք չեն գանձվում լիցենզիա տալու համար, բնօգտագործման վճարները (714612), հանրային ծառայությունների կարգավորման պարտադիր վճարները (714613), ռադիոհաճախականության օգտագործման պարտադիր վճարները (714614), ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից պետական բյուջե վճարվող այլ պարտադիր վճարները (714615):

բ. 714620 անալիտիկ հաշվում հաշվառվող` համայնքի բյուջե մուտքագրվող վճարները ներառում են համայնքի բյուջե մուտքագրվող պետական տուրքերը (714621) և ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից համայնքի բյուջե վճարվող այլ պարտադիր վճարները (714622):

5.4 Խումբ 715000 - ՀԱՐԿԵՐ ԱՐՏԱՔԻՆ ԱՌԵՎՏՐԻՑ խումբը ներառում է ներմուծման հարկերը` ներմուծման մաքսատուրքերը և հատուկ, հակագնագցման ու փոխհատուցման տուրքերը (սինթետիկ 715100 հաշիվ) և արտահանման հարկերը` արտահանման մաքսատուրքերը (սինթետիկ 715200 հաշիվ):

1) Սինթետիկ հաշիվ 715100 - ներմուծման մաքսատուրքերը և հատուկ, հակագնագցման ու փոխհատուցման տուրքերը. Եվրասիական տնտեսական միությանն անդամակցությամբ պայմանավորված ներմուծման մաքսատուրքերի գումարները ենթակա են ազգային արժույթով հաշվեգրման այն անդամ պետության լիազոր մարմնի միասնական հաշվին, որտեղ դրանք ենթակա են վճարման` մաքսային իրավահարաբերությունները կարգավորող և Եվրասիական տնտեսական միության իրավունքի մաս կազմող միջազգային պայմանագրերին ու ակտերին համապատասխան, այդ թվում` ներմուծման մաքսատուրքերի գանձման դեպքում:

ա. Անդամ պետությունների լիազոր մարմիններն առանձին-առանձին հաշվառում են հետևյալ մուտքերը` 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան վճարվող ներմուծման մաքսատուրքեր (համարժեք այլ տուրքեր, հարկեր և հավաքագրումներ) և տոկոսավճարներ (715120), Ներմուծման մաքսատուրքերի գումարներ, որոնք 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածի համաձայն Հայաստանի Հանրապետության կողմից բաշխման արդյունքում փոխանցվել են Եվրասիական տնտեսական միության այլ անդամ պետությունների բյուջեներ, ինչպես նաև ներմուծման մաքսատուրքերի բաշխված գումարներ, որոնց փոխանցումը Եվրասիական տնտեսական միության այլ անդամ պետությունների բյուջեներ կասեցված է (715130), 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 8 հավելվածին համապատասխան վճարված հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքեր և տոկոսավճարներ, դրանց գծով կասեցումներ (715160), (715170), «Տարանցիկ փոխադրման մաքսային ընթացակարգի» համաձայն փոխադրվող ապրանքների նկատմամբ սահմանված մաքսատուրքերի և այլ վճարների կատարման ապահովման գումարներ (715180):

բ. 2014 թվականի մայիսի 29-ի պայմանագրի N 5 հավելվածին համապատասխան Հայաստանի Հանրապետության կողմից հավաքագրված ներմուծման մաքսատուրքերը (համարժեք այլ տուրքեր, հարկեր և հավաքագրումներ) և N 8 հավելվածին համապատասխան վճարվող հատուկ, հակագնագցման (հակադեմպինգային) և փոխհատուցման տուրքերը, որոնք ենթակա են վերաբաշխման, հաշվառվում են 715190 հաշվում:

5.5 Խումբ 716000 - ԱՅԼ ՀԱՐԿԱՅԻՆ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ խմբին են դասվում պարտադիր վճարներին առնչվող հարաբերությունները կարգավորող իրավական ակտերով սահմանված նորմերը խախտելու համար նախատեսված` այդ վճարի գծով վճարման ենթակա տույժերն ու տուգանքները, որոնք չեն վերաբերում կոնկրետ վճարի և չեն հաշվարկվում չվճարված վճարի գումարի նկատմամբ: Օրինակ, ակցիզային հարկի գծով հաշվարկված տույժերն ու տուգանքները կհաշվառվեն այդ հարկատեսակի համար նախատեսված հաշվում, մինչդեռ հաշվապահական հաշվառման մասով կատարված խախտումների համար «Հարկերի մասին» ՀՀ օրենքով սահմանված տուգանքը կհաշվառվի այլ հարկերի կազմում, մասնավորապես 716111 ենթաանալիտիկ հաշվում:

1) Պետական և տեղական բյուջեների` այս խմբում հաշվառման ենթակա մուտքերը դասակարգված են համապատասխանաբար 716110 և 716120 անալիտիկ հաշիվներում:

