Սեղմել Esc փակելու համար:
ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԲԱ...
Քարտային տվյալներ

Տեսակ
Գործում է
Ընդունող մարմին
Ընդունման ամսաթիվ
Համար

Գրանցման ամսաթիվ
ՈՒժի մեջ մտնելու ամսաթիվ
ՈՒժը կորցնելու ամսաթիվ
Ընդունման վայր
Սկզբնաղբյուր

Ժամանակագրական տարբերակ Փոփոխություն կատարող ակտ

Որոնում:
Բովանդակություն

Հղում իրավական ակտի ընտրված դրույթին X
irtek_logo
 

ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԲԱԿԱԼԱՎՐԻ ԵՎ ՄԱԳԻՍՏՐՈՍԻ ՈՐԱԿԱՎՈՐՄԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ Կ ...

 

 

110.1641.101210

ԳՐԱՆՑՎԱԾ Է
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ԱՐԴԱՐԱԴԱՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱՐԱՐՈՒԹՅԱՆ ԿՈՂՄԻՑ

                                      «10»        12            2010 Թ.

                                        ՊԵՏԱԿԱՆ ԳՐԱՆՑՄԱՆ ԹԻՎ 10110469

 

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ՆԱԽԱՐԱՐ ՀՐԱՄԱՆ

 

24 նոյեմբերի 2010 թվականի N 1641-Ն

 

ԲԱՐՁՐԱԳՈՒՅՆ ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԲԱԿԱԼԱՎՐԻ ԵՎ ՄԱԳԻՍՏՐՈՍԻ ՈՐԱԿԱՎՈՐՄԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ ԿՐԹԱԿԱՆ ՉԱՓՈՐՈՇԻՉՆԵՐԸ ՀԱՍՏԱՏԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

(52-րդ մաս)

 

Մասնագիտությունը` «280700-ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆՆ ԱՐՏԱԿԱՐԳ ԻՐԱՎԻՃԱԿՆԵՐՈՒՄ»

_______________________________________________

                                      դասիչ, անվանում

 

Որակավորման աստիճանը` ճարտարագիտության բակալավր

___________________________

                                  անվանում

 

I «280700 - ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆՆ ԱՐՏԱԿԱՐԳ ԻՐԱՎԻՃԱԿՆԵՐՈՒՄ» ՄԱՍՆԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԲՆՈՒԹԱԳԻՐԸ

 

1. «280700-Անվտանգությունն արտակարգ իրավիճակներում» մասնագիտությունը հաստատված է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության 2007 թ. օգոստոսի 30-ի թիվ 1038-Ն որոշմամբ:

2. Շրջանավարտի որակավորումը` ճարտարագիտության բակալավր:

«280700-Անվտանգությունն արտակարգ իրավիճակներում» մասնագիտությամբ բակալավրի պատրաստման հիմնական կրթական ծրագրի յուրացման նորմատիվային ժամկետը 4 տարի է:

3. Շրջանավարտի որակավորման բնութագիրը.

«280700-Անվտանգությունն արտակարգ իրավիճակներում» մասնագիտությամբ բակալավրը ԲՈՒՀ-ն ավարտելուց հետո պետք է ունենա.

1) գիտելիքներ

ա. իրականացնելու կազմակերպությունների, արտադրական հանգույցների, հաղորդակցման միջոցների անվտանգության ստրատեգիան,

բ. շենքերի, շինությունների, կառուցվածքների նշանակությունների վերաբերյալ,

գ. ոլորտի հիմնախնդիրների վերաբերյալ,

դ. անվտանգության տարբեր միջոցառումների կազմակերպման և կառավարման վերաբերյալ,

ե. շինարարական նյութերի տեսակների և կիրառման բնագավառների վերաբերյալ,

զ. մարդկային և էկոլոգիական կորուստները նվազագույնի հասցնելու նպատակով` աշխարհատեղեկատվական համակարգերի միջոցով աղետների շրջայնացման քարտեզներ ստեղծելու և մոդելավորելու վերաբերյալ,

է. էկոլոգիական ստանդարտների վերաբերյալ,

ը. անվտանգության կառավարման համակարգերի աշխատանքի սկզբունքների, առանձնահատկությունների, տեխնիկական փաստաթղթերի ձևակերպման ստանդարտների, տեխնիկական պայմանների վերաբերյալ,

թ. կրթական հաջորդ աստիճանում ուսումը շարունակելու:

2) հմտություններ

ա. աշխատանքների կազմակերպում, հսկողություն,

բ. անցկացնելու մասնագիտական խորհրդատվություն իր իրավասության սահմաններում,

գ. ճիշտ օգտվելու էկոլոգիական չափորոշիչներից և այլն:

3) կարողություններ

ա. տեխնիկական վերլուծության,

բ. ընդունվող և իրագործվող որոշումների հիմնավորման,

գ. գործընթացների իրագործման,

դ. տեխնիկական փաստաթղթեր, մեթոդական և նորմատիվային նյութեր մշակելու, ինչպես նաև մշակած նախագծերի և ծրագրերի իրագործման համար,

ե. ցուցաբերելու մասնագիտական, սոցիալական և էթիկական բարձր պատասխանատվություն անվտանգության կառավարման համակարգերի աշխատանքի կազմակերպման, կառավարման և հսկողության իրագործման, անթրոպոգեն համակարգերի և էկոլոգիական անվտանգության կազմակերպման խնդիրներում և այլն:

4. Մասնագիտական գործունեության բնագավառը.

«280700-Անվտանգությունն արտակարգ իրավիճակներում» մասնագիտությունը առնչվում է գիտության (կենսագործունեության, բնապահպանական, քիմիական, կառավարման և այլն) այն բնագավառին, որը ներառում է արտակարգ իրավիճակներում կենսագործունեության ապահովումը:

5. Մասնագիտական գործունեության օբյեկտները.

Քաղաքաշինության բնագավառ, գյուղատնտեսական նշանակության հողատարածքներ, ջրային ռեսուրսներ, օդային ավազան, հանրապետությունում առկա էներգակիրներ, էներգիայի այլընտրանքային աղբյուրներ և այլն:

6. Մասնագիտական գործունեության տեսակները.

«280700-Անվտանգությունն արտակարգ իրավիճակներում» մասնագիտությամբ բակալավրը սույն պետական կրթական չափորոշիչով սահմանված հիմնարար և մասնագիտական պատրաստությանը համապատասխան կարող է կատարել մասնագիտական գործունեության հետևյալ տեսակները`

1) նախագծափորձաքննական

2) կազմակերպակառավարչական,

3) փրկարարական:

7. Մասնագիտական գործունեության ընդհանրական խնդիրները.

«280700-Անվտանգությունն արտակարգ իրավիճակներում» մասնագիտությամբ բակալավրը, կախված մասնագիտական գործունեության տեսակից, պետք է պատրաստ լինի լուծելու հետևյալ մասնագիտական խնդիրները`

1) Մասնակցությունը արտակարգ իրավիճակներում բնակչության պաշտպանության ոլորտում և երկրի տնտեսության այլ ճյուղերում, որոնք կապված են աղետների կանխարգելման, տեսական և գիտահետազոտական աշխատանքների կատարման հետ,

2) համապատասխան մեթոդիկայով հաստատված թեմայի առանձին բաժինների (փուլեր, առաջադրանքներ) գիտահետազոտական աշխատանքների կատարում,

3) մասնակցություն գիտական հետազոտության, մասնագիտական գրականության և այլ գիտատեխնիկական փաստաթղթերի ուսումնասիրություն, հայրենական և արտասահմանյան գիտության և տեխնիկայի նվաճումների հիման վրա երաշխավորության մշակում,

4) մասնակցությունը կոլեկտիվի աշխատանքների կազմակերպմանը, տնտեսակառավարչական լուծումների ընդունմանը,

5) աշխատանքի կազմակերպման առաջավոր մեթոդների ներդրում,

6) հատակագծերի, ծրագրերի, նախագծերի հայտերի ելակետային տվյալների նախապատրաստում,

7) մասնակցությունը բնակչության կենսաապահովման և պահպանման, ինչպես նաև արտակարգ իրավիճակների կառավարման իրականացմանը,

8) մասնակցությունը վթարների, աղետների, բնական աղետների և այլ արտակարգ իրավիճակների հետևանքների վերացման կազմակերպչական միջոցառումների մշակմանը:

8. Որակավորման պահանջները.

