Սեղմել Esc փակելու համար:
ՀՀ ՍՅՈՒՆԻՔԻ ՄԱՐԶԻ 2010-2013 ԹՎԱԿԱՆՆԵՐ...
Քարտային տվյալներ

Տեսակ
Գործում է
Ընդունող մարմին
Ընդունման ամսաթիվ
Համար

Ստորագրման ամսաթիվ
ՈՒժի մեջ մտնելու ամսաթիվ
ՈՒժը կորցնելու ամսաթիվ
Ընդունման վայր
Սկզբնաղբյուր

Ժամանակագրական տարբերակ Փոփոխություն կատարող ակտ

Որոնում:
Բովանդակություն

Հղում իրավական ակտի ընտրված դրույթին X
irtek_logo

ՀՀ ՍՅՈՒՆԻՔԻ ՄԱՐԶԻ 2010-2013 ԹՎԱԿԱՆՆԵՐԻ ՍՈՑԻԱԼ-ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ԾՐԱԳԻՐԸ ՀԱՍՏԱՏ ...

 

 

040.0782.170709

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ

 

26 հունիսի 2009 թվականի N 782-Ն

 

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՍՅՈՒՆԻՔԻ ՄԱՐԶԻ 2010-2013 ԹՎԱԿԱՆՆԵՐԻ ՍՈՑԻԱԼ-ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ԾՐԱԳԻՐԸ ՀԱՍՏԱՏԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

(7-րդ մաս)

 

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՍՅՈՒՆԻՔԻ ՄԱՐԶԻ 2010-2013 ԹՎԱԿԱՆՆԵՐԻ ՍՈՑԻԱԼ-ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ԾՐԱԳԻՐ

(7-րդ մաս)

 

495. ՀՀ կառավարության 2009 թվականի հունվարի 22-ի նիստի թիվ 3 արձանագրային որոշման մեջ հավանության է արժանացել Հայաստանի Հանրապետությունում, այդ թվում նաև ՀՀ Սյունիքի մարզում փոքր հիդրոէլեկտրակայանների զարգացման սխեման, որը ներկայացվում է ստորև:

 

Աղյուսակ 6.4. ՀՀ Սյունիքի մարզում փոքր հիդրոէլեկտրակայանների զարգացման սխեմա

 

._________________________________________________________________________.

|       ՀՀ Սյունիքի մարզի տարածքում ճշտված և  նորացված ՓՀԵԿ-ների          |

|                     ջրաէներգետիկական ցուցանիշները                       |

|_________________________________________________________________________|

|N/N|ՓՀԵԿ-ի անվանումը |Վերին |Ներքին|Դերի- |Դերի-|Հաշ- |Հաշ- |Դրված|Էլեկ- |

|   |                 |բյեֆի |բյեֆի |վացի- |վացի-|վար- |վարկա|քային|տրա-  |

|   |                 |նիշը, |նիշը, |այի   |այի  |կային|յին  |հզո- |էներ- |

|   |                 |մ     |մ     |երկա- |տրա- |Ճնշու|ելքը,|րութ-|գիայի |

|   |                 |      |      |րութ- |մագի-|մը, մ|մ3/  |յունը|տարե- |

|   |                 |      |      |յունը,|ծը  մ|     |վայրկ|կվտ. |կան   |

|   |                 |      |      |մ.    |     |     |     |     |արտադ-|

|   |                 |      |      |      |     |     |     |     |րանքը,|

|   |                 |      |      |      |     |     |     |     |մլն/  |

|   |                 |      |      |      |     |     |     |     |կվտժ. |

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

| 1 |       2         |  3   |   4  |   5  |  6  |  7  |  8  |  9  |  10  |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|   Որոտան գետի ավազան|      |      |      |     |     |     |     |      |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|1  |Որոտան ՓՀԷԿ-1 *  |2208.0|2150.0|9000.0| 1.62|117.8|  6.0| 5860|  25.0|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|2  |Ջրաղացաձոր ՓՀԵԿ  |1615.0|1500.0|2800.0| 0.72|102.9|  0.7|  576|  1.91|

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|   Սիսիան գետի ավազան|      |      |      |     |     |     |     |      |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|3  |Արևիս  ՓՀԷԿ *    |1870.0|1730.0|6200.0| 1.22|120.9|  2.5| 2420| 11.50|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|4  |Արևիս  ՓՀԵԿ-1    |1960.0|1895.0|1200.0| 0.82| 59.7|  1.0|  476|  1.38|

|   |(վտակ)           |      |      |      |     |     |     |     |      |

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|5  |Արևիս  ՓՀԵԿ-2    |2050.0|1902.0|2500.0| 0.82|138.8|  0.9|  999|  2.89|

|   |(վտակ)           |      |      |      |     |     |     |     |      |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|    Ողջի գետի ավազան |      |      |      |     |     |     |     |      |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|6  |Կաթնառատ ՓՀԷԿ    |1750.0|1505.0|2000.0| 0.53|219.3|  0.4|  702|  2.42|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|7  |Ավսարլու ՓՀԷԿ    |1750.0|1545.0|2150.0| 0.63|185.3|  0.7| 1038|  3.68|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|8  |Մուսալամ ՓՀԷԿ    |1535.0|1345.0|3400.0| 0.82|169.8|  1.2| 1630|  6.25|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|9  |Կիրս ՓՀԷԿ        |1667.6|1576.7|2000.0| 1.02|79.7 |  2.0| 1276|  4.64|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|10 |Կարաբաշ ՓՀԷԿ     |1520.0|1340.0|1200.0| 0.53|165.4|  0.5|  662|  2.34|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|11 |Գիրատախ ՓՀԷԿ     |1450.0|1280.0|1750.0| 0.63|158.2|  0.6|  759|  2.71|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|12 |Վաչագան ՓՀԷԿ     | 975.0| 845.0|2500.0| 0.72|118.2|  0.8|  709|  2.52|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|13 |Գեղի ջրամբարին   |1402.0|1332.5| 401.0| 1.22| 65.0|  3.0| 1560|  9.79|

|   |կից մերձպատվա-   |      |      |      |     |     |     |     |      |

|   |րային ՓՀԷԿ *     |      |      |      |     |     |     |     |      |

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|14 |Գեղի-2 ՓՀԷԿ *    |1325.0|1260.0|3000.0| 1.42| 51.2|  4.5| 1840|  9.13|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|15 |Ողջի ՀԷԿ-1       |1240.3|1140.0| 600.0| 1.62|97.8 |  6.0| 4690|  15.8|

|   |(Ջրախոր ՀԷԿ-1)   |      |      |      |     |     |     |     |      |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|   Ծավ գետի ավազան   |      |      |      |     |     |     |     |      |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|16 |Շիշկերտ ՓՀԷԿ-1   |1575.0|1415.0|2100.0| 0.72|143.8| 0.90| 1045|  4.20|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|17 |Շիշկերտ ՓՀԷԿ-2   |1400.0|1220.0|2300.0| 0.72|162.3| 0.90|     |      |

|   |_________________|______|______|______|_____|_____|_____| 2424|  9.63|

|   |Մազրա ՓՀԷԿ       |1400.0|1220.0|1050.0| 0.72|172.6| 0.90|     |      |

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|18 |Բետնաձոր ՓՀԷԿ    | 875.0| 750.0|1700.0| 0.53|110.9| 0.40|  355|  1.53|

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|   Մեղրի գետի ավազան |      |      |      |     |     |     |     |      |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|19 |Լիճք ՓՀԷԿ-1      |1705.0|1610.0|1200.0| 0.92| 88.4| 1.50| 1061|  3.12|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|20 |Լիճք ՓՀԷԿ-2      |1605.0|1465.0|1950.0| 1.02|129.1| 2.00| 2066|  5.52|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|21 |Տաշտուն ՓՀԵԿ`    |1790.0|1680.0|1350.0| 0.63|105.9| 0.60|  508|  1.56|

|   |ձախ վտակ         |      |      |      |     |     |     |     |      |

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|22 |Տաշտուն ՓՀԵԿ-1`  |2050.0|1723.0|4750.0| 0.72|307.4| 0.70| 1720|  5.97|

|   |Տաշտուն գետի     |      |      |      |     |     |     |     |      |

|   |վրա *            |      |      |      |     |     |     |     |      |

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|23 |Վարդանիձոր ՓՀԷԿ` |1125.0| 940.0|4100.0| 1.42|175.8| 3.20| 4500| 15.40|

|   |Մեղրի գետի վրա * |      |      |      |     |     |     |     |      |

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|24 |Լեհվազ ՓՀԷԿ      | 935.0| 865.0|1625.0| 1.22|61.1 | 3.20| 1564|  7.01|