5.6 Խումբ 717000 - ՍՈՑԻԱԼԱԿԱՆ ՎՃԱՐՆԵՐԸ ներառում են Նպատակային սոցիալական վճարները և Այլ սոցիալական վճարները: Նպատակային սոցիալական վճարները վճարվում են վարձու աշխատողների, անհատ ձեռնարկատերերի, նոտարների և ինքնազբաղվածների կողմից: Այս խումբը ներառում է (717110) անալիտիկ հաշիվը: 717111 ենթաանալիտիկ հաշվում հաշվառվում են վարձու աշխատողների (պայմանագրային եկամուտ ստացողների) համար հաշվարկվող սոցիալական վճարները, ինչպես նաև մինչև 3 տարեկան երեխայի խնամքի արձակուրդում գտնվող վարձու աշխատողների համար հարկային գործակալի կողմից հաշվարկվող սոցիալական վճարը, իսկ 717112 հաշվում` անհատ ձեռնարկատերերից, նոտարներից և ինքնազբաղվածներից հաշվարկվող սոցիալական վճարները: Այլ սոցիալական վճարներ (717120) անալիտիկ հաշվում հաշվառվում են մինչև 2013 թվականը գործողության մեջ եղած պարտադիր սոցիալական վճարների գծով փաստացի ստացվող մուտքերը և գումարների վերադարձը:

6. ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 730000 - ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐԸ ոչ պարտադիր ընթացիկ կամ կապիտալ փոխանցումներ/հատկացումներ են, որոնք պետությունը և/կամ համայնքը կարող է ստանալ օտարերկրյա պետություններից, միջազգային կազմակերպություններից, օտարերկրյա պետությունների համայնքներից և կառավարման այլ մակարդակներից:

1) Ըստ ստացման աղբյուրների դրամաշնորհները դասակարգվում են.

ա. Արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված այլ պետություններից (731000),

բ. Արտաքին պաշտոնական դրամաշնորհներ` ստացված միջազգային կազմակերպություններից (732000),

գ. Ներքին պաշտոնական դրամաշնորհներ ստացված կառավարման այլ մակարդակներից (733000):

2) Դասակարգման հաջորդ մակարդակում պաշտոնական դրամաշնորհները դիտարկվում են ըստ բնույթի` ընթացիկ և կապիտալ: Ընթացիկ պաշտոնական դրամաշնորհները տրամադրվում են (ստացվում են) ընթացիկ ծախսերի ֆինանսավորման նպատակով և որևէ կերպ կապված կամ կախված չեն ստացողի կողմից որևէ ակտիվի ձեռքբերման հետ: Ակտիվների ձեռքբերման համար օգտագործվում են կապիտալ պաշտոնական դրամաշնորհները: Եթե հնարավոր չէ ստույգ որոշել դրամաշնորհի բնույթը, ապա այն պետք է դասակարգել որպես ընթացիկ պաշտոնական դրամաշնորհ:

7. ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 740000 - ԱՅԼ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ Ի լրումն հարկերի և տուրքերի, պաշտոնական դրամաշնորհների, բյուջետային եկամուտները ներառում են նաև այլ եկամուտներ, որոնց կազմում ընդգրկված են. Եկամուտներ սեփականությունից (741000), Եկամուտներ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից (742000), Եկամուտներ տույժերից, տուգանքներից (743000), Ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներ (744000), Այլ եկամուտներ (745000):

7.1 Խումբ 741000 - ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ՍԵՓԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԻՑ Եկամուտների այս խումբը ներառում է պետական կամ համայնքային սեփականություն համարվող ֆինանսական և/կամ չարտադրված ակտիվների տեղաբաշխումից գանձվող ֆինանսական միջոցները, որոնք ստացվում են տոկոսների (741100), շահաբաժինների (741200) և գույքի վարձակալությունից եկամուտների (741500) տեսքով:

1) Սինթետիկ հաշիվ 741100 - Տոկոսներ հաշվում ներառվում են պետությանը (741110) և/կամ համայնքին (741120) պատկանող որոշակի ֆինանսական ակտիվների` մասնավորապես, ավանդների, արժեթղթերի (բացառությամբ բաժնետոմսերի), ինչպես նաև բանկերում և ֆինանսավարկային հաստատություններում բյուջեների ժամանակավոր ազատ միջոցների տեղաբաշխումից ստացվող տոկոսավճարները: Պետությունը տոկոսավճարներ կարող է ստանալ նաև ռեզիդենտներին և ոչ ռեզիդենտներին տրամադրած վարկերից:

2) Սինթետիկ հաշիվ 741200 - Շահաբաժիններ հաշվում ներառվում են պետությանը և/կամ համայնքին պատկանող բաժնետոմսերի (հիմնադիր կապիտալում մասնակցություն) դիմաց ստացվող շահաբաժինները, ինչպես նաև որոշ կառավարման մարմինների ծախսերի նկատմամբ եկամուտների գերազանցումից մուտքերը:

ա. ՀՀ կառավարությունը առևտրային կազմակերպություններում մասնակցի (բաժնետիրոջ) լիազորությունները ՀՀ անունից լիազորում է պետական մարմնի: Բաժնետիրական ընկերություններում պետական մասնակցության դիմաց ստացվող շահաբաժինները հաշվառվում են 741210 անալիտիկ հաշվում:

բ. Համայնքի սեփականություն համարվող կազմակերպությունների տրամադրության տակ մնացած շահույթից մասհանումները կատարվում են համայնքի ավագանու որոշմամբ: Բաժնետիրական ընկերություններում համայնքի մասնակցության դիմաց ստացվող շահաբաժինները հաշվառվում են 741220 անալիտիկ հաշվում:

