Սեղմել Esc փակելու համար:
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ 2012 ԹՎԱԿԱՆԻ ...
Քարտային տվյալներ

Տեսակ
Գործում է
Ընդունող մարմին
Ընդունման ամսաթիվ
Համար

ՈՒժի մեջ մտնելու ամսաթիվ
ՈՒժը կորցնելու ամսաթիվ
Ընդունման վայր
Սկզբնաղբյուր

Ժամանակագրական տարբերակ Փոփոխություն կատարող ակտ

Որոնում:
Բովանդակություն

Հղում իրավական ակտի ընտրված դրույթին X
irtek_logo
 

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ 2012 ԹՎԱԿԱՆԻ ԾՐԱԳՐԻ ՀԱՍՏԱՏ ...

 

 

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԱՎԱԳԱՆՈՒ

ՈՐՈՇՈՒՄ

 

9 դեկտեմբերի 2011 թվականի N 354-Ն

 

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ 2012 ԹՎԱԿԱՆԻ ԾՐԱԳՐԻ ՀԱՍՏԱՏՄԱՆ ՄԱՍԻՆ

(1-ին մաս)

 

i

«Երևան քաղաքում տեղական ինքնակառավարման մասին» ՀՀ օրենքի 12-րդ հոդվածի 1-ին մասի 11-րդ կետին և 83-րդ հոդվածին համապատասխան`

Երևան քաղաքի ավագանին որոշում է`

1. Հաստատել Երևան քաղաքի զարգացման 2012 թվականի ծրագիրը` համաձայն հավելվածի:

2. Սույն որոշմամբ հաստատված Երևան քաղաքի զարգացման 2012 թվականի ծրագիրը ենթակա է հրապարակման «Իրավական ակտերի մասին» ՀՀ օրենքի 56-րդ և 63-րդ հոդվածներով սահմանված կարգով, իսկ ծրագրի հիմնական ցուցանիշները, վիճակագրական և գրաֆիկական տվյալները նաև առանձին տեղեկատուներով և գրքույկներով:

 

Հայաստանի Հանրապետություն

Երևանի քաղաքապետարան

 

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԶԱՐԳԱՑՄԱՆ 2012 ԹՎԱԿԱՆԻ ԾՐԱԳԻՐ

 

ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

 

    ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ                                                     1

    Բաժին 1. Ներածություն                                               2

    Քաղաքաշինություն և  ճարտարապետություն                               3

    Շինարարություն և  բարեկարգում, ճանապարհաշինություն                  6

    Արտաքին լուսավորություն                                             7

    Տրանսպորտ                                                           7

    Կոմունալ ոլորտ                                                     10

    Նուբարաշենի աղբավայր                                               12

    Առևտուր  և  սպասարկում                                             12

    Բնապահպանություն                                                   13

    Եկամուտների հաշվառում և  գանձում                                   14

    Անշարժ գույքի կառավարում                                           14

    Ներդրումային ոլորտ                                                 15

    Արտաքին ձևավորում  և  գովազդ                                       15

    Կրթություն                                                         16

    Առողջապահություն                                                   17

    Սոցիալական ապահովություն                                           18

    Երեխաների իրավունքների պաշտպանություն                              18

    Երիտասարդության հետ տարվող աշխատանքներ                             19

    Ֆիզիկական կուլտուրա և  սպորտ                                       19

    Մշակույթ                                                           19

    Տուրիզմ                                                            20

Բաժին 2. Հիմնախնդիրներ և 2012 թվականին նախատեսվող միջոցառումներ 21

    Բաժին 3. Երևանի  վարչական շրջաններ                                 38

 

ՆԵՐԱԾՈՒԹՅՈՒՆ

 

Երևանն աշխարհի հնագույն քաղաքներից է: Այն հիմնադրել է Արգիշտի Առաջին թագավորը մ.թ.ա. 782 թ.:

Երևանը գտնվում է Արարատյան դաշտավայրի հյուսիս-արևելյան մասում, զբաղեցնում շուրջ 227.0 քառ.կմ տարածք: Սահմանակից է ՀՀ Արագածոտնի, Կոտայքի, Արարատի և Արմավիրի մարզերին: Մայրաքաղաքի բնակչությունը կազմում է 1112.9 հազ. մարդ, որը ՀՀ բնակչության 34.4 %-ն է:

Երևանը նաև խոշոր արդյունաբերական, գիտական և մշակութային կենտրոն է: Այն ՀՀ գլխավոր օդային դարպասն է իր երկու` «Զվարթնոց» և «Էրեբունի» օդանավակայաններով:

Մայրաքաղաքում են գործում Գիտությունների ազգային ակադեմիան և իր էությամբ եզակի` հին ձեռագրերի կենտրոն Մատենադարանը, տասնյակ գիտական հաստատություններ, շուրջ 70 համալսարաններ և ինստիտուտներ, երկու տասնյակ թատրոններ և մոտ 60 թանգարան, համերգասրահներ, մարզական կենտրոններ: Այստեղ են գտնվում օտարերկրյա պետությունների 25 դեսպանատներ և 21 հյուպատոսություններ, արտերկրյա ֆինանսական, հասարակական և մշակութային հաստատությունների հայաստանյան գրասենյակներ, Հայաստանում գործող բանկերը, ֆինանսական հաստատությունները:

Երևանի զարգացման 2012 թվականի ծրագրի նպատակն է Երևան քաղաքի կայուն և համաչափ զարգացման ապահովումը, բնակչության կենսական շահերը և բարեկեցությունը, մարդկային զարգացումը` որպես հետևանք երաշխավորելով երևանցիների կյանքի որակի էական բարելավումը:

Երևանը պետք է դառնա էլ ավելի մաքուր, կանաչ ու բարեկարգ, աշխատանքի և կարգուկանոնի, հարմարավետ, ավանդույթների և ապագայի քաղաք:

Հաշվի առնելով Երևան քաղաքի սոցիալ-տնտեսական զարգացումն ապահովող ոլորտների հիմնախնդիրներն ու գերակայությունները` Երևանի զարգացման 2012 թվականի ծրագիրը նախանշում է այդ ոլորտների և վարչական շրջանների առանձին միջոցառումների պլանավորումը:

2012 թվականին քաղաքի զարգացման հիմնական ուղղությունները միտված են լինելու մայրաքաղաքի ենթակառուցվածքների զարգացմանը, բնակչության կենսապայմանների բարելավմանը, բարեկեցիկ ու հարմարավետ միջավայրի ձևավորմանը, ինչպես նաև Գլխավոր հատակագծին համապատասխան քաղաքաշինական ծրագրերի իրականացմանը:

Ծրագիրը մշակվել է` հաշվի առնելով ՀՀ Ազգային անվտանգության ռազմավարության և ՀՀ կառավարության 2008-2012 թվականների ծրագրերի, ինչպես նաև Երևանի զարգացման 2010-2013թթ. ծրագրի հիմնադրույթները, բովանդակում է Երևանի սոցիալ-տնտեսական վիճակը և զարգացման հիմնական ուղղությունների, տարածական պլանավորման և ենթակառուցվածքների ընդհանուր զարգացման վիճակի վերլուծությունն ու կարճաժամկետ կանխատեսումները, Երևանի վարչական շրջանների զարգացման ծրագրերը, ինչպես նաև առկա ռեսուրսները:

Ծրագիրը ներկայացնում է Երևան քաղաքի ընդհանուր վիճակի բնութագիրը, քաղաքային տնտեսության առանձին բնագավառներում և վարչական շրջաններում առկա հիմնախնդիրները, ինչպես նաև 2012 թվականին նախատեսված միջոցառումները:

 

ԲԱԺԻՆ 1. Ոլորտներ

 

ՔԱՂԱՔԱՇԻՆՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ՃԱՐՏԱՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

 

Քաղաքաշինության բնագավառում Երևան քաղաքի հաստատված Գլխավոր հատակագծի դրույթներին համապատասխան անցած տարիներին մշակվել և ներդրվել են ոլորտի ներդրումային գրավչությանը և գործարար միջավայրի բարելավմանն ուղղված համալիր ծրագրեր` նպատակ ունենալով Երևան քաղաքի համաչափ տարածական զարգացման առաջնահերթության սկզբունքի արմատավորումը:

 

ՀՀ կառավարության 2005 թ. դեկտեմբերի 15-ի N 2330-Ն որոշմամբ հաստատվել է Երևան քաղաքի Գլխավոր հատակագիծը: Այն գործողության մեջ է դրվել 2006 թ-ից, որով նախանշվել էին քաղաքի զարգացման հեռանկարները մինչև 2020 թվականը:

ՀՀ կառավարության 2006 թվականի սեպտեմբերի 7-ի «Երևան քաղաքի Գլխավոր հատակագծի 2006-2020 թթ. իրականացման հիմնական միջոցառումների ծրագիրը հաստատելու մասին» հ. 1402-Ն որոշման համաձայն.

միջոցառումների ծրագրի հստակ ժամանակացույցով, 2006-2009 թվականների ընթացքում մշակվել են մի շարք ծրագրային քաղաքաշինական և նախագծանախահաշվային փաստաթղթեր:

- մշակվել և Երևանի քաղաքապետի, հետագայում նաև Երևան քաղաքի ավագանու որոշումներով հաստատվել են մի շարք քաղաքաշինական` Երևան քաղաքի որոշ վարչական շրջանների, ինչպես նաև քաղաքի առանձին տարածքների գոտիավորման նախագծեր և առաջնահերթ շինարարության կառուցապատման էսքիզներ:

Մասնավորապես գոտիավորման նախագծեր են մշակվել և հաստատվել Կենտրոն, Արաբկիր, Աջափնյակ, Նորք-Մարաշ, Դավթաշեն, Շենգավիթ թաղային համայնքների և քաղաքի առանձին տարածքների համար.