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|25 |Վանք ՓՀԷԿ        |1700  |1570  |2900  | 0.73|119.8| 0.80|  767|  2.26|

|   |(Կալեր)          |      |      |      |     |     |     |     |      |

|___|_________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|26 |Կարճևան  ՓՀԷԿ`   |1294.0| 950.0|2000.0| 0.53|324.2| 0.45| 1170|  8.90|

|   |Ագարակի ՊՄԿ-ի    |      |      |      |     |     |     |     |      |

|   |արդյուն. ջրամատա-|      |      |      |     |     |     |     |      |

|   |կարարման ջրագծի  |      |      |      |     |     |     |     |      |

|   |վրա *            |      |      |      |     |     |     |     |      |

|_____________________|______|______|______|_____|_____|_____|_____|______|

|Ընդամենը` Սյունիքի   |      |      |      |     |     |     |42707| 168.6|

|մարզ                 |      |      |      |     |     |     |     |      |

._________________________________________________________________________.

__________________

*) Նշված ՓՀԷԿ-երի տեխնիկատնտեսական հիմնավորման աշխատանքները պատվիրված են մասնավոր ներդրողների կողմից:

 

Աղբյուրը` ՀՀ կառավարության 22.01.2009 թ. N 3 արձանագրային որոշում

 

496. Սխեմայից երևում է, որ ընդգրկված 26 ՓՀԷԿ-երի շահագործման դեպքում մարզում էլեկտրաէներգիայի տարեկան արտադրությունը կավելանա 168.67 մլն. կՎտժ.-ով, որը կհանգեցնի իր հերթին արդյունաբերական արտադրանքի ծավալի աճին և բարձր վարձատրվող հարյուրավոր աշխատատեղերի ստեղծման:

497. Հիմք ընդունելով վերոնշյալը պետք է եզրակացնել, որ ՀՀ Սյունիքի մարզի ՀԷԿ-երի ոլորտը` հիմնվելով էժան ռեսուրսների առկայության և ներկայումս աճող պահանջարկի վրա մեծ պոտենցիալ ունի և ի վիճակի է ապագայում ապահովելու երկրի էլեկտրաէներգիայի արտադրության էական մասնաբաժինն ու աջակցելու Հայաստանում էներգետիկ անվտանգությանը:

498. ՀՀ Սյունիքի մարզում ՀՀ բնապահպանության նախարարության կողմից տրամադրված են ջրօգտագործման 46 թույլտվություններ և ՀՀ հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովի կողմից էլեկտրաէներգիա արտադրելու 23 և ՓՀԷԿ-ներ կառուցելու և շահագործելու նպատակով 12 լիցենզիաներ: Ստորև ներկայացվում են այդ աղյուսակները.

 

Աղյուսակ 6.5. ՀՀ Սյունիքի մարզում ՀՀ բնապահպանության նախարարության կողմից տրամադրված ջրօգտագործման թույլտվություններն` ըստ կազմակերպությունների

 

.____________________________________________________________________.

|Հ/Հ|           Նպատակը          |Ջրօգտագործման       |Ջրօգտագործման |

|   |                            |թույլտվություն      |թույլտվության |

|   |                            |ստացողի             |տրման ամիս,   |

|   |                            |անվանումը           |ամսաթիվը և    |

|   |                            |                    |համարը        |

|___|____________________________|____________________|______________|

|1  |էլ.էներգիայի արտադրություն, |Սերգեյ Պողոսյան     |ՋԹ N-1457     |

|   |ՓՀԷԿ-ի շահագործում          |«Սմբուլ» ՍՊԸ        |13.07.2007 թ.-|

|   |                            |«Անգեղակոթ» ՄՀԷԿ    |13.07.2010 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|2  |էլ.էներգիայի արտադրություն, |Սերգեյ Պողոսյան     |ՋԹ N-1214     |

|   |ՀԷԿ-ի շահագործում           |«Սմբուլ» ՍՊԸ        |30.10.2006 թ.-|

|   |                            |«Անգեղակոթ» ՄՀԷԿ    |30.10.2009 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|3  |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Որոտան ՀԷԿՀ» ՓԲԸ   |ՋԹ N-1215     |

|   |ՀԷԿ-ի շահագործում           |«Տաթեվ» ՀԷԿ         |30.10.2006 թ.-|

|   |                            |                    |30.10.2009 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|4  |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Որոտան ՀԷԿՀ» ՓԲԸ   |ՋԹ N-1216     |

|   |ՀԷԿ-ի շահագործում           |«Սպանդարյան» ՀԷԿ    |30.10.2006 թ.-|

|   |                            |                    |30.10.2009 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|5  |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Կապան-Էնեղժի» ՓԲԸ  |ՋԹ N-0692     |

|   |ՀԷԿ-ի շահագործում           |Ողջի ՀԷԿ-2, ՀԵԿ-3   |07.04.2005 թ.-|

|   |                            |                    |07.04.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|6  |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Լեռ-Էքս» ՍՊԸ,      |ՋԹ N-1530     |

|   |ՓՀԷԿ-ի շահագործում          |N 2 և  N 4 ՓՀԷԿ-եր  |26.09.2007 թ.-|

|   |                            |                    |26.09.2010 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|7  |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Հակոբջանյան և      |ՋԹ N-0317     |

|   |ՀԷԿ-ի շահագործում           |Գալստյան» ՀԷԿ ՍՊԸ   |18.06.2004 թ.-|

|   |                            |                    |18.06.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|9  |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Էնգելս Թումանյան»  |ՋԹ N-1457     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |ՍՊԸ «Գևորգավան»     |13.07.2007 թ.-|

|   |                            |ՓՀԷկ                |13.07.2010 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|10 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Բենզար Էներժի» ՍՊԸ |ՋԹ N-0925     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Բենզար Էներժի» ՓՀԷԿ|20.10.2005 թ.-|

|   |                            |                    |20.10.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|11 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Աստղիկ  Հովհաննես» |ՋԹ N-1038     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |ՍՊԸ «Հոկտեմբեր» ՓՀԷԿ|14.03.2006 թ.-|

|   |                            |                    |14.03.2009 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|12 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Ռինե» ՍՊԸ          |              |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |                    |              |

|___|____________________________|____________________|______________|

|13 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Զանգեզուր - 95» Ա/Կ|ՋԹ N-0932     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Շինուհայր» ՓՀԷԿ    |26.10.2005 թ.-|

|   |                            |                    |26.10.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|14 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Էլգիա» ՍՊԸ         |ՋԹ N-0907     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Մանիշակաձոր» ՓՀԷԿ  |05.10.2005 թ.-|

|   |                            |                    |05.10.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|15 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Էլգիա» ՍՊԸ         |ՋԹ N-0906     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Գորիս» ՓՀԷԿ        |05.10.2005 թ.-|

|   |                            |                    |05.10.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|16 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Պարգև  և  Վարդան»  |ՋԹ N-1250     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |ՍՊԸ «Զոր-Զոր ՀԷԿ-1» |27.11.2006 թ.-|

|   |                            |                    |27.11.2009 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|17 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Հ և  Գ ՀԷԿ  ՍՊԸ»   |ՋԹ N-0596     |

|   |ՀԷԿ-ի շահագործում           |                    |15.12.2004 թ- |

|   |                            |                    |15.12.2007թ.  |

|___|____________________________|____________________|______________|

|18 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Ֆիրմա Գ. Ա. Խ.» ՍՊԸ|ՋԹ N-1365     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Գետափ ՓՀԷԿ»        |06.04.2007 թ.-|