գ. Այս խմբին են դասվում նաև պետական բյուջե մուտքագրման ենթակա ՀՀ կառավարման մարմինների (մասնավորապես ՀՀ կենտրոնական բանկի ու ՀՀ անշարժ գույքի կադաստրի պետական կոմիտեի) ծախսերի նկատմամբ եկամուտների գերազանցումից մուտքերը (741230 անալիտիկ հաշիվ):

3) Սինթետիկ հաշիվ 741500 - Գույքի վարձակալությունից եկամուտներ հաշվում ներառվում են հողերի, պետական/համայնքային հիմնարկների հաշվեկշիռներում հաշվառվող գույքի վարձակալության, ինչպես նաև կառուցապատման իրավունքի տրամադրման դիմաց ստացվող վարձավճարները: Այս հաշվում դասակարգվող բյուջետային մուտքերը ևս խմբավորված են ըստ պետական և համայնքի բյուջեների մուտքերի:

7.2 Խումբ 742000 - ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ ՄԱՏԱԿԱՐԱՐՈՒՄԻՑ ԵՎ ԾԱՌԱՅՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ՄԱՏՈՒՑՈՒՄԻՑ Ելնելով ՀՀ օրենսդրությունից, այս խմբում ընդգրկված են եկամուտներ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից (742100) և վարչական գանձումներից (742200) սինթետիկ հաշիվներում հաշվառվող եկամուտները:

1) Սինթետիկ հաշիվ 742100 - Եկամուտներ ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից հաշվում հաշվառվում են հիմնական միջոց, ոչ նյութական կամ բարձրարժեք ակտիվ չհանդիսացող պետական (համայնքի) սեփականություն հանդիսացող ապրանքների, ինչպես նաև պետության (համայնքի) պահուստներում չպահվող ապրանքանյութական արժեքների վաճառքից մուտքերը, ինչպես նաև պետության (համայնքի) կողմից ծառայությունների մատուցումից ստացված վճարները: Պետական (համայնքի) սեփականություն հանդիսացող հիմնական միջոց, ոչ նյութական կամ բարձրարժեք ակտիվ հանդիսացող ապրանքների, ինչպես նաև պետության (համայնքի) պահուստներում պահվող ապրանքանյութական արժեքների վաճառքից մուտքերը հաշվառվում են որպես մուտքեր ոչ ֆինանսական ակտիվների հետ գործառնություններից և արտացոլվում են ծախսերի կազմում` բացասական նշանով: Տիրազուրկ, պետությանը (համայնքին) որպես սեփականություն անցած ապրանքների վաճառքից մուտքերը ևս հաշվառվում են այս հաշվում:

2) Սինթետիկ հաշիվ 742200 - Վարչական գանձումներ հաշվում ներառված են օրենքով սահմանված բոլոր այն վճարները, որոնք գանձվում են պետական (տեղական) մարմինների` իրենց լիազորությունների իրականացմամբ պայմանավորված մատուցած ծառայությունների կամ կատարած գործողությունների դիմաց և հաշվառված չեն որպես տուրքեր: Այդպիսի վճարի օրինակ է մաքսավճարը (742212 ենթաանալիտիկ հաշիվ):

ա. Պետական մարմինների կողմից գանձվող վարչական գանձումները հաշվառվում են 742210, տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից գանձվողները` 742220 անալիտիկ հաշվում:

7.3 Խումբ 743000 - ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ ՏՈՒՅԺԵՐԻՑ, ՏՈՒԳԱՆՔՆԵՐԻՑ խումբն ընդգրկում է սինթետիկ մեկ հաշիվ` եկամուտներ տույժերից ու տուգանքներից (743100), որը բաղկացած է երկու անալիտիկ հաշիվներից` պետական և համայնքի բյուջե մուտքագրվող տույժերից ու տուգանքներից (համապատասխանաբար` 743110 և 743120 անալիտիկ հաշիվներ): Տույժերից ու տուգանքներից մուտքերը առաջանում են գլխավորապես վարչական իրավախախտումների համար տուգանքներից և պատժամիջոցներից, ինչպես նաև պետական (743112) կամ համայնքի (743122) բյուջեի նկատմամբ պայմանագրային պարտավորությունների չկատարման համար գանձվող տույժերից: ՀՀ օրենսդրությամբ նախատեսված այլ ֆինանսական պատժամիջոցներից մուտքերը ևս հաշվառվում են այս խմբում:

1) Հարկային հարաբերությունները խախտելու համար հարկային օրենսդրությամբ սահմանված պատժամիջոցներից մուտքերը հաշվառվում են հարկեր և տուրքեր կատեգորիայում (710000):

7.4 Խումբ 744000 - ՈՉ ՊԱՇՏՈՆԱԿԱՆ ԴՐԱՄԱՇՆՈՐՀՆԵՐ խմբին են պատկանում ներքին կամ արտաքին ոչ պաշտոնական աղբյուրներից` մասնավորապես, ֆիզիկական անձանցից, կազմակերպություններից, հիմնադրամներից, ընկերություններից և այլ աղբյուրներից (բացառությամբ պետական կառավարման մարմինների, միջազգային կազմակերպությունների և օտարերկրյա պետությունների կամ դրանց տեղական ինքնակառավարման մարմինների) ստացված կամավոր նվիրատվությունները: Այս խումբը բաղկացած է սինթետիկ երկու հաշվից` ընթացիկ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներից (744100) և կապիտալ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներից (744200):