. կազմվել են նաև այլ ծրագրեր

. կատարվել են գույքագրման աշխատանքներ

. այլ միջոցառումներ

 

2006-2008 թթ. ընթացքում իրականացվել է Երևան քաղաքի Գլխավոր հատակագծի իրացման միջոցառումների մոնիթորինգի աշխատանքներ, որով վերահսկվել և ամրագրվել է նախանշված միջոցառումների կատարման ընթացքը:

2009 թ. իրականացվել են Երևանի Գլխավոր հատակագծի նախագծի իրացման վերլուծություն և մինչև 2020 թ. շինարարության ծրագրի կազմման աշխատանքներ:

Երևան քաղաքի Գլխավոր հատակագծի իրացման վերլուծության և նախորդ տարիների մոնիտորինգի արդյունքների հիման վրա, հիմք ընդունելով Երևանի ավագանու 2009 թվականի դեկտեմբերի 23-ի «Երևան քաղաքի բյուջեի մասին հ.56-Ն և Երևանի քաղաքապետի 2010 թվականի հունվարի 18-ի հ.74-Ա որոշումները, «Երևաննախագիծ» փակ բաժնետիրական ընկերության կողմից 2010-2011 թթ. կատարվել են Երևան քաղաքի Գլխավոր հատակագծի ճշգրտման աշխատանքները:

Երևան քաղաքում տեղական ինքնակառավարման մասին ՀՀ օրենքի 12-րդ հոդվածի հհ. 31, 32 կետերի համաձայն քարտեզների տեսքով մշակվել և Երևան քաղաքի ավագանու քննարկման է ներկայացվել «Երևան քաղաքի քաղաքային նշանակության գովազդային գոտին» և «Երևան քաղաքի քաղաքային նշանակության քաղաքաշինական գոտին», որոնք սահմանվել են ավագանու 2009 թվականի հուլիսի 6-ի հ.13-Ա որոշմամբ և 2010 թ. վերանայվել են դրանց սահմանները:

Կատարվել են Ավան և Աջափնյակ վարչական շրջաններում (այդ թվում նաև Տիչինայի փողոցին և Սիլիկյան թաղամասին հարակից տարածքում) կառուցապատման նպատակով հողաբաժանման սխեմաների մշակման աշխատանքներ` աճուրդային կարգով հողամասերի վաճառք իրականացնելու համար:

Երևանի համայնքային սեփականություն հանդիսացող հողամասերի հրապարակային սակարկություններով (մրցույթներով և աճուրդներով) տրամադրման և օտարման նպատակով 2011թ. նախապատրաստվել են թվով 229 փաթեթներ (223 հատ աճուրդ, 6 մրցույթ): Հողամասերը նախատեսված են հիմնականում անհատական բնակելի տների կառուցման, ինչպես նաև բազմաբնակարան շենքերի կառուցման, հասարակական և այլ բնույթի կառուցապատման համար:

Երևան քաղաքի փողոցաճանապարհային ցանցի կատարելագործման նպատակով համաձայնեցված նախագծի հիման վրա վերակառուցվել և շահագործման են հանձնվել Ծիծեռնակաբերդի խճուղին և Դավիթ Բեկ փողոցը (Սարի-Թաղի խաչմերուկից մինչև Ռոստովյան փողոց հատված):

Գլխավոր պողոտայի` Սարյան փողոցի և Մաշտոցի պողոտայի միջանկյալ հատվածում ընթացել են վերակառուցման աշխատանքներ:

 

2011 թ. ընթացքում իրականացվել են նաև.

. Նախագծային ճանապարհների և փողոցների համար պատվիրվել են և կազմվել են նախագծանախահաշվային փաստաթղթեր

. Բագրևանդ փողոցի վերակառուցում

. Սիլիկյան թաղամաս տանող ճանապարհի վերակառուցում

. «Ալմաստ» գործարանի ե/գ կայարանի հարակից տարածքի ճանապարհ

 

Հետիոտնային անցումներ

 

Հետիոտնի տեղաշարժման անվտանգության ապահովման և տրանսպորտի անարգել աշխատանքի նպատակով մշակված հետիոտն անցումների (վերգետնյա կամ ստորգետնյա) կառուցման ծրագրով 2011թ. կառուցվել են թվով 3 վերգետնյա հետիոտն անցումներ

. Ազատության պողոտայում` Լ.Տոլստոյի անվան հ.128 դպրոցի մոտ

. Դավիթ Անհաղթ փողոցում` Եվրոպական համալսարանի շենքի մոտ

. Շիրազի փողոցի հ.26 շենքի դիմաց

 

2011 թվականին հետիոտն վերգետնյա անցումների համար նախատեսվել են նախագծանախահաշվային փաստաթղթերի կազմում և որոշների համար հայտարարվել են նախագծման մրցույթներ.

Արշակունյաց պողոտայում` «Սուրմալու» առևտրի կենտրոնի մոտ (շին. 2012թ., առկա է ՃՀԱ)

Լենինգրադյան փողոցում` «Սեբաստիա» մանկապարտեզի մոտ (շին. 2012թ., առկա է ՃՀԱ)

. Գ. Հասրաթյան փողոցում (շին. 2012թ., առկա է ՃՀԱ)

. Թբիլիսյան խճուղու հ.22/9 հասցեի մոտ (առկա է ՃՀԱ)

. Ագաթանգեղոս-Խորենացի փողոցների հատման մասում

. Իսակովի պողոտայում` նոր կառուցված հեծանվահրապարակի մոտ

. Հավանության են արժանացել վերգետնյա անցումների համար նախատեսվող հետևյալ թվով 5 հասցեները

. Արշակունյաց պող.-Շահամիրյանների խաչմերուկ («Գրանդ Քենդիի» մոտ)

. Խանջյան-Չայկովսկի փ. Խաչմերուկ (դպրոցի մոտ)

. Մյասնիկյան պող.` Ջրաշխարհի դիմաց

. Կոմիտասի պող.` «Երևան Սիթի» սուպերմարկետի մոտ

. Հալաբյան-Արզումանյան փող. խաչմերուկ

. Հետագա լրացուցիչ ուսումնասիրությունների դեպքում հնարավոր կհամարվեն նաև հետևյալ թվով 3 հասցեները

. Ազատության պող.-Վարշավյան փող. Խաչմերուկ

. Սարի թաղ.` Նոր ճանապարհի վրա (իրացման խնդիր)

. Չարենցի փող. Հ.10 դպրոցի մոտ (իրացման խնդիր)

 

Տեղազննմամբ հնարավոր են համարվել նաև հետևյալ թվով 11 հասցեները

. Ռուբինյանց-Ահարոնյան փող. խաչմերուկ

. Ազատամարտիկների փող. Հ.194 դպրոցի մոտ

. Ազատամարտիկների-Ս.Դավիթ-Կուստոյի փող. խաչմերուկ (թաղապետարանի մոտ)

. Աճառյան-Ծարավ Աղբյուրի փող. խաչմերուկ

. Արտաշիսյան փող.` հիվանդանոցի մոտ

. Բ. Մուրադյան փող.` Ռազմական ակադեմիայի մոտ

. Դ. Բեկի փող.` Հայորդաց տան մոտ

. Էրեբունու փող.` ավտոդպրոցի մոտ

. Տ. Մեծի պող.` Հ.119 դպրոցի մոտ

. Գ. Չաուշ-Մելքումովի փող. խաչմերուկ

. Մոլդովական-Բագրևանդի փող. խաչմերուկ

 

Քաղաքաշինության ոլորտում ներդրումային ծրագրերի զարգացման

ուղղությամբ

 

Մասնավոր տարբեր ներդրողների հետ քննարկումներ անցկացնելու համար կատարվել են քաղաքի կոնկրետ տարածքների նախնական ելակետային նյութերի վերլուծություններ, որոշակի տվյալների հավաքագրումներ, գրանցված գույքերի, հողօգտագործողների հաշվառումներ, դրանց հիման վրա կազմվել են սխեմատիկ նյութեր.

. Խանջյան-Թումանյան-Հանրապետության փողոցներով պարփակված թաղամաս (9-րդ թաղամաս` 0.4 հա)

. Ջրմուղի տարածք և հարակից հատվածներ (Սարալանջի փող. և Մյասնիկյան պող.` 3.18 հա)

. Վ. Սարգսյան փող. հ.3 հասցեում (նախկին ՀՀ արդարադատության շենքի տարածք)

. Կայարանամերձ հրապարակին կից կիսակառույցի տարածք

. Նախկին տրամվայի հավաքակայանի տարածք (3.9 հա)

. Երևանյան լճից դեպի հարավ-արևմուտք և Իսակովի պողոտայից հարավ ընկած ճահճոտ տարածք (40 հա) մանկական զվարճանքների, հանգստի, և այգեպուրակային տարածքի ստեղծում

. Բուզանդի փող (3462.57 քմ)

 

Հավանություն է տրվել Հ. Թումանյան և Ա.Պետրոսյան փողոցների հարող հատվածում քաղաքաշինական ներդրումային ծրագրին (բազմաբնակարան շենքի կառուցման), պատրաստվել է Երևանի քաղաքապետի որոշման նախագիծ:

Երևան քաղաքում հուշարձանների տեղադրման ներկայացված առաջարկների քննարկումներ և անցկացված մրցույթներ.

