Սեղմել Esc փակելու համար:
ԵՐԵՎԱՆԻ ՔԱՂԱՔԱՅԻՆ ՏՐԱՆՍՊՈՐՏԻ ԿԱՅՈՒՆ Զ...
Քարտային տվյալներ

Տեսակ
Գործում է
Ընդունող մարմին
Ընդունման ամսաթիվ
Համար

ՈՒժի մեջ մտնելու ամսաթիվ
ՈՒժը կորցնելու ամսաթիվ
Ընդունման վայր
Սկզբնաղբյուր

Ժամանակագրական տարբերակ Փոփոխություն կատարող ակտ

Որոնում:
Բովանդակություն

Հղում իրավական ակտի ընտրված դրույթին X
irtek_logo
 

ԵՐԵՎԱՆԻ ՔԱՂԱՔԱՅԻՆ ՏՐԱՆՍՊՈՐՏԻ ԿԱՅՈՒՆ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՆԵՐԴՐՈՒՄԱՅԻՆ ԾՐԱԳՐԻ` ՀՈՂԻ ՕՏԱՐՄԱՆ ...

 

 

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅԱՆ ՆԻՍՏԻ
ԱՐՁԱՆԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆԻՑ ՔԱՂՎԱԾՔ

 

24 սեպտեմբերի 2010 թվականի N 37

 

45. ԵՐԵՎԱՆԻ ՔԱՂԱՔԱՅԻՆ ՏՐԱՆՍՊՈՐՏԻ ԿԱՅՈՒՆ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ ՆԵՐԴՐՈՒՄԱՅԻՆ ԾՐԱԳՐԻ` ՀՈՂԻ ՕՏԱՐՄԱՆ ԵՎ ՏԱՐԱԲՆԱԿԵՑՄԱՆ ԾՐԱԳՐԵՐԻՆ ՀԱՎԱՆՈՒԹՅՈՒՆ ՏԱԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

(3-րդ մաս)

 

Աղյուսակ 2.8: ԱԵՏՏ և ԱԵԱ` ըստ մասամբ կորստի տեսակի և բացարձակ

._____________________________________________________________________.

|Ազդեցության տեսակը|ԱԵՏՏ թիվը          |ԱԵԱ մաքուր |Մեկնաբանություններ|

|                  |___________________|թիվը ըստ   |                  |

|                  |Ըստ ազդե-|Մաքուր   |ազդեցության|                  |

|                  |ցության  |թիվը     |տեսակի     |                  |

|                  |տեսակի   |(առանց   |           |                  |

|                  |         |կրկնակի  |           |                  |

|                  |         |հաշվարկի)|           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|ա) Հողի կորուստ   |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ա1. Բնակելի հողի  |    78   |    56   |    323    |Բոլոր հողերը      |

|կորուստ           |         |         |           |դասակարգված են    |

|                  |         |         |           |որպես բնակելի     |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ա2. Առևտրային     |    14   |    13   |     64    |Բոլոր հողերը      |

|հողի կորուստ      |         |         |           |դասակարգված են    |

|                  |         |         |           |որպես առևտրային   |

|                  |         |         |           |հողեր, ներառյալ   |

|                  |         |         |           |բիզնես տարածքները:|

|                  |         |         |           |4 հողակտոր        |

|                  |         |         |           |դասակարգված է     |

|                  |         |         |           |որպես առևտրային,  |

|                  |         |         |           |սակայն հանդիսանում|

|                  |         |         |           |է միայն           |

|                  |         |         |           |հողատարածք:       |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ա3. Արդյունաբերա- |     3   |    1    |     5     |Բոլոր հողերը      |

|կան հողի կորուստ  |         |         |           |դասակարգված են    |

|                  |         |         |           |որպես             |

|                  |         |         |           |արդյունաբերական   |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ա4. Սեփական       |    38   |    24   |    29     |       -          |

|չօգտագործվող/     |         |         |           |                  |

|համայնքային հողի  |         |         |           |                  |

|կորուստ           |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ա5. Պետական հողի  |   (1)   |   (1)   |    (0)    |Պետական հողեր     |

|կորուստ           |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|  Ա) Ընդամենը` հող|133 (134)| 94 (95) |    421    |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Բ) Շինությունների |         |         |           |Շինությունների    |

|կորուստ           |         |         |           |կորուստի          |

|                  |         |         |           |ազդեցության տեսակը|

|                  |         |         |           |որոշվում է ԱԵՏՏ   |

|                  |         |         |           |ազդեցությամբ:     |

|                  |         |         |           |ԱԵՏՏ-ները կարող են|

|                  |         |         |           |տնօրինել մեկից    |

|                  |         |         |           |ավելի տեսակի      |

|                  |         |         |           |շինություններ,    |

|                  |         |         |           |ներառյալ          |

|                  |         |         |           |վարձակալների      |

|                  |         |         |           |կողմից զբաղեցրած  |

|                  |         |         |           |կառույցները:      |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Բ1. Հիմնական      |   60    |    23   |    103    |23 ԱԵՏՏ տնօրինում |

|շինության կորուստ |         |         |           |են վարձակալված կամ|

|                  |         |         |           |բարեկամներին      |

|                  |         |         |           |պատկանող          |

|                  |         |         |           |հողատարածքում     |

|                  |         |         |           |հիմնված բիզնես,   |

|                  |         |         |           |իսկ մնացած 18-ը   |

|                  |         |         |           |համապատասխանում է |

|                  |         |         |           |Ա1 և  Ա2 կետերին: |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Բ2. Երկրորդային   |    21   |    0    |     0     |Համապատասխանում է |

|շինության կորուստ |         |         |           |Ա1, Ա2 և  Բ1      |

|                  |         |         |           |կետերին:          |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Բ3. Հատուկ        |    1    |    0    |     0     |Համապատասխանում է |

|շինության կորուստ |         |         |           |Ա2 կետին:         |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Բ4. Պետական       |   (2)   |   (2)   |     0     |Էլեկտրական        |

|սեփականություն    |         |         |           |ենթակայան,        |

|                  |         |         |           |երկաթուղային      |

|                  |         |         |           |սեփականություն    |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Բ6. Խոշոր         |   (2)   |   (2)   |      0    |Խոշոր առևտրային   |

|արդյունաբերական   |         |         |           |արդյունաբերական   |

|համալիրներ        |         |         |           |համալիրներ        |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Բ) Ընդամենը`      | 82 (85) | 23 (27) |     103   |                  |

|շինություն        |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Գ) Ծառի կորուստ   |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Գ1. Ծառի կորուստ  |    55   |    11   |    20     |10 ԱԵԱ իրենց      |

|                  |         |         |           |չպատկանող         |

|                  |         |         |           |հողատարածքում     |

|                  |         |         |           |ունեն ծառեր:      |

|                  |         |         |           |Մնացածը           |

|                  |         |         |           |համապատասխանում է |

|                  |         |         |           |Ա1 և  Ա2 կետերին: |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Գ) Ընդամենը` ծառ  |    55   |    11   |    20     |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Դ) Բիզնեսի կորուստ|         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Դ1. Շարժական      |    1    |    1    |     5     |                  |

|ժամանակավոր       |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Դ2. Ոչ շարժական   |    9    |    0    |     0     |Համապատասխանում է |

|բիզնեսի մշտական   |         |         |           |Ա2 կետին:         |

|կորուստ           |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Դ) Ընդամենը`      |   10    |    1    |     5     |                  |

|բիզնես            |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ե) Աշխատանքի      |         |         |           |                  |

|կորուստ           |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ե1. Աշխատանքի     |   29    |   29    |    116    |                  |

|մշտական կորուստ   |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ե) Ընդամենը`      |   29    |   29    |    116    |                  |

|աշխատանք          |         |         |           |                  |

|__________________|_________|_________|___________|__________________|

|Ընդհանուրը`       |309 (314)|158 (163)|    665    |ԱԵՏՏ ընդհանուր    |

|(Ա+Բ+Գ+Դ+Ե)       |         |         |           |թիվը չի ներառում  |

|                  |         |         |           |էլեկտրական        |

|                  |         |         |           |ենթակայանը,       |

|                  |         |         |           |երկաթուղային      |

|                  |         |         |           |սեփականությունը,  |

|                  |         |         |           |պետական           |

|                  |         |         |           |հողատարածքը և  2  |

|                  |         |         |           |խոշոր             |

|                  |         |         |           |արդյունաբերական   |

|                  |         |         |           |համալիրները:      |

._____________________________________________________________________.