Մասնագիտական խնդիրները լուծելու նպատակով բակալավրը կատարում է հետևյալ գործառնությունները`

1) ուսումնասիրում է մասնագիտական գրականություն և այլ գիտատեխնիկական փաստաթղթեր, բնօգտագործման բնագավառում հայրենական ու արտասահմանյան գիտության և տեխնիկայի նվաճումները,

2) մասնակցում է գիտահետազոտական աշխատանքների կատարմանը կամ տեխնիկական մշակմանը,

3) թեմայի (առաջադրանքի) վերաբերյալ իրականացնում է գիտատեխնիկական տեղեկատվությունների հավաքում, գրառում, մշակում, վերլուծություն և համակարգում,

4) մասնակցում է հետազոտությունների և մշակումների արդյունքների ներդրմանը,

5) կազմում է հաշվետվություն թեմայի կամ նրա բաժնի վերաբերյալ:

9. Շրջանավարտի կրթությունը շարունակելու հնարավորությունը.

«280700-Անվտանգությունն արտակարգ իրավիճակներում» մասնագիտությամբ բարձրագույն մասնագիտական կրթության հիմնական կրթական ծրագիրը յուրացրած բակալավրը պատրաստ է կրթությունը շարունակելու`

1) մագիստրատուրայում` ստանալ մագիստրոսի որակավորման աստիճան,

2) ասպիրանտուրայում (մագիստրոսի հիմնական կրթական ծրագիրը յուրացնելուց հետո)` ստանալ գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան:

 

II ԴԻՄՈՐԴԻ ՊԱՏՐԱՍՏԱԿԱՄՈՒԹՅԱՆ ՄԱԿԱՐԴԱԿԻՆ ՆԵՐԿԱՅԱՑՎՈՂ ՊԱՀԱՆՋՆԵՐԸ

 

10. Դիմորդի նախորդող կրթական մակարդակը` միջնակարգ, նախնական մասնագիտական (արհեստագործական), միջին մասնագիտական կրթություն:

11. Դիմորդը պետք է ունենա` ավարտական փաստաթուղթ (ատեստատ, դիպլոմ)` միջնակարգ, նախնական մասնագիտական (արհեստագործական), միջին մասնագիտական կրթության:

 

III «280700 - ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆՆ ԱՐՏԱԿԱՐԳ ԻՐԱՎԻՃԱԿՈՒՄ» ՄԱՍՆԱԳԻՏՈՒԹՅԱՄԲ ԲԱԿԱԼԱՎՐԻ ՊԱՏՐԱՍՏՄԱՆ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԿՐԹԱԿԱՆ ԾՐԱԳՐԵՐԻՆ ՆԵՐԿԱՅԱՑՎՈՂ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ՊԱՀԱՆՋՆԵՐԸ

 

12. Բակալավրի պատրաստման հիմնական կրթական ծրագիրը մշակվում է սույն պետական կրթական չափորոշիչով և ներառում է մասնագիտության ուսումնական պլանը, ուսումնական դասընթացների և պրակտիկաների ծրագրերը:

13. Բակալավրի պատրաստման հիմնական կրթական ծրագրի բովանդակության պարտադիր նվազագույնի իրականացման պայմաններին և ուսումնառության ժամկետներին ներկայացվող պահանջները կանոնակարգվում են սույն պետական կրթական չափորոշիչներով:

14. Բակալավրի պատրաստման հիմնական կրթական ծրագիրը ձևավորվում է հանրապետական, բուհական, ուսանողի կողմից ընտրովի և ֆակուլտատիվ բաղադրիչների դասընթացներից:

15. Բակալավրի պատրաստման հիմնական կրթական ծրագիրը պետք է նախատեսի հետևյալ կրթամասերում ընդգրկված առարկաների ուսումնասիրումը`

1) Հումանիտար Հ,

2) Հիմնարար և բնագիտական` ՀԲ,

3) Ընդհանուր մասնագիտական` ԸՄ,

4) Մասնագիտական` Մ,

5) Մասնագիտացման (ընտրովի)` Մ(ը)

6) Ֆակուլտատիվ` Ֆ,

ինչպես նաև ամփոփիչ ատեստավորումը:

16. Բակալավրի պատրաստման հիմնական կրթական ծրագրի բուհական բաղադրիչի բովանդակությունը պետք է ապահովի շրջանավարտի պատրաստությունը սույն պետական կրթական չափորոշիչով սահմանված որակավորման բնութագրի համաձայն: Բուհական բաղադրիչում ընդգրկված դասընթացները երաշխավորական բնույթ են կրում:

 

IV «280700 ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆՆ ԱՐՏԱԿԱՐԳ ԻՐԱՎԻՃԱԿՆԵՐՈՒՄ» ՄԱՍՆԱԳԻՏՈՒԹՅԱՄԲ ԲԱԿԱԼԱՎՐԻ ՊԱՏՐԱՍՏՄԱՆ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ԿՐԹԱԿԱՆ ԾՐԱԳՐԵՐԻ ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅԱՆ ՊԱՐՏԱԴԻՐ ՆՎԱԶԱԳՈՒՅՆԻՆ ՆԵՐԿԱՅԱՑՎՈՂ ՊԱՀԱՆՋՆԵՐԸ

 

._____________________________________________________________________.

|Դասիչ |   Դասընթացների անվանումը ու նրանց հիմնական բաժինները  |Ժամերը|

|______|_______________________________________________________|______|

|  1   |                            2                          |   3  |

|______|_______________________________________________________|______|

|1. ՀՍՏ|ՀՈՒՄԱՆԻՏԱՐ ԵՎ ՍՈՑԻԱԼ-ՏՆՏԵՍԱԳԻՏԱԿԱՆ ԱՌԱՐԿԱՆԵՐ           |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|ՀՍՏ.Հ.|Հանրապետական բաղադրիչ                                  |      |

|00    |                                                       |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   1.1|Հայոց պատմություն (3 կրեդիտ)                           |  90  |

|      |Հայ ժողովրդի կազմավորումը: ՈՒրարտու-Արարատյան          |      |

|      |թագավորությունը: Արշակունյաց թագավորությունը           |      |

|      |Հայաստանում: Քրիստոնեության ընդունումը: Ֆեոդալիզմի     |      |

|      |հաստատումը: Գրերի գյուտը: Հայաստանի բաժանումը          |      |

|      |Պարսկաստանի և  Բյուզանդիայի միջև:  Արշակունիների       |      |

|      |անկումը: Պավլիկյան և  Թոնդրակյան շարժումները: Կիլիկիայի|      |

|      |հայկական պետությունը: Հայաստանը թուրք-իրանական         |      |

|      |պատերազմների շրջանում: Հայաստանի բաժանումները Թուրքիայի|      |

|      |և  Իրանի միջև:  Իսրայել Օրին և  հայ ազատագրական        |      |

|      |շարժումը: Ռուս-պարսկական պատերազմները: Թուրքմենչայի    |      |

|      |պայմանագիրը: Արևելյան  Հայաստանի միացումը Ռուսաստանին: |      |

|      |Ռուս-թուրքական պատերազմը և  հայկական հարցը:            |      |

|      |Սան-Ստեֆանոյի պայմանագիրը: Բեռլինի վեհաժողովը: Հայ     |      |

|      |քաղաքական կուսակցությունները: 1890-ական թթ. հայկական   |      |

|      |կոտորածները և  ինքնապաշտպանական մարտերը Օսմանյան       |      |

|      |կայսրությունում: Երիտթուրքերի իշխանության գալը:        |      |

|      |Թուրքիզմը, օսմանիզմը և  պանթուրքիզմը` որպես թուրքական  |      |

|      |ազգայնականության դրսևորումներ:  Առաջին համաշխարհային   |      |

|      |պատերազմը և  հայոց ցեղասպանությունը: Փետրվարյան        |      |

|      |հեղափոխության հաղթանակը: Իրադրությունը Անդրկովկասում և |      |

|      |Հայաստանում հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո:        |      |