. Հայ բարերարների այգի: ՀՀ սփյուռքի նախարարության նախաձեռնությամբ և ՀՀ կառավարության որոշմամբ, Օղակաձև զբոսայգու 4-րդ հատվածում հիմնվեց հայ բարերարների քանդակներով այգի:

. Ալեքսանդր Մանթաշյանցի (հայ մեծանուն բարերար) հուշարձանը պատրաստ է, տեղադրման հետ կապված հարցերն ընթացքի մեջ են:

. Հայ օգնության միության 100-ամյակին նվիրված «Կռունկներ» հուշարձան (տեղադրվել է)

. Գարեգին Նժդեհի հուշարձան (քննարկումներ են եղել, նոր մրցույթ է կայացել, ընդունվել է քաղաքապետի որոշում)

. Դերենիկ Դեմիրճյանի հուշարձան (արձանը առկա է, տեղի ընտրությունը կատարված է, դեռևս չի տեղադրվել)

. Կարեն Դեմիրճյանի հուշարձան (տեղի ընտրությունը կատարված է, սակայն արձանի մրցույթը կհայտարարվի 2012թ.)

. Ֆրիտյոֆ Նանսենի հուշարձան (տեղադրվել է)

. Չեռնոբիլի և այլ միջուկային աղետների ու վթարների հետևանքով տուժածների և զոհվածների հիշատակին նվիրված հուշակոթող (նախագիծն ընթացքի մեջ է)

. Ա.Պուշկինի հուշարձան (տեղի ընտրության հարցը քննարկվում է)

. Երկաթուղայիններին նվիրված հուշարձան (տեղադրվել է)

. Ռոդենի Ժյուլ Բաստյեն Լեպաժ քանդակը (տեղադրվել է Ֆրանսիայի հրապարակում)

 

Բակային տարածքներ

 

Բակային տարածքներում բնակչության հանգստի և ժամանցի կազմակերպման, բարեկարգման, սպորտային և այլ խաղահրապարակների ստեղծման համար նախանշված ծրագրի շրջանակում 2011 թ. բակերում տեղադրվել են խաղային սարքավորումներ (240 հատ լրակազմ հավաքածու), լուծվել են արտաքին լուսավորության խնդիրները, վարչական շրջանների առաջարկությամբ նշված հասցեներում «Երևաննախագիծ» ՓԲԸ-ի կողմից կատարված նախագծով տեղադրվել են թվով 11 փոքր ֆուտբոլի դաշտեր:

 

Մինի բացօթյա շուկաներ

 

Փողոցային առևտրի կարգավորման նպատակով Երևանի տարբեր հատվածներում մինի գյուղատնտեսական ապրանքների բացօթյա շուկաների կազմակերպման համար քննարկվել և տարածքների առաջարկություններ են ներկայացվել: կայացվել է Երևանի քաղաքապետի որոշում մինի շուկաների կառուցման համար Մհեր Մկրտչյանի անվ. հրապարակում` Կասյան փող. և Կոմիտաս պող. հատման մասում, ինչպես նաև Կիլիկիա թաղամասի հրապարակին կից տարածքում:

 

2011 թ. մեկնարկել են.

. Կաթողիկե եկեղեցու համալիրի (Աբովյան փող. հ.15 հասցեում) շինարարությունը

. Սիսակյան փող. հ.22 շենքի շինարարությունը (վթարային շենքերից բնակիչների վերաբնակեցման նպատակով կառուցվող շենք)

 

2011 թ. ավարտվել և շահագործման են հանձնվել.

. «Զվարթնոց» օդանավակայանի նոր տերմինալը

. Ծ. Իսակովի պողոտայի հ.27/8 հասցեում «Ռենկո Արմէստեյտ» կազմակերպության կողմից կառուցված հեծանվահրապարակը

. Շառլ Ազնավուրի տուն թանգարանը` Կասկադ համալիրում

 

Շինարարություն և բարեկարգում, ճանապարհաշինություն

 

Երևանի քաղաքապետարանի հաշվեկշռում ընդգրկված են 27 կամուրջներ և կամրջային կառուցվածքներ, որոնց ընդհանուր երկարությունը կազմում է մոտ 3700 մետր: Երևանի քաղաքապետարանում հաշվառված են հետիոտնային 50 անցումներ: Փողոցների և հրապարակների ընդհանուր մակերեսը կազմում է 15,9 մլն քմ:

Ելնելով Երևան քաղաքի փողոցների ծանրաբեռնվածությունից 2011 թ. ծրագրով կառուցվել են 3 վերգետնյա անցումներ` Ազատության պողոտայում, Դավիթ Անհաղթ փողոցում և Շիրազի փողոցի հ.26 շենքի դիմաց:

2011 թ. կատարվել է 248 շենքերի մաքրման աշխատանքներ:

Մայրաքաղաքի ջրային կառույցներն են` Հանրապետության Հրապարակի շատրվանները, «Կարապի լիճ» ջրավազանը, Օղակաձև զբոսայգու 3-6-րդ հատվածների 8 շատրվանները, «Հաղթանակ» զբոսայգու արհեստական լիճը, Գետառ, Ջրվեժ և Ողջաբերդ գետերը:

Երևանի քաղաքապետարանի 2010-2011թթ. ծրագրերով բակային տարածքների բարեկարգման նպատակով մայրաքաղաքի վարչական շրջաններում տեղադրվել են մինի ֆուտբոլի դաշտեր, յուրաքանչյուր շրջանի 1-ական բակում:

2011թ. ջեռուցման համակարգեր են տեղադրվել ինչպես նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում, այնպես էլ մշակութային կենտրոններում և երաժշտական դպրոցներում: Ջեռուցվել են ևս թվով 18 ՆՈՒՀ-եր, 9 երաժշտական դպրոցներ և 10 մշակութային կենտրոններ:

 

Արտաքին լուսավորություն

 

Երևան քաղաքի արտաքին լուսավորությունը «մեծ» կենտրոնի տարածքում և բոլոր կամուրջները ապահովվում են 12 ժամ միջին օրական միացման ռեժիմով, մյուս վարչական շրջանների տարածքը` 8 ժամ միջին օրական միացման ռեժիմով, բոլոր թունելները և անցումները` շուրջօրյա ռեժիմով, իսկ Մաշտոցի և Իսակովի պողոտաների արտաքին լուսավորությունն ապահովվում է մինչև լուսաբաց: Շահագործվում և պահպանվում է 1024 օբյեկտների (փողոցներ, այգիներ, արձաններ և այլն) 1196 կմ ընդհանուր երկարությամբ արտաքին լուսավորության ցանցը: 49765 հատ տարբեր տիպի լուսատուներ մոնտաժված են 27170 արտաքին լուսավորության հենասյուների վրա:

«Երքաղլույս» ՓԲԸ-ն 2011թ. իրականացրել է թվով 24 օբյեկտների (փողոցներ, բակեր, այգիներ, արձաններ, շենքեր, կամուրջներ) արտաքին լուսավորության աշխատանքները: «Երևան» հիմնադրամի հետ կնքված պայմանագրով (15,53 մլն դրամ) իրականացրել է Ալ. Սպենդիարյանի անվան պետական օպերայի և բալետի ակադեմիական թատրոնի և Ա. Խաչատուրյանի անվան մեծ համերգասարահի շենքի լուսավորման աշխատանքները:

Անկախության 20-ամյակին նվիրված միջոցառումների շրջանակում իրականացվել է տարբեր կապալառուների կողմից կատարված Երևանի հեռուստաաշտարակի, Մատենադարանի շենքի, Հաղթանակ և Կիևյան կամուրջների, Հովհ.Թումանյանի տուն-թանգարանի շենքի, Մարշալ Բաբաջանյանի արձանի, Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակին նվիրված հուշարձանի, Մայր Հայաստան հուշարձանի, Միքայել Նալբանդյանի, Մեսրոպ Մաշտոց և Սահակ Պարթև, Վահագն Վիշապաքաղ արձանների արտաքին լուսավորության աշխատանքները:

Երևան քաղաքի հուշարձանների, կամուրջների, ճարտարապետական արժեք ներկայացնող շենք-շինությունների գեղարվեստական լուսավորման աշխատանքների ֆինանսավորմանը մասնակցություն են ցուցաբերել հովանավոր կազմակերպությունները:

Մ. Սարյանի տուն թանգարանի շենքի, Խ. Աբովյանի անվան պուրակի, Մարշալ Բաղրամյանի արձանի, Հրազդանի կիրճի, հ. 77 դպրոցին կից մարզադպրոցի դահլիճի, Թբիլիսյան խճուղու նրբանցքի, Քանաքեռի 10-րդ փողոցից մինչև Քանաքեռի 8-րդ փողոցը ընկած հատվածի արտաքին լուսավորվածության աշխատանքների ընդհանուր արժեքը կազմել է 14.1 մլն դրամ:

 

Տրանսպորտ

 

Երևան քաղաքում ավտոբուսներով իրականացվող ուղևորափոխադրումների տեսակարար կշիռը ներքաղաքային ուղևորափոխադրումների ընդհանուր ծավալում դեռևս մնում է ցածր` կազմելով մոտ 15,0%, իսկ միկրոավտոբուսներին բաժին է ընկնում ուղևորափոխադրումների 73,0%-ը: Դեռևս ցածր է տրոլեյբուսներով տեղափոխվող ուղևորների տեսակարար կշիռը. ներքաղաքային ընդհանուր ուղևորափոխադրումներում կազմելով մոտ 2.3%:

Ոչ արդյունավետ հասարակական տրանսպորտի գործող երթուղային ցանցը և կառավարման համակարգը չեն խթանում առկա տրանսպորտային միջոցների, հատկապես մետրոյի և տրոլեյբուսի արդյունավետ օգտագործումը, որն իր հերթին պատճառ է դառնում այդ ոլորտների պահպանման և շահագործման համար ավելի մեծ ծավալի պետական ներդրումների:

Հասարակական տրանսպորտի գործող համակարգը գրավիչ չէ նաև ոլորտում կատարվող ներդրումների համար:

 

Ավտոբուսային փոխադրումներ

 

Երևան քաղաքում փաստացի գործում են թվով 29 ավտոբուսային երթուղիներ, որոնցում օրական միջին հաշվով շահագործվում է 240-250 միավոր շարժակազմ: Ավտոբուսային երթուղիները պայմանագրային հիմունքներով սպասարկվում են թվով 14 մասնավոր կազմակերպությունների և «Ավտոբուս» ՓԲԸ-ի կողմից:

 

Միկրոավտոբուսային փոխադրումներ

 

Երևան քաղաքում գործում են թվով 110 միկրոավտոբուսային երթուղիներ, որոնք համալրված են տարբեր մակնիշների մոտ 2600 միավոր շարժակազմով: Նշված երթուղիները պայմանագրային հիմունքներով սպասարկում են երթուղիների սպասարկման իրավունքի հատկացման համար անցկացված մրցույթներում հաղթող ճանաչված թվով 61 մասնավոր կազմակերպություններ:

 

Վերգետնյա էլեկտրատրանսպորտ

 

«Երևանի էլեկտրատրանսպորտ» ՓԲԸ-ի հաշվեկշռում առկա է թվով 79 տրոլեյբուս (1-ը` տեխօգնության): Ընկերության կողմից ներկայումս սպասարկվում են թվով 5 տրոլեյբուսային երթուղիներ:

Երևանի վերգետնյա էլեկտրատրանսպորտի գործունեության վերջին մի քանի տարիների վերլուծությունը ցույց է տվել, որ որոշակիորեն ավելացել է տրոլեյբուսներով տեղափոխվող ուղևորների քանակը: Մասնավորապես, այն շարունակվել է նաև ընթացիկ տարում. 2011թ. 9 ամիսների ընթացքում 2010թ. նույն ժամանակահատվածի համեմատ ուղևորափոխադրումների ծավալն աճել է մոտ 9,5%-ով:

 

Մետրոպոլիտեն

 

Երևանի մետրոպոլիտենում առկա է թվով 70 վագոն: Աշխատանքային օրերին գիծ է դուրս բերվում 26 վագոն (13 շարժակազմ), իսկ շաբաթ և կիրակի օրերին` 24 վագոն (12 շարժակազմ):

Վերջին տարիներին մետրոպոլիտենով իրականացվող ուղևորափոխադրումներում նկատվում է կայունացման և աճի միտում: Չնայած այդ հանգամանքին` մետրոպոլիտենը մնում է ծանր ֆինանսական վիճակում և այսօր դեռևս հնարավորություն չկա ամբողջ ծավալով և պատշաճ մակարդակով իրականացնելու մետրոպոլիտենի շահագործման և երթևեկության անվտանգության ապահովման նախատեսված աշխատանքները:

Գործող երթուղային ցանցում հաշվի չի առնված մետրոյի գոյությունը, և այն ամենևին ինտեգրված չէ վերգետնյա ուղևորատրանսպորտային համակարգի հետ: Այդ պատճառով այն գտնվում է անհավասար մրցակցության մեջ: Մի կողմից Երևան քաղաքի հնարավորությունները սուղ են տրանսպորտային համակարգում կատարվող ներդրումների համար, մյուս կողմից ոչ լիովին են օգտագործվում մետրոյի առկա հնարավորությունները: Սա էական ազդեցություն է թողնում մետրոյի եկամուտների վրա:

Վերակառուցման և զարգացման եվրոպական բանկի ֆինանսավորմամբ իրականացվում է ծրագիր, որը նպատակ է հետապնդում բարելավելու Երևանի մետրոպոլիտենի ծառայությունների անվտանգ և ապահով իրագործումը: Ծրագիրը բաղկացած է հետևյալ ներդրումային բաղադրիչներից` շարժակազմի արդիականացում, ռելսային գծերի վերականգնում, էլեկտրասնուցման վերականգնում և վերանորոգում, սպասարկման ծառայությունների և ենթակառուցվածքների արդիականացում, ջրի ներհոսքի վերացում: Ծրագրի ընդհանուր ներդրումային արժեքը կազմում է 15.0 մլն եվրո:

 

Հասարակական տրանսպորտի կանգառներ

 

Երևանի ներքաղաքային հասարակական տրանսպորտի կանգառների կանոնակարգման նպատակով 2011թ. շուրջ 310 կանգառներում ռետինե արհեստական անհարթությունների (բարձակների) կիրառմամբ և համապատասխան գծանշմամբ առանձնացվել են կանգառագոտիները, վերանորոգվել են կանգառանշանները, բարելավվել դրանց արտաքին տեսքը:

 

Երթուղային ցանց

 

2011թ. շարունակվել են հասարակական տրանսպորտի երթուղային ցանցի լրամշակման աշխատանքները` նպատակ հետապնդելով ամբողջովին վերանայելու Երևան քաղաքում ուղևորափոխադրումների կազմակերպման գործընթացը, որոշակիորեն նվազեցնելու միկրոավտոբուսների քանակը, մեծացնելու մետրոպոլիտենի և տրոլեյբուսների դերը ներքաղաքային ուղևորափոխադրումներում, բեռնաթափելու քաղաքի կենտրոնական և մագիստրալային փողոցները, ինչպես նաև նախատեսելու ավտոբուսային նոր, արդյունավետ երթուղիներ, որոնց սպասարկումն իրականացվելու է մայրաքաղաք ներկրվելիք փոքր և միջին տեղատարողության ավտոբուսներով:

 

Հաշմանդամների տրանսպորտային սպասարկում

 

Երևանի քաղաքապետարանի «Ավտոբուս» ՓԲԸ-ին պատկանող «Ռենո-SC10» մակնիշի մեծ տեղատարության թվով 2 ավտոբուսների վրա կատարվել են կառուցվածքային փոփոխություններ, որի արդյունքում դրանք հարմարեցվել են հաշմանդամների բարձրանալ-իջնելուն: Այդ ավտոբուսների առավել արդյունավետ և նպատակային շահագործումն իրականացնելու համար Երևանի քաղաքապետի համապատասխան որոշումներով դրանք հանձնվել են Հայաստանի հաշմանդամների «Փյունիկ» միությանը և «ՈՒնիսոն» հասարակական կազմակերպությանը:

Բացի այդ, «Լիազ» մակնիշի տրոլեյբուսներից 2-ը, որոնք ներկայումս շահագործվում են ներքաղաքային երթուղիներում, իրենց կառուցվածքով հարմարեցված են հաշմանդամների տրանսպորտային սպասարկումն իրականացնելու համար:

 

Երթակարգավարական կետեր

 

Երևան քաղաքում առկա են թվով 38 երթակարգավարական կետեր, որոնց միջոցով կարգավորվում է ներքաղաքային ավտոբուսային, միկրոավտոբուսային և տրոլեյբուսային երթուղիների աշխատանքը:

Կատարվել են մայրաքաղաքում առկա տրանսպորտային միջոցների կայանատեղիների գույքագրման աշխատանքներ և փողոցների առանձին հատվածներում ավտոկայանատեղիների շահագործման համար կնքվել են ժամանակավոր պայմանագրեր:

Մայրաքաղաքի կենտրոնական փողոցներում, հասարակական տրանսպորտի առավել ծանրաբեռնված կանգառներում տեղադրվել են շուրջ 60 տեսախցիկներ` հասարակական տրանսպորտի աշխատանքը վերահսկելու համար:

ՀՀ տրանսպորտի և կապի նախարարության, ՀՀ ճանապարհային ոստիկանության հետ համատեղ շարունակվել են աշխատանքները Երևան քաղաքի վարչական տարածք միջմարզային երթուղիների մուտքը սահմանափակելու, ուղեգծերը և վերջնակետերը վերանայելու, ինչպես նաև դրանց աշխատանքը կանոնակարգելու ուղղությամբ:

 

Արդյունքում մայրաքաղաքի կենտրոնում գործող միջմարզային երթուղիների երթակարգավարական կետերը (կ/թ «Այրարատ», Աբովյան պուրակ, Պարոնյան, Սարյան փողոցներ) հանվել և տեղափոխվել են, վերանայվել և մասնակիորեն փոփոխվել են մայրաքաղաքի կենտրոնով շահագործվող միջմարզային երթուղիների ուղեգծերը:

 

Կոմունալ ոլորտ

 

Ջրամատակարարում և ջրահեռացում

 

Երևան քաղաքի ջրամատակարարման և ջրահեռացման ծառայությունները մատուցվում են «Վեոլիա-Օ կոմպանի Դեզ Օ» ֆրանսիական ընկերության կողմից 2005թ. դեկտեմբերին հիմնադրված «Երևան Ջուր» ՓԲԸ-ի կողմից:

Մայրաքաղաքում ջուրը սպառողին բաշխվում Է 1320 կմ երկարություն ունեցող բաշխիչ ցանցի և 245 հազ. խմ տարողությամբ սանիտարական գոտիներում տեղակայված օրվա կարգավորող 23 ջրավազանների (ՕԿՋ) միջոցով:

Երևան քաղաքի ջրամատակարարման համակարգն ունի 103 կապտաժային կառույցներ, 39 արտեզյան հորատանցքեր, 5 խոշոր պոմպակայաններ, 30 խորքային հորատանցքեր և 803 կմ մայրուղային ջրատարներ: Երևան քաղաք մտնող ջրաքանակի շուրջ 69%-ը մատակարարվում է մեխանիկական եղանակով:

Համաշխարհային Բանկի վարկային միջոցների հաշվին «Երևան Ջուր» ՓԲԸ-ի կողմից Երևան քաղաքում շարունակվում է 22.0 մլն ԱՄՆ դոլարի ջրամատակարարման և ջրահեռացման 2-րդ վարկային ծրագիրը: Ծրագրի սկզբից (15.09.2006թ.) իրականացվել է 12.1 մլն ԱՄՆ դոլարի շինարարական աշխատանքներ, որից 2.1 մլն ԱՄՆ դոլարը` 2011 թվականի 9 ամիսների ընթացքում:

 

Պայմանագրային 5-րդ տարում`

. օրվա ընթացքում ջրամատակարարման ժամերի միջին տևողությունն ավելացել է 8.5 %-ով, կազմելով` 21,26 ժամ,

. ջրարտադրությունը նվազել է 6.1%-ով, ընդ որում` մեխանիկական եղանակով` 33.3 %-ով,

. ջրի ընդհանուր կորուստը (արտադրված և սպառված ջրաքանակների տարբերությունը) նվազել է 7.2 %-ով,

. էլեկտրաէներգիայի սպառումը նվազել է 38.7 %-ով,

. ջրային ավազաններ կեղտաջրերի արտանետման տեղերի թիվը կրճատվել է 59 %-ով,

. ջրաչափ ունեցող բնակիչ բաժանորդների թիվն ավելացել է 8 %-ով:

 

Բազմաբնակարան շենքերի կառավարում

 

2011թ. Երևանում հաշվառված 4731 բազմաբնակարան շենք: Թվով 4591 բազմաբնակարան շենքերի կառավարումն իրականացվում է 286 համատիրությունների կողմից, 104-ը` լիազորագրային կառավարիչների, 16-ը` վարչական շրջանների ղեկավարների և 9-ը` ԿԷՉ-ի կողմից:

Բազմաբնակարան շենքերի տեխնիկական վիճակը գնահատվում է անբավարար:

 

Վերելակային տնտեսություն

 

Երևան քաղաքի բարձրահարկ շենքերում վերելակների թիվը 4294 է, որից աշխատող` 4121: Ավան վարչական շրջանում հաշվառված է 330 վերելակ, Արաբկիրում` 460, Աջափնյակում` 302, Դավթաշենում` 385, Էրեբունիում` 211, Կենտրոնում` 580, Մալաթիա-Սեբաստիայում` 958, Նոր Նորքում` 589, Շենգավիթում` 216, Քանաքեռ-Զեյթունում` 257, Նուբարաշենում` 6:

 

Աղբահանություն և սանիտարական մաքրում

 

2011թ. Երևան քաղաքի սանիտարական մաքրման ենթակա փողոցների, հրապարակների, կամուրջների, մայթերի, բակային տարածքների և այլ կառույցների ընդհանուր մակերեսը կազմել է շուրջ 12.931.2 հազ. քմ:

 

Մայրաքաղաքի աղբահանության և սանիտարական մաքրման աշխատանքներն իրականացվում է թվով 12 մասնագիտացված ընկերությունների շուրջ 1600 աշխատակիցների և շուրջ 408 միավոր հատուկ նշանակության մեքենա-մեխանիզմների միջոցով:

Մայրաքաղաքի բազմահարկ-բազմաբնակարան շենքերում առկա է` թվով 3901 հատ աղբամուղ:

2011 թ. ձեռք է բերվել հատուկ նշանակության թվով 27 մեքենա-մեխանիզմներ: Մայրաքաղաքի մաքրությունը պատշաճ մակարդակով ապահովելու համար ձեռք է բերվել թվով 4000 հատ 60 լիտրանոց աղբամաններ և տեղադրվել քաղաքի համապատասխան վայրերում:

Երևանում աղբահանության և սանիտարական մաքրման (ներառյալ ձմռան ամիսներին) ծառայությունների մրցույթի նախապատրաստական աշխատանքների շրջանակում ստեղծվել է աղբահանության գումարների հավաքագրման միասնական շտեմարան, իրականացվել տեղեկատվության ամփոփում և տրամադրում, արտասահմանյան օպերատորների հետ կնքվող պայմանագրերի պայմանների քննարկում, վերջիններիս առաջարկությունների վերլուծություն:

 

Բնակչությունից հավաքագրված աղբահանության գումարների դինամիկա,

հունվար-հոկտեմբեր, 2011թ., հազ. դրամ

 

Կազմակերպություններից հավաքագրված աղբահանության գումարների դինամիկա, ըստ ամիսների հունվար-հոկտեմբեր 2011թ., հազ. դրամ

 

Աղբահանության աշխատանքները վերահսկելու նպատակով հատուկ նշանակության մեքենա-մեխանիզմների վրա շարունակվում են տեղադրել GPS համակարգեր:

 

Գույքագրվել և էլեկտրոնային տարբերակի են վերածվել նաև քաղաքի բազմաբնակարան շենքերում առկա աղբամուղերի, ինչպես նաև կոնտեյներների և աղբամանների տեղակայման վայրերը, հասցեները, քանակներն ու տեսակները:

23.06.2011թ. ՀՀ Ազգային Ժողովի կողմից ընդունվեց «Աղբահանության և սանիտարական մաքրման մասին» ՀՀ օրենքը, համաձայն որի աղբահանության վարձավճարը դարձել է պարտադիր գանձույթ: Օրենքն ամբողջությամբ կգործի` իրավական ակտերը Երևանի ավագանու կողմից հաստատելուց հետո (2012թ. հունվարի 1-ից):

 

Նուբարաշենի աղբավայր

 

Երևան քաղաքը Հայաստանում սպառման կոշտ թափոնների առաջացման խոշորագույն օջախ է, որտեղ կուտակվում է երկրի ընդհանուր կոշտ թափոնների շուրջ 70-75 %-ը:

Մայրաքաղաքի տարածքից քաղաքային աղբավայր է տեղափոխվում օրական միջին հաշվով 800-1000 տոննա կամ տարեկան 292-365 հազար տոննա կենցաղային աղբ:

2011թ. սեպտեմբերի 30-ի դրությամբ Նուբարաշենի աղբավայրում արդեն տեղադրվել, վնասազերծվել և հողի շերտով ծածկվել է շուրջ 243 հազ. տոննա կենցաղային աղբ:

Նուբարաշենի աղբավայրի տարածքը պատկանում է Երևանի քաղաքապետարանին, իսկ աղբի ընդունումը, տեղադրումը և վնասազերծումը, Երևանի քաղաքապետի 2004թ. հուլիսի 9-ի որոշման համաձայն, իրականացնում է «Էրեբունի մաքրություն» ՍՊ ընկերությունը: Աղբավայրը չունի ցանկապատ, հագեցած չէ ժամանակակից հարթեցնող և գլդոնող տեխնիկայով, որի պատճառով հաճախակի աղբավայրի տարածքում տեղի է ունենում կենցաղային աղբի ինքնաբռնկում:

Քաղաքային աղբավայրում ջերմային գազերի արտանետումը կրճատելու նպատակով 2009թ. մարտի 10-ին Երևանի քաղաքապետարանը ճապոնական «Շիմիձու» կորպորացիայի հետ կնքեց համաձայնագիր Նուբարաշենի թափոնակուտակիչում կենսագազի հավաքման և այրման ծրագրի վերաբերյալ: Ծրագրի տևողությունը 16 տարի է: Ծրագրի ընդհանուր արժեքը կազմում է մոտ 8.0 մլն ԱՄՆ դոլար: Համակարգի պահպանման և շահագործման ծախսերը կկազմեն մոտ 5,5 մլն ԱՄՆ դոլար, որը կիրականացնի ճապոնական կողմը:

Ներկա պահին արդեն ներդրվել է 2.75 մլն ԱՄՆ դոլար: Կառույցը հանձնվել է հայկական կողմին` որպես սեփականություն: Շահագործումն իրականացնում է «Նոր բարեկարգում» ՓԲ ընկերությունը:

 

Առևտուր և սպասարկում

 

Երևան քաղաքում գործում են առևտրի 8829 օբյեկտներ, սպառողական ապրանքների` 22, գյուղատնտեսական արտադրանքի` 29 շուկաներ, հանրային սննդի` 1101 և կենցաղային ծառայություններ մատուցող` 1704 օբյեկտներ:

Առևտրի օբյեկտների 81.5%-ը, հանրային սննդի օբյեկտների 84.3%-ը և կենցաղային ծառայություններ մատուցող օբյեկտների 86.2%-ը կենտրոնացված են Կենտրոն, Արաբկիր, Էրեբունի, Մալաթիա-Սեբաստիա, Նոր Նորք և Շենգավիթ վարչական շրջաններում:

 

Երևանի մանրածախ առևտրի օբյեկտների քանակը

 

._____________________________________________________________________.

|   |                                          |2007| 2008| 2009| 2010|

|___|__________________________________________|____|_____|_____|_____|

|1. |Մանրածախ առևտրի  օբյեկտների քանակը, միավոր|9357|10498|11937|11210|

|___|__________________________________________|____|_____|_____|_____|

|1.1|Խանութներ                                 |6445| 7589| 9118| 8772|

|___|__________________________________________|____|_____|_____|_____|

|1.2|Սպառողական ապրանքների շուկաներ            |  21|   19|   18|   26|

|___|__________________________________________|____|_____|_____|_____|

|1.3|Գյուղարտադրանքի շուկաներ                  |  11|   11|   11|   11|

|___|__________________________________________|____|_____|_____|_____|

|1.4|Կրպակներ                                  |2749| 2743| 2643| 2273|

|___|__________________________________________|____|_____|_____|_____|

|1.5|Առևտրի  այլ օբյեկտներ                     | 131|  136|  147|  128|

._____________________________________________________________________.