1) Ընթացիկ/կապիտալ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհներն իրենց հերթին անալիտիկ հաշվի մակարդակում տարանջատված են պետական և համայնքի բյուջեների միջև: Յուրաքանչյուր բյուջեի եկամուտների կազմում ընթացիկ/կապիտալ ոչ պաշտոնական դրամաշնորհները դասակարգված են ըստ ստացման արտաքին և ներքին աղբյուրների:

2) Եթե հնարավոր չէ տարբերակել ոչ պաշտոնական դրամաշնորհների բնույթը, ապա դրանք դասակարգվում են որպես ընթացիկ:

7.5 Խումբ 745000 - ԱՅԼ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐ խմբին են պատկանում այն բոլոր եկամուտները, որոնք չեն պատկանում վերը նշված խմբերից որևէ մեկին: Այս խմբի եկամուտները դասակարգված են ըստ սինթետիկ երկու հաշվի` պետական բյուջեի այլ եկամուտների (745110) և համայնքի բյուջեի այլ եկամուտների (745120):

(19-րդ հավելվածը փոփ. 12.09.08 թիվ 790-Ն, 05.02.14 թիվ 98-Ն, 15.08.16 թիվ 805-Ն հրամաններ)

 

Հավելված N 20
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ՈՉ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ (ԴԱՍ 800000)

 

 

Ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերը գրանցվում են 800000 դասում: Գոյություն ունեն ոչ ֆինանսական ակտիվների հետ կապված գործառնություններն արտացոլող և միմյանց հետ փոխկապակցված երեք դասեր.

 

Դաս 000000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվներ

Դաս 500000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով ծախսեր

Դաս 800000 - Ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր

 

Ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ 4 կատեգորիաներում` արտադրված ակտիվներ` հիմնական միջոցներ (810000), պաշարներ (820000) և բարձրարժեք ակտիվներ (830000), ինչպես նաև ոչ արտադրական ակտիվներ (840000):

 

Այս հաշիվներում գրանցվում են միայն ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) դասում գրանցված ակտիվների վաճառքից ստացվող դրամական մուտքերը: Ապրանքների վաճառքից ստացվող դրամական մուտքերը գրանցվում են ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից եկամուտներ (742000) հաշվում:

 

Ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից եկամուտներ (742000) հաշվում գրանցվող մուտքերի օրինակը կլինի, եթե նախարարությունը որոշի վաճառել ապրանք, օրինակ` դակիչ, որը եբևիցե չի գրանցվել որպես հիմնական միջոց, քանի որ չի համապատասխանում հիմնական միջոցի սահմանմանը:

 

Դրամարկղային հիմունքով բյուջետավորման և հաշվապահական հաշվառման դեպքում ոչ ֆինանսական ակտիվների վաճառքից ակնկալվող մուտքերը գրանցվում են ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր (800000) դասում:

 

Երբ բյուջետավորումը իրականացվում է դրամարկղային հիմունքով իսկ հաշվապահական հաշվառումը` հաշվեգրման հիմունքով, ապա ամբողջ տարվա ընթացքում կատարված բյուջետավորման և հաշվապահական հաշվառման մուտքագրումները պետք է կատարվեն այս դասում, ինչպես նկարագրված է դրամարկղային հիմունքի դեպքում: Տարվա վերջում կատարվում են հաշվանցող մուտքագրումները հաշվանցումներ` ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր (890000) հաշվում, հանելով վաճառված ակտիվները հաշվեկշռից, ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) դասից, և օգուտի դեպքում գրանցում կատարելով ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից եկամուտներ (742000) հաշվում, իսկ կորստի` այլ ծախսեր (486000) հաշվում: Այս մոտեցումը թույլ է տալիս իրականացնել բյուջետային խիստ վերահսկում, եկամուտների ավելի կատարելագործված հաշվառում և հաշվետվությունների ներկայացում թե՛ դրամարկղային, թե՛ հաշվեգրման մեթոդներով:

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 810000 - ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Հիմնական միջոցների իրացումից մուտքերը դասակարգվում են որպես անշարժ գույքի իրացումից մուտքեր (811000), շարժական գույքի իրացումից մուտքեր (812000) և այլ հիմնական միջոցների իրացումից մուտքեր (813000):

 

Խումբ 811000 - ԱՆՇԱՐԺ ԳՈՒՅՔԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Անշարժ գույքի իրացումից մուտքերը ներառում են շենքեր և շինություններ (011000) հաշվում գրանցված ակտիվների վաճառքից մուտքերը: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Անշարժ գույքի իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
811111 Բնակելի շենքեր և բնակարաններ
811112 Ոչ բնակելի շենքեր
811119 Այլ կառույցներ
  Անշարժ գույքի իրացումից համայնքների մուտքեր
811121 Բնակելի շենքեր և բնակարաններ
811122 Ոչ բնակելի շենքեր
811129 Այլ կառույցներ
  Անշարժ գույքի իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
811131 Բնակելի շենքեր և բնակարաններ
811132 Ոչ բնակելի շենքեր
811139 Այլ կառույցներ
  Անշարժ գույքի իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
811141 Բնակելի շենքեր և բնակարաններ
811142 Ոչ բնակելի շենքեր
811149 Այլ կառույցներ