|      |«Թուրքա-Հայաստանի մասին» դեկրետը: Բրեստի հաշտությունը: |      |

|      |Սարդարապատի, Բաշ-Ապարանի և  Ղարաքիլիսայի ճակատամարտերը:|      |

|      |Բաթումի պայմանագիրը: Հայաստանի առաջին հանրապետության   |      |

|      |ստեղծումը: Հայկական հարցը Փարիզի կոնֆերանսում: Սևրի    |      |

|      |պայմանագիրը: Թուրք-հայկական պատերազմը: Ալեքսանդրապոլի  |      |

|      |պայմանագիրը: Հայաստանի խորհրդայնացումը:                |      |

|      |Խորհրդա-թուրքական կոնֆերանսը և  մարտի 16-ի պայմանագիրը:|      |

|      |Հայկական սփյուռքը: II համաշխարհային պատերազմի սկիզբը:  |      |

|      |Հայրենական պատերազմը: Արցախյան շարժումը:               |      |

|      |Վերակառուցումը: ԽՍՀՄ-ի քայքայումը: Ժողովրդական նոր     |      |

|      |իշխանության հաստատումը Հայաստանում: Հանրապետության     |      |

|      |անկախության մասին Հռչակագիրը: ՀՀ մուտքը ՄԱԿ 1992 թ.:   |      |

|      |1995 հուլիսի 5-ի հանրաքվեն և  սահմանադրության          |      |

|      |ընդունումը:                                            |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   1.2|Փիլիսոփայություն (2 կրեդիտ)                            |  60  |

|      |Փիլիսոփայության պատմություն: Իմացաբանություն:          |      |

|      |Գոյաբանություն: Բարոյագիտություն: Էկոլոգիական          |      |

|      |փիլիսոփայություն: Սոցիալական փիլիսոփայություն:         |      |

|      |Տեխնիկայի փիլիսոփայություն: Սեմիոտիկա:                 |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   1.3|Հայոց լեզու և  հայ գրականություն (4 կրեդիտ)            |  120 |

|      |Հայոց լեզվի զարգացման փուլերը: Ձայնավորների,           |      |

|      |երկհնչյունների և  բաղաձայնների ուղղագրությանը և  դրանց |      |

|      |ուղղախոսությունը: Հայոց լեզվից ստացած գիտելիքների      |      |

|      |զարգացում, ոճագիտություն, գրական լեզվի ոճեր,           |      |

|      |ուղղագրական և  ուղղախոսական կարողություններ:           |      |

|      |Մասնագիտական բառերի ուսուցում, գործնական և  պաշտոնական |      |

|      |գրություններ: Շինարարական տերմինների հարստացման ու     |      |

|      |հայերենացման սկզբունքները: Գաղափար տերմինի, բառերի     |      |

|      |տեսակների մասին: Ցուցումներ գիտական աշխատանքներ գրելու |      |

|      |վերաբերյալ: Բանավեճի արվեստ, թարգմանության արվեստ,     |      |

|      |թարգմանության տեխնիկա: Խոսքի արժեքներ ու թերություններ,|      |

|      |լեզվական ճիշտ և  սխալ ձևեր:  Գրականությունը որպես      |      |

|      |գեղարվեստական մշակույթի խոսքային հիմք և  արվեստի       |      |

|      |առաջատար տեսակ: Գրականության և  արվեստի մյուս տեսակների|      |

|      |փոխազդեցության և  համադրության պատմական միտումը:       |      |

|      |Տեխնիկայի զարգացումը և  արվեստի տեսակների              |      |

|      |փոխազդեցության հեռանկարը: Հայ գրականության զարգացման   |      |

|      |փուլերը: Հայ միջնադարյան առակագրությունն ու            |      |

|      |սիրերգությունը: Հայ նոր գրականություն: Վահան Տերյանը   |      |

|      |և  արվեստը: Ավ. Իսահակյանը և  ճարտարապետությունն ու    |      |

|      |նկարչությունը: Հայ նորագույն գրականություն: Ե. Չարենցը |      |

|      |և  արվեստը: Դ. Դեմիրճյանը իր ժամանակաշրջանի նկարիչների |      |

|      |և   ճարտարապետության մասին: Ժամանակակից պոեզիան և      |      |

|      |արձակը: Հայ գրող-նկարիչները և  գրող-ճարտարապետները:    |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   1.4|Ռուսաց լեզու (4 կրեդիտ)                                | 120  |

|      |Լեզվական գիտելիքների ակտիվացում: Ռուսերեն լեզվով       |      |

|      |մասնագիտական և  գիտահանրամատչելի տեքստերի              |      |

|      |թարգմանություն և  վերարտադրություն: Գիտատեխնիկական     |      |

|      |տերմինաբանություն: Մասնագիտական, գիտատեխնիկական        |      |

|      |գրականությունից օգտվելու կարողությունների զարգացում:   |      |

|      |Բարդ ուղղագրական, ուղղախոսական տերմիններ: Գրավոր խոսքի |      |

|      |հմտությունների զարգացում և  խորացում: Բառապաշարի       |      |

|      |ընդլայնում (տերմինագիտություն մինչև  1500 բառ),        |      |

|      |մասնագիտական, գիտահանրամատչելի տեքստերի վերարտադրում,  |      |

|      |տերմինների գործածում, գիտատեխնիկական գրականության      |      |

|      |ընկալում և  վերարտադրում, հաղորդակցման մասնագիտական    |      |

|      |գիտելիքների ձևավորում:  Անհրաժեշտ փաստաթղթերի (դիմում, |      |

|      |պաշտոնական նամակ, կենսագրություն և  այլն) ձևակերպում,  |      |

|      |ռեֆերատներ, կոնսպեկտներ: Մասնագիտական գրականության     |      |

|      |տեքստերի թարգմանություն:                               |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   1.5|Օտար լեզու (4 կրեդիտ)                                  | 120  |

|      |Լեզվական գիտելիքների խորացում: ՈՒղղագրություն և        |      |

|      |ուղղախոսություն: Բանավոր և  գրավոր խոսքի հմտությունների|      |

|      |ակտիվացում: Մասնագիտական գրականությունից օգտվելու,     |      |

|      |գիտատեխնիկական տեքստերը ճիշտ ընկալելու և  վերարտադրելու|      |

|      |կարողությունների զարգացում: Մասնագիտական տեքստերի      |      |

|      |առանձնահատկությունները, մասնագիտական տերմիններ:        |      |

|      |Փաստաթղթեր (դիմում, պաշտոնական նամակ, կենսագրություն և |      |

|      |այլն) կազմելու, ռեֆերատներ գրելու, տեխնիկական          |      |

|      |գրականությունից օգտվելու և  գիտատեխնիկական տեքստեր     |      |

|      |թարգմանելու կարողությունների զարգացում:                |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   1.6|Ֆիզիկական դաստիարակություն                             | 327  |

|      |Ֆիզիկական կուլտուրան ուսանողների ընդհանուր կուլտուրայի |      |

|      |և  մասնագիտական պատրաստության միջոց, նրա               |      |

|      |սոցիալ-կենսաբանական հիմունքները, ֆիզիկական կուլտուրան  |      |

|      |որպես հասարակական սոցիալական երևույթ,  ֆենոմեն: ՀՀ     |      |

|      |օրենսդրությունը ֆիզիկական կուլտուրայի և  սպորտի մասին, |      |

|      |անհատի ֆիզիկական կուլտուրան, ուսանողի առողջ ապրելակերպի|      |

|      |հիմունքները, ֆիզիկական կուլտուրայի միջոցների           |      |

|      |օգտագործումը աշխատունակության բարձրացման նպատակով:     |      |

|      |Ֆիզիկական ընդհանուր և  հատուկ պատրաստությունը ֆիզիկական|      |

|      |դաստիարակության համակարգում, սպորտում, սպորտի ձևերի    |      |

|      |կամ ֆիզիկական վարժությունների համակարգի անհատական      |      |

|      |ընտրություն, ուսանողների մասնագիտական, կիրառական       |      |

|      |ֆիզիկական պատրաստություն, ինքնուրույն պարապմունքների   |      |

|      |մեթոդիկայի հիմունքները և  սեփական օրգանիզմի վիճակի     |      |

|      |վերահսկողություն:                                      |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|2. ՄԲ.|ՄԱԹԵՄԱՏԻԿԱԿԱՆ ԵՎ ԲՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԱՌԱՐԿԱՆԵՐ                  |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   2.1|Մաթեմատիկա (15 կրեդիտ)                                 | 450  |