|   |                            |                    |06.04.2010 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|19 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |Սերգեյ Պողոսյան     |ՋԹ N-1696     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Սմբուլ» ՍՊԸ        |28.02.2008 թ.-|

|   |                            |«Անգեղակոթ» ՄՀԷԿ    |06.12.2010 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|20 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Լորագետ ՀԷԿ»ՍՊԸ    |ՋԹ N-1035     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Սիսական» ՓՀԷԿ      |09.03.2006 թ.-|

|   |                            |                    |09.03.2009 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|21 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Տասման» ՍՊԸ        |ՋԹ N-1447     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Գեղի-1» ՀԷԿ        |28.06.2007 թ.-|

|   |                            |                    |03.08.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|22 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Էներգոցանցշին» ԲԲԸ |ՋԹ N-1227     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Ծավ» ՓՀԷԿ          |16.11.2006 թ.-|

|   |                            |                    |16.03.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|23 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Լեռ-Էքս» ՍՊԸ, N 5  |ՋԹ N-1529     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |և  N 6 ՓՀԷԿ-եր      |26.09.2007 թ.-|

|   |                            |                    |26.01.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|24 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Տիգրան Աշխեն» ՍՊԸ  |ՋԹ N-1851     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Տիգրան Աշխեն»      |28.08.2008 թ.-|

|   |                            |ՓՀԷԿ-1              |28.12.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|25 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Գելիգուզան» ՍՊԸ    |ՋԹ N-1988     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Կանթեղ» Փ ՀԷԿ      |23.12.2008 թ.-|

|   |                            |                    |23.04.2009 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|26 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Քյու-Հաշ» ՍՊԸ      |ՋԹ N-0231     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |                    |19.05.2004 թ.-|

|   |                            |                    |19.05.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|27 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Սինգլ Գոռ» ՍՊԸ     |ՋԹ N-1055     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Սանդաղբյուր Փ ՀԷԿ» |03.04.2006 թ.-|

|   |                            |                    |03.04.2009 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|28 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Կապան-Էնեղժի» ՓԲԸ  |ՋԹ N-1839     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Ողջի» ՓՀԷԿ-1       |11.08.2008 թ.-|

|   |                            |                    |11.12.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|29 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Լորագետ ՀԷԿ»ՍՊԸ    |ՋԹ N-1129     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Սիսական-1» ՓՀԷԿ    |11.07.2006 թ.-|

|   |                            |                    |11.11.2006 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|30 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Խ և  Մ ընկերներ»   | ՋԹ N-0978    |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Վարարակն» ՓՀԷԿ     |26.12.2005 թ.-|

|   |                            |                    |26.04.2006 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|31 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Աֆամիա» ՍՊԸ        |ՋԹ N-1291     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Դարբաս-2» ՓՀԷԿ     |16.01.2007 թ.-|

|   |                            |                    |16.05.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|32 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Վեհ Լորեն» ՍՊԸ,    |ՋԹ N-1366     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Լոր» ՀԷԿ-1         |10.04.2007 թ.-|

|   |                            |                    |10.08.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|33 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Խաչատրյան          |ՋԹ N-1367     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |եղբայրներ» ՍՊԸ      |10.04.2007 թ.-|

|   |                            |«Դալի» ՓՀէԿ         |10.08.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|34 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Զորաքար» Ա/Կ       |ՋԹ N-0420     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |                    |27.07.2004 թ.-|

|   |                            |                    |27.11.2004 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|35 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«ՀԳՆՔ գրուպ» ՍՊԸ,   |ՋԹ N-1512,    |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Որոտան-7» ՓՀԷԿ     |14.09.2007 թ.-|

|   |                            |                    |14.01.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|36 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Սյունիք» ՍՊԸ       |ՋԹ N-1221     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Ապրես» ՓՀԷԿ        |02.11.2006 թ.-|

|   |                            |                    |02.03.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|37 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Ալեմպիս» ՍՊԸ       |ՋԹ N-0730     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Ալեմպիս» ՓՀԷԿ      |18.05.2005 թ.-|

|   |                            |                    |18.09.2005 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|38 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Միեզերք» ՍՊԸ       |ՋԹ N-1522     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Իշխանասար» ՓՀԵԿ    |25.09.2007 թ.-|

|   |                            |                    |25.01.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|39 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Շաղատ» ՄՀԷԿ        |ՋԹ N-1165     |

|   |ՄՀԷԿ-ի կառուցում            |                    |07.08.2006 թ.-|

|   |                            |                    |01.06.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|40 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Էմպաթիա» ՍՊԸ       |ՋԹ N-1466     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Արավուս» ՓՀԷԿ      |25.07.2007 թ.-|

|   |                            |                    |25.11.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|41 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Էմպաթիա» ՍՊԸ       |ՋԹ N-1467     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Վարդանիձոր» ՓՀԷԿ   |25.07.2007 թ.-|

|   |                            |                    |25.11.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|42 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Գրիար» ՓԲԸ «Մեղրի» |ՋԹ N-0153     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |ՓՀԷԿ,               |20.04.2004 թ.-|

|   |                            |                    |20.08.2004 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|43 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Քանար» ՓԲԸ         |ՋԹ N-1204     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Սառնակունք» ՓՀԷԿ   |12.10.2006 թ.-|

|   |                            |                    |12.10.2007 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|44 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Գրիգոր Գուրգեն» Ա/Կ|ՋԹ N-1600     |

|   |ՓՀԷԿ-ի  կառուցում           |                    |06.12.2007 թ.-|

|   |                            |                    |06.12.2010 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|45 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Բասա Շին» ՍՊԸ      |ՋԹ N-1784     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Դաստակերտ» ՓՀԷԿ    |06.06.2008 թ.-|

|   |                            |                    |06.10.2008 թ. |

|___|____________________________|____________________|______________|

|46 |էլ.էներգիայի արտադրություն, |«Ա.Ա.Խաչատրյան» ՍՊԸ |ՋԹ N-1972     |

|   |ՓՀԷԿ-ի կառուցում            |«Շուշանիկ» ՓՀԷԿ     |25.11.2008 թ.-|

|   |                            |                    |25.11.2011 թ. |

.____________________________________________________________________.

 

Աղբյուրը` ՀՀ էներգետիկայի և բնական պաշարների նախարարություն

 

Աղյուսակ 6.6. 2009 թ. ապրիլի 1-ի դրությամբ ՀՀ Հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովի կողմից տրված լիցենզիաների համաձայն կառուցվող փոքր հիդրոէլեկտրակայանները` ըստ կարգավորող ընկերությունների

 

._________________________________________________________________________.

|Կարգավորվող    |Լի-|Լիցենզիայի           |ՓՀԷԿ-ի      |Դրված|Տարե|Ներ-   |

|ընկերության    |ցեն|գործողության ժամկետը |անվանումը   |քային|կան |դրում- |

|անվանումը      |զիա|_____________________|            |հզո  |ար- |ների   |

|               |յի |  սկիզբ   | ավարտ    |            |րութ |տադ-|ծավալը |

|               |N  |          |          |            |յունը|րանք|(առանց |

|               |   |          |          |            |_____|____|ԱԱՀ)   |

|               |   |          |          |            |կՎտ  |մլն |       |

|               |   |          |          |            |     |կՎտ.|       |

|               |   |          |          |            |     |ժ   |       |

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|        1      | 2 |    3     |    4     |      5     |  6  |  7 |   8   |

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«Գրիար» ՓԲԸ    |130|30.04.2004|30.04.2009|Մեղրի 2     |6 520|22,1|3 011,6|

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«Գրիար» ՓԲԸ    |131|30.04.2004|30.04.2010|Փամբակ *1   |20300|79,2|9 182,7|

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«ՏԱՍՄԱՆ» ՍՊԸ   |176|03.08.2005|03.08.2011|Գեղի-1.1    |4 090|15,4|1 422,0|