 

Երևանում առևտրի շրջանառության ծավալի մոտ 86%-ը բաժին է ընկնում Կենտրոն, Մալաթիա-Սեբաստիա, Արաբկիր, Էրեբունի և Շենգավիթ վարչական շրջաններին, չնայած նշված վարչական շրջաններում ապրում է քաղաքի բնակչության ընդամենը 60%-ը: Դա բացատրվում է այդ վարչական շրջաններում առևտրի խոշոր կազմակերպությունների առկայությամբ: Մնացած 7 վարչական շրջանների տարածքներում իրականացվող առևտրի շրջանառությունը առանձին-առանձին վերցրած կազմում է 0.06%-ից մինչև 3.7%:

Բացօթյա առևտրի արգելման ծավալուն աշխատանքներ են իրականացվել Երևան քաղաքի բոլոր փողոցներում ու պողոտաներում: Ձեռնարկված միջոցառումների շնորհիվ Երևան քաղաքի բոլոր փողոցների և պողոտաների մայթերը մաքրվել ու ազատվել են «Առևտրի և ծառայությունների մասին» ՀՀ օրենքով բացօթյա առևտրի համար չթույլատրվող ապրանքներից, սահմանվել է մշտական հսկողություն բացօթյա ապօրինի առևտրի վերսկսումը բացառելու նպատակով:Բացօթյա առևտրով զբաղվող անձանց համար նոր աշխատատեղեր ստեղծելու նպատակով մասնավոր ներդրումների հաշվին Երևանի քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանում կառուցվել են 4, Նոր Նորք վարչական շրջանում` 2, Շենգավիթ և Աջափնյակ վարչական շրջաններում` 1-ական գյուղատնտեսական փոքրածավալ շուկաներ, որոնք արդեն գործում են: Ավարտական փուլում են գտնվում Շենգավիթ վարչական շրջանում նույնատիպ շուկայի կառուցման աշխատանքները, իսկ Մալաթիա-Սեբաստիա, Շենգավիթ և Աջափնյակ վարչական շրջաններում 1-ական փոքրածավալ շուկաներ կազմակերպելու նպատակով հատկացվել են հողատարածքներ:

Երևան քաղաքի առևտրի և սպասարկման ոլորտի տասը կազմակերպությունների երկու տարի ժամկետով շնորհել է «Որակի բարձրագույն աստիճան» և «Որակի առաջին աստիճան»:

 

Բնապահպանություն

 

Երևան քաղաքի հողերը և մթնոլորտը աղտոտված են տարբեր վնասակար նյութերով: Երևանի բոլոր շրջանների հողերը հատում են աղտոտման բարձր մակարդակի շեմը (ԱԳԳ=32-128):

. Մայրաքաղաքի մեկ բնակչին հասնող ընդհանուր օգտագործման կանաչ տարածքի չափանիշը 7.5 մԱ/մարդ, որը 2-2,2 անգամ պակաս է նորմատիվայինից: 2011թ. ծրագրի շրջանակներում իրականացվել և ընթացքի մեջ են մի շարք կարևորագույն աշխատանքներ:Ստեղծվել են 3.2 հա մակերեսով Արգավանդի ուղետար կամրջի և 1.9 հա մակերեսով Բաբաջանյան փողոցի նոր սիզամարգերը, որոնք նոր կանաչ տարածքների հետ միասին գեղագիտական տեսք են հաղորդում մայրաքաղաքի մուտքին:

. Ջերմատան տնտեսությունում աճեցվել է մոտ 500.000 հատ բարձրորակ ծաղկասածիլ, որոնցով համալրվել են Երևան քաղաքի ծաղկային տարածքները` հասցնելով այն մինչև 5.5 հա:

. Երկու փուլով ընթանում են ոռոգման ցանցի անցկացման աշխատանքներ`

1-ին փուլով ավարտված են Շերամ-Բաբաջանյան, Սարալանջ, Էրեբունի աջ կողմ, Իսակով, Երևան-Սևան խճուղու փողոցների և պողոտաների նոր ոռոգման ցանցերի ստեղծման աշխատանքները:

2-րդ փուլի շրջանակում իրականացվում են Էրեբունի փողոցի ձախակողմյան հատվածի, Ավան թաղամասերի նոր ոռոգման ցանցերի ստեղծման աշխատանքներ:

Ձեռք է բերվել 1000 միավոր նորագույն տեխնիկա (մեքենա-մեխանիզմներ), որը հնարավորություն կտա 12 վարչական շրջանների կանաչապատման տեղամասերին, ինչպես նաև ՆՈՒՀ-երին, համատիրություններին և դպրոցներին կազմակերպելու և իրագործելու ժամանակակից պահանջներին համապատասխան աշխատանքներ:

. Ծաղկապատվել են թվով 3 կամուրջներ:

. Իրականացվել է ծառատունկ, որը կնպաստի ոչ միայն կանաչ տարածքների ավելացման, այլ և տնկվող տեսականին օժտված լինելով գազա և փոշեկլանիչ հատկություններով` կմեղմացնի մայրաքաղաքի էկոֆոնը:

 

Եկամուտների հաշվառում և գանձում

 

Կարևորելով Երևան քաղաքի բյուջեի եկամուտների հավաքագրման գործընթացը էլ ավելի համակարգված դարձնելու հրամայականը` ստեղծվել է գույքային հարկերի տվյալների միասնական բազա:

2011 թվականի դեկտեմբերի 1-ի դրությամբ Երևանի քաղաքապետարանի և 12 վարչական շրջանների կողմից հավաքագրված սեփական եկամուտները կազմել են 11.224.599,3 հազ. դրամ, որից 9.762.556,3 հազ. դրամը հավաքագրվել է վարչական շրջանների կողմից, իսկ 1.462.043,0 հազ. դրամը` Երևանի քաղաքապետարանի:

 

Սեփական եկամուտները, հունվար-նոյեմբեր, 2011թ.

 

Վարչական շրջաններում հավաքագրված սեփական եկամուտների 74.0%-ը (7.272.451,8 հազ. դրամ) կազմում են հարկային եկամուտները, 18.0%-ը (1.712.847,0 հազ. դրամ)` տեղական տուրքերը և 8.0%-ը (777.257,5 հազ. դրամ)` այլ եկամուտներ:

 

Անշարժ գույքի կառավարում

 

Երևան քաղաքի վարչական տարածքը 22328 հեկտար է, այդ թվում` բնակավայրերի հողեր 11815.4 հա, արդյունաբերության, ընդերքօգտագործման և այլ արտադրական նշանակության 2939.7 հա, էներգետիկայի, տրանսպորտի, կապի, կոմունալ ենթակառուցվածքների 883.5 հա և այլն: Համայնքային սեփականություն հանդիսացող հողը կազմում է 11055.8 հա, պետականը` 3359.5 հա քաղաքացիներինը 5291.1հա:

Երևան քաղաքում հաշվառված է բազմաբնակարան 4731 շենքեր, որոնցից 4-րդ աստիճանի վթարայնության և քանդման ենթակա են 10 շենքեր, դրանցում առկա են 498 բնակարաններ (այդ թվում` հանրակացարանային տարածքներ), որոնցից 262-ը` Աջափնյակ, 1504-ը` Էրեբունի, 52-ը` Շենգավիթ, 27-ը` Կենտրոն և 7-ը` Արաբկիր վարչական շրջաններում: Երևան քաղաքում հաշվառված են 80 երրորդ աստիճանի վնասվածության շենքեր:

ՀՀ կառավարության 2005 թվականի դեկտեմբերի 29- ի հ.2387-Ն որոշման պահանջներին չհամապատասխանող, պետական գրանցում ունեցող հաշվառված, շինությունները հասցեավորվում են:

2011 թ. Երևանի քաղաքապետի որոշումներով քաղաքացիներին անհատույց սեփականության իրավունքով փոխանցվել են թվով 316 բնակարաններ:

 

Ներդրումային ոլորտ

 

Ներկայումս Երևանի քաղաքապետարանն իրականացնում է աշխատանքներ` ուղղված մայրաքաղաքում ներդրումային դաշտի բարելավմանը: Մշակվել են պոտենցիալ ներդրողներին ցուցաբերվող օժանդակության հնարավոր ուղղությունները: Երևանի քաղաքապետարանը աջակցում է հետևյալ գործընթացներին.