 

2.4.2 Ծանր ազդեցություն կրող ԱԵՏՏ

 

37. Ընդհանուր թվով 158 ԱԵՏՏ, 1 էլեկտրական ենթակայան, 1 երկաթուղային սեփականություն, 1 պետական հողատարածք և 2 խոշոր արդյունաբերական համալիրներ ենթական են տվյալ ենթածրագրի ազդեցությանը: Ընդհանուր ԱԵՏՏ-ներից 41-ը համարվում են ծանր ազդեցության ենթարկվողներ, քանի որ ստիպված կլինեն տեղափոխվել իրենց տներից և/կամ տեղափոխելով իրենց բիզնեսները: Ազդեցության տարածքում գյուղատնտեսական հողեր չկան, ուստի ոչ մի ԱԵԱ ծանր ազդեցություն չի կրում գյուղատնտեսական հողի 10%-ից ավելին կորցնելով:

 

2.4.3 Խոցելի ԱԵՏՏ

 

38. Ինչպես նշված է 2.9 աղյուսակում` 31 ԱԵՏՏ համարվում է խոցելի, քանի որ դրանք գտնվում են աղքատության շեմից ցածր, իսկ դրանցից 2-ը կնոջ կողմից ղեկավարվող տնային տնտեսություն է: Հետևաբար նրանք կստանան ռեաբիլիտացիոն նպաստ` նվազագույն աշխատավարձի չափով` վեց ամսվա ընթացքում և կընդգրկվեն Նախագծի շրջանակներում իրականացվող աշխատանքների համար աշխատատեղերի առաջնահերթության ցուցակում:

39. Թեև Հայաստանում քաղաքային աղքատության շեմը պաշտոնապես սահմանված չէ, ՀՀ վարչապետի 2000 թ. N 267 որոշմամբ ձեռնարկվել է Աղքատության կրճատման ռազմավարության մշակումը (ԱԿՌ-1)` ՀՀ Ֆինանսների և էկոնոմիկայի նախարարի ղեկավարությամբ և սոցիալական ու աղքատության հարցերի հետ առնչություն ունեցող նախարարությունների, ՀՀ Ազգային Ժողովի մշտական հանձնաժողովի, Ազգային վիճակագրական ծառայության, քաղաքական կուսակցությունների, ՀԿ-ների և դոնոր կազմակերպությունների ներկայացուցիչներից կազմված խմբի կողմից: 2008 թ. ԱԿՌ-1 համաձայն յուրաքանչյուր չափահասի համար ամսեկան աղքատության (սննդի) շեմը կազմում է 17.232 ՀՀ դրամ, իսկ յուրաքանչյուր չափահասի համար ամսեկան ընդհանուր աղքատության շեմը` 25.188 ՀՀ դրամ:

 

Աղյուսակ 2.9: Խոցելի ԱԵՏՏ

.________________________________.

|Խոցելի ԱԵՏՏ տեսակը       |Քանակը|

|_________________________|______|

|Աղքատության շեմից ցածր   |  29  |

|_________________________|______|

|Աղքատության շեմից ցածր   |   2  |

|և  կնոջ կողմից ղեկավարվող|      |

|_________________________|______|

|                Ընդամենը`|  31  |

.________________________________.

 

2.4.4 ԱԵԱ` ըստ սեռի

 

40. ԱԵԱ սեռային հարաբերակցությունը հետևյալն է` 286 (43%) արական և 379 (57%) իգական: Արական սեռի մասնաբաժինը ՀՀ սեռային ազգային ընդհանուրում ցածր է: Երկրի ազգային սեռային պատկերը հետևյալն է` 48% արական և 52% իգական:

 

2.4.5 ԱԵԱ` ըստ ազգության

 

41. ԱԵՏՏ քանակն ըստ ազգային պատկանելիության ներկայացված է 2.10 աղյուսակում: Տարածքի բնակչության 97%-ը ազգությամբ հայ են, իսկ 3%-ը` եզդի: Եզդիները քրդերի ցեղախմբից են, որոնք ոչ միայն լիովին ինտեգրվել են հայ ազգային մեծամասնության մեջ, բայց նաև համարվում են ազգային բնակչության լիիրավ անդամներ, քանի որ հայ ժողովրդի հետ միասին տեսել են ցեղասպանություն: Որպես այդպիսիք եզդիները համարվում են ՀՀ լիիրավ քաղաքացիներ, խտրականությունների չեն ենթարկվում և չունեն խոցելիության այն բնութագրիչները, որոնց համաձայն տրվել է ԱԶԲ տեղաբնիկների սահմանումը: Հետևաբար տվյալ Նախագիծը չի ընդգրկի ԱԶԲ համապատասխան քաղաքականությունը:

 

Աղյուսակ 2.10: ԱԵԱ-ների ազգությունը

._________________________________________.

|Ազգություն|ԱԵԱ թիվը|ԱԵԱ ընդհանուր թիվը, %|

|__________|________|_____________________|

|Հայ       |  645   |        97           |

|__________|________|_____________________|

|Եզդի      |   20   |         3           |

|__________|________|_____________________|

|Ընդամենը` |  665   |       100           |

._________________________________________.

 

3. Սոցիալ-տնտեսական հետազոտություն

 

3.1 Ընդհանուր

 

42. ՀՕՏԾ տվյալ գլուխը ներկայացնում է սոցիալ-տնտեսական հետազոտության արդյունքները, որն իրականացվել է տեղական համայնքներում` առկա սոցիալ-տնտեսական միջավայրը և այնտեղ ընդգրկվող ԱԵԱ և ԱԵՏՏ խոցելիության մակարդակը պարզելու նպատակով:

 

3.2 Սոցիալ-տնտեսական հետազոտության մոտեցումը և մեթոդոլոգիան

 

43. Սոցիալ-տնտեսական հետազոտությունն (ՍՏՀ) իրականացվել է երկու փուլով`

. Փուլ 1: Ազդեցության ենթարկվող հողատարածքներում հաշվարկված ՏՏ թվի

25%-ի հետազոտություն` Նախագծի համայնքի սոցիալ-տնտեսական պատկերը

ստանալու նպատակով:

. Փուլ 2: ԱԵՏՏ-ների սոցիալ-տնտեսական պայմանների 100%-ի

ուսումնասիրություն` որպես առավել ընդլայնված ԱԵՏՏ/ԱԵԱ մարդահամարի

մի մաս:

 

3.2.1 Փուլ 1: 25% նմուշի հետազոտության մոտեցումը և մեթոդաբանությունը

 

44. ՍՏՀ 1-ին փուլը իրականացվել է ակադեմիական որակավորում ունեցող սոցիոլոգ-հետազոտողներից կազմված ՍՏՀ թիմի կողմից: Կիրառվել է քանակական ուսումնասիրության մեթոդը` նախապես մշակված, սակայն տեղում ավելացվող հարցաթերթիկների հիման վրա, որոնք մշակվել և կիրառվել են նախագծի տարածքի ՏՏ-ների հետ երես առ երես հարցման ընթացքում:

45. Երկու սոցիոլոգից կազմված երեք թիմեր, որոնցից յուրաքանչյուրը ընդգրկում էր առնվազն մեկ իգական սեռի ներկայացուցիչ, անցել են ուսուցում ՍՏՀ հետազոտության թիմի կոորդինատորի և ԾՆՏԱ խորհրդատուների տարաբնակեցման մասնագետների կողմից` նրբանկատ կերպով հետազոտությունն իրականացնելու համար: ՈՒսուցումը ներառել է ուղեցույցեր տեղանքում հասցեների ընտրության վերաբերյալ` ճանապարհային հանգույցներում թեքվելով աջ կամ ձախ:

46. ՏՏ հասցեները ընտրվել են պատահականության սկզբունքով`ընտրության ցուցակից (ազդեցության ենթարկվող հողատարածքների և ՏՏ-ների կադաստրային ցուցակ): Սիստեմատիկ նմուշների պատահական ընտրության տեխնիկայի համաձայն հարցումն իրականացվել է ընտրության ցուցակից յուրաքանչյուր 4-րդ ՏՏ հետ: ՏՏ ներկայացուցչի կողմից հարցմանը մասնակցելու մերժման դեպքում հարցում իրականացվել է անմիջապես հաջորդ ՏՏ հետ: Հետազոտության ընթացքում չի հաջողվել կապվել ծրագրի տարածքի ձեռնարկատիրությունների սեփականատերերի և 29 ԱԵՏՏ հետ, որոնք չեն ընդգրկվել արդյունքներում: Հետազոտության նմուշը ներկայացված է 3.1 աղյուսակում:

 

Աղյուսակ 3.1: Սոցիալ-տնտեսական հետազոտության նմուշի մանրամասներ

.________________________________________________________________.

|ԱԵՏՏ     |Նմուշի|Նմուշում |Նմուշում |Նմուշի       |Նմուշի       |

|ընդհանուր|չափը %|ընդգրկված|ընդգրկված|հուսալիության|հուսալիության|

|թիվը     |      |ՏՏ քանակը|մարդկանց |մակարդակը    |միջակայքը    |

|         |      |         |քանակը   |             |             |

|_________|______|_________|_________|_____________|_____________|

|   129   |  25% |    32   |   161   |     95%     |     13      |

.________________________________________________________________.

 

Ծանոթագրություն`

1) Ազդեցության ենթարկվող ԱԵՏՏ քանակը սահմանված է նմուշի

ուսումնասիրության պահին սահմանված կադաստրային ուսումնասիրության

տվյալների հիման վրա:

2) Նմուշի նվազագույն չափը` 25%, 95% հուսալիության մակարդակ ապահովելու

համար, որի հուսալիության միջակայքը < 15% է:

3) Նմուշի հուսալիության մակարդակը և հուսալիության միջակայքը համադրելիս

կարելի է ասել, որ օրինակ` դուք 95%-ով վստահ եք (հետազոտողների

մեծամասնության կողմից կիրառվող հուսալիության մակարդակ), որ

բնակչության իրական քանակը 40% և 50% է (5% հուսալիության

միջակայքով): Առավել մանրամասն բացատրության համար տե՛ս

http://www.surveysystem.com/sscalc.htm:

 

47. Յուրաքանչյուր հարցաթերթիկի լրացման համար պահանջվել է 20-30 րոպե, իսկ հավաքագրված տվյալները մշակվել են SPSS 13 վիճակագրական փաթեթի օգնությամբ:

 

3.2.2 Փուլ 2: 100% նմուշի հետազոտության մոտեցումը և մեթոդաբանությունը

 

48. ՍՏՀ 2-րդ փուլի մոտեցումը ներկայացված է 2.2.2 բաժնում: Երկու փուլերում հավաքագրված տվյալները ներկայացվում և վերլուծության են ենթարկվող ստորև:

 

3.3 Դավթաշեն և Աջափնյակ համայնքների սոցիալ-տնտեսական պատկերը

 

49. Դավթաշեն և Աջափնյակ համայնքների վարչական տարածքում գտնվող Նախագծի ազդեցության գոտիների բնակիչների 25% նմուշի ՍՏՀ արդյունքները ներկայացված են ստորև:

 

3.3.1 Ժողովրդագրական ամփոփ նկարագիր

 

50. Նախագծի տարածքի սեռային հարաբերակցությունը հետևյալն է` 286 (43%) արական և 379 (57%) իգական սեռի ներկայացուցիչներ: ՈՒսումնասիրության մեջ ներգրավված բնակչության 100%-ը հայ են: Չափահաս բնակչության 374-ը (72%) ամուսնացած է, 135-ը (26%)` ամուրի, իսկ 10-ը (2%)` ամուսնալուծված: Տարածքում ապրող բնակչության միջին տարիքը կազմում է 34,3 տարի, իսկ ընտանիքի անդամների միջին թիվը` յուրաքանչյուր ՏՏ-ում 4 մարդ:

 

3.3.2 Կրթություն

 

51. Աղյուսակ 3.2-ում ներկայացված է, որ համայնքի բնակիչները համեմատաբար կիրթ են` ընդհանուր գրաճանաչ: Բնակչության մեծ մասը` 108 ԱԵԱ (84%) ունի առնվազն միջնակարգ կրթություն, իսկ 17-ը` (13%)` բարձրագույն կրթություն:

 

Աղյուսակ 3.2: Կրթական մակարդակը

.______________________________________________________.

|Կրթության ամենաբարձր մակարդակը|Չափահասների|Չափահասների|

|                              |թիվը       |%-ը        |

|______________________________|___________|___________|

|Ասպիրանտուրա ավարտած          |     1     |     1     |

|______________________________|___________|___________|

|Բարձրագույն                   |     17    |     13    |

|______________________________|___________|___________|

|Թերի բարձրագույն              |     9     |     7     |

|______________________________|___________|___________|

|Միջին մասնագիտական            |     27    |     21    |

|______________________________|___________|___________|

|Միջնակարգ                     |     54    |     42    |

|______________________________|___________|___________|

|Թերի միջնակարգ                |     17    |     13    |

|______________________________|___________|___________|

|Տարրական                      |     1     |     1     |

|______________________________|___________|___________|

|Անտառաճանաչ                   |     3     |     2     |

|______________________________|___________|___________|

|Ընդամենը`                     |    129    |    100    |

.______________________________________________________.

 

52. Հարցման մասնակից ՏՏ-ների 46%-ը (15 ՏՏ) ունի վերջին 12 ամիսների ընթացքում կրթական հաստատություն հաճախող անդամ կամ անդամներ: Հարցումները ցույց են տվել, որ այդ հաստատությունների մեծ մասը միջնակարգ դպրոց է, ուր հաճախում է 8 ԱԵՏՏ (54%):

 

Աղյուսակ 3.3: Կրթական հաստատության հաճախումներ

.____________________________________________________________.

|Կրթական հաստատություն          |Կրթական      |Կրթական       |

|                               |հաստատություն|հաստատություն |

|                               |հաճախող անդամ|հաճախող անդամ |

|                               |ունեցող ՏՏ   |ունեցող ՏՏ %-ը|

|_______________________________|_____________|______________|

|Մանկապարտեզ                    |      2      |      13      |

|_______________________________|_____________|______________|

|Միջնակարգ դպրոց                |      8      |      54      |

|_______________________________|_____________|______________|

|Պետական միջնակարգ մասնագիտական |      3      |      20      |

|հաստատություն                  |             |              |

|_______________________________|_____________|______________|

|Մասնավոր միջնակարգ մասնագիտական|      0      |       0      |

|հաստատություն                  |             |              |

|_______________________________|_____________|______________|

|Պետական ԲՈՒՀ                   |      2      |       13     |

|_______________________________|_____________|______________|

|Մասնավոր ԲՈՒՀ                  |      0      |       0      |

|_______________________________|_____________|______________|

|Ընդամենը`                      |      15     |      100     |

.____________________________________________________________.