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«Խ և  Մ        |201|19.04.2006|19.04.2010|Վարարակն 2  |  590| 2,3|  369,5|

|ընկերներ» ՍՊԸ  |   |          |          |            |     |    |       |

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«Լորագետ ՀԷԿ»  |213|11.08.2006|11.08.2009|Սիսական 1.2 |  853| 3,2|  584,7|

|ՍՊԸ            |   |          |          |            |     |    |       |

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«Էներգացանցշին»|225|30.11.2006|30.11.2009|Ծավ 2       |2 740| 8,6| 1016,0|

|ԲԲԸ            |   |          |          |            |     |    |       |

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«ԱՖԱՄԻԱ» ՍՊԸ   |246|25.05.2007|25.05.2009|Դարբաս      |  904| 3,6|  758,1|

|               |   |          |          |ՓՀԷԿ-2.2    |     |    |       |

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«Խաչատրյան     |248|15.06.2007|15.06.2010|Դալի 2      |3 920|13,5| 1624,2|

|Եղբայրներ» ՍՊԸ |   |          |          |            |     |    |       |

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«ՎԵՀ ԼՈՐԵՆ» ՍՊԸ|256|13.07.2007|25.05.2010|Լոր ՀԷԿ-1.2 |  650| 2,4|  439,0|

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«ՀԳՆՔ ԳՐՈՒՊ»   |266|29.10.2007|29.10.2010|Որոտան-7.2  |  730| 3,3|  708,5|

|ՍՊԸ            |   |          |          |            |     |    |       |

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«Քանար» ՓԲԸ    |280|04.04.2008|07.02.2011|Սառնակունք 1|  340| 1,1|  127,7|

|_______________|___|__________|__________|____________|_____|____|_______|

|«Տիգրան և      |304|03.12.2008|03.12.2010|»Տիգրան և   |  330| 1,6|   74,3|

|Աշխեն» ՍՊԸ     |   |          |          |Աշխեն»      |     |    |       |

._________________________________________________________________________.

 

Աղբյուրը` ՀՀ էներգետիկայի և բնական պաշարների նախարարություն

 

Աղյուսակ 6.7. 2009 թ. ապրիլի 1-ի դրությամբ ՀՀ Հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովի կողմից տրված լիցենզիաների համաձայն էլեկտրական էներգիա արտադրող փոքր հիդրոէլեկտրակայանները` ըստ կարգավորող ընկերությունների

 

.________________________________________________________________________.

|Կարգավորվող     |Լիցեն|Լիցենզիայի           |ՓՀԷԿ-ի        |Դրված|Տարե- |

|ընկերության     |զիայի|գործողության ժամկետը |անվանումը     |քային|կան   |

|անվանումը       |N    |_____________________|              |հզո  |արտադ-|

|                |     |  սկիզբ   | ավարտ    |              |րութ |րանք  |

|                |     |          |          |              |յունը|      |

|                |     |          |          |              |_____|______|

|                |     |          |          |              |կՎտ  |մլն   |

|                |     |          |          |              |     |կՎտ.ժ |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|        1       | 2   |    3     |    4     |      5       |  6  |  7   |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Կապան Էնեղժի»  | 0023|25.06.1999|25.06.2014|»Ողջի 2,3»    |12400| 34,07|

|ՓԲԸ             |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Հակոբջանյան և  | 0024|25.06.1999|25.06.1999|»Շաքի» ՓՀԷԿ   |  840|  3,06|

|Գալստյան ՀԷԿ»   |     |          |          |              |     |      |

|ՍՊԸ             |     |          |          |              |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Քյու Հաշ» ՍՊԸ  | 0019|25.06.1999|25.06.1999|»Մեղրի»ՓՀԷԿ   |  840|  2,11|

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Էլգիա» ՍՊԸ     | 0113|17.10.2003|17.10.2018|»Գորիս» ՓՀԷԿ  |  180|  1,43|

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Հ և  Գ ՀԷԿ» ՍՊԸ| 0154|28.12.2004|28.12.2019|»Որոտան» ՓՀԷԿ | 1200|  6,41|

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Զանգեզուր-95»  | 0191|27.12.2005|27.12.2020|»Շինուհայր»   |  800|  4,06|

|ԱԿ              |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Բենզար Էներջի» | 0197|22.02.2006|22.02.2001|»Բենզար       |  279|  1,02|

|ՍՊԸ             |     |          |          |Էներջի» ՓՀԷԿ  |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Լորագետ ՀԷԿ»   | 0198|28.03.2006|28.03.2021|»Սիսական» ՓՀԷԿ|  514|  1,43|

|ՍՊԸ             |     |          |          |              |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Աստղիկ-        | 0204|31.05.2006|31.05.2021|»Հոկտեմբեր»   |   60|  0,07|

|Հովհաննես» ՍՊԸ  |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Սինգլ Գոռ» ՍՊԸ | 0212|21.06.2006|21.06.2021|»Սանդաղբյուր» |  621|  2,00|

|                |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«ԼեռԷքս Էներգիա»| 0226|30.11.2006|30.11.2021|»ԼեռԷքս ՀԷԿ-2»|  224|  1,18|

|ՍՊԸ             |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Ռինե» ՓԲԸ      | 0220|27.10.2006|27.10.2021|»Ռինե» ՓՀԷԿ   |   90|  0,41|

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Պարգև  և       | 0229|29.12.2006|29.12.2021|»Զոր-Զոր      |  280|  1,12|

|Վարդան» ՍՊԸ     |     |          |          |ՀԷԿ-1» ՓՀԷԿ   |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Էնգելս         | 0236|02.02.2007|02.02.2022|»Գևորգավան»   |   30|  0,34|

|Թումանյան» ՍՊԸ  |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Սմբուլ» ՍՊԸ    | 0243|20.04.2007|20.04.2022|»Սմբուլ» ՓՀԷԿ |  100|  0,82|

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Ֆիրմա          | 0252|22.06.2007|22.06.2022|»Գետափ» ՓՀԷԿ  |  740|  2,58|

|Գ.Ա.Խ.»ՍՊԸ      |     |          |          |              |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«ԼեռԷքս Էներգիա»| 0259|14.09.2007|14.09.2022|»ԼեռԷքս ՀԷԿ-4»|  285|  2,19|

|ՍՊԸ             |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Շաղատ» ՍՊԸ     | 0261|27.09.2007|27.09.2022|»Շաղատ» ՓՀԷԿ  |   55|  0,28|

|                |     |          |          |              |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«ԼեռԷքս Էներգիա»| 0278|28.12.2007|28.12.2022|»ԼեռԷքս ՀԷԿ-6»|  340|  2,59|

|ՍՊԸ             |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Ձորաքար» ՓԲԸ   | 0293|30.07.2008|30.07.2023|»Այրի» ՓՀԷԿ   | 1280|  4,35|

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Սյունիք» ՍՊԸ   | 0299|24.09.2008|24.09.2023|»Ապրես» ՓՀԷԿ  | 1500| 11,67|

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«ԼեռԷքս Էներգիա»| 0278|08.10.2008|08.10.2023|»ԼեռԷքս ՀԷԿ-3»| 256 | 1,88 |

|ՍՊԸ             |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

|________________|_____|__________|__________|______________|_____|______|

|«Ա.Ա.Խաչատրյան» | 0309|27.01.2009|27.01.2024|»Շուշանիկ»    | 306 | 2,00 |

|ՍՊԸ             |     |          |          |ՓՀԷԿ          |     |      |

.________________________________________________________________________.