 

Խումբ 812000 - ՇԱՐԺԱԿԱՆ ԳՈՒՅՔԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Շարժական գույքի իրացումից մուտքերը ներառում են մեքենաներ և սարքավորումներ (012000) հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Շարժականգույքիիրացումիցպետականկառավարմանհատվածիմուտքեր
812111 Տրանսպորտային սարքավորումներ
812112 Վարչական սարքավորումներ
811119 Այլ շարժական գույք
  Շարժական գույքի իրացումից համայնքների մուտքեր
812121 Տրանսպորտային սարքավորումներ
812122 Վարչական սարքավորումներ
812129 Այլ շարժական գույք
  Շարժական գույքի իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
812131 Տրանսպորտային սարքավորումներ
812132 Վարչական սարքավորումներ
812139 Այլ շարժական գույք
  Շարժական գույքի իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
812141 Տրանսպորտային սարքավորումներ
812142 Վարչական սարքավորումներ
812149 Այլ շարժական գույք

 

Խումբ 813000 - ԱՅԼ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Այլ հիմնական միջոցների իրացումից մուտքերը ներառում են այլ հիմնական միջոցներ (013000) հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Այլ հիմնական միջոցների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
813111 Մշակված ակտիվներ
813112 Ոչ նյութական ներդրումներ հիմնական միջոցներում
  Այլ հիմնական միջոցների իրացումից համայնքների մուտքեր
813121 Մշակված ակտիվներ
813122 Ոչ նյութական ներդրումներ հիմնական միջոցներում
  Այլ հիմնական միջոցների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
813131 Մշակված ակտիվներ
813132 Ոչ նյութական ներդրումներ հիմնական միջոցներում
  Այլ հիմնական միջոցների իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
813141 Մշակված ակտիվներ
813142 Ոչ նյութական ներդրումներ հիմնական միջոցներում

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 820000 - ՊԱՇԱՐՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Պաշարների վաճառքից առաջացած եկամուտները դասակարգվում են որպես ռազմավարական պաշարների իրացումից մուտքեր (821000) և այլ պաշարների իրացումից մուտքեր (822000):

 

Խումբ 821000 - ՌԱԶՄԱՎԱՐԱԿԱՆ ՊԱՇԱՐՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Ռազմավարական պաշարների իրացումից մուտքերը ներառում են այլ ռազմավարական պաշարներ (012000) հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշվում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ռազմավարական պաշարների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
821111 Ռազմավարական պաշարներ
  Ռազմավարական պաշարների իրացումից համայնքների մուտքեր
821121 Ռազմավարական պաշարներ
  Ռազմավարական պաշարների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
821131 Ռազմավարական պաշարներ
  Ռազմավարական պաշարների իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
821141 Ռազմավարական պաշարներ

 

Խումբ 822000 - ԱՅԼ ՊԱՇԱՐՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Այլ պաշարների իրացումից մուտքերը ներառում են արտադրական պաշարների իրացումից մուտքերը (822100), վերավաճառքի համար ապրանքների իրացումից մուտքերը (822200) և սպառման համար նախատեսված պաշարների իրացումից մուտքերը (82230):

 

Սինթետիկ հաշիվ 822100 - Արտադրական պաշարների իրացումից մուտքերը

 

Արտադրական պաշարների իրացումից մուտքերը ներառում են արտադրական նշանակության նյութեր և պաշարներ (022100) հաշվում գրանցված ակտիվների վաճառքից մուտքերը: Գործնականում վաճառվում են միայն արտադրական գործընթացի ավարտի արդյունքում գոյացած ապրանքները` պատրաստի արտադրանք (022100): Գոյացած մուտքերը արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

  Արտադրական պաշարների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
822111 Արտադրական պաշարներ
  Արտադրական պաշարների իրացումից համայնքների մուտքեր
822121 Արտադրական պաշարներ
  Արտադրական պաշարների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
822131 Արտադրական պաշարներ
  Արտադրական պաշարների իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
822141 Արտադրական պաշարներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 822200 - Վերավաճառքի համար ապրանքների իրացումից մուտքեր

 

Վերավաճառքի համար ապրանքների իրացումից մուտքերը ներառում են վերավաճառքի համար նախատեսված ապրանքներ (022200) սինթետիկ հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Վերավաճառքի համար ապրանքների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
822211 Վերավաճառքի համար ապրանքներ
  Վերավաճառքի համար ապրանքների իրացումից համայնքների մուտքեր
822221 Վերավաճառքի համար ապրանքներ
  Վերավաճառքի համար ապրանքների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
822231 Վերավաճառքի համար ապրանքներ
  Վերավաճառքի համար ապրանքների իրացումից ոչ  առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
822241 Վերավաճառքի համար ապրանքներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 822300 - Սպառման համար նախատեսված պաշարների իրացումից մուտքեր

 