 

53. 3.4 աղյուսակը ցույց է տալիս, որ միջնակարգ դպրոց հաճախող հարցման մասնակից ԱԵՏՏ-ներից 9-ը (60%) իրականում կամ ընդհանուր առմամբ գոհ են իրենց տրամադրվող ծառայության որակից, մեկ երրորդը ոչ դժգոհ է, ոչ էլ առանձնապես գոհ, իսկ մյուս մեկ երրորդը` բոլորովին գոհ չեն: Հարցման մասնակից ՏՏ-ները, որոնք ունեն մանկապարտեզ հաճախող անդամ, գոհ չեն ծառայության մակարդակից:

 

Աղյուսակ 3.4: Կրթական հաստատություն հաճախող անդամներ ունեցող ՏՏ-ների` կրթական ծառայության որակի բավարարվածության աստիճանը

._____________________________________________________________________.

|Կրթական            |Իսկապես|Ընդհանուր|Ոչ դժգոհ, |Իսկապես|Լիովին|Ընդա-|

|հաստատություն      |գոհ, % |առմամբ   |ոչ էլ     |դժգոհ, |դժգոհ,|մենը,|

|                   |       |գոհ, %   |առանձնապես|%      | %    |%    |

|                   |       |         |գոհ, %    |       |      |     |

|___________________|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|Մանկապարտեզ|Տոկոս  |  100% |    0%   |    0%    |   0%  |   0% | 100%|

|           |_______|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|           |Հաճախա-|   15  |    0    |    0     |   0   |   0  |  15 |

|           |կանու- |       |         |          |       |      |     |

|           |թյուն  |       |         |          |       |      |     |

|___________|_______|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|Միջնակարգ  |Տոկոս  |  27%  |   33%   |    27%   |   0%  |  13% | 100%|

|դպրոց      |_______|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|           |Հաճախա-|   4   |     5   |     4    |   0   |   2  |  15 |

|           |կանու- |       |         |          |       |      |     |

|           |թյուն  |       |         |          |       |      |     |

|___________|_______|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|Պետական    |Տոկոս  |   0%  |    60%  |    40%   |   0%  |   0% | 100%|

|միջնակարգ  |_______|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|մասնագիտա- |Հաճախա-|   0   |    9    |     6    |   0   |   0  |  15 |

|կան հաստա- |կանու- |       |         |          |       |      |     |

|տություն   |թյուն  |       |         |          |       |      |     |

|___________|_______|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|Պետական    |Տոկոս  |   0%  |   100%  |     0%   |   0%  |   0% | 100%|

|ԲՈՒՀ       |_______|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|           |Հաճախա-|   0   |    15   |     0    |   0   |   0  |  15 |

|           |կանու- |       |         |          |       |      |     |

|           |թյուն  |       |         |          |       |      |     |

._____________________________________________________________________.

 

.___________________________________________________________________.

|Կրթական          |Իսկապես|Ընդհանուր|Ոչ դժգոհ, |Իսկապես|Լիովին|Ընդա-|

|հաստատություն    |գոհ, % |առմամբ   |ոչ էլ     |դժգոհ, |դժգոհ,|մենը,|

|                 |       |գոհ, %   |առանձնապես|%      | %    |%    |

|                 |       |         |գոհ, %    |       |      |     |

|_________________|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|Մանկապարտեզ      |  100  |    0    |     0    |   0   |   0  | 100 |

|_________________|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|Միջնակարգ դպրոց  |   27  |    46   |    18    |   0   |   9  | 100 |

|_________________|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|Պետական միջնակարգ|   0   |    67   |    33    |   0   |   0  | 100 |

|մասնագիտական     |       |         |          |       |      |     |

|հաստատություն    |       |         |          |       |      |     |

|_________________|_______|_________|__________|_______|______|_____|

|Պետական ԲՈՒՀ     |   0   |    100  |     0    |   0   |   0  | 100 |

.___________________________________________________________________.

 

3.3.3 Առողջապահություն

 

54. Առողջապահության վերաբերյալ հարցման մասնակից ՏՏ-ներից 25-ը (78%) ունեն ընտանիքի անդամ կամ անդամներ, որոնք վերջին 12 ամիսների ընթացքում օգտվել են բժշկական ծառայություններից` բժիշկ, պոլիկլինիկա կամ հիվանդանոց: Այնուամենայնիվ, այդ ժամանակահատվածում ՏՏ-ներից 15-ը (56%) ունեն ընտանիքի անդամ կամ անդամներ, որոնք բժշկի կարիք են ունեցել, սակայն չեն այցելել: 27-ի (84%) պատճառաբանությունը բժշկական ծառայության պաշտոնական/ ոչ պաշտոնական շատ բարձր գինն է:

55. 3.5 աղյուսակը ցույց է տալիս, որ բժշկական ծառայություններից օգտվողների մեծամասնությունը` 20 ՏՏ (63%) իսկապես կամ ընդհանուր առմամբ գոհ են իրենց տրամադրվող ծառայություններից:

 

Աղյուսակ 3.5: Բժշկական ծառայություններից օգտվող ՏՏ-ների` ծառայության որակի բավարարվածության աստիճանը

._________________________________________________________.

|Բավարարվածության աստիճանը|Բժշկական      |Բժշկական        |

|                         |ծառայությունից|ծառայությունից  |

|                         |օգտվող ՏՏ-ները|օգտվող ՏՏ-ներ, %|

|_________________________|______________|________________|

|Իսկապես գոհ              |      9       |       28       |

|_________________________|______________|________________|

|ընդհանուր առմամբ գոհ     |      11      |       35       |

|_________________________|______________|________________|

|Ոչ գոհ, ոչ էլ դժգոհ      |      6       |       19       |

|_________________________|______________|________________|

|Իսկապես դժգոհ            |      3       |       9        |

|_________________________|______________|________________|

|Լիովին դժգոհ             |      3       |       9        |

|_________________________|______________|________________|

|Ընդամենը`                |      32      |      100       |

._________________________________________________________.

 

3.3.4 Հողի սեփականություն

 

56. Հարցման մասնակից ընտանիքների մեկ քառորդից մի փոքր ավելին` 9 ՏՏ (28%) տնօրինում է սեփական հողատարածք, և նրանցից 2-ը (22%) այն կիրառում է որպես սննդի կարևոր աղբյուր, 1-ը (11%) այն կիրառում են որպես հանգստի միջոց, իսկ 6 ԱԵՏՏ (67%)` այն չեն օգտագործում որևէ հստակ նպատակով:

 

3.3.5 Կենցաղային պայմանները և հարմարությունները

 

57. ՏՏ ընդհանուր միջին տարածքը (շինություններ և հողատարածքներ) կազմում է 274 մ2, իսկ բնակելի տարածքները (շենքերը)` 85 մ2. Աղյուսակ 3.6-ը ցույց է տալիս, որ համայնքի բնակիչների ճնշող մեծամասնությունը` 30 ԱԵՏՏ (94%) հանդիսանում է իր տան սեփականատերը, սակայն մոտ երկու երրորդը` 21 ԱԵՏՏ (67%) չունի Կառավարության կողմից հաստատված սեփականության կարգավիճակ:

 

Աղյուսակ 3.6: Բնակության կարգավիճակ

._________________________________________________________________.

|Բնակության կարգավիճակ |Պատասխանատուների թիվը|Պատասխանատուների %-ը|

|______________________|_____________________|____________________|

|Կառավարության կողմից  |          9          |         28         |

|հաստատագրված          |                     |                    |

|սեփականություն        |                     |                    |

|______________________|_____________________|____________________|

|Կառավարության կողմից  |         21          |         66         |

|չհաստատագրված         |                     |                    |

|սեփականություն        |                     |                    |

|______________________|_____________________|____________________|

|Վարձակալություն       |          1          |         3          |

|______________________|_____________________|____________________|

|Ընկերների/բարեկամների |          1          |         3          |

|սեփականություն        |                     |                    |

|______________________|_____________________|____________________|

|Ընդամենը`             |         32          |        100         |

._________________________________________________________________.