 

Աղբյուրը` ՀՀ էներգետիկայի և բնական պաշարների նախարարություն

 

499. Շրջափակման մեջ և արտաքին էներգակիրներից կախման մեջ գտնվող Հայաստանի քաղաքական և սոցիալ-տնտեսական կայունությունը մեծապես կապված է երկրի կայուն տնտեսական զարգացման հետ, որը սերտորեն կապված է էներգետիկ ռեսուրսների մատչելիության և հուսալիության հետ: Նշված դրույթը նշանակում է, որ էներգիայի կայուն աղբյուրների մատչելիությունը կարևոր գործոն և նախապայման է պետության կայունության համար:

450. Էներգամատակարարման դիվերսիֆիկացումը, որն իր մեջ կներառի նաև վերականգնվող էներգիայի աղբյուրները, կնվազեցնի մատակարարման հետ կապված ռիսկերը և հանածո վառելիքի (գազ, նավթ, ածուխ և այլն.) օգտագործման բացասական ազդեցությունը շրջակա միջավայրի վրա: Տեղական տնտեսական զարգացման և շրջակա միջավայրի պահպանման պայմաններում, վերականգնվող էներգիայի օգտագործումը լիովին կհամապատասխանի կայուն զարգացման հռչակված հայեցակարգին:

451. Վերականգնվող էներգիայի զարգացումը կխրախուսի նաև լրացուցիչ ներդրումներ էներգետիկայի բնագավառում և կավելացնի մրցունակությունը` ինչպես էներգետիկայի ոլորտի, այնպես էլ երկրի ընդհանուր տնտեսության: Բացի դրանից, վերականգնվող էներգիայի բազմաթիվ արտադրողներ կարող են դիտվել նաև որպես փոքր և միջին ձեռնարկություններ, ինչը կխթանի դրանց կենսունակությունը և դինամիզմը:

452. Ելնելով վերոնշյալից, Սյունիքի մարզում ԵԱՀԿ Ծրագրերի իրականացման գրասենյակը նախաձեռնեց մարզում գտնվող մի շարք փոքր ընտրված հիդրոկայանների համար Կիոտոյի Արձանագրության Մաքուր զարգացման մեխանիզմի (ՄԶՄ) ծրագիրը: Ծրագրի առաջին փուլը` «ՀՀ Սյունիքի մարզում գտնվող մի շարք փոքր ընտրված հիդրոկայանների համար Մաքուր զարգացման մեխանիզմի (ՄԶՄ) ծրագրի նախագծային փաստաթղթի մշակում» արդեն ավարտված է: Ներկայումս կազմակերպությունն իրականացնում է հետագա փուլերի նախապատրաստական աշխատանքները, որոնց նպատակն է աջակցել մարզին, պատրաստել Մաքուր մշակման մեխանիզմի փաթեթը, որն իր մեջ կներառի մի շարք փոքր հիդրոկայանների կառուցման նախագծեր: Նշված փաթեթը կներկայացվի Մաքուր մշակման մեխանիզմի Միջազգային Քարտուղարություն վավերացմանը` ինչը կապահովի լրացուցիչ ֆինանսական հոսքեր ներդրումային ծրագրերի համար, հետևաբար նաև շուկայի կենսունակությունն և գրավչությունը` Արտանետումների հավաստագրված նվազեցման վարկերից (ԱՀՎ) բխող լրացուցիչ եկամուտների շնորհիվ, որոնք պետք է առաջանան ՄԶՄ-ի շրջանակում իրականացվող ծրագրերից:

453. Վերլուծելով ներկա վիճակը և գնահատելով մարզի տնտեսության զարգացման միտումները կարելի է եզրակացնել, որ նոր աշխատատեղերի բացման հնարավորություններ կստեղծվեն տեղական ոչ մետաղական հանքավայրերի շահագործման, գյուղ. մթերքների վերամշակման, առևտրի, սպասարկումների և տուրիզմի ոլորտներում փոքր և միջին ձեռնարկատիրության զարգացման դեպքում:

 

Արդյունաբերության ոլորտի զարգացման նպատակները և ռազմավարությունը

 

454. Ոլորտի զարգացմանը խթանելու, արտադրական հզորությունների վերագործարկման, նոր աշխատատեղերի ստեղծման նպատակով մարզպետարանի կողմից նախորդ տարիներին իրականացվել են մի շարք միջոցառումներ, մասնավորապես.

455. Հայ-բելառուսական միջկառավարական համագործակցության շրջանակներում, փոխադարձ այցելությունների արդյունքում մարզի և Բելառուսի Հանրապետության Մինսկի մարզի միջև ստորագրվել է առևտրատնտեսական, գիտատեխնիկական և մշակութային համագործակցության համաձայնագիր: Վերջինիս իրագործման նպատակով Մինսկի մարզի «Բելշին», «ԲելԱԶ», «Ամկադոր» գործարանների և մարզի հանքագործական ընկերությունների հետ կնքվեցին առևտրատնտեսական համագործակցության պայմանագրեր:

456. Հայ-իրանական համագործակցության շրջանակներում ՀՀ Սյունիքի մարզի և ԻԻՀ Արևելյան Ատրպատականի նահանգի միջև ստորագրվել են տարածաշրջանային համագործակցության հուշագրեր: Համագործակցության արդյունքում Սիսիանի տարածաշրջանում ստեղծվեց «Գրան-Մարկոս» քարի վերամշակման արտադրություն: ԻԻՀ Արևելյան Ատրպատականի նահանգի «Գրին Գարդեն» ընկերության հետ պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել մարզում պարարտանյութերի արտադրության գործարանի կառուցման համար:

457. Մարզում արդյունաբերության ոլորտի զարգացմանն ուղղված անհրաժեշտ միջոցառումներն են.

1) արդյունաբերական ներուժի ճիշտ գնահատում և միջազգային փորձի ուսումնասիրություն

2) Ոչ արդիական տեխնոլոգիաները նորերով փոխարինելու գործընթաց

3) Աջակցություն գործող ձեռներեցության կենտրոնների կայացմանը և նորերի ստեղծմանը

4) միջազգային շուկայում տնտեսության այլ ճյուղերում ոլորտի արտադրանքի և ծառայությունների ներդրում:

458. Առաջիկա տարիներին նախատեսվում է ՀՀ Սյունիքի մարզի պատվիրակության այց Բելառուսի Հանրապետության Մինսկի մարզ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության Արևելյան Ատրպատականի նահանգ: Մարզպետարանի կողմից նախատեսվում է մարզի արդյունաբերական ձեռնարկությունների և Ռուսաստանի Դաշնության Կազանի Հանրապետության, Կալինինգրադի մարզի, Կրասնոդարի երկրամասի, Ռոստովի մարզի (ՕԱՕ «Կօպեյսկիյ մաշինօստռօիտելնիյ զավօդ», ՕԱՕ «Կռասնօդառռիսմաշ», ՕԱՕ «Դօնեցկիյ էկսկավատօռ») գործարար շրջանակների հետ համագործակցության եզրեր գտնել փոխշահավետ արտատնտեսական կապերի ստեղծման նպատակով:

 

7. ԳՅՈՒՂԱՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆ

 

7.1 Գյուղատնտեսության ոլորտի իրավիճակի վերլուծությունը մարզի բնատնտեսական պայմանները և տեղը Հանրապետության գյուղատնտեսության մեջ

 

459. Սյունիքի մարզի գյուղատնտեսական հողատեսքերն ընդգրկում են մարզի ընդհանուր տարածքի 74.1%-ը (334019 հա): Մարզը սահմանամերձ է և ըստ բնակլիմայական պայմանների բաժանվում է լեռնային, միջին լեռնային և բարձր լեռնային գոտիների: Մարզում, ըստ բարձունքային գոտիականության, հերթափոխվում են Հանրապետության տարածքին բնորոշ կլիմայի գրեթե բոլոր տեսակները` չոր մերձարևադարձային, չափավոր տաք, բարեխառն, ցուրտ լեռնային և ձյունամերձ: Սյունիքում է գտնվում Հանրապետության ամենատաք վայրը` Մեղրու ցածրադիր գոտին: Արևափայլքի տարեկան տևողությունը տատանվում է 2120 ժամից (Գորիս) մինչև 2700 ժամի (Մեղրի) սահմաններում: Տարվա ամպամած օրերի միջին թիվը կազմում է 40: Օդի միջին ջերմաստիճանը հունվարին 0.9 oC-ից (Մեղրի) - 9.8 oC է (Գորայք), հուլիս-օգոստոսին` 13.9-25.4 oC: Օդի նվազագույն ջերմաստիճանը դիտվել է Գորայքում (-43 oC), առավելագույնը` Մեղրիում (41 oC): Տեղումների տարեկան քանակը տատանվում է 161 մմ (Մեղրի) մինչև 826 մմ (Սիսիանի լեռնանցք): Տեղումների առավելագույն մասը դիտվում է մայիսին, նվազագույնը` օգոստոսին: Աշնանը դիտվում է առատ տեղումների երկրորդ շրջանը: Տեղումների բաշխումը կապված է ոչ միայն բարձրության, այլև` լեռնաշղթաների ուղղության, դիրքադրման և ռելիեֆի ձևերի հետ:

460. Մարզի 43.8 հազ. հա վարելահողերից 2008 թ. գյուղացիական և ֆերմերային տնտեսությունների կողմից օգտագործվել է 32.6 հազ. հա, որից 22.0 հազ. հա հացահատիկային մշակաբույսերի տակ: Համայնքներում փաստացի չի օգտագործվել 11.2 հազ. հա վարելահող, որից 5.0 հազ. հա սեփականաշնորհված է: Չօգտագործվող վարելահողերը հիմնականում գտնվում են բարձրադիր գոտում և ունեն մեծ թեքություններ:

461. 2008թ. օգտագործման նպատակով հողօգտագործողներին վարձակալությամբ հատկացվել է 22500 հա հողամաս: 2007 թ. համեմատությամբ վարձակալությամբ տրված հողամասերն ավելացել են 2000 հա-ով /հիմնականում արոտավայրեր/:

462. Ըստ հողային հաշվեկշռի մարզում գյուղատնտեսական հողատեսքերի կառուցվածքը բնութագրվում է Աղյուսակ 7.1-ում ներկայացված տվյալներով:

 

Աղյուսակ 7.1. Սյունիքի մարզի գյուղատնտեսական հողատեսքերի կազմը բնորոշող ցուցանիշներն ըստ 2008թ. հաշվեկշռի տվյալների (հա)

 

._______________________________________________________________.

|       |Գյուղա-    |               Այդ թվում                   |

|       |տնտեսական  |___________________________________________|

|       |հողատեսքերը|Վարելա-|Բազմամյա |Խոտհարք-|Արոտա-|Այլ հողա-|

|       |ընդամենը   |հողեր  |տնկարկներ|ներ     |վայրեր|տեսքեր   |

|_______|___________|_______|_________|________|______|_________|

|Տարածքը|   334019  |  43846|   1061  |  7642  |175287| 106183  |

|(հա)   |           |       |         |        |      |         |

._______________________________________________________________.

 

463. Մարզի գյուղատնտեսական հողատեսքերի մեջ մեծ կշիռ ունեն արոտավայրերը (52.4%) և վարելահողերը (13.1%): Մարզի գյուղատնտեսության համախառն արտադրանքը 2008 թ.-ի տվյալներով կազմել է 58.0 մլրդ. դրամ, որը կազմում է հանրապետության գյուղատնտեսության ամբողջ համախառն արտադրանքի 9.1%-ը: 2008 թ. տվյալներով Հանրապետության համախառն ներքին արդյունքի (ՀՆԱ) ձևավորման մեջ գյուղատնտեսության Սյունիքի մարզի բաժնեմասը կազմել է 1.4%:

 

Մարզում գյուղատնտեսական հողերի օգտագործման վիճակը

 

Աղյուսակ 7.2. ՀՀ Սյունիքի մարզում 2006-2008 թթ. գյուղատնտեսական մշակաբույսերի ցանքսի և բերքահավաքի տվյալները

 

.________________________________________________________________________

|Ընդամենը|Հացահատիկ և         |     Կարտոֆիլ       |    Բանջարեղեն      |

|մարզում |հատիկաընդեղեն       |                    |                    |

|        |____________________|____________________|____________________|

|        |Տարա- |Ստացվել|Մի-  |Տարա- |Ստացվել|Մի-  |Տարա- |Ստացվել|Մի-  |

|        |ծութ- |է բերք |ջինը |ծութ- |է բերք |ջինը |ծութ- |է բերք |ջինը |

|        |յունը |(տ)    |բերք |յունը |(տ)    |բերք |յունը |(տ)    |բերք |

|        |(հա)  |       |(տ)  |(հա)  |       |(տ)  |(հա)  |       |(տ)  |

|________|______|_______|_____|______|_______|_____|______|_______|_____|

|   2    |      |   3   |  3  |      |       |  6  |      |    8  |  8  |

|________|______|_______|_____|______|_______|_____|______|_______|_____|

|2006    | 19422|11970,4|  7,1|  1822| 273742|150,2|   885| 165133| 186,|

|________|______|_______|_____|______|_______|_____|______|_______|_____|

|2007    | 19935|45161,4| 22,6|  1806|  31282|173,2|   888|16628,1| 187,|

|________|______|_______|_____|______|_______|_____|______|_______|_____|

|2008    | 20390| 459869| 22,6|  1852| 332997|  180|   930| 178651| 192 |

.________________________________________________________________________

._________ ________________________________________________.

|Ընդամենը| |  Խոտ  | Ծղոտ  |    Պտուղ     |Խաղող |Աշնանացան|

|մարզում | |       |       |              |(տ)   |(հա)     |

|        | |_______|_______|______________|      |         |

|        | |Ստացվել|Ստացվել|Տարա- |Ստացվել|      |         |

|        | |է բերք |է բերք |ծութ- |է բերք |      |         |

|        | |(տ)    |(տ)    |յունը |(տ)    |      |         |

|        | |       |       |(հա)  |       |      |         |

|________| |_______|_______|______|_______|______|_________|

|   2    | |   13  |   15  |      |  16   |  18  |    19   |

|________| |_______|_______|______|_______|______|_________|

|2006    | |   52,6|   16,7|  2693| 138591|   897|    15041|

|________| |_______|_______|______|_______|______|_________|

|2007    | |   95,1|   28,0|2589,2|19747,6|  1273|    14422|

|________| |_______|_______|______|_______|______|_________|

|2008    | |   92,5|   21,2|  2589| 200564|   995|    15385|

._________ ________________________________________________.

 

464. Աղյուսակից ակնհայտ է, որ ավելացել է գրեթե բոլոր մշակաբույսերի բերքատվությունը:

 

465. Ներկայացված տվյալները հնարավորություն են տալիս հետևություն անելու, որ Սյունիքի մարզի գյուղատնտեսության համար առաջնահերթ հիմնախնդիր է տնտեսությունների մասնատվածությունը, հողատեսքերի փոքր չափերը: Վերջինիս հետևանքով ցածր է արտադրության արդյունավետությունը, հնարավոր չէ կիրառել անհրաժեշտ ցանքաշրջանառություն և արտադրության տեխնոլոգիաներ, դժվարություններ են ծագում գյուղատնտեսական արտադրության սպասարկումների, արտադրանքի իրացման և այլ բնագավառներում: Ստեղծված իրավիճակը պահանջում է տնտեսությունների միավորման, դրանց համատեղ գործունեության կազմակերպման մեխանիզմների (կոոպերացիաների ստեղծում և ֆերմերային տնտեսությունների հզորացում) մշակում և ներդնում:

 

Մարզի գյուղատնտեսության ներկայիս մասնագիտացումը

 

466. Մարզի գյուղատնտեսության մասնագիտական ուղղվածության և ճյուղերի հարաբերակցության մասին պատկերացում է տալիս գյուղատնտեսության համախառն արտադրանքի կառուցվածքը (Աղյուսակ 7.3):

 

Աղյուսակ 7.3. Սյունիքի մարզի գյուղատնտեսության համախառն արտադրանքի կառուցվածքը 2008 թ.-ի տվյալներով (հաշվարկված 2008 թ.-ի գներով)

 

._____________________________________________________________________.

|  |Գյուղա-       |ՀՀ        |Տեսակարար|Սյունիքի  |Տեսակարար|Սյունիքի |

|  |տնտեսական     |համախառն  |կշիռը ըստ|մարզի     |կշիռը ըստ|մարզի    |

|  |մթերքների     |արտադրանքը|մթերքների|համախառն  |մթերքների|տեսակարար|

|  |անվանումը     |(մլրդ     |տեսակների|արտադրանքը|տեսակների|կշիռը ՀՀ |

|  |              |դրամ)     |(%)      |(մլրդ     |(%)      |նկատմամբ |

|  |              |          |         |դրամ)     |         |  (%)    |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|1 |     2        |     3    |    4    |     5    |     6   |    7    |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|1 |Հացահատիկ     |    50.265|     11.8|    5.564 |   13.6  |    11   |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|2 |Կարտոֆիլ      |    65.504|     15.4|    3.363 |    8.2  |     5.1 |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|3 |Բանջարեղեն    |    70.153|     16.5|    1.518 |    3.7  |     2.1 |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|4 |Բոստան        |    21.859|     5.2 |    0.0072|    0.017|     0.03|