|      |Վեկտորներ, գործողություններ նրանց հետ: ՈՒղղի և         |      |

|      |հարթության հավասարումները: Երկրորդ կարգի կորեր և       |      |

|      |մակերևույթներ:  Որոշիչներ, մատրիցներ, գծային           |      |

|      |հավասարումների համակարգեր: Հաջորդականության և          |      |

|      |ֆունկցիայի սահմանը: Ֆունկցիայի անընդհատությունը:       |      |

|      |Ածանցյալ և  դիֆերենցիալ, բարձր կարգի ածանցյալներ և     |      |

|      |նրանց կիրառությունները: Կոմպլեքս թվեր: Անորոշ և        |      |

|      |որոշյալ ինտեգրալներ, ինտեգրման մեթոդներ: Ինտեգրալ հաշվի|      |

|      |կիրառությունները: Մի քանի փոփոխականի ֆունկցիա: Մասնակի |      |

|      |ածանցյալներ: Դիֆերենցիալ հավասարումներ,                |      |

|      |կիրառությունները:                                      |      |

|      |Կրկնակի և  կորագիծ ինտեգրալներ, Գրինի բանաձևը:  Թվային |      |

|      |և  ֆունկցիոնալ շարք: Ֆուրյեի շարք: Դաշտի տեսության     |      |

|      |տարրերը: Հավանականությունների տեսության տարրերը: Փորձի |      |

|      |մշակումը:                                              |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   2.2|Ֆիզիկա (8 կրեդիտ)                                      | 240  |

|      |Մեխանիկայի ֆիզիկական հիմունքները: Համընթաց և  պտտական  |      |

|      |շարժման կինեմատիկական մեծությունները: Պտտական շարժման  |      |

|      |դինամիկայի հիմնական հավասարումը: Իմպուլսի մոմենտ և     |      |

|      |իներցիայի մոմենտ, իմպուլսի մոմենտի պահպանման օրենքը:   |      |

|      |Հատուկ հարաբերականության տեսության հիմունքները:        |      |

|      |Մոլեկուլային ֆիզիկա և  ջերմադինամիկա: Իզոպրոցեսներ:    |      |

|      |Ջերմադինամիկայի առաջին և  երկրորդ օրենքները: Կառնոյի   |      |

|      |ցիկլը: Էլեկտրադինամիկա: Գաուսի թեորեմը: Մեկուսիչներ:   |      |

|      |Մագնիսական դաշտ, նրա մրրկային բնույթը: Մագնետիկներ:    |      |

|      |Էլեկտրամագնիսական ինդուկցիայի երևույթը:  Տատանումներ և |      |

|      |ալիքներ: Ազատ, մարող և  ստիպողական տատանումներ:        |      |

|      |Մեխանիկական և  էլեկտրամագնիսական ալիքների տարածման     |      |

|      |արագության կախումը միջավայրի հատկություններից: Դոպլերի |      |

|      |երևույթը:  Ֆիզիկական օպտիկա: Օպտիկական երևույթները     |      |

|      |բնության մեջ: Քվանտային ֆիզիկա: Ջերմային ճառագայթման և |      |

|      |ֆոտոէֆեկտի երևույթները:  Մասնիկային և  ալիքային        |      |

|      |երկակիություն: Ռադիոակտիվ տրոհման օրենքը: Ատոմի միջուկի|      |

|      |էներգիան և  նրա օգտագործումը:                          |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   2.3|Քիմիա (3 կրեդիտ)                                       |  90  |

|      |Ատոմի կառուցվածքը և  պարբերական համակարգը: Քիմիական    |      |

|      |կապեր: Լուծույթներ: Էլեկտրոլիտներ: Աղերի հիդրոլիզ,     |      |

|      |քիմիական կինետիկա, հավասարակշռություն,                 |      |

|      |օքսիդավերականգնման ռեակցիաներ: Էլեկտրաքիմիա,           |      |

|      |էլեկտրոլիզ: Ջրի քիմիա: Ագրեսիվ ջրեր, նրանց             |      |

|      |ազդեցությունը շինարարական կոնստրուկցիաների վրա: Բնական |      |

|      |ջրերի կոշտությունը և  դրա վերացումը: Մետաղներ:         |      |

|      |Մետաղների կոռոզիան: Կոլոիդ լուծույթներ,                |      |

|      |մակերևութաակտիվ  նյութեր: Անօրգանական և  օրգանական     |      |

|      |կապակցող նյութեր, բետոնի կոռոզիան:                     |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   2.4|Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների հիմունքներ (3 կրեդիտ)      |  90  |

|      |Ժամանակակից անհատական օգտագործման համակարգիչների       |      |

|      |կառուցվածքը: Ներքին և  արտաքին սարքեր: Windows         |      |

|      |օպերացիոն համակարգ: Microsoft office: Նիշքեր և         |      |

|      |նիշքադարաններ: Նույնարկողներ, պահեստավորված բառեր:     |      |

|      |Ծանոթացում Visual C++ ալգորիթմական լեզվի հետ:          |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   2.5|Ինժեներական երկրաբանություն (2 կրեդիտ)                 |  60  |

|      |Երկրոլորտներ: Երկրի ձևը,  չափերը, խորքային կառուցվածքը:|      |

|      |ՈՒսումնասիրության մեթոդները: Միներալների               |      |

|      |հատկությունները: Լեռնային, մագմայական, նստվածքային և   |      |

|      |մետամորֆային ապարներ, շինարարական հատկությունները:     |      |

|      |Ցամաքային նստվածքային ապարներ: Շինարարական             |      |

|      |հատկությունները: Տեկտոնական պրոցեսներ: Ստորգետնյա ջրեր:|      |

|      |Վերնաջուր, գրունտային ջրեր, միջշերտային ջրեր: Էքսոգեն  |      |

|      |պրոցեսներ, հողմահարման գործոններ, երկրաբանական         |      |

|      |տարեգրություն:                                         |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   2.6|Ստանդարտացում և  սերտիֆիկացում (2 կրեդիտ)              |  60  |

|      |Չափումների հիմնական դրույթները, չափման տեսության       |      |

|      |հիմունքները, չափումների միասնականության ապահովումը,    |      |

|      |Հայաստանի Հանրապետությունում գործող մեծությունների     |      |

|      |միավորների, սանդղակների և  չափումների միասնականության  |      |

|      |ապահովման գործընթացի կազմակերպումը, պետական չափագիտական|      |

|      |հսկողությունը և  վերահսկողությունը, Ստանդարտացման      |      |

|      |սահմանումները, նպատակները և  խնդիրները: Ստանդարտացման  |      |

|      |աշխատանքների կազմակերպումը, նորմատիվ փաստաթղթերը և     |      |

|      |կիրառումը: Ստանդարտացման նորմատիվ փաստաթղթերի          |      |

|      |պահանջների պահպանման պետական վերահսկողությունը,        |      |

|      |միջազգային գիտատեխնիկական համագործակցությունը:         |      |

|      |Սերտիֆիկացում, նրա օբյեկտները, տեսակները և  նպատակը,   |      |

|      |պարտադիր և  կամավոր սերտիֆիկացում, ստանդարտացման և     |      |

|      |սերտիֆիկացման գործընթացի կազմակերպումը, պետական        |      |

|      |վերահսկողություն:                                      |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   2.7|Բնապահպանության հիմունքներ (2 կրեդիտ)                  |  60  |

|      |Մթնոլորտային օդի, ջրային, հողային ռեսուրսների և        |      |

|      |ընդերքի պահպանություն: Կենսոլորտի էվոլյուցիան, շրջակա  |      |

|      |միջավայրի և  օրգանիզմների փոխադարձ կապը: Մարդու        |      |

|      |գործունեության ազդեցությունը շրջակա միջավայրի          |      |

|      |փոփոխությունների վրա: Բնական պաշարների օգտագործման     |      |

|      |բնապահպանական սկզբունքները: Բնապահպանական              |      |

|      |տնտեսագիտություն: Բնապահպանական միջոցառումներ և        |      |

|      |տեխնոլոգիաներ: Բնապահպանական իրավունք: Էկոհամակարգերի  |      |

|      |գնահատում և  մոդելավորում:                             |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   2.8|Քաղաքացիական պաշտպանություն և  արտակարգ իրավիճակների   |  60  |