 

58. 3.7 աղյուսակը ցույց է տալիս, որ ՏՏ-ներից 7-ը (22%) գտնում է, որ իրենց կենցաղային պայմանները լավ են կամ շատ լավ, 16-ը (52%) գտնում է դրանք բավարար, իսկ 8-ը (26%) գտնում է, որ իրենք ապրում են վատ կամ շատ վատ կենցաղային պայմաններում:

 

Աղյուսակ 3.7: ՏՏ կարծիքը իրենց կենցաղային պայմանների վերաբերյալ

._____________________________________________.

|Կենցաղային պայմաններ|ՏՏ-ների թիվը|ՏՏ-ների %-ը|

|____________________|____________|___________|

|Շատ վատ             |     1      |     3     |

|____________________|____________|___________|

|Վատ                 |     7      |    23     |

|____________________|____________|___________|

|Բավարար             |     16     |    52     |

|____________________|____________|___________|

|Լավ                 |     1      |     3     |

|____________________|____________|___________|

|Շատ լավ             |     6      |    19     |

|____________________|____________|___________|

|Ընդամենը`           |     32     |    100    |

._____________________________________________.

 

59. Աղյուսակ 3.8-ը ցույց է տալիս, որ ՏՏ-ներից 20-ը (63%) չունի տաք ջուր, իսկ 25-ը (78%)` ունի չգործող ջեռուցման համակարգ: ՏՏ մեծամասնությունը` 28 ԱԵՏՏ (88%), ունի մշտական ջուր, 23-ը (72%)` գազ և 26-ը (81%)` ջրահեռացման համակարգ:

 

Աղյուսակ 3.8: Բնակելի հարմարությունների որակը

._____________________________________________________________________.

|Հարմարանք  |Հաճախականությունը|Մշտապես|Ընդհա- |Չգործող|Գոյու-|Ընդամենը|

|           |/տոկոսը          |գործող |տումնե-|       |թյուն |        |

|           |                 |       |րով    |       |չու-  |        |

|           |                 |       |գործող |       |նեցող |        |

|___________|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|Տեղական    |Տոկոսը           |  22%  |   0%  |   0%  |  78% |  100%  |

|ջեռուցման  |_________________|_______|_______|_______|______|________|

|համակարգ   |Հաճախականությունը|    7  |   0   |   0   |  25  |   32   |

|___________|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|Ջրամատակա- |Տոկոսը           |  88%  |   9%  |   3%  |   0% |  100%  |

|րարում     |_________________|_______|_______|_______|______|________|

|           |Հաճախականությունը|  28   |   3   |   1   |   0  |   32   |

|___________|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|Տաք ջուր   |Տոկոսը           |  25%  |   6%  |   6%  |  63% |  100%  |

|(ջրա-      |_________________|_______|_______|_______|______|________|

|տաքացուցիչ)|Հաճախականությունը|   8   |   2   |   2   |  20  |   32   |

|___________|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|Կենտրոնաց- |Տոկոսը           |  72%  |   0%  |   0%  |  28% |  100%  |

|ված գազամա-|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|տակարարման |Հաճախականությունը|  23   |   0   |   0   |   9  |   32   |

|համակարգ   |                 |       |       |       |      |        |

|___________|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|Ջրահեռացման|Տոկոսը           |  81%  |   0%  |   0%  |  19% |   100% |

|համակարգ   |_________________|_______|_______|_______|______|________|

|           |Հաճախականությունը|  26   |   0   |   0   |   6  |    32  |

|___________|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|Ֆիքսված    |Տոկոսը           |  75%  |   0%  |   0%  |  25% |   100% |

|հեռախոսակապ|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|           |Հաճախականությունը|  24   |   0   |   0   |   8  |    32  |

|___________|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|Շարժական   |Տոկոսը           |  91%  |   0%  |   0%  |   9% |   100% |

|հեռախոսակապ|_________________|_______|_______|_______|______|________|

|           |Հաճախականությունը|  29   |   0   |   0   |   3  |    32  |

._____________________________________________________________________.

 

3.3.6 Աշխատանք և ապրուստի միջոցներ

 

60. 3.9 աղյուսակը ցույց է տալիս, որ հարցման մասնակիցներից 22-ը (28%) թեև աշխատունակ են, սակայն գործազուրկ են, և միայն 33-ն (26%) է գումար վաստակում:

 

Աղյուսակ 3.9: Զբաղվածության կարգավիճակը

.______________________________________________.

|Զբաղվածության կարգավիճակը|Հաճախականություն| % |

|_________________________|________________|___|

|Աշխատող                  |        30      | 24|

|_________________________|________________|___|

|Կենսաթոշակառու           |        19      | 15|

|_________________________|________________|___|

|ՈՒսանող, աշակերտ         |        8       | 6 |

|_________________________|________________|___|

|Տնային տնտեսուհի         |        30      | 24|

|_________________________|________________|___|

|Գործազուրկ               |        36      | 29|

|_________________________|________________|___|

|Զինծառայող               |        3       | 2 |

|_________________________|________________|___|

|Ընդամենը`                |       126      |100|

.______________________________________________.

 

61. Աղյուսակ 3.10-ը ցույց է տալիս, որ աշխատանք ունեցող հարցման մասնակիցների գրեթե կեսը` 14-ը (47%) աշխատում է մասնավոր սեկտորում, իսկ մնացած մասի մեծամասնությունը` 12 ԱԵԱ (40%) հանրային սեկտորում:

 

Աղյուսակ 3.10: Զբաղվածության սեկտորներ

.__________________________________________________.

|Զբաղվածության սեկտոր      |Աշխատողների|Աշխատողների|

|                          |քանակը     |քանակը, %  |

|__________________________|___________|___________|

|Հանրային սեկտորի աշխատող  |     12    |     40    |

|__________________________|___________|___________|

|Մասնավոր սեկտորի աշխատող  |     14    |     47    |

|__________________________|___________|___________|

|Սեփական ձեռնարկատիրությամբ|     1     |     3     |

|զբաղվող/ձեռնարկատեր       |           |           |

|__________________________|___________|___________|

|Սեփական գյուղատնտեսական   |     1     |     3     |

|հողամասում աշխատող        |           |           |

|__________________________|___________|___________|

|Այլ                       |     2     |     7     |

|__________________________|___________|___________|

|Ընդամենը`                 |     30    |    100    |

.__________________________________________________.

 

3.3.7 Եկամուտ և ծախսեր

 

62. Տարածքի ՏՏ-ների ամսեկան միջին եկամուտը կազմում է 103.000 ՀՀ դրամ կամ 264 ԱՄՆ դոլար: Աղյուսակ 3.11-ը ցույց է տալիս, որ ՏՏ ղեկավարը (որոնցից 24%-ը կանայք են) վաստակում են ՏՏ եկամուտի միջինը մոտ 70%-ը, իսկ արական սեռի զավակները` 6 (19%) վաստակում են մոտ մեկ հինգերորդ մասը:

 

Աղյուսակ 3.11: ՏՏ եկամուտի հիմնական վաստակողները

.__________________________________________________.

|ՏՏ անդամ        |ՏՏ համապատասխան|ՏՏ համապատասխան  |

|                |ընդհանուր թիվը |ընդհանուր թիվը, %|

|________________|_______________|_________________|

|Ղեկավար         |       22      |       69        |

|________________|_______________|_________________|

|Ամուսին/կին     |        2      |        6        |

|________________|_______________|_________________|

|Զավակ           |        6      |       19        |

|________________|_______________|_________________|

|Սկեսուր/սկեսրայր|        1      |        3        |

|________________|_______________|_________________|

|Այլ             |        1      |        3        |

|________________|_______________|_________________|

|Ընդամենը`       |       32      |       100       |

.__________________________________________________.