. ներդրողի համար ընդունելի և ներդրումային ծրագրերի իրականացման համար

. համապատասխան հողատարածքների վերաբերյալ առաջարկների տրամադրում,

. աջակցություն ներդրողին` հողատարածքների իրավական կարգավիճակի մասին լիարժեք սպառիչ տեղեկատվություն ստանալու համար,

. աջակցություն ներդրողին` ներդրումային ծրագրերի իրականացման համար անհրաժեշտ փաստաթղթերի (տեխնիկական առաջադրանք, անհրաժեշտ թույլտվություններ և այլն) ձեռք բերման գործում,

. հողատարածքների օգտագործման վարձավճարների արտոնյալ կարգի հաստատման հնարավորությունների ու պայմանների դիտարկում:

2011 թ. ընթացքում տարվել են բանակցություններ և կնքվել համագործակցության համաձայնագրեր մի շարք խոշոր տեղական և օտարերկրյա ընկերությունների հետ, մասնավորապես` «Տաշիր» ընկերությունների խմբի, «Իտերա» միջազգային ընկերությունների խմբի, «Սվարկո», «Տեոտեք», «Իսկուհի» և այլ ընկերությունների միջև` ուղղված քաղաքային ենթակառուցվածքների զարգացմանը և խոշոր ներդրումային ծրագրերի իրագործմանը:

«Գարրի Գոդդարդ» ընկերության հետ համատեղ մշակվել է Հաղթանակ զբոսայգու վերակառուցման և արդիականացման ծրագիրը

Մշակվել են մի շարք խոշոր ներդրումային առաջարկներ («Նոյլենդ», «Արտսիթի» և այլն), որոնք տեղակայվել են Երևանի պաշտոնական կայքէջում և շնորհանդեսի տեսքով ներկայացվել օտարերկրյա ներդրողներին:

 

Արտաքին ձևավորում և գովազդ

 

Արտաքին գովազդի ոլորտը Երևան քաղաքում կարգավորվում է «Գովազդի մասին», «Տեղական տուրքերի վճարների մասին», «Բազմաբնակարան շենքերի կառավարման մասին» ՀՀ օրենքներով, Երևանի ավագանու 2009թ. նոյեմբերի 18-ի հ.37-Ն որոշմամբ և այլ իրավական ակտերով: «Երևան քաղաքում տեղական ինքնակառավարման մասին» ՀՀ օրենքի 55-րդ հոդվածի համաձայն Երևանի ավագանու կողմից սահմանվել է քարտեզի տեսքով Երևան քաղաքի գովազդային գոտին:

Երևան քաղաքի վարչական սահմաններում գովազդը տեղաբաշխվում է վահանակների, լուսատախտակների, պլակատների, ազդագրերի, հայտարարությունների, էլեկտրոնային էկրանների, շենքերի մուտքերի և պատուհանների հովհարների (մարկիզներ), այլ նյութական կրիչների և տեխնիկական միջոցների ձևով: Երևան քաղաքում 2011թ. նոյեմբերի 1-ի դրությամբ տեղադրված են 1037 փոքր, մեծ և միջին չափերի գովազդային վահանակներ և շուրջ 500 վահանակներ` էլեկտրասյուների վրա, որոնց զգալի մասը գտնվում է Կենտրոն վարչական շրջանի տարածքում:

Մայրաքաղաքի գեղագիտական կերպարի բարելավման ուղղությամբ «Ժպտա Երևան» ծրագրի նախաձեռնող խմբի կողմից ներկայացված և համաձայնեցված նախագծով կատարվել են Կենտրոն վարչական շրջանի թվով 3 շենքերի ճակատների կերամիկական սալիկներով մոզայիկ պատկերների տեղադրման աշխատանքներ`

. Սարյան փողոց հ.29/36 (կողային ճակատ` Մարտիրոս Սարյանի նկարով)

. Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանի` Ամիրյան պող. նայող և կողային ճակատներ

. Տպագրիչների և Հանրապետության փողոցների հատման մասում հ.67 բնակելի շենքի ճակատ

Շենքերի կամարանցումները ձևավորվել են տարբեր նկարազարդումներով:

Քաղաքի հիմնական պողոտաներից ապամոնտաժվել են գովազդային վահանակներ`

. Մ.Մաշտոցի պողոտա

. Սայաթ-Նովա պողոտա (Ֆրանսիայի հրապապարակ-Տերյան)

. Բաղրամյան պողոտա (Ֆրանսիայի հրապապարակ-Իսահակյան)

 

Կրթություն

 

Դպրոցական բաժին
Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործում են թվով 169 կրթական հաստատություններ` 163 հանրակրթական և 2 հատուկ դպրոցներ, 4 արհեստագործական ուսումնարաններ և 161 նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններ: Երևանում գործում են թվով 46 ոչ պետական լիցենզավորված ուսումնական հաստատություններ: Երևանի քաղաքապետարանի դպրոցներն ապահովված են համակարգչային տեխնիկայով և ինտերնետային կապով, համակարգիչների թիվը մեկ դպրոցի հաշվով միջինում 2011թ. կազմում է 14 միավոր: Դպրոցներում առկա են էլեկտրոնային գրադարաններ` 19 էլեկտրոնային ձեռնարկներով, ինչպես նաև էլեկտրոնային գրատախտակներ:

 

Նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններ

 

Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայության գործում են 161 համայնքային նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններ, երեխաների ցուցակային թիվը կազմում է 28538 երեխա, մանկավարժական անձնակազմը` 1666 մարդ:

Գործում են 53 ոչ պետական նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններ:

 

Նախնական մասնագիտական արհեստագործական ուսումնարաններ

 

Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայությամբ գործում են թվով 4 նախնական մասնագիտական արհեստագործական ուսումնարաններ` սպասարկման, զարդակիրառական և երկաթուղային ոլորտի մասնագիտություններով:

2011թ. Երևանի քաղաքապետարանը նախաձեռնել էր «Օգնի՛ր դպրոցիդ» և «Օգնի՛ր մանկապարտեզիդ» (http://www.ognirdprocid.am և http://www.onirmankapartezid.am) կայքէջերի ստեղծումը, որը հնարավոր աջակցության աղբյուր է դպրոցական շենքերի նորոգման, ժամանակակից պահանջներին համապատասխան գույքով և նորագույն տեխնոլոգիաներով վերազինման ծրագիր իրականացնելու նպատակով: «Օգնի՛ր դպրոցիդ» կայքէջում մուտքագրված գումարի չափը կազմում է 631.671.462,0 դրամ:

«Փյունիկ» բարեգործական հիմնադրամը բարեկարգել է մի շարք կրթական հաստատությունների բակեր և ձևավորել խաղահրապարակներ, դպրոցներն ապահովել բնագիտական լաբորատորիաներով:

Ըստ Երևան քաղաքի հանրակրթության զարգացման ծրագրի` կազմակերպվել է դպրոցների կայքէջերի ստեղծման և էլեկտրոնային հասցեի ապահովման գործընթաց:

Իրականացվել է «Դպրոցի կառավարման տեղեկատվական համակարգի» ներդրում` համաձայն ՀՀ ԿԳ նախարարի, Երևանի քաղաքապետի և ՄԱԿ-ի մանկական հիմնադրամի միջև կնքված փոխըմբռնման հուշագրի: Ներդրված համակարգի շնորհիվ հնարավոր կդառնա վերահսկել դպրոց, աշակերտ-ուսուցիչ-ծնող կապը, իսկ դպրոցի կառավարումը կդառնա առավել թափանցիկ:

Դպրոցի դասացուցակ է ընդգրկվել «Շախմատ» առարկան: Ստեղծվել են շախմատի առանձին կաբինետներ` համապատասխան գույքով:

Երևանի քաղաքապետի 2011թ. մարտի 31-ի հ.1101-Ա որոշմամբ 2011թ. ապրիլի 1-ից Երևան քաղաքի ենթակայության նախադպրոցական ուսումնական հաստատություններում երեխայի նախադպրոցական կրթությունն իրականացվում է անվճար:

«Օգնի՛ր մանկապարտեզիդ» կայքէջում կարճատև ժամանակահատվածում կամավոր բարեգործությամբ ավելի քան 2000 մարդկանց և կազմակերպությունների կողմից մուտքագրվել է 375.569.378 դրամ, որի մեծ մասը ծախսվել է վերանորոգման, գույքի ձեռքբերման նպատակով:

«Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի միջոցներով հիմնանորոգվել է հ.141 հատուկ մանկապարտեզը, բարեկարգվել բակը, ստեղծվել ժամանակակից խաղահրապարակներ և հիմնովին փոխվել գույքը:

Ջեռուցում չունեցող մանկապարտեզների ջեռուցման համակարգերը հանձնվել են շահագործման:

«Առդա» բարեգործական հիմնադրամի կողմից իրականացվել է մի շարք նուհերի վերանորոգում, գրենական պիտույքների հատկացում և այլն:

Դպրոց-մշակութային օջախներ-քաղաքապետարան եռակողմ կապի ամրապնդման նպատակով մայրաքաղաքի դպրոցականների համար կազմակերպվել են անվճար այցելություններ թանգարաններ, պատկերասրահներ և թատրոններ, ներկայացումներ և դիտումներ: «Երևան» հիմնադրամի կողմից այս ծրագրի համար հատկացվել է շուրջ 50.0 մլն դրամ:

 

Առողջապահություն

 

Երևան քաղաքում բնակչության արտահիվանդանոցային և հիվանդանոցային բժշկական օգնությունն ու սպասարկումն իրականացվում է 98 առողջապահական կազմակերպությունների կողմից: Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայության տակ գտնվում է թվով 24 առողջապահական հիմնարկ` 5 հիվանդանոց, 15 պոլիկլինիկա, 1 բուժսանմաս, 2 դիսպանսեր և շտապբուժօգնության ծառայություն: Երևան քաղաքի բյուջեով «Առողջապահական հիմնարկների հիմնանորոգում» ծրագրի շրջանակներում իրականացվել է «Շտապբուժօգնություն» ՓԲԸ-ի 88.6 մլն դրամ շինարարական աշխատանքներ: Ընթացքի մեջ է «Նորք-Մարաշ» ԲԿ ՓԲԸ-ի 1-ին մասնաշենքի կցակառույցի շինարարական աշխատանքները (55.9 մլն դրամ):