|      |հիմնահարցեր (2 կրեդիտ)                                 |      |

|      |Արտակարգ իրավիճակներ: Քաղաքացիական պաշտպանության       |      |

|      |համակարգ: Հարձակման ժամանակակից միջոցների կողմից       |      |

|      |առաջացած վնասման օջախների բնութագրերը: Զանգվածային     |      |

|      |ոչնչացման զենքերի բնութագրումը: Ռադիոակտիվ ճառագայթային|      |

|      |գոտիներ: Ճառագայթային և  քիմիական իրադրությունների     |      |

|      |գնահատման մեթոդներ: Բնակչության պաշտպանության          |      |

|      |կազմակերպումը արտակարգ իրավիճակների և  ռազմական        |      |

|      |դրության ժամանակ: Քաղաքացիական պաշտպանության           |      |

|      |պաշտպանական կառույցներ: Բնակչության տարհանումը         |      |

|      |վտանգավոր գոտիներից: Անհատական պաշտպանական միջոցներ:   |      |

|      |Արտակարգ իրավիճակների կանխարգելման միջոցառումներ:      |      |

|______|_______________________________________________________|______|

| 3. ԸՄ|ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԱՌԱՐԿԱՆԵՐ                       |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.1|Գծագրական երկրաչափություն (4 կրեդիտ)                   | 120  |

|      |Գծագրական երկրաչափության առարկան: Պրոեկտման հիմնական   |      |

|      |մեթոդները: Երկրաչափական հիմնական տարրերը Մոնժի         |      |

|      |էպյուրում: Դիրքային և  մետրական խնդիրներ: Էպյուրի      |      |

|      |ձևափոխման  մեթոդները: Պարզագույն երկրաչափական          |      |

|      |մարմինների հատումը և  խզումը:                          |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.2|Գծագրություն (4 կրեդիտ)                                | 120  |

|      |Էվկլիդյան տարածություն: Պրոեկտման մեթոդները: Մոնժի     |      |

|      |գծագիր: Երկրաչափական տարրերի առաջադրումը: Դիրքային     |      |

|      |խնդիրներ: Մետրական խնդիրներ: Փռվածքների կառուցումը:    |      |

|      |Պրոյեկտիվ տարածություն: Անիսկական տարրեր: Հիմնական     |      |

|      |հասկացություններ` դիտման կետ, պատկերային հարթություն,  |      |

|      |հորիզոնի գիծ, հավաքակետեր: Կետի, գծերի և  հարթ         |      |

|      |պատկերների հեռանկար: Թեք հարթության հեռանկար: Առարկայի |      |

|      |հեռանկարի կառուցումը իրեն ուղղանկյուն (օրթոգոնալ)      |      |

|      |պրոյեկցիաներով: Հեռանկարի կառուցման մեթոդներ`          |      |

|      |ճարտարապետների մեթոդ, ֆրոնտալ հեռանկար: Հեռանկարային   |      |

|      |մասշտաբներ: Երկրաչափական մարմինների հեռանկար: Ինտերիերի|      |

|      |հեռանկար: Հեռանկարային պատկերների որոշ պրակտիկ         |      |

|      |կառուցումներ: Ստվերների տեսություն: Երկրաչափական       |      |

|      |տարրերի ստվերների կառուցումը: Երկրաչափական առարկաների  |      |

|      |ստվերների կառուցումը: Արտացոլումը հեռանկարում:         |      |

|      |Առարկաների արտացոլման կառուցումը հայելային             |      |

|      |հարթություններում:                                     |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.3|Ինժեներական գեոդեզիա (4 կրեդիտ)                        | 120  |

|      |Երկրի ձևը  և  չափերը, գեոդեզիական պետական ցանցեր,      |      |

|      |կոորդինատային համակարգեր, մասշտաբ, քարտեզ, հատակագիծ,  |      |

|      |գլխավոր հատակագիծ: Թեոդոլիտի կառուցվածքը և             |      |

|      |ստուգումները, անկյունների չափումները, թեոդոլիտային և   |      |

|      |տախոմետրական հանույթներ: Գծի կողմնորոշումը, ազիմուտ,   |      |

|      |դիրեկցիոն անկյուն, ռումբ, բացարձակ բարձրություններ:    |      |

|      |Նիվելիրի ստուգումները, կառուցվածքը: Եռանկյունաչափական  |      |

|      |նիվելիրացում, հորիզոնականներով լուծվող խնդիրներ,       |      |

|      |երկրաչափական նիվելիրացում, մակերևույթի  նիվելիրացումը  |      |

|      |քառակուսիների եղանակով: Նշահարման աշխատանքներ:         |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.4|Տեսական մեխանիկա (9 կրեդիտ)                            | 270  |

|      |Ստատիկայի հիմնական հասկացությունները և  աքսիոմները:    |      |

|      |Կապեր: Զուգամիտվող ուժահամակարգ: ՈՒժի մոմենտ կետի և    |      |

|      |առանցքի նկատմամբ: ՈՒժազույգերի տեսություն: Կամայական   |      |

|      |տարածական ուժահամակարգերի բերումը պարզագույն տեսքի:    |      |

|      |ՈՒժահամակարգերի հավասարակշռության պայմանները: Շփում:   |      |

|      |Ծանրության կենտրոն: Կետի կինեմատիկա: Պինդ մարմնի       |      |

|      |պարզագույն շարժումները: Հարթ մարմնի շարժում: Կետի բարդ |      |

|      |շարժում: Դինամիկայի հիմնական հասկացությունները:        |      |

|      |Նյութական կետի դինամիկա: Նյութական կետի ուղղագիծ       |      |

|      |տատանումները: Նյութական կետի դինամիկայի թեորեմները:    |      |

|      |Նյութական կետերի մեխանիկական համակարգ: Զանգվածների     |      |

|      |կենտրոն: Մարմնի իներցիայի մոմենտ: Մեխանիկական համակարգի|      |

|      |դինամիկայի թեորեմները: Դալամբերի սկզբունքը: Հնարավոր   |      |

|      |տեղափոխությունների սկզբունքը: Լագրանժի 2-րդ սեռի       |      |

|      |հավասարումները:                                        |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.5|Նյութերի դիմադրություն (9 կրեդիտ)                      | 270  |

|      |Ընդհանուր հասկացությունները: Առանցքային ձգում և        |      |

|      |սեղմում: Հարթ պատկերների երկրաչափական բնութագրերը:     |      |

|      |ՈՒղիղ ձողերի հարթ ծռումը: Տեղափոխությունները հարթ ծռման|      |

|      |դեպքում: Լարվածային և  դեֆորմացիոն վիճակների տեսության |      |

|      |հիմունքները: Ստատիկորեն անորոշելի հեծանների հաշվարկը   |      |

|      |հարթ ծռման դեպքում: ՈՒղիղ ձողերի ոլորումը: Բարդ        |      |

|      |դիմադրություն: Արտակենտրոն ձգում և  սեղմում: Շեղ ծռում:|      |

|      |Համատեղ ծռում և  ոլորում: Սեղմված ձողերի               |      |

|      |կայունությունը: Հարթ կոր ձողերի հաշվարկը: Ձողերի       |      |

|      |հաշվարկները ըստ սահմանային վիճակների: Բեռների          |      |

|      |դինամիկական ազդեցությունը:                             |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.6|Հիդրավլիկա (4 կրեդիտ)                                  | 120  |

|      |Հեղուկ, խտություն, սեղմելիություն, մածուցիկություն:    |      |

|      |Հիդրոստատիկ ճնշում, հեղուկի հավասարակշռության          |      |

|      |հավասարումը, Պասկալի օրենքը, ճնշման ուժը հարթ պատի վրա,|      |

|      |մարմնի լողալու պայմանները: Հեղուկի շարժման             |      |

|      |հավասարումները: Կենդանի կտրվածք, միջին արագություն:    |      |

|      |Բեռնուլիի հավասարումը: Շարժման ռեժիմներ, դիմադրության  |      |

|      |գոտիներ: Էներգիայի ճանապարհային և  տեղական կորուստներ: |      |

|      |Ճնշումային հավասարաչափ շարժում: Պարզ ջրմուղ: Ջրմուղի   |      |

|      |ցանցի հիդրավլիկական հաշվարկ: Օղակային ցանցեր:          |      |

|      |Հիդրավլիկական հարված: Բաց հուներ: Ջրանցքների հաշվարկ:  |      |

|      |Ջրթափ: Գրունտային ջրեր:                                |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.7|Շինարարական նյութեր (3 կրեդիտ)                         |  90  |