Սպառման համար նախատեսված ապրանքների իրացումից մուտքերը ներառում են սպառման համար նախատեսված ապրանքներ (022300) սինթետիկ հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այս ապրանքները հիմնականում չեն վաճառվում, քանի որ դրանք պահպանվում են պետական գործառնությունների ընթացքում կիրառման համար: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Սպառման համար նախատեսված պաշարների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
822311 Սպառման համար նախատեսված պաշարներ
  Սպառման համար նախատեսված պաշարների իրացումից համայնքների մուտքեր
822321 Սպառման համար նախատեսված պաշարներ
  Սպառման համար նախատեսված պաշարների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
822331 Սպառման համար նախատեսված պաշարներ
  Սպառման համար նախատեսված պաշարների իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
822341 Սպառման համար նախատեսված պաշարներ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 830000 - ԲԱՐՁՐԱՐԺԵՔ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Բարձրարժեք ակտիվների իրացումից մուտքերը ներառում են բարձրարժեք ակտիվներ (030000) սինթետիկ հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Բարձրարժեք ակտիվների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
831111 Բարձրարժեք ակտիվներ
  Բարձրարժեք ակտիվների իրացումից համայնքների մուտքեր
831121 Բարձրարժեք ակտիվներ
  Բարձրարժեք ակտիվների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
831131 Բարձրարժեք ակտիվներ
  Բարձրարժեք ակտիվների իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
831141 Բարձրարժեք ակտիվներ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 840000 - ՈՉ ԱՐՏԱԴՐԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Ոչ արտադրական ծագում ունեցող ակտիվների իրացումից մուտքերը ստորև դասակարգված են որպես հողի իրացումից մուտքեր (841100), օգտակար հանածոների իրացումից մուտքեր (841200), այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցների իրացումից մուտքեր (841300) և ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների իրացումից մուտքեր (841400):

 

Սինթետիկ հաշիվ 841100 - Հողի իրացումից մուտքեր

 

Հողի իրացումից մուտքերը ներառում են հող (041100) հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Հողի իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
841111 Հող
  Հողի իրացումից համայնքների մուտքեր
841121 Հող
  Հողի իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
841131 Հող
  Հողի իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
841141 Հող

 

Սինթետիկ հաշիվ 841200 - Օգտակար հանածոների իրացումից մուտքեր

 

Օգտակար հանածոների իրացումից մուտքերը ներառում են ընդերքային ակտիվներ (041200) հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Օգտակար հանածոների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
841211 Օգտակար հանածոներ
  Օգտակար հանածոների իրացումից համայնքների մուտքեր
841221 Օգտակար հանածոներ
  Օգտակար հանածոների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
841231 Օգտակար հանածոներ
  Օգտակար հանածոների իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
841241 Օգտակար հանածոներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 841300 - Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցների իրացումից մուտքեր

 

Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցների իրացումից մուտքերը ներառում են այլ բնական ծագում ունեցող ակտիվներ (041300) հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից եկամուտները: Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
841311 Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցներ
  Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցների իրացումից համայնքների մուտքեր
841321 Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցներ
  Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
841331 Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցներ
  Այլ բնական ծագում ունեցող հիմնական միջոցների իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
841341 Այլ բնական ծագում ուենցող հիմնական միջոցներ

 

Սինթետիկ հաշիվ 841400 - Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների իրացումից մուտքեր

 

Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների իրացումից մուտքերը ներառում են ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ (041400) հաշվում գրանցված ակտիվների իրացումից դրամական մուտքերը: Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների իրացումից մուտքերը արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

Ենթաանալիտիկ հաշիվ  Նկարագրություն

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների իրացումից պետական կառավարման հատվածի մուտքեր
841411 Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ
  Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների իրացումից համայնքների մուտքեր
841421 Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ
  Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների իրացումից Սոցիալական ապահովագրության պետական հիմնադրամի մուտքեր
841431 Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ
  Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվների իրացումից ոչ առևտրային կազմակերպությունների մուտքեր
841441 Ոչ նյութական ոչ արտադրական ակտիվներ

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 890000 - ՀԱՇՎԱՆՑՈՒՄՆԵՐ` ՈՉ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Երկակի մուտքագրման և հաշվեգրման հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում անհրաժեշտ է գրանցել ոչ ֆինանսական ակտիվի իրացումից ստացված օգուտը կամ վնասը, ինչպես նաև հաշվեկշռից հանել իրացված ոչ ֆինանսական ակտիվը: Այս գործողությունը իրականացնելու համար կատարվում է գրանցում, որով այդ ակտիվը հանվում է ոչ ֆինանսական ակտիվներ (000000) դասից, այն հանվում է ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր (800000) հաշվից և գրանցվում է իրացումից ստացված օգուտների դեպքում` ապրանքների մատակարարումից և ծառայությունների մատուցումից եկամուտներ (742000), իսկ կորուստների դեպքում` այլ ծախսեր (486000) հաշիվներում: Ոչ ֆինանսական ակտիվների գծով հաշիվներում բացասական մուտքագրում կատարելու փոխարեն կատարվում է մուտքագրում ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերի գծով հաշվանցումների հաշիվներում:

Օրինակ, ենթադրենք տարվա ընթացքում պետական միավորը օտարել է պատճենահանող սարք, վաճառելով այն 500 000 դրամով: Այդ գումարը գրանցվել է վարչական սարքավորումներ (812112) հաշվում: Ակտիվի հաշվեկշռային արժեքը (կախված նրանից, թե կապիտալացման և տարեկան դուրսգրման որ մեթոդն է կիրառվում` կամ սկզբնական արժեքից հանած ամորտիզացիան, կամ վերագնահատված շուկայական գնից հանած մինչ այժմ կատարված ծախսերը)) կազմում է 550 000 դրամ և գրանցվում է գրասենյակային նշանակության սարքավորումներ (012121) հաշվում: Տարվա վերջում այս գործառնությունը, ներառյալ վաճառքից գոյացած կորուստները հաշվեգրման հիմունքով գրանցվում են հետևյալ կերպ.