 

63. Աղյուսակ 3.12-ը ցույց է տալիս, որ ՏՏ միջին ամսեկան ծախսերը կազմում են 460 ԱՄՆ դոլար, որի մեծ մասը (38%) ծախսվում է ուտելիքի և խմիչքի վրա: Զգալի գումար է ծախսվում նաև հագուստի (17%), կոմունալ վճարումների (15%), կրթության (12%) և տրանսպորտի վրա (10%):

 

Աղյուսակ 3.12: ՏՏ ամսեկան միջին ծախսերը

._____________________________________________________________________.

|Ծախսի տեսակները                |Ամսեկան միջին ծախսերը|Տարեկան    | % |

|                               |/ԱՄՆ դոլար/          |/ԱՄՆ դոլար/|   |

|_______________________________|_____________________|___________|___|

|Սննդի/խմիչքի վրա ծախսվող գումար|          175        |   2.100   | 38|

|_______________________________|_____________________|___________|___|

|Հագուստի/կոշկեղենի վրա ծախսվող |           80        |    960    | 17|

|գումար                         |                     |           |   |

|_______________________________|_____________________|___________|___|

|Կրթության համար ծախսվող գումար |           55        |    660    | 12|

|_______________________________|_____________________|___________|___|

|Առողջության համար ծախսվող      |           35        |    420    | 8 |

|գումար                         |                     |           |   |

|_______________________________|_____________________|___________|___|

|Կոմունալ ծախսեր (գազ,          |           69        |    828    | 15|

|էլեկտրականություն, ջուր,       |                     |           |   |

|հեռախոս, ինտերնետ)             |                     |           |   |

|_______________________________|_____________________|___________|___|

|Տրանսպորտային ծախսեր           |           46        |    552    | 10|

|_______________________________|_____________________|___________|___|

|Սեփականության հարկեր/          |           1         |     12    | 0 |

|վարձակալության գումար          |                     |           |   |

|_______________________________|_____________________|___________|___|

|Ընդամենը`                      |           461       |    5.532  |100|

._____________________________________________________________________.

 

3.3.8 Սեռային հավասարակշռությունը և կանանց ապրուստի հայթայթման միջոցները

 

64. Համայնքի ազդեցության տարածքի ՏՏ 24%-ը ղեկավարվում է կանանց կողմից: Աշխատավարձ ստացող կանայք կազմում են 14%, իսկ մոտ 9%-ի մեծ մասը իր եկամուտը ստանում է այլ գործունեությունից: Եկամուտի այլ աղբյուր, այդ թվում` թոշակ և նպաստ, ունեցողների 14%-ը կանայք են:

 

3.3.9 Արտագաղթից ստացվող եկամուտ

 

65. Վերջին 5 տարիների ընթացքում հարցման 161 ընդհանուր մասնակիցներից միայն հինգ ՏՏ անդամներ են եղել արտերկրում (3%) (Ռուսաստան, Լեհաստան և Գերմանիա)` աշխատանքի, զբոսաշրջության և ուսման նպատակով:

 

3.4 Ընդհանուր թեմաներ

 

3.4.1 Աղքատություն

 

66. 2003-2007 թթ. ընթացքում ՀՀ իրական ՀՆԱ-ն աճել է 13.1%-ով` Աղքատության կրճատման ռազմավարության պլանից երկու անգամ ավել: Սակայն, անկախ այս աճից, 2009 թ. բնակչության 10.6%-ի ապրուստի միջոցը կազմել է օրական $1.25 ԱՄՆ դոլար (ԱԶԲ 2009 թ. գլխավոր ցուցանիշները Ասիայի և խաղաղօվկիանոսյան երկրների համար, աղբյուրը` www.adb.org, ապրիլ 2010 թ.), իսկ 43.4%-ը ունեցել է: 2 դոլար գնողունակության պարիտետ (ԱԶԲ Հայաստանի տվյալների աղյուսակ 2009 թ., աղբյուրը`www.adb.org ապրիլ 2010 թ.):

67. 3.13 աղյուսակը ցույց է տալիս, որ 2008 թ. բնակչության 23.5%-ը գտնվել է աղքատության ազգային շեմից ցածր մակարդակում, իսկ 3.1%-ը համարվել է «շատ աղքատ»` սննդի լուրջ պակաս զգացող: Այս ցուցանիշը 2004 թ. համեմատ նվազել է 34.6 և 6.4%-ից` համապատասխանաբար:

 

Աղյուսակ 3.13: Աղքատության ազգային մակարդակի ցուցանիշները 2008 թ.-ին` 2004 թ. համեմատ (%)

.__________________________________________________________________.

|Շրջան    |2004 * %         |2008# %                   |2004/2008 %|

|         |_________________|__________________________|___________|

|         |Շատ     |Աղքատ *2|Շատ     |Աղքատ #2|Բնակ-   |Շատ  |Աղքատ|

|         |աղքատ *1|        |աղքատ #1|        |չության |աղքատ|     |

|         |        |        |        |        |թիվը (%)|     |     |

|_________|________|________|________|________|________|_____|_____|

|Քաղաքային|    8   |   36   |   4    |   24   |   65   | - 48| - 35|

|շրջաններ |        |        |        |        |        |     |     |

|_________|________|________|________|________|________|_____|_____|

|Երևան    |    6   |   29   |   3    |   18   |   34   | - 47| - 33|

|_________|________|________|________|________|________|_____|_____|

|ՀՀ այլ   |    9   |   44   |   5    |   28   |   31   | - 50| - 36|

|քաղաքներ |        |        |        |        |        |     |     |

|_________|________|________|________|________|________|_____|_____|

|Գյուղական|    4   |   32   |   2    |   23   |   35   | - 61| - 28|

|շրջաններ |        |        |        |        |        |     |     |

|_________|________|________|________|________|________|_____|_____|

|Հայաստան |    6   |   35   |   3    |   24   |   100  | - 51| - 32|

.__________________________________________________________________.

 

Տվյալների աղբյուրը` 2008 թ. Ապրուստի ինտեգրված պայմանների հետազոտություն` իրականացված Համաշխարհային բանկի, Հազարամյակի մարտահրավերներ կորպորացիայի և ՀՀ Ազգային վիճակագրական ծառայության կողմից:

 

Ծանոթություն`

* Աղքատության ցուցանիշները հաշվարկվել են 2004 թ. տվյալների համաձայն` սննդի զամբյուղի նվազագույն ցուցանիշի և կենցաղային ապրանքների մասնաբաժնի հիման վրա:

 

*1 2004 թ. ծայրահեղ աղքատության (սննդի) շեմը համարվում էր 12,467 ՀՀ

դրամ` մեկ չափահասի համար` մեկ ամսում

*2 2004 թ. ընդհանուր աղքատության շեմը համարվում էր 19,373 ՀՀ դրամ` մեկ

չափահասի համար` մեկ ամսում

# 2008 թ. աղքատության շեմերը` սղաճին համապատասխան

#1 2008 թ. ծայրահեղ աղքատության (սննդի) շեմը համարվում էր 17,232 ՀՀ

դրամ` մեկ չափահասի համար` մեկ ամսում

#2 2008 թ. ընդհանուր աղքատության շեմը համարվում էր 25,188 ՀՀ դրամ` մեկ

չափահասի համար` մեկ ամսում

 

68. Երևանում աղքատության մակարդակն այնքան լուրջ չէ, որքան Հայաստանի այլ քաղաքներում (Մաքս Սփուր, 2009 թ., Գյուղական համայնքների ապրուստի միջոցների քաղաքական տնտեսությունները անցումային երկրներում): Աղյուսակ 3.133 աղյուսակը ցույց է տալիս, որ քաղաքային բնակչության աղքատության միջին մակարդակը մոտ է աղքատության ազգային ցուցանիշին, սակայն սա քողարկում է Երևանի և այլ քաղաքների աղքատության մակարդակի միջև առկա մեծ տարբերությունը. 2008 թ. Երևան քաղաքում աղքատության ազգային շեմից ցածր գտնվում էր քաղաքի բնակչության թվից մոտ հինգից մեկը (21%), իսկ մյուս քաղաքներում` երեքից մեկը (28%):