|      |Շինարարական նյութերի հիմնական հատկությունները: Լեռնային|      |

|      |ապարներ: Բնական քարային նյութեր: Կերամիկական նյութեր:  |      |

|      |Անօրգանական կապակցող նյութեր: Օդային կապակցող նյութեր: |      |

|      |Հիդրավլիկ կապակցող նյութեր: Պորտլանդցեմենտ: Շինարարական|      |

|      |շաղախներ: Բետոններ: Երկաթբետոն: Օրգանական կապակցող     |      |

|      |նյութեր: Բնական և  արհեստական բիտումներ և  ձյութեր:    |      |

|      |Անտառանյութեր: Ջերմամեկուսիչ նյութեր: Պոլիմերային      |      |

|      |նյութեր և  իրեր:                                       |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.8|Լիթոլոգիա (3 կրեդիտ)                                   |  90  |

|      |Նստվածքային ապարների մասին ընդհանուր տեղեկություններ:  |      |

|      |Բեկորային ապարներ: Հրաբխա-նստվածքային ապարներ: Կավային |      |

|      |խմբի ապարներ: Կարբոնատային ապարներ: Նստվածքային        |      |

|      |ապարների գենեզիսը: Ալյումինային ապարներ, աղեր,         |      |

|      |քարածուխ, նավթ, գազ, կոնկրեցիա: Ֆացիաներ:              |      |

|      |Մայրցամաքային, ծովային, լիմանային, լագունային, դելտային|      |

|      |ֆացիաներ: Ֆացիաները և  տեկտոնիկան: Ֆացիաների հետազոտման|      |

|      |մեթոդներ:                                              |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   3.9|Շինարարական մեխանիկա (4 կրեդիտ)                        | 120  |

|      |Կառուցվածքների կրող կոնստրուկցիաների հաշվարկային       |      |

|      |սխեմաները: Ստատիկորեն որոշելի բազմաթռիչք հեծանների,    |      |

|      |եռհոդանի կամարների, հարթ ֆերմաների հաշվարկը:           |      |

|      |Տեղափոխությունների որոշումը հարթ ձողային համակարգերում:|      |

|      |Ստատիկորեն անորոշելի ձողային համակարգեր, հաշվարկման    |      |

|      |մեթոդները: Շրջանակների հաշվարկումը ուժերի և            |      |

|      |տեղափոխությունների մեթոդներով: Չխզված հեծանների        |      |

|      |հաշվարկը:                                              |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.10|Մետաղե կոնստրուկցիաներ (4 կրեդիտ)                      | 120  |

|      |Շինարարական կոնստրուկցիաներում կիրառվող պողպատներ,     |      |

|      |տեսակացանկը: Հաշվարկի սկզբունքները, բեռներ և           |      |

|      |ազդեցություններ, նորմատիվ և  հաշվարկային               |      |

|      |դիմադրություններ, հուսալիության գործակիցներ: Հեծաններ, |      |

|      |սյուներ, ֆերմաներ, նրանց հաշվարկի և  կոնստրուկտավորման |      |

|      |հիմունքները: Թերթավոր կոնստրուկցիաներ:                 |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.11|Երկաթբետոնե կոնստրուկցիաներ (4 կրեդիտ)                 | 120  |

|      |Բետոնի, ամրանային պողպատի և  երկաթբետոնի հիմնական      |      |

|      |ֆիզիկամեխանիկական հատկությունները: Երկաթբետոնե         |      |

|      |կոնստրուկցիաների դիմադրության տեսության հիմունքները և  |      |

|      |նրանց հաշվարկման մեթոդները: Բետոնե և  երկաթբետոնե      |      |

|      |տարրերի հաշվարկն` ըստ առաջին խումբ սահմանային վիճակի ու|      |

|      |նրանց կոնստրուկտավորումը: Հարթ ծածկերի դասակարգումը և  |      |

|      |նրանց կոնստրուկցիաները: Երկաթբետոնե կետային,           |      |

|      |ժապավենային և  համատարած հիմքեր: Միահարկ               |      |

|      |արդյունաբերական շենքեր: Ինժեներական կառույցների        |      |

|      |կոնստրուկցիաները:                                      |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.12|Փայտե և  պլաստմասե կոնստրուկցիաներ (3 կրեդիտ)          | 90   |

|      |Փայտի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունները: Փայտե         |      |

|      |կոնստրուկցիաների տարրերի հաշվարկը: Կառուցվածքների      |      |

|      |տարրերի միացումները: Ընկրկելի կապերով կազմովի ձողեր:   |      |

|      |Սոսնձված հեծաններ: Ցանկապատող կոնստրուկցիաներ:         |      |

|      |Կանգնակներ և  սյուներ: Սոսնձված շրջանակներ և  կամարներ:|      |

|      |Ֆերմաներ: Տարածական կոնստրուկցիաներ:                   |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.13|Արդյունաբերական և  քաղաքացիական շենքերի                | 90   |

|      |ճարտարապետություն (3 կրեդիտ)                           |      |

|      |Ընդհանուր տեղեկություններ շենքերի մասին: Շենքերին      |      |

|      |ներկայացվող պահանջները (ֆունկցիոնալ, տեխնիկական,       |      |

|      |ճարտարապետագեղարվեստական, տնտեսական): Շենքերի          |      |

|      |դասակարգումը: Շենքի վրա գործող ուժային և  ոչ ուժային   |      |

|      |ազդեցությունները: Կոնստրուկտիվ համակարգ, կոնստրուկտիվ  |      |

|      |սխեմա, շինարարական համակարգ: Դեֆորմացիոն կարեր:        |      |

|      |Ինդուստրիացում, տիպայնացում, ունիֆիկացում, մոդուլային  |      |

|      |համակարգ: Հիմքեր և  հիմնատակեր: Նկուղների պատեր և      |      |

|      |նկուղների ջրահեռացման եղանակները: Բնակելի տների        |      |

|      |նախագծման հիմունքները: Կացարան: Բնակարանների ձևավորում |      |

|      |և  դասակարգում: Բնակելի տների հիմնական տիպերը: Պատեր:  |      |

|      |Ծածկեր, նրանց ներկայացվող պահանջները և  դասակարգումը:  |      |

|      |Ծածկերի հիմնական կոնստրուկտիվ լուծումները, նրանց       |      |

|      |համեմատական բնութագիրը և  կիրառման բնագավառը: Հատակներ.|      |

|      |նրանց ներկայացվող պահանջները և  դասակարգումը: Ակուստիկ |      |

|      |համասեռ և  ակուստիկ անհամասեռ ծածկեր: Հատակների        |      |

|      |հիմնական կոնստրուկտիվ լուծումները և  կիրառման          |      |

|      |բնագավառը: Տանիքներ: Սանդուղքներ:                      |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.14|Էլեկտրամատակարարում (2 կրեդիտ)                         |  60  |

|      |Էլեկտրական շղթաներ: Էլեկտրական էներգիա: Էներգետիկ      |      |

|      |համակարգ: Էլեկտրահամակարգ: Էլեկտրական էներգիայի բնորոշ |      |

|      |ընդունիչները և  նրանց աշխատանքային ռեժիմները:          |      |

|      |Լուսավորման համակարգերը և  տեսակները: Կարճ միացման     |      |

|      |հոսանքներ: Էներգիայի աղբյուրներ: Էլեկտրամատակարարման   |      |

|      |աղբյուրի ընտրությունը: Էլեկտրամատակարարման սխեմաներ:   |      |

|      |Էլեկտրական ցանցերի կառուցվածքը և  հաշվարկը: Շինարարական|      |

|      |հրապարակների էլեկտրասարքավորանքը: Էլեկտրաբանեցումը     |      |

|      |շինարարության մեջ: Գործող էլեկտրատեղակայման հզորության |      |

|      |գործակիցը և  նրա լավացման եղանակները: Էլեկտրաէներգիայի |      |

|      |տնտեսումը, հաշվառումն ու նորմավորումը: Պաշտպանական     |      |

|      |հողանցումների առանձնահատկությունները և                 |      |

|      |էլեկտրաանվտանգության միջոցառումները                    |      |

|      |էլեկտրատեղակայումներում:                               |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.15|Ջրամատակարարում և  ջրահեռացում (3 կրեդիտ)              |  90  |