 

  Դեբետ Կրեդիտ
Ոչ ֆինանսական ակտիվների վաճառքից կորուստներ (486113) 50,000
Հաշվանցումներ` ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր (899999) 500,000
Գրասենյակային նշանակության սարքավորումներ (012121) 550,000

 

Այդ մուտքերն արտացոլվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
899999 Հաշվանցումներ` ոչ ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր

 

Հավելված N 21
ՀՀ ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի
2007 թվականի հունվարի 9-ի
N 5-Ն հրամանի

 

ԴԱՍԱԿԱՐԳՄԱՆ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՑՈՒՑՈՒՄՆԵՐ
ՓՈԽԱՌՈՒ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻՑ ԵՎ ՖԻՆԱՆՍԱԿԱՆ ԱԿՏԻՎՆԵՐԻ ԻՐԱՑՈՒՄԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ (ԴԱՍ 900000)

 

Փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերը գրանցվում են 900000 դասում: Այս հաշիվները սերտորեն փոխկապված են ֆինանսական ակտիվների և պարտավորությունների, երկարաժամկետ և կարճաժամկետ ներդրումների հաշիվների հետ: Ֆինանսական ակտիվների գծով գործառնություններն արտացոլվում են միմյանց հետ սերտորեն փոխկապված հետևյալ 4 դասերում.

 

Դաս 100000 - Ֆինանսական ակտիվներ

Դաս 200000 - Պարտավորություններ

Դաս 600000 - Հիմնական գումարի մարման և ֆինանսական ակտիվների ձեռքբերման գծով ծախսեր

Դաս 900000 - Փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր

 

900000 դասում գրանցվում են միայն դրամային արտահայտությամբ մուտքերը: Փոխառու միջոցներից մուտքեր (910000) մուտքային հաշիվները կիրառվում են միայն, երբ գործառնությունը կամ կապիտալ գնումը ֆինանսավորելու նպատակով գոյանում են կարճաժամկետ կամ երկարաժամկետ պարտավորություններ` պարտքային պարտավորության թողարկման միջոցով: Այս պարտավորությունները արտացոլվում են հաշվեկշռի երկարաժամկետ պարտավորություններ (210000) և կարճաժամկետ պարտավորություններ (220000) հաշիվներում:

 

 Մուտքեր ֆինանսական ակտիվների իրացումից կամ մարումից (920000) մուտքային հաշիվը կիրառվում է, երբ կարճաժամկետ կամ երկարաժամկետ ակտիվները նվազում են այդ ֆինանսական գործիքները վաճառելու կամ վարկերի և փոխառությունների մարման հետևանքով: Դրամական մուտքերի հետևանքով նվազեցվող ֆինանսական ակտիվները գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. երկարաժամկետ ֆինանսական ակտիվներ (110000) և կարճաժամկետ ներդրումներ (134000):

 

Ինչպես և ֆինանսական ակտիվները (100000), փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքերը (900000) դասակարգվում են ըստ գործարքի մյուս կողմի մասնակցի ռեզիդենտության: Դրամական ելքերը դասակարգվում են որպես ներքին, երբ ինստիտուցիոնալ միավորը երկրի ռեզիդենտ է, և արտաքին, երբ ինստիտուցիոնալ միավորի տնտեսական շահի կենտրոնը գտնվում է տվյալ երկրի տնտեսական տարածքից դուրս:

 

Դրամարկղային հիմունքով բյուջետավորման դեպքում սպասվելիք դրամական մուտքերն արտացոլվում են փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր (900000) դասում: Դրամարկղային հիմունքով հաշվապահական հաշվառման դեպքում փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից փաստացի մուտքերը նույնպես գրանցվում են այս դասում:

 

Երբ բյուջետավորումը իրականացվում է դրամարկղային հիմունքով, իսկ հաշվապահական հաշվառումը` հաշվեգրման հիմունքով, ապա և՛ բյուջետային, և՛ հաշվապահական մուտքագրումներն ամբողջ տարվա ընթացքում կատարվում են սույն դասում, դրամարկղային հիմունքի պահանջներին համապատասխան: Տարվա վերջում կատարվում են հաշվանցող մուտքագրումներ հաշվանցումներ` փոխառու միջոցներից և ֆինանսական ակտիվների իրացումից մուտքեր (990000) հաշվում` հաշվեկշռում ավելացնելով պարտավորությունները (200000) կամ պակասեցնելով ֆինանսական ակտիվները (100000):

 

ԿԱՏԵԳՈՐԻԱ 910000 - ՓՈԽԱՌՈՒ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Փոխառու միջոցներից մուտքերը ներառում են պարտքային պարտավորագրերի թողարկումից ստացված մուտքերը: Թողարկված պարտավորագրերը հանդիսանում են պարտավորություններ, որոնք գրանցվում են երկարաժամկետ պարտավորություններ (210000) կամ կարճաժամկետ պարտավորություններ (220000) հաշիվներում: Փոխառու միջոցներից մուտքերը բաժանվում են հետևյալ հաշիվների. ներքին փոխառու միջոցներից մուտքեր (911000) և արտաքին փոխառու միջոցներից մուտքեր (912000):

