Սեղմել Esc փակելու համար:
ՀՀ ՔԱՂԱՔԱՑԻԱԿԱՆ ՕՐԵՆՍԳՐՔԻ 306-ՐԴ ՀՈԴՎ...
Քարտային տվյալներ

Տեսակ
Գործում է
Ընդունող մարմին
Ընդունման ամսաթիվ
Համար

ՈՒժի մեջ մտնելու ամսաթիվ
ՈՒժը կորցնելու ամսաթիվ
Ընդունման վայր
Սկզբնաղբյուր

Ժամանակագրական տարբերակ Փոփոխություն կատարող ակտ

Որոնում:
Բովանդակություն

Հղում իրավական ակտի ընտրված դրույթին X
irtek_logo

ՀՀ ՔԱՂԱՔԱՑԻԱԿԱՆ ՕՐԵՆՍԳՐՔԻ 306-ՐԴ ՀՈԴՎԱԾԻ ԿԻՐԱՌՄԱՆ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ

 

 

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ

 

    ՀՀ վերաքննիչ քաղաքացիական                   Քաղաքացիական գործ թիվ

    դատարանի որոշում                                 ՀՅՔԴ5/0043/02/08

    Քաղաքացիական գործ թիվ ՀՅՔԴ5/0043/02/08                    2009 թ.

Նախագահող դատավոր` Տ. Սահակյան

Դատավորներ` Կ. Հակոբյան

Տ. Նազարյան

 

ՈՐՈՇՈՒՄ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

 

Հայաստանի Հանրապետության վճռաբեկ դատարանի քաղաքացիական և վարչական

պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան)

 

                   նախագահությամբ             Ս. Սարգսյանի

                   մասնակցությամբ դատավորներ  Վ. Ավանեսյանի

                                              Վ. Աբելյանի

                                              Ս. Անտոնյանի

                                              Ա. Բարսեղյանի

                                              Մ. Դրմեյանի

                                              Ե. Խունդկարյանի

                                              Է. Հայրիյանի

                                              Տ. Պետրոսյանի

                                              Ե. Սողոմոնյանի

 

2009 թվականի դեկտեմբերի 4-ին

դռնբաց դատական նիստում, քննելով Լյուդմիլա Շահբազյանի վճռաբեկ բողոքը ՀՀ վերաքննիչ քաղաքացիական դատարանի 17.04.2009 թվականի որոշման դեմ` ըստ հայցի Լյուդմիլա Շահբազյանի ընդդեմ Գագիկ Մանուկյանի, երրորդ անձ Գուրգեն Շահբազյանի` անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագիրը և դրա հիման վրա կատարված սեփականության իրավունքի պետական գրանցումն անվավեր ճանաչելու պահանջների մասին,

 

ՊԱՐԶԵՑ

 

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը

Դիմելով դատարան` Լյուդմիլա Շահբազյանը պահանջել է անվավեր ճանաչել Գագիկ Մանուկյանի հետ 09.04.2007 թվականի անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագիրը և դրա հիման վրա կատարված սեփականության իրավունքի պետական գրանցումը:

ՀՀ հյուսիսային քաղաքացիական դատարանի (այսուհետ` Դատարան) 08.01.2009 թվականի վճռով հայցը բավարարվել է:

ՀՀ վերաքննիչ քաղաքացիական դատարանի (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան) 17.04.2009 թվականի որոշմամբ Դատարանի 08.01.2009 թվականի վճիռը բեկանվել է և փոփոխվել` Լյուդմիլա Շահբազյանի հայցը մերժվել է:

Սույն գործով վճռաբեկ բողոք է ներկայացրել Լյուդմիլա Շահբազյանը:

Վճռաբեկ բողոքի պատասխան չի ներկայացվել:

 

2. Վճռաբեկ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը

Սույն վճռաբեկ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքի սահմաններում ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.