|      |Բնակավայրի ջրամատակարարման համակարգեր (ջրընդունիչ      |      |

|      |կառուցվածքներ, պաշարապահ կարգավորման ծավալներ, պոմպեր, |      |

|      |ջրատարներ, ջրի մաքրման կայան): Բնակավայրի և  բնակելի ու|      |

|      |հասարակական շենքերի ջրամատակարարման և  ջրահեռացման     |      |

|      |հիդրավլիկական հաշվարկներ: Ջրահեռացման ցանցեր և         |      |

|      |կառուցվածքներ: Կեղտաջրերի մաքրման կայան:               |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.16|Ջերմագազամատակարարում և  օդափոխություն (3 կրեդիտ)      |  90  |

|      |Ջեռուցման կենտրոնական, տեղական, ջրային համակարգեր:     |      |

|      |Ջեռուցման սարքեր և  կաթսաներ: Կենտրոնական              |      |

|      |ջերմամատակարարում: Վնասակար անջատումներ: Օդափոխության  |      |

|      |կազմակերպման եղանակներ: Բնական օդափոխություն: Աերացիա: |      |

|      |Գազամատակարարման համակարգեր: Գազամատակարարման ցանցերի  |      |

|      |կառուցման սկզբունքները:                                |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.17|Հիդրոլոգիա և  հիդրոմետրիա (2 կրեդիտ)                   |  60  |

|      |Ջրի շրջապտույտը բնության մեջ: Մակերևութային  ու        |      |

|      |ստորերկրյա ջրերի կազմավորումը: Ջրային հաշվեկշռի տարրերի|      |

|      |որոշման մեթոդները: Գետերի սնումը և  դասակարգումը:      |      |

|      |Գետային հոսքի հաշվարկային մեթոդները: Հոսքի             |      |

|      |կանխատեսումը: Առավելագույն և  նվազագույն ելքեր:        |      |

|      |Ջրաբերուկներ: Ջրաչափական դիտակետեր: Հիդրոլոգիական      |      |

|      |դիտակետերում ջրի ելքի չափման մեթոդները և               |      |

|      |սարքավորումները:                                       |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.18|Հիդրոտեխնիկական կառուցվածքներ (4 կրեդիտ)               | 120  |

|      |Գրունտային պատվարներ, նրանց տեսակները և                |      |

|      |կոնստրուկցիաները: Գրունտային պատվարների նախագծման      |      |

|      |ընդհանուր հարցեր: Բետոնային զանգվածային պատվարներ ոչ   |      |

|      |ժայռային և  ժայռային գրունտների վրա, նրանց նախագծման   |      |

|      |հիմնական հարցերը:                                      |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.19|Տրանսպորտային ուղիներ և  ենթակառուցվածքներ (7 կրեդիտ)  | 210  |

|      |Ավտոմոբիլային ճանապարհների նախագծման սկզբունքները ու   |      |

|      |նորմատիվային պահանջները: Տրանսպորտային հոսքեր: Հողային |      |

|      |պաստառի նախագծման սկզբունքները: Ճանապարհային           |      |

|      |պատվածքների կոնստրուկտավորման սկզբունքները և  նյութերի |      |

|      |ընտրությունը: Կոշտ և  ոչ կոշտ ճանապարհային պատվածքներ: |      |

|      |Ավտոճանապարհների հատումների սխեմաները: Ավտոճանապարհների|      |

|      |վերակառուցման սկզբունքները: Քաղաքային փողոցներ:        |      |

|      |Ճանապարհների պահպանումը, վերանորոգումը: Շարժման        |      |

|      |անվտանգության ապահովումը: Երկաթուղային ճանապարհներ:    |      |

|      |Երկաթուղիների նախագծում և  շահագործում:                |      |

|      |Օդանավակայաններ: Թռիչքուղիներ, նախագծման սկզբունքները: |      |

|      |Ջրահեռացման համակարգը: Թռիչքուղիների պատվածքների       |      |

|      |կոնստրուկտավորումը: Կամուրջներ: Քարե, բետոնե,          |      |

|      |երկաթբետոնե և  մետաղական կամուրջների հիմնական          |      |

|      |համակարգերը և  օգտագործվող նյութերի հիմնական           |      |

|      |բնութագրերը: Կամուրջների եզրային և  միջանկյալ          |      |

|      |հենարանների կոնստրուկցիաները: Կամուրջների ուժեղացումը  |      |

|      |և  վերակառուցումը: Թունելներ: Ավտոճանապարհային և       |      |

|      |երկաթգծային թունելներ: Թունելային երեսարկների          |      |

|      |կոնստրուկտիվ ձևերը:  Թունելների օդափոխության հիմնական  |      |

|      |պահանջները: Թունելի պաշտպանումը ստորգետնյա ջրերից:     |      |

|      |Թունելային երեսարկների ուժեղացումը: Մետրոպոլիտենների   |      |

|      |նախագծման և  շահագործման առանձնահատկությունները:       |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  3.20|Գեոֆիզիկա և  սեյսմոլոգիա (3 կրեդիտ)                    |  90  |

|      |Երկրագնդի ներքին կառուցվածքը և  երկրաֆիզիկական         |      |

|      |եղանակներով երկրագնդի կառուցվածքի ուսումնասիրման       |      |

|      |եղանակները` էլեկտրահետախուզություն,                    |      |

|      |սեյսմահետախուզություն, գրավիտացիոն և  մագնիսական       |      |

|      |հետախուզություններ: Երկրաշարժերի առաջացման պատճառները, |      |

|      |երկրաշարժերի գրանցման գործիքները, սեյսմիկ ալիքները:    |      |

|      |Երկրաշարժի ուժգնությունը և  մագնիտուդը, Ռիխտերի        |      |

|      |սանդղակը: Գրունտների դասակարգումը` ըստ սեյսմիկ         |      |

|      |հատկությունների: Սեյսմիկ շրջանացման և  միկրոշրջանացման |      |

|      |քարտեզները: Սեյսմակայուն շինարարության նորմերը:        |      |

|      |Երկրաշարժերի կանխագուշակումը:                          |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  4. Մ|ՄԱՍՆԱԳԻՏԱՑՄԱՆ ԱՌԱՐԿԱՆԵՐ                                |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.1|Քիմիական պաշտպանություն (3 կրեդիտ)                     |  90  |

|      |Քիմիական վտանգավոր օբյեկտների վթարներից առաջացած       |      |

|      |գործոնների ազդեցությունը մարդու կենսագործունեության    |      |

|      |անվտանգության վրա: Հիմնական ուժեղ ներգործող թունավոր   |      |

|      |նյութեր, նրանց կիրառման շրջանակները, ֆիզիկական         |      |

|      |հատկությունները, դասակարգումը, բնութագիրը,             |      |

|      |ներգործությունը մարդկանց և  կենդանիների օրգանիզմի վրա: |      |

|      |Թունավոր նյութերից պաշտպանվելու եղանակները:            |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.2|Կառուցվածքների և  ենթակառուցվածքների                   | 120  |

|      |սեյսմակայունություն (4 կրեդիտ)                         |      |

|      |Երկրաշարժի առաջացման պատճառները, ուժգնությունը,        |      |

|      |մագնիտուդը: Սեյսմիկ երկայնական և  լայնական ալիքներ:    |      |

|      |Երկրաշարժի ժամանակ գետնի տեղափոխությունները և          |      |

|      |արագացումները: Սեյսմիկ գոտիներ: Գրունտների             |      |

|      |դասակարգումը` ըստ սեյսմիկ հատկությունների:             |      |

|      |Կառուցվածքների տատանումները երկրաշարժի ժամանակ և       |      |

|      |առաջացող սեյսմիկ իներցիայի ուժերը: Կառուցվածքների      |      |

|      |սեյսմակայունության հիմնական սկզբունքները և             |      |

|      |նորմատիվային փաստաթղթերը:                              |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.3|Շինարարության տեխնոլոգիա (7 կրեդիտ)                    | 210  |