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|5 |Պտուղ         |    27.015|     6.4 |    4.412 |   10.8  |    16.3 |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|6 |Խաղող         |    31.405|     7.4 |    0.168 |    0.41 |     0.5 |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|7 |Բուսաբուծական |   158.099|    37.3 |   25.731 |   63.0  |    16.2 |

|  |այլ արտադրանք |          |         |          |         |         |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|  |Ընդամենը      |   424.3  |   100   |    40.828|  100    |     9.6 |

|  |բուսաբուծական |          |         |          |         |         |

|  |արտադրանք     |          |         |          |         |         |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|1 |Միս           |   103.698|    48.7 |     7.983|   46.5  |     7.7 |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|2 |Կաթ           |    76.130|    35.7 |     6.486|   37.7  |     8.5 |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|3 |Ձու           |    27.600|    13.0 |     1.003|    5.8  |     3.6 |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|4 |Անասնաբուծական|     5.572|     2.6 |     1.700|    9.8  |    30.5 |

|  |այլ արտադրանք |          |         |          |         |         |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|5 |Ընդամենը      |   213.0  |   100   |    17.172|  100    |     8.06|

|  |անասնաբուծական|          |         |          |         |         |

|  |արտադրանք     |          |         |          |         |         |

|__|______________|__________|_________|__________|_________|_________|

|  |Ընդամենը      |   637.3  |   100   |    58.0  |  100    |     9.1 |

|  |գյուղատնտեսու-|          |         |          |         |         |

|  |թյան համախառն |          |         |          |         |         |

|  |արտադրանքը    |          |         |          |         |         |

._____________________________________________________________________.

 

467. Ներկայացված տվյալներից երևում է, որ մարզն ունի անասնապահության (կաթ, միս) և բուսաբուծության (հացահատիկ, կարտոֆիլ) արտադրության ուղղություն: Վերջին տարիներին փաստացի ձևավորված մասնագիտացման հետ մեկտեղ պետք է նշել, որ մարզի բնակլիմայական պայմանները բարենպաստ են կորիզավոր հնդավոր պտղատեսակների համար: Առաջիկա ծրագրային միջոցառումները իրականացնելիս պետք է հաշվի առնել նշված նախընտրելի մասնագիտացումը:

 

Գյուղատնտեսությունում արտադրության կազմակերպման ձևերը և նրանց չափերը

 

468. ՀՀ Սյունիքի մարզում գյուղատնտեսական արտադրությունը հիմնականում կազմակերպվում է գյուղացիական և ֆերմերային տնտեսությունների միջոցով: 2008 թ-ի դրությամբ մարզում գործում էր 13390 գյուղացիական և ֆերմերային տնտեսություն, գյուղատնտեսական մթերքներ (կաթ, միս, հացահատիկ, պտուղ) վերամշակող 52 կազմակերպություն:

 

Աղյուսակ 7.4. Սյունիքի մարզի գյուղացիական տնտեսությունների և գյուղատնտեսությամբ զբաղվող առևտրային կազմակերպությունների միջին չափը` ըստ գյուղատնտեսական հողատեսքերի

 

(հա)

.___________________________________________________.

|       |Մեկ գյուղ.      |       Այդ թվում          |

|       |տնտեսությանը    |__________________________|

|       |և  առևտրային    |Վարելահող|Բազմամյա|խոտհարք|

|       |կազմակերպությանը|         |տնկարկ  |       |

|       |բաժին ընկնող    |         |        |       |

|       |գյուղատնտեսական |         |        |       |

|       |հողատեսքը       |         |        |       |

|_______|________________|_________|________|_______|

|Սյունիք|     3.0        |   2.3   |  0.06  |   0.2 |

.___________________________________________________.

 

Աղյուսակ 7.5 Մեկ գյուղացիական տնտեսությանը և առևտրային կազմակերպությանը միջին հաշվով բաժին ընկնող անասնագլխաքանակը (2009 թ. հունվարի 1-ի դրությամբ)

 

(գլուխ)

._______________________________________________________.

|       |Մեկ գյուղացիական տնտեսությանը և  առևտրային     |

|       |կազմակերպությանը միջին հաշվով բաժին ընկնող     |

|       |անասնագլխաքանակը                               |

|       |_______________________________________________|

|       |Խոշոր     |որից |Ոչխարներ|Խոզեր|Պայմանական     |

|       |եղջերավոր |Կովեր|և  այծեր|     |անասնագլխաքանակ|

|       |անասուններ|     |        |     |               |

|_______|__________|_____|________|_____|_______________|

|Սյունիք|    3.9   | 1.8 |   5.0  | 0.3 |    4.60       |

._______________________________________________________.

 

469. Ներկայացված տվյալներից ակնհայտ է, որ մարզում գյուղացիական տնտեսությունների և գյուղատնտեսությամբ զբաղվող առևտրային կազմակերպությունների միջին չափը ըստ գյուղատնտեսական հողատեսքերի և գյուղատնտեսական կենդանիների միջին գլխաքանակի բնորոշող ցուցանիշները վկայում են տնտեսությունների մասնատվածության մասին:

 

Աղյուսակ 7.6. Սյունիքի մարզում խոշոր անասնաբուծական տնտեսությունների (10 և ավելի կով, 50 և ավելի մաքի, 5 և ավելի խոզամայր) քանակը 01.01. 2009 թ. դրությամբ

 

.___________________________________________________________________.

|Մարզը   |Տարածա-|Տավարա-|Ոչխարա-|Խոզա-  |Տավարա- |Տավարա- |Ընդամենը|

|        |շրջանը |բուծու-|բուծու-|բուծու-|բուծու- |բուծու- |        |

|        |       |թյուն  |թյուն  |թյուն  |թյուն և |թյուն և |        |

|        |       |       |       |       |ոչխարա- |խոզա-   |        |

|        |       |       |       |       |բուծու- |բուծու- |        |

|        |       |       |       |       |թյուն   |թյուն   |        |

|________|_______|_______|_______|_______|________|________|________|

|Սյունիք |Կապան  |   45  |   8   |  13   |    2   |    5   |   73   |

|        |_______|_______|_______|_______|________|________|________|

|        |Գորիս  |   72  |  29   |   3   |   15   |    2   |  121   |

|        |_______|_______|_______|_______|________|________|________|

|        |Սիսիան |  101  |  21   |   6   |        |    3   |  131   |

|        |_______|_______|_______|_______|________|________|________|

|        |Մեղրի  |       |       |       |        |        |        |

|________________|_______|_______|_______|________|________|________|

|Ընդամենը մարզում|  218  |  58   |  22   |   17   |   10   |  325   |

.___________________________________________________________________.