 

Խումբ 911000 - ՆԵՐՔԻՆ ՓՈԽԱՌՈՒ ՄԻՋՈՑՆԵՐԻՑ ՄՈՒՏՔԵՐ

 

Ներքին փոխառու միջոցներից մուտքերը ֆինանսական գործիքների թողարկման արդյունքում առաջացած եկամուտներն են: Առաջացած պարտքը գրանցվում է որպես պարտավորություն` երկարաժամկետ ներքին պարտավորություններ (211000) կամ ներքին կարճաժամկետ պարտավորություններ (221000) հաշիվներում: Ներքին փոխառու միջոցներից մուտքերը գրանցվում են հետևյալ հաշիվներում. ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) թողարկումից և տեղաբաշխումից մուտքեր (911100), վարկերից և փոխատվություններից մուտքեր (911200) և ներքին պետական պարտքի ճշգրտում (911900):

 

Սինթետիկ հաշիվ 911100 - Ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) թողարկումից և տեղաբաշխումից մուտքեր

 

Ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) թողարկումից մուտքերը դրանց թողարկման արդյունքում առաջացած եկամուտներն են: Առաջացած պարտավորությունը գրանցվում է թողարկված երկարաժամկետ ներքին արժեթղթերի գծով պարտավորություններ (բացի բաժնետոմսերից) (211100) և ներքին կարճաժամկետ պարտավորություններ թողարկված արժեթղթերի գծով (բացի բաժնետոմսերից) (221100) հաշիվներում: Ներքին արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) թողարկումից մուտքերը գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

  Ներքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) թողարկումից և տեղաբաշխումից մուտքեր
911111 Ներքին երկարաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) թողարկումից և տեղաբաշխումից մուտքեր
  Ներքին կարճաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) թողարկումից և տեղաբաշխումից մուտքեր
911121 Ներքին կարճաժամկետ արժեթղթերի (բացի բաժնետոմսերից) թողարկումից և տեղաբաշխումից մուտքեր

 

Սինթետիկ հաշիվ 911200 - Ներքին վարկերից և փոխատվություններից մուտքեր

 

Վարկերից և փոխատվություններից մուտքերը պարտքային պարտավորության գոյացման արդյունքում առաջացած դրամական եկամուտներն են: Առաջացած պարտավորությունը գրանցվում է որպես երկարաժամկետ ներքին վարկերի գծով պարտավորություններ (211200) կամ կարճաժամկետ ներքին վարկերի և փոխառությունների գծով պարտավորություններ (221200): Վարկերից և փոխատվություններից մուտքերը գրանցվում են հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ

Նկարագրություն

 

  Կառավարման այլ մակարդակներից ստացված ներքին երկարաժամկետ վարկերից մուտքեր
911211 Պետական կառավարման հատվածից ստացված ներքին երկարաժամկետ վարկերից մուտքեր
911212 Ոչ առևտրային կազմակերպություններից ստացված ներքին երկարաժամկետ վարկերից մուտքեր
  Կառավարման այլ մակարդակներից ստացված ներքին կարճաժամկետ վարկերից մուտքեր
911221 Պետական կառավարման հատվածից ստացված ներքին կարճաժամկետ վարկերից մուտքեր
9112222 Ոչ առևտրային կազմակերպություններից ստացված ներքին կարճաժամկետ վարկերից մուտքեր
  Կառավարման այլ մակարդակներից ստացված ներքին կարճաժամկետ փոխատվություններից մուտքեր
911231 Պետական կառավարման հատվածից ստացված ներքին կարճաժամկետ փոխատվություններից մուտքեր
911232 Ոչ առևտրային կազմակերպություններից ստացված ներքին կարճաժամկետ փոխատվություններից մուտքեր
  Այլ ներքին երկարաժամկետ վարկերից մուտքեր
911241 Այլ ներքին երկարաժամկետ վարկերից մուտքեր
  Այլ ներքին կարճաժամկետ վարկերից մուտքեր
911251 Այլ ներքին կարճաժամկետ վարկերից մուտքեր

 

Սինթետիկ հաշիվ 911900 - Ներքին պետական պարտքի ճշգրտում

 

Ներքին պետական պարտքի ճշգրտումը ներառում է երկարաժամկետ ներքին պարտավորություններ (211000) և կարճաժամկետ ներքին պարտավորություններ (221000) հաշիվներում գրանցված պարտքի գոյացման արդյունքում պահանջվող բոլոր դրամական ճշգրտումները: Ներքին պետական պարտքի ճշգրտումը գրանցվում է հետևյալ ենթաանալիտիկ հաշիվներում.
 Ենթաանալիտիկ հաշիվ  Նկարագրություն

 

Ենթաանալիտիկ հաշիվ Նկարագրություն
  Ներքին պարտքի ճշգրտումից մուտքեր
911911 Ներքին արժեթղթերի թողարկման և տեղաբաշխման (բացի պարտատոմսերից) ճշգրտումից մուտքեր
911921 Ներքին վարկերի և փոխատվությունների ճշգ