|      |Շինարարական արտադրության հիմունքները: Շինարարական      |      |

|      |արտադրության տարրերը: Տեխնիկական և  տեխնոլոգիական      |      |

|      |նորմավորում: Շինարարական արտադրության նախապատրաստում:  |      |

|      |Առանձին գործընթացների տեխնոլոգիաների ուսումնասիրում:   |      |

|      |Միաձույլ երկաթբետոնե աշխատանքների իրականացում և        |      |

|      |շենքերի կառուցման տեխնոլոգիան: Մոնտաժային աշխատանքների |      |

|      |իրականացում, հավաքովի շինարարական կոնստրուկցիաներով    |      |

|      |շենքերի մոնտաժման տեխնոլոգիան: Հարդարման աշխատանքներ:  |      |

|      |Տանիքային աշխատանքներ: Մեկուսացման աշխատանքներ:        |      |

|      |Արտակարգ իրավիճակներում տեխնոլոգիական                  |      |

|      |առանձնահատկություններ: Շինարարական արտադրության        |      |

|      |աշխատանքների տեխնոլոգիական քարտերի մշակում:            |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.4|Գրունտների մեխանիկա, հիմքեր և  հիմնատակեր (4 կրեդիտ)   | 120  |

|      |Գրունտներ: Լարումներ, դեֆորմացիաներ, նստվածքներ:       |      |

|      |Գրունտների լարվածային վիճակներ: Կրիտիկական ճնշումներ:  |      |

|      |Շերտերի և  լանջերի կայունություն: Հենապատեր: Հիմքեր և  |      |

|      |հիմնատակեր: Բնական և  արհեստական հիմնատակեր: Հիմքերի և |      |

|      |հիմնատակերի հաշվարկը: Թույլ գրունտներ: Շենքերի և       |      |

|      |շինությունների կառուցումը թույլ գրունտներում:          |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.5|Ինժեներական էկոլոգիա (4 կրեդիտ)                        | 120  |

|      |Էկոլոգիական գործոններ, բնական պաշարներ, շրջակա         |      |

|      |միջավայրի պահպանության տեսական հիմունքներ: Աբիոտիկ     |      |

|      |/կլիմայական, ջրաբանական, երկրաբանական և  այլն/ և       |      |

|      |բիոտիկ անթրոպոգեն գործոններ և  դրանց ազդեցությունը     |      |

|      |օրգանիզմի ֆիզիոլոգիական և  կենսաքիմիական պրոցեսների վրա|      |

|      |/սննդառություն, շնչառություն ֆոտոսինթեզ և  այլն/:      |      |

|      |Բեղունություն, կենսագործունեություն,                   |      |

|      |պահպանողականություն, զարգացման արագության, կյանքի      |      |

|      |տևողության  վրա: Շրջակա միջավայրի պահպանության տեսական |      |

|      |հիմունքները: Շրջակա միջավայրի գլոբալ աղտոտումը և       |      |

|      |միջազգային համագործակցության անհրաժեշտությունը շրջակա  |      |

|      |միջավայրի պահպանման բնագավառում:                       |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.6|Շենքերի և  կոնստրուկցիաների հետազննում և  փորձարկում   |  90  |

|      |(3 կրեդիտ)                                             |      |

|      |Կառուցվածքների զննման և  փորձարկման խնդիրները և        |      |

|      |մեթոդները: Կառուցվածքի աշխատանքի իրական պայմանները,    |      |

|      |գնահատականը: Հաշվարկային սխեմա: Կառուցվածքների իրական  |      |

|      |աշխատանքի ճշգրտումը փորձարարական եղանակով:             |      |

|      |Կառուցվածքների զննումը, չափերի և  հատվածքների          |      |

|      |ստուգումը: Նյութերի և  միացումների որակի և  վիճակի     |      |

|      |ստուգումը: Ստատիկ փորձարկումներ: Չափագրման սարքեր և    |      |

|      |դրանց օգտագործումը: Տեղաշարժման չափման մեթոդներ:       |      |

|      |Անկյունային տեղաշարժերի չափում: Դեֆորմացիաների         |      |

|      |չափում: ՈՒժաչափեր: Դինամիկական փորձարկումներ:          |      |

|      |Փորձարկումների արդյունքների մշակում: Անվտանգության     |      |

|      |տեխնիկան շինարարական կոնստրուկցիաների հետազննման և     |      |

|      |փորձարկման ընթացքում:                                  |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.7|Ճառագայթային պաշտպանություն (3 կրեդիտ)                 | 90   |

|      |Միջուկային պայթյուններից և  ատոմային էլեկտրակայանների  |      |

|      |վթարներից առաջացած գործոնների ազդեցությունը մարդու     |      |

|      |կենսագործունեության անվտանգության վրա: Ռադիոակտիվ      |      |

|      |վարակվածություն: Ներքին և  արտաքին ճառագայթահարում:    |      |

|      |Ճառագայթային հիվանդություն, ճառագայթահարման թույլատրելի|      |

|      |չափերը: Պաշտպանությունը իոնիզացնող ճառագայթներից,      |      |

|      |բժշկական պաշտպանության միջոցներ: ԱԷԿ-ների վթարներից    |      |

|      |առաջացած ռադիոակտիվ վարակվածության                     |      |

|      |առանձնահատկությունները: Միջուկային լիցքի պայթյունից    |      |

|      |առաջացած ռադիոակտիվ վարակվածության գոտիների բնութագիրը:|      |

|      |Միջուկային լիցքի գործոնները, նրանց ազդեցությունը շրջակա|      |

|      |միջավայրի և  էկոհամակարգի վրա:                         |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.8|Հակահրդեհային պաշտպանություն (3 կրեդիտ)                | 90   |

|      |Հրդեհի առաջացման պատճառները և  հետևանքները:  Այրման    |      |

|      |ձևերը:  Գազի, փոշու և  գոլորշու հրավտանգությունը:      |      |

|      |Օբյեկտների և  շենքերի հրակայունություն, հակահրդեհային  |      |

|      |պահանջներ: Հրդեհի ընթացքում մարդկանց և  կենդանիների    |      |

|      |տարհանման, նյութական միջոցների հեռացման և  պահպանման   |      |

|      |կարգը: Կրակմարիչ նյութեր: Կրակմարիչի տեխնիկան,         |      |

|      |կառուցվածքը և  աշխատանքի սկզբունքը: Տրանսպորտային      |      |

|      |միջոցներ: Հակահրդեհային ջրամատակարարում: Հրշեջ         |      |

|      |պաշտպանության կազմակերպում: Պետական հրշեջ հսկողության  |      |

|      |իրավունքներն ու պարտականությունները:                   |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|   4.9|Համաճարակաբանություն և  բուժօգնություն արտակարգ        | 120  |

|      |իրավիճակներում (4 կրեդիտ)                              |      |

|      |Տուժողին առաջին բուժօգնության կազմակերպումը: Արհեստական|      |

|      |շնչառություն և  սրտի արտաքին մերսում: Առաջին           |      |

|      |բուժօգնության կազմակերպումը էլեկտրահարվածից տուժած,    |      |

|      |վնասվածքներ, կոտրվածքներ, արևահարություն,  թունավորում,|      |

|      |այրվածքներ, ցրտահարություն ստացած մարդկանց: Արտակարգ   |      |

|      |իրավիճակների հրահանգների կազմման, հրահանգավորումների   |      |

|      |անցկացման, ուսուցման կազմակերպման կարգն ու             |      |

|      |փաստաթղթավորումը: Դժբախտ դեպքերի, համաճարակների        |      |

|      |հետաքննման, գրանցման, ուսումնասիրման կարգը:            |      |

|______|_______________________________________________________|______|

|  4.10|Արտակարգ իրավիճակների հոգեբանություն (3 կրեդիտ)        | 90   |

|      |Էքստրեմալ պայմաններ և  անհատական վերաբերմունք: Հոգեկան |      |

|      |հուսալիություն: Մարդ-համակարգ «մարդ-մեքենա, մարդ-մարդ» |      |

|      |փոխհարաբերություն: Գործունեության արդյունավետության    |      |

|      |ապահովման հոգեբանական գործոններ: Անձնակազմերի          |      |

|      |հավաքագրման ու հոգեբանական պատրաստություն              |      |

|______|_______________________________________________________|______|

 

-----------------------------------------------------------

ԻՐՏԵԿ - շարունակությունը հաջորդ մասերում

 

 

pin
Կրթության, գիտ, մշակ, սպորտ նախ.
24.11.2010
N 1641-Ն
Հրաման