Առողջապահական ընկերությունների միջոցների և բարերարների հաշվին բուժհիմնարկները համալրվել են համապատասխան սարքավորումներով:

2011թ. իրականացվել է «Քանաքեռ-Զեյթուն» ԲԿ-ի ակնաբուժական կլինիկայի վերազինման ծրագիրը «ՎԻՎԱՍԵԼ-ՄՏՍ» ընկերության աջակցությամբ: Ձեռք են բերվել ժամանակակից ախտորոշիչ սարքավորումներ (52.0 մլն դրամ):

Շտապօգնության ծառայության ոլորտում արդիականացվել է շտապբուժօգնության մեքենաների ավտոմոբիլային պարկը, ծառայությունը հագեցվել է բուժսարքավորումներով, ներդրվել է GPRS կապի համակարգ, վերապատրաստվել ծառայության բուժանձնակազմը:

Երևանի քաղաքապետարանի աշխատակազմի առողջապահության վարչության կողմից մշակել և ներդրվել է բուժօգնության որակի, ֆինանսատնտեսական և ծրագրային ցուցանիշների Երևանի քաղաքապետարանի ենթակայության առողջապահական ընկերությունների գործունեության գնահատման կողմնորոշիչ ուղեցույց:

 

Սոցիալական ապահովություն

 

2011թ. 11 ամիսների ընթացքում Երևան քաղաքում փաստագրվել են 16162 ընտանիքներ, ընտանեկան նպաստներ և հրատապ դրամական օգնություն են ստացել շուրջ 16050 ընտանիքներ, փաստացի ծախսը կազմել է շուրջ 3970.1 մլն դրամ: Երեխայի ծննդյան միանվագ նպաստներ են ստացել 11225 ընտանիքներ, ծախսը կազմել է 1029.8 մլն դրամ: Մինչև 2 տարեկան երեխայի խնամքի նպաստներ են նշանակվել 5010 երեխաների աշխատող մայրերի (ամսական 18000 դրամ), փաստացի ծախսը կազմել է 1115.5 մլն դրամ:

Առաջին դասարան հաճախելու կապակցությամբ նպաստներ են ստացել շուրջ 1400 ընտանիքներ (յուրաքանչյուրը` 25000 դրամ):

Նախկին ԽՍՀՄ խնայբանկի ՀԽՍՀ Հանրապետական բանկում մինչև 1993թ. հունիսի 10-ը ներդրված դրամական ավանդների դիմաց ՍԾՏԲ-ներից փոխհատուցում են ստացել 1600 քաղաքացիներ, վճարվել է 260.5 մլն դրամ:

Երևանում գործում են թվով 12 բարեգործական ճաշարաններ, որոնցից են` «Առաքելություն Հայաստան» հասարակական բարեգործական կազմակերպությունը, Հայաստանում Գերմանական կարմիր խաչի սեզոնային «Գթության խոհանոցները», «Սոցիալական տունը»` իր «Մանկական սնունդ» և «Տնային խնամք» ենթածրագրերով, Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի ենթակա բարեգործական ճաշարանները: Ավան վարչական շրջանում ստեղծվել է նաև տարեցների ցերեկային խնամքի կենտրոն:

Մշակվել և քաղաքապետարանի կայքէջում գործողության մեջ է դրվել «Ցանկությունների իրականացում» բարեգործական նախագիծը, որի շնորհիվ 2 երկկողմանի ծնողազուրկ երեխաներ ունեցող ընտանիքների հատկացվել են մահճակալներ, համակարգիչ, անկնողնային պարագաներ և հագուստեղեն: Ծրագիրը շարունակական բնույթ է կրում:

Քաղաքապետարանի և սոցիալական հարցերով քաղաքացիների կապը ամրապնդելու նպատակով մշակվել և կայքում բացվել է «Տուր քո հարցը» խորագիրը, որը հնարավորություն է տալիս քաղաքացիներին տեղեկանալ իրենց հուզող հարցերի պատասխաններին:

 

Երեխաների իրավունքների պաշտպանություն

 

Երևան քաղաքում գործում են 4 մանկատներ, որոնցից 1 բարեգործական, 7 հատուկ դպրոց, 4 հատուկ կրթահամալիր և երեխաների գիշերօթիկ խնամքի 2 հաստատություն: Թվով 42 դպրոցներում և 8 մանկապարտեզներում իրականացվում է ներառական կրթություն:

Երևանի քաղաքապետարանի աշխատակազմում գործում է երեխաների իրավունքների պաշտպանության բաժինը, խնամակալության և հոգաբարձության մարմնի գործառույթներն իրականացնում են քաղաքի 12 վարչական շրջանների ղեկավարները, որոնց կից օրենսդրությամբ սահմանված կարգով ստեղծվել են հասարակական հիմունքներով գործող խնամակալության և հոգաբարձության հանձնաժողովներ:

«Փիփլ ին նիդ», «Սեյվ դը չիլդրեն», «Վորլդ Վիժն» միջազգային հասարակական կազմակերպությունների հետ համատեղ կազմակերպել է երեխաների պաշտպանության ռազմավարական խնդիրներին վերաբերող սեմինարներ, աշխատանքային հանդիպումներ, խորհրդակցություններ:

ՀՀ կառավարության 20.05.2011թ. հ.19 և 17.06.2011թ. հ.23 նիստերի արձանագրություններով հավանության արժանացած Գենդերային ռազմավարության իրականացման միջոցառումների ծրագրերից բխող պահանջների կատարումն ապահովելու նպատակով Երևանի քաղաքապետարանում ստեղծվել է գենդերային հարցերով հանձնաժողով

 

Երիտասարդության հետ տարվող աշխատանքներ

 

Երիտասարդության ոլորտի իրավական նորմատիվային միակ փաստաթուղթը երիտասարդական պետական քաղաքականության հայեցակարգն է, որը սահմանում է երիտասարդական պետական քաղաքականության սուբյեկտները, քաղաքականության սկզբունքները, իրականացման նպատակներն ու հիմնական ուղղությունները: Մայրաքաղաքի երիտասարդական կյանքի զարգացման գործում ակտիվ մասնակցություն ունեն հասարակական կազմակերպությունները, բուհերի ուսանողական խորհուրդները: ՀՀ արդարադատության նախարարությունում գրանցված ՀԿ-ների հիսուն տոկոսը երիտասարդական են, կամ զբաղվում են երիտասարդության խնդիրներով, դրանց մեծամասնությունը գործում են Երևան քաղաքում:

 

Ֆիզիկական կուլտուրա և սպորտ

 

Երևան քաղաքում գործում են 2 ուսումնական հաստատություններ, 4 մարզական միություններ, 12 մարզական ակումբներ, 14 լողավազաններ, 11 ֆուտբոլի մարզադաշտեր, 24 թենիսի կորտեր, 3 հրաձգարաններ, 5 ստադիոններ, 37 մարզադահլիճներ, 1 նետաձգարան,1 աթլետիկական մանեժ, 1 հեծանվահրապարակ, 3 թիավարության ու վինդսերֆինգի ջրամբարներ, 2 մարզամշակութային կենտրոններ, 1 հավաքական թիմերի ուսումնամարզական կենտրոն, 1 ձիարշավարան, 50 բազմաֆունկցիոնալ փոքր դաշտեր, շուրջ 120 պարզ տիպի մարզահրապարակներ և 54 մարզադպրոցներ (տարբեր գերատեսչական պատկանելության): Երևան քաղաքում մարզական նշանակալի կառույցներն են` «Հրազդան» մարզադաշտ, Վ. Սարգսյանի անվան հանրապետական մարզադաշտ, Կ. Դեմիրճյանի անվան մարզահամերգային համալիր, Տ. Պետրոսյանի անվան շախմատի տուն, շախմատի ակադեմիա, Ֆուտբոլային ակադեմիա, «Միկա» մարզական ակումբ, «Գրանդ սպորտ» մարզական ակումբ, «Օրանժ ֆիտնես» թենիսի մարզական ակումբ, Հայաստանի մարզական միության «Սպարտակ» մարզահամալիր, Հայաստանի մարզական կազմակերպության «Դինամո» մարզահամալիր, ձիասպորտի կենտրոն, հավաքական թիմերի մարզական կենտրոն, հեծանվահրապարակ:

Երևանում գործող ուսումնական հաստատություններն են` ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտը և Երևանի օլիմպիական հերթափոխի պետական մարզական քոլեջը:

Համահայկական 5-րդ խաղերին մասնակցելու նպատակով 10 մարզաձևերից կազմակերպվել են 12 ընտրական մրցաշարեր, ձևավորվել Երևան քաղաքի հավաքական թիմեր, կազմակերպվել ուսումնամարզական հավաքներ, ինչի արդյունքում Երևան քաղաքի հավաքական թիմերը նվաճեցին 26 ոսկե, 20 արծաթե, 21 բրոնզե մեդալներ, ընդհանուր թիմային հաշվարկով մայրաքաղաքի մարզական պատվիրակությունը գրավեց առաջին տեղը: Անցկացվել է ՀՀ նախագահի մրցանակի համար «Լավագույն մարզական ընտանիք» մարզական ստուգատեսի երևանյան փուլը:

 

---------------------------------------------

ԻՐՏԵԿ - շարունակությունը հաջորդ մասերում

 

 

pin
Երևանի ավագանի
09.12.2011
N 354-Ն
Որոշում