69. Աղքատության շարունակական խնդիրների լուծման նպատակով 2008 թ. ՀՀ Կառավարությունը հաստատել է Կայուն զարգացման ծրագիրը (ԿԶԾ), որը հանդիսանում է ՀՀ Աղքատության կրճատման ռազմավարության երկրորդ փաստաթուղթը (ԱԿՌ-2): ԿԶԾ-ն մշակվել է ԱԿՌ-1-ի նշանակալի ձեռքբերումների հիման վրա և ունի երեք գլխավոր նպատակ, որոնք ընդգրկում է 2009-2021 թթ. ժամանակահատվածը` 2009-2015 թթ. համար հատուկ միջնաժամկետ պլանները ներառյալ: ԱԿՌ-2 երեք գլխավոր նպատակները հետևյալն են` աղքատության կրճատում և ծայրահեղ աղքատության վերացում; բնակիչների զարգացման ապահովում; տնտեսական աճի բարձրացում և հետամնաց շրջանների զարգացում: ԿԶԾ համաձայն ենթակառուցվածքների հնացած միջոցները շարունակում են լուրջ մարտահրավեր հանդիսանալ կայուն զարգացման և աղքատության վերացման համար:

70. Ակնկալվում է, որ տնտեսության զարգացման և արտաքին անմիջական ֆինանսավորման միջոցով բարելավված տրանսպորտային ենթակառուցվածքի ստեղծումը այնպիսի ծրագրերի շրջանակներում, ինչպիսին է տվյալ Նախագծի իրականացումն ու Արևմտյան շրջանցիկ ճանապարհի կառուցումը, անուղղակիորեն կնպաստի սոցիալական զարգացմանը և աղքատության կրճատմանը մակրո մակարդակում: Ծրագրի ՀՕՏ գործողությունները կնպաստեն աղքատության կրճատմանը տնային տնտեսության մակարդակում` նպատակային օգուտների և աղքատության շեմից ցածր գտնվող խոցելի ԱԵԱ-ներին հատկացվող տարաբնակեցման նպաստների միջոցով: Նրանք նվազագույն աշխատավարձի չափով 6 ամիս կստանան նպաստ և Ծրագրի իրականացման հետ կապված աշխատատեղերի համար ընտրություն կատարելիս` այս անձանց առաջնայնություն: Նմանատիպ ուղղվածությամբ աջակցությունը նախատեսված է ԱԵԱ-ների շրջանում աղքատության մակարդակի կրճատման համար:

 

3.4.2 Սեռային քաղաքականություն

 

71. ՀՀ օրենսդրությունները և Սահմանադրությունը կանանց և տղամարդկանց շնորհում է հավասար իրավունքներ, այդ թվում` հողի և գույքի սեփականատիրության, կրթության, առողջապահության, աշխատանքի, աշխատանքային պայմանների և աշխատավարձի` ինչպես պետական, այնպես էլ մասնավոր ընկերություններում, հավասար իրավունքներ, ինչպես նաև անհատական և ընտանեկան հավասար իրավունքներ: Կանանց և տղամարդկանց միջև սեփականության, հողատիրության, ժառանգության և ձեռնարկատիրական գործունեության իրավունքների տարբերություն չկա: ՀՀ օրենսդրությունն ընդգրկում է մի շարք հոդվածներ, որոնք վերաբերում են կանանց և սեռային խնդիրներին: Իրականում այդ հոդվածները շատ հազվադեպ են կիրառվում և քիչ են հայտնի իրավաբանների շրջանում: Սեռային հավասարությանն առնչվող օրենքները միշտ չէ, որ իրականացվում են, քանի որ Աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարարությունը, որը պատասխանատու է սեռային խնդիրների լուծման համար, չի տիրապետում օրենսդրության կիրառմանը նպաստող վարչական և ֆինանսական միջոցների:

72. Տվյալ ՀՕՏ գործողությունների սեռային հարցերին առնչվող գլխավոր դրական կողմերից է կանանց կողմից ղեկավարվող տնային տնտեսությունների սեփականաշնորհումը: Նրանք օժանդակություն կստանան հողի և գույքի սեփականության պաշտոնական գրանցման գործում` այդպիսով ապահովելով իրենց և իրենց ընտանիքներին առավել մեծ ֆինանսական ապահովություն և փոխանցելով նրանց կանանց հնարավորությունների ընդլայնման և անկախության զգացողություն:

73. Սոցիալական կյանքում ներկայումս սեռային խտրականություններն առավել ակնհայտ են տեղական աշխատուժի ներգրավման ոլորտում: Մինչև 2007 թ. Աշխատանքին կանանց մասնակցության ցուցանիշը 2000 թ. համեմատ նվազել է` 56%-ից 55% (տղամարդկանց մասնակցությունը 2007 թ. եղել է 66%): 2008 թ. կանայք կազմել են պաշտոնապես գրանցված գործազուրկների 76%-ը` անկախ այն հանգամանքից, որ Հայաստանում 2007 թ. կանանց կողմից կառավարվող տնային տնտեսությունների թիվը 2000 թ. համեմատ աճել է 29%-ից մինչև 36%:

74. Երևանում փոքրածավալ տնտեսական գործունեությունը շահութաբեր և գրավիչ տարբերակ է հատկապես այն կանանց համար, ովքեր դուրս են մնում մասնագիտական ոլորտից: Այս Նախագծի ՀՕՏ վերականգնման միջոցառումները կխթանեն նախկինում մեկուսացած կանանց աշխատուժի մասնակցությունը և կընդլայնեն նրանց իրավունքները. կանանց կողմից կառավարվող տնային տնտեսությունները, որոնք համարվում են խոցելի, նվազագույն աշխատավարձի չափով 6 ամիս կստանան նպաստ և Ծրագրի իրականացման հետ կապված աշխատատեղերի համար ընտրություն կատարելիս` այս անձանց առաջնայնություն:

 

3.5 ԱԵՏՏ/ԱԵԱ սոցիալ-տնտեսական պատկերը

 

75. Ազդեցության ենթարկվող ՏՏ-ների սոցիալ-տնտեսական հետազոտությունն իրականացվել է 2010 թ. մարտ-ապրիլ ամիսներին, որի արդյունքները ներկայացված են ստորև: ՈՒսումնասիրվել է 158 ԱԵՏՏ (665 ԱԵԱ). այս թիվը չի ներառում թվով 1 էլեկտրական ենթակայանը, 1 երկաթուղային սեփականությունը, 1 պետական հողատարածքը, 2 խոշոր արդյունաբերական համալիրները: Նախքան տվյալ ՀՕՏԾ-ն իրականացման պիտանի լինելը անհրաժեշտ է թարմացնել 100%-անոց սոցիալ-տնտեսական հետազոտությունը և այն համապատասխանեցնել ԵՔ հետազոտությունների տվյալների հետ:

 

3.5.1 Տնային տնտեսության կառուցվածքը և սոցիալ-տնտեսական կարգավիճակը

 

76. ԱԵՏՏ անդամների ընդհանուր թիվը կազմում է 665 մարդ` 286 արական և 379 իգական սեռի: ԱԵՏՏ անդամների միջին թիվը կազմում է յուրաքանչյուրում 4 մարդ` 2 արական և 4 իգական սեռի: 374 չափահաս ԱԵԱ (72%) ամուսնացած է, 104-ը (20%)` ամուրի, 31-ը (6%)` այրի, իսկ 10-ը (2%)` ամուսնալուծված: ԱԵՏՏ/ԱԵԱ-ների սոցիալական կարգավիճակի դասակարգումը ՀՀ Կառավարության համաձայն ներկայացված է ստորև բերված 3.14 աղյուսակում:

 

Աղյուսակ 3.2: ԱԵՏՏ/ԱԵԱ սոցիալ-տնտեսական կարգավիճակ

.____________________________________________________________________.

|Սոցիալական խմբերի դասակարգում       |ԱԵՏՏ (ՏՏ|Ընդհանուր|ԱԵԱ |Ընդհա- |

|                                    |ղեկավար)|ԱԵՏՏ %-ը |թիվը|նուր   |

|                                    |թիվը    |(ՏՏ      |    |ԱԵԱ %-ը|

|                                    |        |ղեկավար) |    |       |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|1-ին կարգի հաշմանդամ                |    3   |    2    |  7 |   1   |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|2-րդ կարգի հաշմանդամ                |    9   |    6    | 27 |   4   |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|3-րդ կարգի հաշմանդամ                |    8   |    5    | 13 |   2   |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|Մանկուց հաշմանդամ, մինչև  16 տարեկան|    0   |    0    |  0 |   0   |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|Միակողմանի, երկկողմանի ծնողազուրկ   |    0   |    0    | 33 |   5   |

|երեխա                               |        |         |    |       |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|Միայնակ մայր/հայր                   |    9   |    6    | 27 |   4   |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|Միայնակ թոշակառու                   |    0   |    0    |  7 |   1   |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|Փախստական                           |    0   |    0    |  0 |   0   |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|Ազգային փոքրամասնություն            |    5   |    3    | 20 |   3   |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|Նշվածներից ոչ մեկը                  |   124  |    78   | 531|   80  |

|____________________________________|________|_________|____|_______|

|Ընդամենը`                           |   158  |    100  | 665|   100 |

.____________________________________________________________________.