 

470. Մարզում գյուղատնտեսական արտադրությամբ զբաղվում են 13390 գյուղացիական տնտեսություններ, որից 229-ը ֆերմերային տնտեսություններ են, որոնք զբաղվում են 63-ը` անասնապահությամբ, 55-ը` դաշտավարությամբ, 14-ը` այգեգործությամբ, 30-ը` մեղվաբուծությամբ, 52-ը` գյուղատնտեսական մթերքների վերամշակմամբ (կաթ, միս, հացահատիկ, պտուղ), 15-ը` սերմարտադրությամբ:

 

Սերմնաբուծությունը և տնկարանային տնտեսությունը

 

471. Ինչպես հանրապետության, այնպես էլ Սյունիքի մարզի բուսաբուծության ճյուղի արդյունավետ վարման հիմքը և վճռական գործոններից մեկը սերմնաբուծության և տնկարանային տնտեսության զարգացումն է բարձրորակ սերմերի ու տնկանյութի արտադրության, պահպանման և օգտագործման համապատասխան համակարգի ձևավորման հիման վրա:

472. Հանրապետության ագրարային հատվածում իրականացված համակարգային փոփոխություններին ու հողի սեփականաշնորհմանը զուգընթաց, տարբեր պատճառներով տեղի ունեցած գործընթացների հետևանքով, լուծարվել են նախկինում գոյություն ունեցող սերմնաբուծության և տնկարանային տնտեսության համակարգը, որը մինչև այժմ դեռ լրիվ չի վերականգնվել:

473. ՀՀ գյուղատնտեսության նախարարության, միջազգային կազմակերպությունների և տնտեսավարող սուբյեկտների կողմից վերջին տարիներին սերմի և տնկանյութի արտադրության բարելավման ուղղությամբ ձեռնարկվել են մի շարք միջոցառումներ: Սակայն դրանք ևս չեն ապահովել հիմնախնդրի ամբողջական լուծումը և կրել են ժամանակավոր բնույթ, հիմնականում լուծել տեղական նշանակության խնդիրներ:

474. Հանրապետության պարենային անվտանգության ապահովման, գյուղատնտեսության և առաջին հերթին բուսաբուծության զարգացման համար նպաստավոր պայմաններ ստեղծելու գործում վճռորոշ դեր է ստանում բարձր վերարտադրության սերմերի և որակյալ տնկանյութի արտադրության կազմակերպումը: Նշված հիմնախնդիրների լուծումը պահանջում է սերմնաբուծության և տնկարանային տնտեսության զարգացմանն ուղղված ինչպես միջնաժամկետ, այնպես էլ երկարատև (մինչև 2010-2015 թթ.-ը) միջոցառումների իրականացում, ինչը հնարավորություն կընձեռի խթանել սերմնաբուծության և տնկարանային տնտեսության զարգացումը և պայմաններ ստեղծել մարզում բարձրորակ սերմերի արտադրության ու օգտագործման համար:

475. Մարզում հացահատիկի և բանջարաբոստանային կուլտուրաների երաշխավորված և կայուն բերք ապահովելու նպատակով մարզպետարանի կողմից անհրաժեշտ ուշադրություն է դարձվել ցանվող սերմանյութի սերմաթարմացման, սերմափորձարկման և սերմնաբուծության զարգացման ոլորտի վրա, ինչպես նաև տնկարանային տնտեսության աշխատանքների կազմակերպմանը:

476. Մարզում գործում է հացահատիկային մշակաբույսերի տնկարանային տնտեսություն, որը մարզի գյուղացիական և ֆերմերային տնտեսություններին ապահովել է բարձր որակի սերմանյութով (էլիտա և առաջին վերարտադրության սերմերով):

477. 2006 թ. կատարվել է 12 հա տնկարանային ցանկ, ստացվել 28 տ. «Սուպերէլիտա» սերմանյութ և 22 հա «Սուպերէլիտա», ցանքից ստացվել է մոտ 60 տ. «Էլիտա» սերմանյութ: ՀՀ կառավարության 2007 թ-ի մարտի 15-ի N 541 որոշմամբ հաստատված «Հայաստանի Հանրապետությունում ցորենի և գարու սերմնաբուծության զարգացման ծրագրի» շրջանակներում 2007 թ-ին մարզում արտադրվել է 15 տ աշնանացան ցորենի, 5 տ. գարնանացան գարու սուպերէլիտային և 55 տ. աշնանացան ցորենի և 15 տ. գարնանացան գարու էլիտային սերմացու, իսկ 2008 թ-ին` 25 տ. աշնանացան ցորենի, 12 տ. գարնանացան գարու սուպերէլիտային և 394 տ. աշնանացան ցորենի ու 50 տ. գարնանացան գարու էլիտային սերմացու:

478. 2008 թ. ընթացքում մարզի սերմ արտադրողների միության ֆերմերների կողմից արտադրվել է աշնանացան ցորենի` 48 տ. Սուպեր-էլիտա, 1200 տոննա առաջին վերարտադրության սերմանյութ, հիմնականում «Բեզոստայա-1», «ՈՒմանկա», «Կրոշկա», «Նաիրի-68» և «Ախթամար» սորտերի: Գարնանացան գարու` 16 տ. Սուպեր-էլիտա, 60 տ. Էլիտա, 450 տ. առաջին վերարտադրության սերմանյութ, հիմնականում տեղական «Նուտանս», «ՈՒկրաինական Վակուլա» սորտերի:

479. 2008 թ. կառավարության կողմից Սիսիանի և Մեղրու տարածաշրջաններին գարու, ցորենի և բազմամյա խոտերի ցանքատարածությունների ընդլայնման և արտադրության զարգացման նպատակով հաստատվել է սուբսիդավորման ծրագիրը և փաստացի տրվել է 255.8 մլն դրամ գումար, որը տարածաշրջանների կապի հանգույցների միջոցով անմիջապես տրվել է յուրաքանչյուր շահառուի: Սիսիանի տարածաշրջանի 31 համայնքների, 7787.2 հա ցանքատարածության, 2829 գյուղացիական և ֆերմերային տնտեսությունների տրվել է 250.8 մլն դրամ գումար, Մեղրիում` 9 համայնքների, 1919.9 հա ցանքատարածության, 270 շահառուների տրվել է 49 մլն դրամ գումար, որի շնորհիվ մարզի ցանքատարածությունները ավելացել են 2000 հա-ով: Նշված ներդրումները հիմնականում նպատակամղվել են մարզի գյուղատնտեսության զարգացմանը:

 

Պտղաբուծություն

 

480. 2006 թ-ին պտղատու այգիների վերականգնման նպատակով մարզի տնկարանային տնտեսություններից (Տեղ, Մեղրի) գյուղացիական և ֆերմերային տնտեսություններին շուկայականից էժան գներով հատկացվել է 22460 հատ պտղատու և դեկորատիվ տնկիներ, հիմնվել է 6 հա նոր պտղատու այգի:

481. 2007 թ-ին մարզի գյուղացիական և ֆերմերային տնտեսություններին, գյուղատնտեսական կազմակերպություններին պտղատու այգիների վերականգնման նպատակով Տեղ գյուղի և Մեղրի քաղաքի տնկարանային տնտեսություններից շուկայականից էժան գներով տրվել է 5000 հա պտղատու և 1800 հատ դեկորատիվ ծառերի տնկիներ:

482. 2958.2 հա այգիներից ստացվել է 197476 ցենտ. պտուղ, 1 հա-ի միջին բերքը կազմել է 76,3 ց: 184 հա խաղողի այգիներից ստացվել է 12732 ց. խաղող, 1 հա-ի միջին բերքը կազմել է 69,2 ց:

483. 2008 թ-ին մարզում անհրաժեշտ ուշադրություն և աջակցություն է ցուցաբերվել այգեգործության զարգացման ուղղությամբ: Մարզի գյուղացիական և ֆերմերային տնտեսություններին, ինչպես նաև այլ կազմակերպություններին դեկորատիվ ծառերի տնկիներով ապահովելու նպատակով Կապանի տարածաշրջանում կազմակերպվել է տնկարանային տնտեսություն, որը առաջիկա 3-4 տարիների ընթացքում մարզի համայնքներին, հիմնարկ-ձեռնարկություններին և գյուղատնտեսական կազմակերպություններին կապահովի անհրաժեշտ դեկորատիվ ծառերի տնկիներով:

484. 2589 հա այգիներից ստացվել է 20056.4 ցենտներ համախառը բերք, մեկ հեկտարի միջին բերքը կազմել է 77.4 ցենտներ: 184 հա խաղողի այգիներից ստացվել է 995 տ. խաղող, մեկ հեկտարի միջին բերքը կազմել է 54 ցենտներ:

485. Սիսիանի տարածաշրջանում նախատեսվում է հիմնել 15 հա պտղատու այգի` Դարբասի համայնքում վերակառուցվող պտղի վերամշակման արտադրամասին պտղով ապահովելու նպատակով:

 

-----------------------------------------------

ԻՐՏԵԿ - շարունակությունը հաջորդ մասերում

 

 

pin
ՀՀ կառավարություն
26.06.2009
N 782-Ն
Որոշում