Վերաքննիչ դատարանը խախտել է ՀՀ քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքի 53-րդ հոդվածը, սխալ է մեկնաբանել ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 306-րդ հոդվածի 1-ին մասը, չի կիրառել նույն հոդվածի 2-րդ մասը, որը պետք է կիրառեր:

Վերաքննիչ դատարանը չի գնահատել այն հանգամանքը, որ 09.04.2007 թվականի անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագիրը վիճարկվել է ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 306-րդ հոդվածի հիմքով, ոչ միայն որպես կեղծ գործարք, այլ որպես շինծու գործարք: Հետևաբար, Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունն այն մասին, որ վերը նշված գործարքը որպես շինծու գործարք անվավեր ճանաչելու հիմքով չի վիճարկվել, անհիմն է:

Վերաքննիչ դատարանը չի գնահատել նաև այն հանգամանքը, որ Լյուդմիլա Շահբազյանի 19.09.2006 թվականի պարտավորագիրը շինծու գործարք է, որը նպատակ է հետապնդել քողարկելու Գուրգեն Շահբազյանի և Գագիկ Մանուկյանի միջև կնքված պայմանագիրը: 09.04.2007 թվականի անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագիրը նույնպես շինծու գործարք է, քանի որ Լյուդմիլա Շահբազյանի կամքը չի համապատասխանում անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագրում շարադրվածին:

ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 306-րդ հոդվածի 2-րդ կետի կիրառման վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը 23.04.2008 թվականի թիվ 3-163 (ՎԴ) նախադեպային որոշմամբ արտահայտել է իր դիրքորոշումը:

Վերոգրյալի հիման վրա բողոք բերած անձը պահանջել է բեկանել Վերաքննիչ դատարանի 17.04.2009 թվականի որոշումը և օրինական ուժ տալ Դատարանի 08.01.2009 թվականի վճռին:

 

3. Վճռաբեկ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեցող փաստերը

Վճռաբեկ բողոքի քննության համար նշանակություն ունեն հետևյալ փաստերը`

1) Լյուդմիլա Շահբազյանը Գագիկ Մանուկյանին 19.09.2006 թվականին տվել է պարտավորագիր, որով պարտավորվել է մինչև 30.01.2007 թվականը վերադարձնել 2.760.000 ՀՀ դրամ, ինչպես նաև նշվել է, որ «Նշված գումարը ժամանակին չվերադարձնելու դեպքում պարտավորվում եմ իմ սեփական տունը, որը գտնվում է Աշտարակի շրջանի Կարբի գյուղում նոտարական կարգով ձևակերպել Գագիկ Մանուկյանի անվամբ, մինչև իմ կողմից լրիվ վճարվի պարտք գումարը ամբողջությամբ» (հատոր առաջին գ.թ. 23):

2) Լյուդմիլա Շահբազյանի և Գագիկ Մանուկյանի միջև 09.04.2007 թվականին կնքվել է անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագիր, որով որպես վաճառվող ապրանքի գին նշվել է 5.000.000 ՀՀ դրամ:

Պայմանագրից բխող իրավունքները ստացել են պետական գրանցում և Գագիկ Մանուկյանին տրվել է սեփականության իրավունքի գրանցման վկայական (հատոր առաջին գ.թ. 29-31):

3) Անշարժ գույքի շուկայական գնահատման հաշվետվության համաձայն` ՀՀ Արագածոտնի մարզի Կարբի համայնքում գտնվող, Գագիկ Մանուկյանին սեփականության իրավունքով պատկանող բնակելի տան շուկայական արժեքը կազմում է 17.810.000 ՀՀ դրամ (հատոր առաջին գ.թ. 10-17):

4) Դատարան ներկայացված հայցադիմումում նշվել է, որ 09.04.2007 թվականի անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագրով իրականում քողարկվել է վթարի ենթարկված ավտոմեքենայի արժեքը վճարելու վերաբերյալ պարտավորության կատարման ապահովումը:

 

4. Վճռաբեկ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը

Քննելով վճռաբեկ բողոքը նշված հիմքի սահմաններում` Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ այն հիմնավոր է հետևյալ պատճառաբանությամբ.

ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 306-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` շինծու գործարքը, այսինքն` մեկ այլ գործարքի քողարկման նպատակով կնքված գործարքն առոչինչ է:

Վերոնշյալ հոդվածից հետևում է, որ գրավոր գործարքների նկատմամբ շինծու լինելու հիմքով առոչինչ գործարքի անվավերության հետևանքների կիրառման համար անհրաժեշտ է ապացուցել, որ`

1. գործարքն իրականում կնքվել է ոչ այն ստորագրած անձանց միջև, կամ

2. այն ստորագրած անձանց կամքը չի համապատասխանում պայմանագրում շարադրվածին: Այսինքն, շինծու գործարքն առկա է այն դեպքում, երբ կողմերի միջև իրականում ծագում են իրավահարաբերություններ, սակայն դրանք իրենց բնույթով այլ են, քան այն իրավահարաբերությունները, որոնք կողմերը ցանկանում են ներկայացնել երրորդ անձանց (տե՛ս օրինակ` «ԱՎԱ» ՍՊԸ ընդդեմ Սերգեյ Գաբրիելյան և Վիոլետա Գաբրիելյան` պայմանագիրը վաղաժամկետ լուծելու, Սերգեյ և Վիոլետա Գաբրիելյաններին տարածքից վտարելու պահանջների մասին թիվ 3-89(ՏԴ) քաղաքացիական գործով Վճռաբեկ դատարանի 01.02.2008 թվականի որոշումը):

Դատարանը հայցը բավարարելիս պատճառաբանել է, որ «Նման եզրահանգման համար հիմք է տալիս նաև հայցվորի գրած պարտավորագիրը, ըստ որի մինչև 30.01.2007 թվականը 2760000 ՀՀ դրամը չվերադարձնելու դեպքում, հայցվորը պարտավորվել է իր սեփական տունը, որը գտնվում է Աշտարակի շրջանի Կարբի գյուղում, նոտարական կարգով ձևակերպել Գագիկ Մանուկյանի անվամբ մինչև իր կողմից լրիվ վճարվի պարտքի գումարն ամբողջությամբ: Դատարանը նման եզրահանգման համար հիմք է ընդունում նաև գույքի շուկայական արժեքը, որը ըստ դատարան ներկայացված հաշվետվության 11.07.2008 թվականի դրությամբ կազմում է 17.810.000 ՀՀ դրամ:»:

Մինչդեռ, Վերաքննիչ դատարանը հայցը մերժելիս պատճառաբանել է, որ «սույն քաղաքացիական հայցով Լյուդմիլա Շահբազյանը վիճարկում է 09.04.2007 թվականի առուվաճառքի պայմանագիրը 306-րդ հոդվածի 1-ին հիմքով, որպես կեղծ գործարք»:

Վերաքննիչ դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ Լյուդմիլա Շահբազյանը 09.04.2007 թվականի անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագիրը վիճարկել է ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 306-րդ հոդվածի հիմքով և Դատարան ներկայացված հայցադիմումում բերված են գործարքը շինծու լինելու մասին հիմնավորումներ: Այսպես, սույն քաղաքացիական գործով ներկայացված հայցադիմումում նշվել է, որ 09.04.2007 թվականի անշարժ գույքի առուվաճառքի պայմանագրով իրականում քողարկվել է վթարի ենթարկված ավտոմեքենայի արժեքը վճարելու վերաբերյալ պարտավորության կատարման ապահովումը:

Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ Վերաքննիչ դատարանի դատական ակտն անհիմն է:

Այսպիսով, վերը նշված հիմքի առկայությունը Վճռաբեկ դատարանը դիտում է բավարար` ՀՀ քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքի 227-րդ և 228-րդ հոդվածների ուժով Վերաքննիչ դատարանի 17.04.2009 թվականի որոշումը բեկանելու համար:

Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքի 240-241.2-րդ հոդվածներով` Վճռաբեկ դատարանը

 

ՈՐՈՇԵՑ

 

1. Վճռաբեկ բողոքը բավարարել մասնակիորեն: Բեկանել ՀՀ վերաքննիչ քաղաքացիական դատարանի 17.04.2009 թվականի որոշումը և գործն ուղարկել ՀՀ Արագածոտնի մարզի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության դատարան` նոր քննության:

2. Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում հրապարակման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման:

 

Նախագահող` Ս. Սարգսյան

Դատավորներ` Վ. Ավանեսյան

Վ. Աբելյան

Ս. Անտոնյան

Ա. Բարսեղյան

Մ. Դրմեյան

Ե. Խունդկարյան

Է. Հայրիյան

Տ. Պետրոսյան

Ե. Սողոմոնյան

 

 

pin
Վճռաբեկ դատարան
04.12.2009
N ՀՅՔԴ5/0043/02/08
Որոշում