 

3.5.2 Սեռը

 

77. Տվյալ Նախագծի ազդեցության գոտում բնակվում է կանանց կողմից ղեկավարվող 22 տնային տնտեսություն, որոնցից 9-ի կանայք այրի են: Այդ կանանց միայն 15-ը ունեն իրենց անունով գրանցված հողեր, իսկ մնացած 7-ը օժանդակություն կստանա հողի սեփականաշնորհման գործընթացում: ԳՄ պետք է ապահովի, որ կանայք տղամարդկանց հետ հավասարապես մասնակցեն տվյալ ՀՕՏԾ իրականացմանը: Կանանց կողմից ղեկավարվող ԱԵՏՏ-ների տնտեսական գործունեությունը ներկայացված է 3.15 աղյուսակում:

 

Աղյուսակ 3.15: ԱԵՏՏ/ԱԵԱ կանանց գործունեությունը

.____________________________________________________________________.

|Եկամուտի հիմնական   |Կանանց կողմից|Կանանց կողմից |Կին     |Կին      |

|աղբյուրը            |ղեկավարվող   |ղեկավարվող    |ԱԵԱ-ների|ԱԵԱ-ների |

|                    |ԱԵՏՏ քանակը  |ԱԵՏՏ քանակը, %|քանակը  |քանակը, %|

|____________________|_____________|______________|________|_________|

|Աշխատավարձով աշխատող|     4       |      18      |    38  |    10   |

|____________________|_____________|______________|________|_________|

|Ձեռնարկատիրություն  |     1       |       5      |    1   |    0    |

|____________________|_____________|______________|________|_________|

|Գյուղատնտեսական     |     0       |       0      |    1   |    0    |

|գործունեությունից   |             |              |        |         |

|ստացված եկամուտ     |             |              |        |         |

|____________________|_____________|______________|________|_________|

|Ընտանիքի կողմից     |     11      |      50      |   306  |    81   |

|տրամադրվող          |             |              |        |         |

|____________________|_____________|______________|________|_________|

|Այլ աղբյուրներից    |      6      |      27      |    33  |    9    |

|ստացվող եկամուտ     |             |              |        |         |

|____________________|_____________|______________|________|_________|

|Ընդամենը`           |      22     |      100     |   379  |   100   |

.____________________________________________________________________.

 

3.5.3 Տարիք

 

78. Ազդեցության տարածքի բնակիչների միջին տարիքը կազմում է 35 տարի` 0.7 տարով մեծ, քան առավել մեծ համայնքի միջինը (տե՛ս Բաժին 3.3): Համեմատաբար երիտասարդ տարիքային կառուցվածքը պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ 219 ԱԵԱ (ընդհանուրի 33%) գտնվում են 18-35 տարիքային սահմաններում` ինչպես ցույց է տրված հետևյալ 3.3 աղյուսակում:

 

Աղյուսակ 3.16: ԱԵՏՏ/ԱԵԱ տարիքային կառուցվածքը

.________________________________________________.

|Տարիք      |ԱԵՏՏ (ԱԵՏՏ|ԱԵՏՏ (ԱԵՏՏ|ԱԵԱ |Ընդհանուր|

|           |ղեկավարի) |ղեկավարի) |թիվը|ԱԵԱ %-ը  |

|           |թիվը      |թիվը, %   |    |         |

|___________|__________|__________|____|_________|

|0-10       |    0     |     0    | 99 |    15   |

|___________|__________|__________|____|_________|

|11-17      |    0     |     0    | 47 |    27   |

|___________|__________|__________|____|_________|

|18-35      |    8     |     5    | 219|    33   |

|___________|__________|__________|____|_________|

|36-55      |   64     |     41   | 173|    26   |

|___________|__________|__________|____|_________|

|56-65      |   46     |     29   | 67 |    10   |

|___________|__________|__________|____|_________|

|66 և  բարձր|   40     |     25   | 60 |     9   |

|___________|__________|__________|____|_________|

|Ընդամենը`  |   158    |    100   | 665|    100  |

.________________________________________________.

 

3.5.4 Կրթություն

 

79. Աղյուսակ 3.17-ում ներկայացված է, որ համայնքի բնակիչները համեմատաբար կիրթ են` ընդհանուր գրաճանաչ` առավել լայն համայնքի համեմատ (տե՛ս 3.3.2): Բնակչության մեծ մասը` 525 ԱԵԱ (79%) ունի առնվազն միջնակարգ կրթություն, իսկ 120-ը (18%)` բարձրագույն կրթություն:

 

Աղյուսակ 3.17: Կրթական մակարդակը

.______________________________________________________.

|Կրթության ամենաբարձր|ԱԵՏՏ (ՏՏ|Ընդհանուր|ԱԵԱ |Ընդհանուր|

|մակարդակը           |ղեկավար)|ԱԵՏՏ %-ը |թիվը|ԱԵԱ %-ը  |

|                    |թիվը    |(ՏՏ      |    |         |

|                    |        |ղեկավար) |    |         |

|____________________|________|_________|____|_________|

|Բարձրագույն         |   28   |   18    | 93 |    18   |

|____________________|________|_________|____|_________|

|Թերի բարձրագույն    |    0   |    0    | 10 |    2    |

|____________________|________|_________|____|_________|

|Միջին մասնագիտական  |   46   |   29    | 114|    22   |

|____________________|________|_________|____|_________|

|Միջնակարգ           |   70   |   44    | 192|    37   |

|____________________|________|_________|____|_________|

|Թերի միջնակարգ      |   14   |    9    | 73 |    14   |

|____________________|________|_________|____|_________|

|Տարրական            |    0   |    0    | 21 |    4    |

|____________________|________|_________|____|_________|

|Անտառաճանաչ         |    0   |    0    | 16 |    3    |

|____________________|________|_________|____|_________|

|Ընդամենը`           |   158  |   100   | 519|   100   |

.______________________________________________________.

 

3.5.5 Ազգություն

 

80. ԱԵՏՏ-ների մեծամասնությունը` 97%-ը ազգությամբ հայ է, իսկ 3%-ը` եզդի: Եզդիները քրդերի ցեղախմբից են, որոնք ոչ միայն լիովին ինտեգրվել են հայ ազգային մեծամասնության մեջ, բայց նաև համարվում են ազգային բնակչության լիիրավ անդամներ, քանի որ հայ ժողովրդի հետ միասին տեսել են ցեղասպանություն: Որպես այդպիսիք եզդիները համարվում են ՀՀ լիիրավ քաղաքացիներ, խտրականությունների չեն ենթարկվում և չունեն խոցելիության այն բնութագրիչները, որոնց համաձայն տրվել է ԱԶԲ տեղաբնիկների սահմանումը: Հետևաբար տվյալ Նախագիծը չի ընդգրկի ԱԶԲ համապատասխան քաղաքականությունը:

 

--------------------------------------------------------------

ԻՐՏԵԿ - շարունակությունը հաջորդ մասերում

 

 

pin
ՀՀ կառավարություն
24.09.2010
N 37
Արձանագրային որոշում